Chỉång I
Chỉång 1
Giåïi thiãûu chung
Trong cüc säúng tỉì xa xỉa, con ngỉåìi ln cọ nhu cáưu trao âäøi våïi nhau nhỉỵng tám tỉ, tçnh
cm, nhỉỵng kinh nghiãûm âáúu sinh täưn , nghéa l cọ nhu cáưu thäng tin (communication) tỉïc
trao âäøi tin tỉïc våïi nhau. Hiãûn nay chỉa cọ mäüt âënh nghéa âáưy â v sục têch cho khại niãûm
tin tỉïc (information), chụng ta cọ thãø tảm hiãøu âọ l sỉû cm hiãøu ca con ngỉåìi vãư thãú giåïi
xung quanh thäng qua sỉû tiãúp xục våïi nọ.
Chỉång ny s giåïi thiãûu mäüt cạch chung nháút vãư nhỉỵng váún âãư liãn quan âãún thäng tin, giåïi
thiãûu så lỉåüc vãư lëch sỉí phạt triãøn ca thäng tin, tçm hiãøu vãư cạc dëch vủ v cạc mảng viãùn
thäng khạc nhau, mä hçnh täøng quạt ca hãû thäúng thäng tin v chỉïc nàng ca cạ
c kháu chênh
trong hãû thäúng thäng tin, âàûc biãût nãu så âäư khäúi chỉïc nàng âáưy â ca mäüt hãû thäúng thäng
tin säú âãø lm cå såíư tçm hiãøu cạc chỉång tiãúp theo sau.
1.1 Så lỉåüc vãư lëch sỉí thäng tin
Bng sau s nãu tọm lỉåüc vãư sỉû phạt triãøn ca lëch sỉí thäng tin, bao gäưm nhỉỵng sỉû kiãûn,
nhỉỵng phạt minh quan trng trong thäng tin.
Nàm Sỉû kiãûn
3000 tr.CN Ngỉåìi Ai Cáûp cäø phạt triãøn hãû thäúng chỉỵ viãút tỉåüng hçnh
1500 tr.CN Ngỉåìi Do Thại & Ráûp phạt minh k tỉû alphabet
300 tr.CN Ngỉåìi Hindu phạt minh ra säú âãúm
800 Ngỉåìi Ráûp hon thnh hãû thäúng säú viãút
1440 Johannes Gutenberg chãú tảo mạy âạnh chỉỵ
1622 "Bn tin cháu Áu" phạt hnh dỉåïi hçnh thỉïc bn in
1752 Benjamin Franklin chỉï
ng minh sẹt cọ bn cháút âiãûn
1799 Alessandro Volta phạt minh ra pin âiãûn âáưu tiãn
1820 Hans Christian Oersted chỉïng minh ràòng dng âiãûn tảo ra tỉì trỉåìng
1827 George Simon Ohm âỉa ra âënh lût Ohm I = E/R
1831 Michael Faraday khạm phạ ra ràòng sỉû thay âäøi tỉì trỉåìng tảo ra âiãûn trỉåìng
1834 Carl F. Gauss v Ernst H. Weber chãú tảo mạy âiãûn bạo âiãûn tỉì

1900 Guglielmo Marconi truyóửn tờn hióỷu vọ tuyóỳn xuyón aỷi Tỏy Dổồng lỏửn thổù
nhỏỳt
1904 John A. Fleming phaùt minh ra diode õổồỡng hỏửm
1905 Reginald Fessenden thổỷc hióỷn truyóửn tióỳng noùi vaỡ ỏm nhaỷc bũng radio
1906 Lee de Forest phaùt minh sổỷ khuóỳch õaỷi bũng triode õổồỡng hỏửm
1907 Thaỡnh lỏỷp Hióỷp Họỹi ióỷn Baùo Vọ Tuyóỳn
1908 A. A. Campbell-Swinton õóử xuỏỳt yù
tổồớng cồ baớn vóử truyóửn hỗnh quaớng baù
1909 Thaỡnh lỏỷp Vióỷn Vọ Tuyóỳn
- 2 -
Chổồng I
1912 Vióỷn Kyợ Thuỏỷt Vọ Tuyóỳn thaỡnh lỏỷp tổỡ Hióỷp Họỹi ióỷn Baùo Vọ Tuyóỳn vaỡ Vióỷn
Vọ Tuyóỳn
1915 Bell System hoaỡn thaỡnh hóỷ thọỳng õióỷn thoaỷi xuyón luỷc õởa ồớ Hoa Kyỡ
1918 Edwin H. Amstrong phaùt minh maùy thu õọứi tỏửn
1920 KDKA, Pittsburgh, PA bừt õỏửu phaùt thanh quaớng baù
1920 J. R. Carson ổùng duỷng lỏỳy mỏựu trong thọng tin
1926 J. L. Baird vaỡ C. F. Jenkins phaùt minh ra truyóửn hỗnh
1927 Harold Black chóỳ taỷo bọỹ khuóỳch õaỷi họửi tióỳp ỏm taỷi phoỡng thờ nghióỷm Bell
1928 Philo T. Farnsworth õổa ra hóỷ thọỳng truyóửn hỗnh õióỷn tổớ õỏửu tión
1933 Edwin H. Amstrong phaùt minh ra kyợ thuỏỷt õióửu tỏửn FM
1934 Thaỡnh lỏỷp Hióỷp Họỹi Thọng Tin Lión Bang (FCC)
1935 Robert A. Watson-Watt phaùt trióứn hóỷ thọỳng radar thổỷc tóỳ õỏửu tión
1935 Giồùi thióỷu film aớnh maỡu 3 lồùp
1936 Tỏỷp oaỡn Phaùt Thanh Truyóửn Hỗnh Anh (BBC) bừt õỏửu truyóửn hỗnh quaớng baù

