ĐỀ ÁN MÔN HỌC
Đánh giá hiệu quả đầu tư, kinh tế - xã hội của dự án xây dựng bãi rác thải
Nam Sơn – Sóc Sơn (Đông Anh - Hà Nội)
A) LỜI MỞ ĐẦU
Công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở nước ta trong hơn 10 năm gần đây tương đối
nhanh. Dân số đô thị mới có 11.87 triệu người, chỉ đến 19.3% tổng dân số. Năm
2002 đã tăng lên khoảng 20 triệu người, chiếm trên 25,3% tổng dân số. Năm 1991
mới có 1 khu công nghiệp mới đến 2003 tòan quốc đã thành lập 82 khu công
nghiệp.
Đô thị hoá, công nghiệp hoá nhanh đã gây áp lực cho môi trường, nguồn tài
nguyên không những bị khai thác nhiều hơn, tăng nguy cơ cạn kiệt mà còn thải ra
môi trường những chất thải nguy hại mà việc khắc phục chúng thực sự là một vấn
đề nghiêm trọng, nan giải, không dễ giải quyết. Hà Nội - thủ đô xinh đẹp của chúng
ta cũng bị cuốn vào dòng xoáy ấy. Để gìn giữ môi trường, tạo môi trường sống
trong sạch, phục vụ tốt sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, du lịch lành mạnh
cần phải có những dựán liên quan tới giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường thành
phố, trong đó xử lý rác thải được ưu tiên xem xét trước hết.
Dự án xây dựng bãi xử lý rác thải Nam Sơn (Sóc S ơn - Đông Anh - H à N ội)
được xây dựng.Với tư cách là một người đi sau học hỏi, em xin phép được đưa ra
một số phân tích của mình về hiệu quả đầu tư , hiệu quả kinh t ế - xã hội của dự án
dưới góc nhìn là cá nhân, học tập, tham khảo.
B.CÁC VẤN ĐỀ CHÍNH
*Các khái niệm liên quan:
Khái niệm:
Trang 1
Hiệu quả đầu tư là phạm trù kinh tế biểu hiện quan hệ so sánh giữa các kết quả
đầu tư với các chi phí phải bỏ ra để có các kết quả đó trong một thời kỳ nhất định.
Chi phí lợi ích là kỹ thuật để quyết định phân bổ nguồn lực, thường trong lĩnh
vực công cộng.các công ty tư nhân quan tâm đến lợi nhuận thu được từ cấc hoạt
động của họ (tổng thu trừ chi phí, khấu trừ lợi nhuận và chi phí trong tương lai), để
ra quyết định.Chi phí - lợi ích là một phương pháp tương tự đối với lĩnh vực công
II)Tác hại của rác thải :
1 .Khái quát về chất thải rắn
Chất thải nói chung tồn tại dưới các dạng rắn, lỏng và khí. Tuy nhiên, trong
phạm vi bài viết này tôi chỉ xem xét đến chất thải rắn và quản lý chất thải rắn như
thế nào, quy trình xử lý ra sao, cũng như hiệu quả đầu tư, kinh tế xã hội của quá
trình xử lý chất thải, mà điển hình nghiên cứu là bãi rác thải Nam Sơn.
Quản lý chất thải rắn bao gồm các công đoạn sau đây:
*Thu gom chất thải:
*Tái sử dụng và tái chế chất thải:
*Xử lý chất thải:
Tác hại của chất thải rắn:
Chất thải ảnh hưởng tới sức khoẻ cộng đồng trên nhiều khía cạnh, quy mô rộng lớn
và nhiều cấp độ khác nhau.Những khía cạnh của Chất thải ảnh hưởng tới sức khoẻ
cộng đồng như:
-Chất thải gây ra ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt
-Chất thải gây ra ô nhiễm không khí
-Chất thải ảnh hưởng tới tầng khí quyển, phá vỡ tầng ôzôn
-Chất thải mang theo mần bệnh(đặc biệt là chất thải sinh lý và chất thải bệnh
viện…)
-Chất thải gây các tổn thương như hoá chất, vật sắc nhọn…
-Chất thải làm xấu cảnh quan môi trường.
nguy cơ ảnh hưởng của chất thải đến sức khoẻ của con người có thể xảy ra trong
mọi công đoạn của quá trình quản lý chất thải: gây ô nhiễm ở điểm tập kết rác thải,
gây tai nạn giao thông trong quá trình vận chuyển rác thải, gây ô nhiễm ở bãi chôn
Trang 3
lấp, gây tai nạnở bãi chôn lấp, gây tai nạn ở nhiều nơi thiêu chất thải do thiếu kiểm
soát và giám sát chặt chẽ…
Hậu quả của chất thải gây nên nhiều loại bệnh khác nhau:
-Ô nhiễm không khí gây ra các bệnh đường hô hấp, dị ứng, tim mạch, giảm trí thông
minh ở trẻ em…
đến giảm khả năng tiêu thoát nước trên địa bàn thành phố. Vì vậy, thành phố
Hà Nội thường bị ngập úng cục bộ hoặc lâu dài mỗi khi trời mưa to, đặc biệt
tình trạng này càng nặng nề mỗi khi triều lên.
- Những thành phần rác hữu cơ dễ bị phân huỷ trong môi trường nước sẽ tác
động mạnh làm cạn kiệt lượng oxi có trong nước gây hại đến các loại thuỷ
sinh, cũng như các loại động vật trong nước; còn các chất thải xây dựng làm
cản trở sự chuyển ánh sáng vào nước gây khó khăn cho sự quang hợp dần
dần làm cho các động thực vật không giúp ích cho việc tự xử lý nước của ao
hồ. Các kim loại nặng nếu tồn tại trong nước sẽ tiêu diệt các loại thuỷ sinh,
hoặc tác động tích luỹ vào cơ thể chúng theo chuỗi thức ăn.
- Những vi trùng có trong rác thải khi xâm nhập vào môi trường nước cũng
gây ra các dịch bệnh lan tràn như: đau mắt hột, sốt xuất huyết, giun sán,
bệnh ngoài da…
Trên đây chúng ta chỉ mới quan tâm đến nước mặt con nước ngầm thì sao?
Chất lượng nước ngầm cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi rác thải, chẳng hạn
như: hàm lượng các chất hữu cơ sau khi bị phân huỷ sẽ ngấm vào nước ngầm
làm hạn chế nguồn nước ngầm được sử dụng vào truyền nhiễm những bệnh
nguy hiểm, nếu chúng ta sử dụng chúng để sản xuất và sinh hoạt. Chính vì vậy,
cần phải thu gom kịp thời và xử lý một cách hợp lý thì mới có thể ngăn chặn sự
lây lan bệnh tật cho con người
2.2) Ảnh hưởng của rác tới môi trường không khí.
Cùng với quá trình đô thị hoá trong cả nước thì thủ đô Hà Nội đang chịu sức
ép nặng nề về môi trường từ nguồn rác thải sinh hoạt, từ các hoạt động sản xuất.
Rác thải thành phố ra môi trường đã không qua xử lý, đồng thời người dân
không có ý thức thường đổ rác ra đường trước hoặc sau khi công nhân thu gom
đến. Như đã nghiên cứu ở trên, nguồn rác thải ở đây chủ yếu là rác sinh hoạt nên
có tỷ lệ thực phẩm cao trong toàn bộ khối lượng rác thải, cộng với thời tiết nóng
ẩm và mưa nhiều đã trở thành điều kiện thuận lợi cho các thành phần hữu cơ
Trang 5
phân huỷ thúc đẩy nhanh quá trình gây men, thối rữa, tạo nên mùi khó chịu cho
Trang 6