MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Hiện nay trên thế giới có hàng trăm trang mạng xã hội khác
nhau với sự tham gia của hàng trăm triệu thành viên trên
khắp thế giới, mà chúng ta có thể điểm ngay tên những trang
nổi tiếng và thành công nhất như Facebook, Myspace,
Worldpress, Flickr, Hi5, tagged, bebo, Y!360… Bằng
những tính năng vượt trội của mình, các trang mạng xã hội này đã thu hút đông
đảo người đăng kí và sử dụng. Trong đó, Facebook và Myspace là hai trang
mạng thành công nhất hiện nay với con số thành viên được thống kê lên tới
hàng trăm triệu.
Chính bởi sự thành công về về cả số lượng lẫn chất lượng của hệ thống những
mạng xã hội ảo này, các nhà đầu tư đã tìm ra một trong những chiến lược
marketing tốt nhất để quảng bá cho sản phẩm của mình. Tại Việt Nam, việc
quảng cáo trực tuyến qua mạng xã hội cũng không còn xa lạ so với phần lớn
những doanh nghiệp và những lợi ích mà nó mang lại cũng đáng để tất cả các
nhà kinh doanh phải quan tâm. Nhờ khả năng tương tác và định hướng cao,
những chiến lược marketing này đang dần chiếm được một thị phần đáng kể
trên thị trường và đang lấn sân các loại hình quảng cáo truyền thố ng. Tất nhiên,
lĩnh vực thông tin - thư viện cũng không thể đứng ngoài cuộc. Bằng những
bước tìm kiếm đơn giản trên mạng, ta có thể biết được một số lượng rất lớn các
thư viện và cán bộ thư viện nước ngoài đang sử dụng mạng xã hội như một
công cụ đắc lực để quảng bá hình ảnh thư viện, giới thiệu sản phẩm - dịch vụ
thư viện và chia sẻ cộng đồng những thông tin, kỹ năng cần thiết. Nắm bắt điều
đó với xu thế tất yếu của thời đại, tôi quyết định nghiên cứu đề tài: “CHIẾN
LƯỢC MARKETING CỦA THƯ VIỆN ĐẠI HỌC YALE, HOA KỲ QUA
MẠNG XÃ HỘI FACEBOOK” nhằm giải quyết phần nào chiến lược phát
triẻn và quảng bá ngành Thông tin – Thư viện của Việt Nam trong tương lai.
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
3
5. Kết cấu đề tài
A. Mở đầu
B. Nội dung
Phần 1 : Tìm hiểu về marketing và giới thiệu mạng xã hội – Facebook
1.1. Tìm hiểu về marketing
1.2. Giới thiệu mạng xã hội Facebook
Phần 2: Chiế n lược marketing của thư viện đại học Yale, Hoa Kì thông qua
mạng Facebook
2.1. Vài nét về thư viện đại hoc Yale, Hoa Kì
2.2. Vì sao thư viện đại học Yale lựa chọn Facebook
Phần 3: Ứng dụng vào Việt Nam
3.1. Tình hình Marketing trực tuyến tại Việt Nam
3.2. Khó khăn và thách thức
3.3. Cơ hội và triển vọng
C. Kết luận


hàng đầu của những người cán bộ thư viện. Những chiến lược này sẽ là những
quyết định hoạt động mang tính chất dài hạn mà mỗi cơ quan, trung tâm thư
viện cần thực hiện để đạt được mục tiêu của mình.
1.2. Sơ lược mạng xã hội - Facebook

(
1
) Ông đượ c mệnh danh là “huyền thoại marketing thế giới” và cũ ng là “cha đẻ của
marketing hiện đại”.
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
5
Mạng xã hội (social network) là một hệ điều hành web kết nối các thành viên
trên Internet với nhau vớ i nhiều mục đích khác nhau mà không phân biệt địa lý
và thời gian. Thế giới hiện nay phát triển hàng trăm mạng xã hội khác nhau với
sự tham gia của hàng trăm triệu thành viên trên thế giới. Những trang mạng xã
hội ảo dần trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu đối với phần lớn các cư
dân mạng bởi những tính năng kết nối cộng đồng một cách hoàn hảo. Chúng ta
không thể bỏ qua những hãng nổi tiếng và thành công nhất như Facebook,
Myspace, Worldpress, Flickr, Hi5, tagged, bebo, Blog Y!360… Trong đó,
Myspace và Facebook là hai trang mạng xã hội thống lĩnh tại thị trường Bắc
Mỹ và Tây Âu; Orkrut và Hi5 tại Nam Mỹ; Friendster tại Châu Á và các đảo
quốc Thái Bình Dương. Bên cạnh đó không thể không nhắc đến một số mạng
xã hội gặt hái được những thành công đáng kể tại một số đất nước như Bebo tại
Anh Quốc, CyWorld tại Hàn Quốc, Mixi tại Nhật Bản và đặ c biệt ở Việt Nam
với sự lan tỏa của mạng blog… Hiện nay, hai trang mạng nổi tiếng nhất là
Facebook và Myspace với số lượng thành viên lên đến con số hàng trăm triệu.
Cũng bởi lý do này mà những trang mạng này trở thành những công cụ lý
tưởng để các nhà chiến lược thoả sức tận dụng và khai thác để quảng bá hình

