Thông tin - Cuộc tấn
công vào tâm trí Hiện nay, chúng ta thường không đánh giá đúng mức những tổn hại do xã
hội thông tin của chúng ta gây ra. Trong thông tin, nhiều hơn lại có nghĩa là
ít hơn. Những khoản chi rất xa xỉ cho thông tin nhằm giải quyết hàng loạt
các vấn đề kinh tế và xã hội đã làm nghẽn các kênh nhận thông tin đến mức
chỉ có một phần rất nhỏ thông tin đọng lại nơi người nhận, và đáng tiếc rằng
đó cũng không phải là phần quan trọng nhất.
Tắc nghẽn về truyền tải
Lấy quảng cáo làm ví dụ. Chỉ với 6% dân số thế giới nhưng nước Mỹ chiếm
tới 57% quảng cáo toàn cầu. Và tất nhiên, quảng cáo cũng chỉ là một con
suối nhỏ trong dòng sông thông tin mà thôi.
Lấy sách làm ví dụ. Hàng năm có khoảng 30.000 đầu sách được xuất bản ở
Mỹ và cứ sau mỗi năm lại có thêm 30.000 đầu sách khác xuất hiện. Mới
nghe thì có vẻ không nhiều lắm nếu ta không biết rằng một người đọc trung
bình thì phải mất tới 17 năm đọc 24/24 giờ thì mới hết số sách này.
Ai có thể làm nổi điều này? Ai có thể theo kịp tốc độ này?
Lại lấy báo chí làm ví dụ. Hàng năm, báo chí Mỹ dùng tới hơn 10 triệu tấn
ấn phẩm tin tức – nghĩa là khoảng 42kg cho mỗi người dân.
Câu hỏi là liệu một người bình thường có thể “tiêu hóa” hết nổi lượng thông
tin trên không. Số Chủ nhật của tờ báo cỡ lớn The New York Time nặng cỡ
2kg và có tới 500.000 từ. Để đọc hết tờ báo này với tốc độ trung bình 300 từ
mỗi phút thì cũng phải mất tới 28 giờ. Và đương nhiên nó không phải là tờ
duy nhất thuộc loại này.
Để quảng cáo có hiệu quả, bạn phải nắm bắt được đúng tần số của khách
hàng tương lai và sẵn sàng định vị cho mình một cách lâu dài. Bạn không có

bắt kịp thì cũng chẳng thể nào nhớ nổi một luật nào đó, vậy thì sẽ khác nhau
ra sao giữa 50 bang của nước Mỹ.
Ai đọc, thấy hoặc nghe nổi các khối lượng khổng lồ này đây? Vậy là đã có
sự tắc nghẽn trên xa lộ vào tâm trí. Cỗ máy đã bị quá tải làm cho nhiệt độ
tăng cao.
Sự bùng nổ về phương tiện
Một lý do khác khiến cho các thông điệp của chúng ta bị chìm nghỉm là do
số lượng các phương tiện truyền thông mà chúng ta đã phát minh ra để phục
vụ cho các nhu cầu thông tin của mình.
Đó là truyền hình: Ta có các kênh thương mại, cáp và trả tiền.
Đó là ra-đi-ô: Ta có AM và FM.
Đó là quảng cáo ngoài trời: Ta có poster và biển tấm lớn.
Đó là báo chí: Ta có báo buổi sáng, buổi chiều, nhậy báo, tuần báo và báo
Chủ Nhật.
Đó là tạp chí: Ta có tạp chí đại chúng, tạp chí chuyên ngành, tạp chí kinh
doanh, tạp chí thương mại.
Và tất nhiên, các xe buýt, xe tải, xe ca, xe điện ngầm, xe ta-xi. Nói chung,
ngày nay bất cứ cái gì chuyển động được đều mang một “thông điệp quảng
cáo” của chúng ta.
Thậm chí con người cũng bị biến thành những tấm biển quảng cáo biết đi
cho Adidas, Gucci, Benetton hoặc Gloria Vanderbilt.
Liệu bạn có biết nhiều hơn về
các loại sản phẩm bạn đã và đang mua không? Bạn có thể bị quảng cáo tấn
công mạnh hơn nhiều nhưng trí não bạn thì không thể tiếp thu nhiều hơn so
với khả năng vốn có của nó. Vì luôn có một giới hạn nào đó cho khả năng
tiếp thu của trí não.
Với 376,62 đô-la mỗi người, người Mỹ phải chịu quảng cáo gấp đôi so với
người Canada, gấp bốn so với người Anh và gấp năm người Pháp. Trong khi
không ai nghi ngờ gì về khả năng tài chính của các nhà quảng cáo để thực
hiện được các chiến dịch thông tin mạnh mẽ thì người ta lại phải đặt câu hỏi

Các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng giác quan con người chỉ có thể làm
việc được với một mức cảm xúc hữu hạn, vượt quá giới hạn này thì não trở
nên trống rỗng và rối loạn, không hoạt động bình thường được nữa. (Các nha
sỹ thường áp dụng trò chơi cảm giác này bằng cách đặt một tai nghe cho
bệnh nhân rồi tăng âm lượng tới một ngưỡng mà cảm giác đau biến mất).
Sự bùng nổ về quảng cáo
Có một nghịch lý là khi hiệu lực của quảng cáo đang ngày một giảm thì chi
phí cho nó lại ngày một tăng lên. Không chỉ tăng về khối lượng mà còn tăng
cả về số người tham gia.
Các bác sĩ, luật gia, nha sỹ, kế toán cũng bắt đầu bị lôi vào “cái bể” quảng
cáo. Thậm chí các đoàn thể như Nhà Thờ, bệnh viện và Chính Phủ cũng thực
hiện quảng cáo luôn (trong một năm gần đây, Chính phủ Mỹ đã chi
228.857.200 đô-la tiền quảng cáo).
Những chuyên viên giỏi vẫn thường coi quảng cáo là một hành động không
xứng với phẩm giá của mình. Nhưng khi cạnh tranh gia tăng thì các luật sư,
nha sỹ, bác sỹ nhãn khoa, kế toán và kiến trúc sư cũng đã phải tự khuyếch
trương mình.
Vậy làm sao để số chuyên viên này có được khách hàng đây? Bằng quảng
cáo – đương nhiên là như vậy rồi!.
Vậy làm thế nào để vượt qua được xa lộ đang tắc nghẽn kia và tiến vào được
với tâm trí khách hàng? Câu trả lời duy nhất cho các vấn đề của xã hội thông
tin là định vị. Và đúng vậy, để quảng cáo có hiệu quả, bạn phải nắm bắt
được đúng tần số của khách hàng tương lai và sẵn sàng định vị cho mình
một cách lâu dài. Bạn không có cơ hội thứ hai để tạo ấn tượng đầu tiên.