TAØI CHÍNH COÂNG
TÀI CHÍNH
TIEÀN TEÄ
NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TÀI CHÍNH CÔNG

KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM TÀI CHÍNH CÔNG

VAI TRÒ TÀI CHÍNH CÔNG
NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM NSNN

TỔ CHỨC HỆ THỐNG NSNN

CÂN ĐỐI THU CHI NSNN

THU NSNN

CHI NSNN
HỆ THỐNG CÁC QUỸ NGOÀI NSNN
KHU VỰC CÔNG BAO GỒM KHU VỰC CHÍNH PHỦ VÀ CÔNG TY
CÔNG PHI TÀI CHÍNH (CÁC DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC) VÀ
CÔNG TY CÔNG TÀI CHÍNH (NGÂN HÀNG TRUNG ƯƠNG, NGÂN
HÀNG THƯƠNG MẠI NHÀ NƯỚC…)
KHU VỰC CÔNG
Khu vực cơng:

Hệ thống chính quyền nhà nước

Hệ thống các đơn vị kinh tế nhà

chính các đơn vò sự nghiệp, trong đó quỹ
ngân sách nhà nước là bộ phận quan trọng
nhất
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TÀI CHÍNH CÔNG
Đặc điểm tài chính công

Tài chính công là loại hình tài chính thuộc sở hữu
nhà nước

Quyền quyết đònh thu chi tài chính công do nhà
nước (quốc hội, chính phủ hay cơ quan công quyền
được ủy quyền) đònh đoạt và áp đặt lên mọi công
dân.

Tài chính công phục vụ cho những hoạt động không
vì lợi nhuận, chú trọng đến lợi ích cộng đồng, lợi ích
kinh tế xã hội

Tài chính công tạo ra hàng hóa công, mọi người dân
có nhu cầu có thể tiếp cận

Quản lý tài chính công phải tôn trọng nguyên tắc
công khai, minh bạch và có sự tham gia của công
chúng
Xu hướng phát triển
Quy mô tài chính công có xu hướng
ngày càng tăng so với GDP
Tính phi tập trung của tài chính công
Tài chính công sử dụng nhiều công
cụ khác nhau để tạo lập nguồn lực

Can thiệp bằng cách thức gì?

Tác động của sự can thiệp.
Nhận thức vai trò của tài chính công
gắn liền với vai trò của chính phủ

Khắc phục thất bại của thò trường

Tái phân phối
I. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ
TÀI CHÍNH CÔNG
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TÀI CHÍNH CÔNG
Vai trò của tài chính công

Thúc đẩy sự chuyển dòch cơ cấu kinh
tế, đảm bảo nền kinh tế tăng trưởng
ổn đònh và bền vững

Thông qua các khoản chi cho đầu tư xây
dựng cơ sở hạ tầng, như: đường sá, cảng,
sân bay, điện, kênh đập tưới tiêu nước,
viễn thông, nước sạch, bảo vệ môi trường,
bệnh viện, trường học

Chính sách thu của tài chính công, đặc biệt
là chính sách thuế cũng tác động không
nhỏ đến chính sách điều chỉnh cơ cấu kinh
tế.
Vai trò của tài chính công


NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TÀI CHÍNH CÔNG
II. NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
Ngân sách nhà nước được thiết
lập là nhằm mục đích ấn đònh con
số chi tiêu công trong một năm
mà nhà nước phải tìm kiếm
nguồn để tài trợ.
NSNN là đạo luật tài chính
Quản lý theo nguyên tắc của khu
vực công
II. NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
Khái niệm ngân sách nhà nước
Ngân sách nhà nước là một phạm trù kinh tế
phản ánh sự tạo lập và sử dụng quỹ tiền tệ của
nhà nước nhằm thực hiện các chức năng của
nhà nước.

Về mặt hình thức biểu hiện có thể hiểu ngân sách
nhà nước là toàn bộ các khoản thu chi của nhà nước
trong dự toán đã được cơ quan nhà nước có thẩm
quyền quyết đònh và được thực hiện trong một năm
để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của
nhà nước

Về bản chất ngân sách nhà nước là hoạt động phân
phối các nguồn tài chính của xã hội gắn liền với việc
hình thành và sử dụng quỹ ngân sách nhà nước.
KHÁI NIỆM VÀ CÁC NGUYÊN TẮC TỔ CHỨC HỆ
THỐNG NSNN
Khái niệm và các mô hình tổ chức hệ thống


Các nước có tổ chức hành chính theo mô hình liên
bang, thì hệ thống NSNN được cấu thành bởi các khâu:
NS liên bang; NS bang và đòa phương, như Mỹ, Đức,
Malaysia.

Các nước tổ chức hành chính theo kiểu nhà nước đơn
nhất, như Trung quốc, nhật bản, Việt nam… hệ thống
NSNN bao gồm: NS trung ương và NS đòa phương.

NSTW được cấu thành từ NS của tất cả các cơ quan trung ương.

NSĐP được hình thành từng NS của tất cả các cấp chính
KHÁI NIỆM VÀ CÁC NGUYÊN TẮC TỔ CHỨC HỆ
THỐNG NSNN
Tổ chức hệ thống ngân sách nhà nước
Cơ cấu hệ thống NSNN mô tả theo sơ đồ sau

Ngân sách Trung ương
HỆ THỐNG NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
Ngân sách cấp tỉnh
(Ngân sách thành phố thuộc trung ương)
Ngân sách đòa phương
Ngân sách thành phố Ngân sách Ngân sách
thuộc tỉnh thò xã cấp huyện
Ngân sách Ngân sách
thò trấn cấp xã (phường)
Các nguyên tắc tổ chức và quản lý hệ thống NSNN

Nguyên tắc thống nhất trong tổ chức hệ thống NSNN:

quyền quyết đònh của quốc hội và quyền điều
hành thống nhất của chính phủ; vai trò chủ
đạo của NSTW, phân đònh thẩm quyền giữa
các cấp chính quyền nhà nước đòa phương.
KHÁI NIỆM VÀ CÁC NGUYÊN TẮC TỔ CHỨC HỆ
THỐNG NSNN
Phân cấp quản lý ngân sách nhà
nước
Gồm các quy phạm pháp luật xác đònh quyền hạn,
nhiệm vụ của các cấp chính quyền nhà nước trong
việc quản lý và điều hành hoạt động của ngân
sách nhà nước
Nội dung

Phân cấp về quyền lực ban hành các chính sách, chế
độ, tiêu chuẩn đònh mức tài chính

Phân cấp về vật chất (xác đònh các khoản thu và chi
cho các cấp ngân sách).

Phân cấp về chu trình ngân sách (quan hệ về quản lý
trong chu trình vận động của ngân sách nhà nước).
Phân cấp quản lý ngân sách nhà
nước
Phân cấp về vật chất

Phân cấp thu của các cấp NSNN:

Các khoản thu 100%


các mục tiêu kinh tế – xã hội mà nhà nước
đã đề ra ở tầm vó mô cũng như trong từng
lónh vực và đòa bàn cụ thể.
Cân đối tổng thu và tổng số chi NSNN

Cân đối sơ cấp => thu thường xuyên – chi
thường xuyên

Cân đối thứ cấp => chênh lệch cân đối sơ cấp
– chi đầu tư