2. Chiến lược marketing thư viện đại học Yale, Hoa Kỳ qua mạng xã hội
Facebook.
2.1. Vài nét về thư viện đại học Yale, Hoa Kỳ
Đại học Yale là một trường đại học tư thục ở
thành phố New Haven, bang Connecticut, Hoa Kỳ.
Được thành lập năm 1701, đại học Yale là trường
lâu đời thứ 3 của Hoa Kỳ và cũng là một trong 8
thành viên của liên đoàn thể thao Ivy League trực
thuộc Hiệp hội thể thao đại học quốc gia Hoa Kỳ
(National Collegiate Athletic Association).
Đại học Yale xếp hạng thứ 2 trong top 200 trường cao đẳng và đại học
tốt nhất thế giới (theo xếp hạng của U.S News World Report). Đại học Yale
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
7
cũng là trường đầu tiên ở Hoa Kỳ cấp bằng Tiến sĩ vào năm 1861. Vốn hỗ trợ
hằng năm của trường lên tới 17 tỉ USD, chỉ sau đại học Havard. Yale và
Havard là đối thủ của nhau trong tất cả các lĩnh vực giáo dục đại học, đặc biệt
là học thuật và thể thao. Có thể nói đại học Yale là trường đại học dẫn đầu và
có uy tín hàng đầu trên thế giới, là trường đào tạo nhiều thế hệ tổng thống Mỹ
nhất.
Đại học Yale có một hệ thống thư viện
hoàn hảo với số đầu sách xấp xỉ con số 13
triệu tập sách. Thư viện đại học Yale là thư
viện đại học có bộ sưu tập sách lớn thứ 2 ở
Hoa Kỳ và là một trong những thư viện khoa
học dẫn đầu về vốn tài liệu - vốn tài liệu quý
hiếm, cách thức thu thập và phát triển nguồn
tin, cách thức tổ chức kho giá, cách thức bả o

mạng liên quan như blog của đại học Yale hay website đại học Yale. Thêm vào
đó là công cụ tra cứu trực tuyến JSTOR và máy tìm CiteMe. Đó chỉ là một
trong những ứng dụng nhỏ mà Facebook mang lại. Dưới đây là những đánh giá

(1)
Vào thời điểm đó, Barack Obama đang là ứng viên tổng thống Mỹ đại diện cho Đảng Dân chủ.
Ông đã chiến thắng trong cuộc tổng tuyển cử sau đó ít ngày và trở thành tổng thống thứ 44 của
Hoa Kỳ nhiệm kỳ 2009-2013.
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
9
chủ quan về 5 lợi ích của Facebook trong việc quảng bá hình ảnh thư viện đại
học Yale:
• Tính lan truyền
Nổi bật nhất trong những tính năng của Facebook là tính tự lan truyền.
Khi một người sử dụng Facebook thì bạn bè và những người quen có thể được
giới thiệu tự động về Facebook để cùng sử dụng. Kết quả là số người dùng sẽ
tăng lên theo cấp số nhân. Hay khi truy cập vào Facebook, người sử dụng đăng
kí làm người hâm mộ của những người nổi tiếng, của những hãng kinh doanh
lớn, những sản phẩm được ưa chuộng, hay của bất kì một thứ gì mà họ thấy
thích thú, bạn bè trong Facebook của họ cũng được giới thiệu một cách tự động
về những thứ đó và cũng có thể đăng kí làm người hâm mộ. Cụ thể hơn, khi
đăng kí làm người hâm mộ thư viện đại học Yale, các bạn tôi cũng nhận được
thông tin này và một số ngườ i bạn tôi cũng truy cập và trở thành người hâm mộ
của thư viện đại học Yale. Vậy những nhà chiến lược đã khiến cho sản phẩm
của mình được quảng bá rộng rãi và hướng tới được những đối tượng cần thiết.
Hơn nữa, nhà quản lý có thể cập nhật tất cả những hoạt động của mình
tới người hâm mộ qua trang chủ News Feed và kéo người quan tâm và thích thú
những sản phẩm của mình. Đó chính là công cụ kinh doanh hữu ích mà các nhà

ảnh đẹp này sẽ khiến cho bạn đọc ngưỡng mộ và thích thú với Facebook thư
viện Yale. Nhiều thư viện khác còn đưa lên những hình ảnh của các cán bộ thư
viện, bộ phận công tác và thông tin liên lạc để bạn đọc có thể hỏi về các vấn đề
khi cần
Lướt một vòng để tìm hiểu trên mạng, chúng ta có thể thấy rất nhiều
những Facebook của thư viện và cán bộ thư viện trên thế giới còn đưa cả những
đoạn hình ảnh (clip) cán bộ thư viện hướng dẫn cách sử dụng thư viện, cách tìm
kiếm nguồn tin hữu ích hay cách bảo quản khi sử dụng tài liệu. Đây cũng là
một ý tưởng rất hay để trở nên thân thiện và gần gũi hơn với độc giả.
• Tính tương tác
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
11
Thư viện còn có rất nhiều hoạt động tổ chức và Facebook là công cụ
thông báo hữu ích củ a thư viện. Khi đăng kí làm người hâm mộ thư viện trên
Facebook, tôi cũng nhận được những thông báo mới về các hoạt động và tin tức
dưới dạng giới thiệu (khác với thư rác (Spam) và không tốn nhiều diện tích).
Nếu ai quan tâm có thể nhấp vào đường link để đọc tin chi tiết. Những hoạt
động thường là những ngày kỉ niệm ngày sinh của các vị học giả lớn, những
thông tin về thời gian đóng-mở cửa bất thường, hay những cuốn sách hay mới
phát hành… những thông tin cần thiết đối với sinh viên trường và bạn đọc bởi
không phải tất cả các sinh viên của trường đều biết được những thông tin này,
đặc biệt những sinh viên không thường xuyên lên thư viện.
Một ứng dụng rất hữu ích nữa là sự giao lưu giữa cán bộ thư viện với
bạn đọc. Những câu hỏi được đăng thường xuyên trên trang Facebook của đại
học Yale và thường xuyên nhận được những câu trả lời và giải đáp của cán bộ
thư viện. Những câu hỏi của ban đọc tập trung xung quanh vấn đề tìm kiếm
nguồn tài liệu, thậm chí là những lời bình hoặc ý kiến của bạn đọc về thư viện.
Bên cạnh đó cũng có một phần lớn nhữ ng bạn đọc từ các trường đại học khác


Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
13
thuộc chuyên ngành riêng của trường, blog của thư viện và cán bộ thư viện và
các trang mạng liên quan. Từ trang Facebook này, bạn đọc có thể tìm được các
đường dẫn đến các trang khác liên quan đến ĐH Yale.

Các đường dẫn liên kết
Những lợi ích mà Facebook mang lại quả là không nhỏ đối với chiến
lược quảng bá hình ảnh của trung tâm thư viện ĐH Yale, Hoa Kỳ. Hơn nữa,
hầu hết các sinh viên nước ngoài đều sử dụng máy tính xách tay và có điều kiện
khi truy cập mạng trong trường, vậy nên việc đưa ra những tiện ích tìm kiếm và
hỏi đáp như trên là thực sự hữu ích và thuận lợi với bạn đọc của thư viện, giúp
giảm tối đa công sức và thời gian của bạn đọc, đưa đến những dịch vụ tốt và
quảng bá thành công hình ảnh thư viện của mình.
Vậy các cơ quan thông tin thư viện ở Việt Nam đã và đang làm gì để biến
những trang mạng xã hội miễn phí này trở thành một công cụ đắc lực trong
việc quảng bá hình ảnh của mình?

3. Ứng dụng vào thực tiễn Việt Nam
3.1.Tình hình marketing trực tuyến của thư viện tại Việt Nam hiện nay
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
14
Tại Việt Nam, một số hình thức marketing thư viện đã được các chuyên
gia luận bàn và nghiên cứu rất nhiều. Ví dụ như đặt các băng quảng cáo
(banner) lên các trang web của các tạp chí uy tín như Vietnamnet, 24h.com,
Vnexpress, Tuổi trẻ, Thanh niên …Với cách quảng cáo kiểu này, các tờ báo
Việt Nam sẽ tính phí bằng cách “lấ y giá quảng cáo trung bình trên một số tờ

tin lại chưa tìm được chính xác đối tượng cần. Bởi vậy mà chúng ta hiếm thấy
có thư viện ở Việt Nam sử dụng các hình thức này.
3.2. Khó khăn và thách thức
Về mặt khách quan, hiện nay, cư dân mạng Việt Nam cũng không còn xa
lạ gì với các trang mạ ng xã hội, trong đó phổ biến và phát triển nhất là mạng
blog Y!360 trong khi thành viên của Facebook lại chiếm một con số khá khiêm
tốn trong nước (theo thống kê cuối năm 2008, Việt Nam có 40.000 thành viên
của Facebook). Cũng sẽ là ý kiến không tồi khi các thư viện quảng bá sản phẩm
của mình trên blog Y!360. Nhưng vấn đề không đơn giản khi mạng Y!360 ngày
càng bộc lộ rõ những hạn chế và thường bị lỗi gây bất tiện cho phần lớn người
sử dụng.
Về mặt chủ quan, vấn đề đặt ra là không phải thư viện nào cũng tin
tưởng hoàn toàn khi bỏ ra một phần kinh phí, thời gian và công sức để phát
triển một chiến lược marketing trên các mạng xã hội ảo. Nguồn kinh phí hạn
hẹp không cho phép người cán bộ mạo hiểm khi thực hiện những giao dịch và
tiếp thị trên cộng đồng ảo bởi chưa có một minh chứng nào đảm bảo những
chiến lược này sẽ thành công. Bên cạnh đó, năng lực ngư ời cán bộ vẫn là vấn
đề phải quan tâm. Sự hạn chế về năng lực và trình độ của người cán bộ chính là
vấn đề thách thức lớn của nhiều thư viện.
Nhưng bên cạnh những khó khăn và thách thức, lĩnh vực marketing ở Việt Nam
qua mạng xã hội vẫn đem đến những cơ hội và triển vọng phát triển đối với
ngành thông tin – thư viện ở Việt Nam.
3.3 Cơ hội và triển vọng
Chỉ cần vài thao tác đơn giản trên bàn phím, chúng ta có thể dễ dàng tạo
cho mình một tài khoản Facebook mà không tốn một chi phí nào cả. Và nếu
như một thư viện muốn tạo lập một tài khoản Facebook hay bất kì một trang
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
16

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
17
KẾT LUẬN
Nhìn chung, mạng xã hội có rất nhiều ưu điểm mà chúng có thể được
ứng dụng rộng rãi và hiệu quả trong các thư viện để thúc đẩy marketing ngành
thông tin thư viện. Facebook được tạo ra và duy trì bởi các cán bộ thư viện mà
không đòi hỏi họ có trình độ công nghệ tin học cao. Chi phí cho việc xây dựng
và duy trì một trang xã hội có thể tiết kiệm tối đa cho thư viện trong việc phổ
biến thông tin đến bạn đọc. Hơn nữa, với sự gia tăng đều đặn thành viên sử
dụng, các trang mạng xã hội, đặc biệt là Facebook đang chứng tỏ mình là vũ
khí mà các nhà đầu tư cần trong chiến lược marketing. Ngoài ra, nó cũng mang
lại nhiều thuận tiện cho khách hàng để tiếp cận, truy cập và sử dụng nguồn lự c
thông tin của thư việ n một cách nhanh chóng. Vì vậy giải pháp xây dựng và sử
dụng những trang mạng xã hội để nâng cao hình ảnh thư viện là điều mà các
cán bộ thư viện nên lưu tâm.

http://www.laodong.com.vn/Home/Facebook-1800-ngay-va-150-trieu-
khach-hang/20092/124968.laodong
Nghiên cứu khoa học

Bế Quỳnh Trang K52-Thông tin thư viện
19
14. Quảng cáo trực tuyến Việt Nam đang ở đâu. Website chungta.com:
http://www.chungta.com/Desktop.aspx/CNTT-VT/Marketing-
TrucTuyen/Quang_cao_online_Vietnam/