1937 Alex Reeves õóử xuỏỳt kyợ thuỏỷt õióửu xung maợ PCM
1938 Chester Carlson phaùt trióứn kyợ thuỏỷt copy tộnh õióỷn
1939 R. H. Varian, S. F. Varian, W. C. Hahn vaỡ G. F. Metcalf phaùt minh ra ọỳng dỏựn
soùng

1965 Vãû tinh thäng tin thỉång mải âáưu tiãn Early Bird âi vo hoảt âäüng
1966 K. C. Kao va
ì G. A. Hockham xút bn "Ngun l thäng tin quang"
1968 Phạt triãøn truưn hçnh cạp
1971 Táûp âon Intel âỉa ra chip vi xỉí l âáưu tiãn 4004
1972 Motorola âãư xút âiãûn thoải tãú bo våïi FCC
1973 Giåïi thiãûu mạy quẹt (scanner) CAT
1976 Phạt triãøn mạy tênh cạ nhán PC
1979 RAM 64 kb måí ra k ngun ca VLSI
1980 Bell System phạt triãøn thäng tin såüi quang
1980 Philips v Sony sn xút âéa compact
1981 Sn xút mạy tênh cạ nhán IBM
1984 Apple giåïi thiãûu mạy tênh Macintosh
1985 Mạy fax tråí nãn phäø biãún
1989 Motorola giåïi thiãûu âiãûn thoải tãú bo b tụi
1990-nay K ngun ca xỉí l tên hiãûu säú våïi vi xỉí l, mạy hiãûn sọng säú, tri phäø, mảng
säú liãn kãút âa dëch vủ ISDN, truưn hçnh phán gii cao HDTV, ghẹp kãnh quang
(*) Ngy 7/3/1876, nh phạt minh - tiãún sé Alexander Graham âỉåüc tàû
ng bàòng sạng chãú vãư
mäüt trong cạc thiãút bë cọ nghéa nháút trong âåìi säúng chụng ta, âọ l mạy âiãûn thoải. Äng
Bell â máút nhiãưu nàm nghiãn cỉïu cạch liãn lảc våïi våü. B Bell bë âiãúc, nãn äng Bell tçm cạch
- 4 -
Chổồng I
chuyóứn õọứi ỏm thanh thaỡnh mọỹt daỷng tờn hióỷu truyóửn thọng khaùc sao cho baỡ vồỹ coù thóứ hióứu
õổồỹc lồỡi noùi cuớa ọng ta.
Do coù mọỹt sọỳ kinh nghióỷm vóử õióỷn baùo, ồớ õoù caùc baớn tin õổồỹc maợ hoùa vaỡ truyóửn qua caùp, Bell
quyóỳt õởnh bừt chổồùc caùch truyóửn thọng naỡy. Khi aùp duỷng nguyón lyù cồ baớn laỡ tờn hióỷu truyóửn
thọng coù thóứ chuyóứn õọứi tổỡ ỏm thanh thaỡnh õióỷn, ọng Bell coù thóứ noùi vaỡo thióỳt bở truyóửn thọng,
thióỳt bở naỡy laỷi chuyóứn õọứi soùng ỏm thoaỷi thaỡnh nng lổồng õióỷn. Sau õoù nng lổồỹng õióỷn naỡy
duỡng õóứ taỷo ra baớn tin maợ hoùa tổồng tổỷ nhổ baớn tin õióỷn baùo. ióửu naỡy baùo hióỷu mọỹt sổỷ tọỳt

p. Caùc dởch vuỷ vióựn thọng ngaỡy nay rỏỳt phong phuù vaỡ õa daỷng, phuỷc vuỷ
cho nhu cỏửu trao õọứi thọng tin ngaỡy caỡng cao cuớa ngổồỡi sổù duỷng.
- 5 -
Chỉång I
Hçnh 1.1 trçnh by mäüt säú dëch vủ viãùn thäng cå bn cng mảng tỉång âỉång cung cáúp dëch
vủ âọ:
Mảng âiãûn thoải (telephone network) l mảng láu âåìi nháút v låïn nháút trong cạc loải mảng
viãùn thäng. Mảng âiãûn thoải âỉåüc xáy dỉûng nãn trỉåïc hãút l âãø cung cáúp dëch vủ truưn ám
thoải, tuy nhiãn ngy nay phảm vi ỉïng dủng ca mảng âiãûn thoải ngy cng âỉåüc måí räüng: tỉì
dëch vủ thoải truưn thäúng cho âãún dëch vủ thoải di âäüng, truưn säú liãûu, fax, videotex

Mang âiãn thoai
CSPDN
PSPDN
Mang Telex
Dëch vủ thoải
Videotex
Fax
Teletex
Telex
Truưn säú liãûu

Hçnh 1.1 Mäüt säú dëch vủ viãùn thäng v mảng cung cáúp dëch vủ
Mảng telex ra âåìi tỉì nhỉỵng nàm 1930, cung cáúp dëch vủ telex (âiãûn bạo) - gåíi v nháû

phi mang âëa chè nháûn (receiver address). Khi âãún nåi cạc gọi cáưn phi âỉåüc kãút håüp lải
th
nh bn tin gäúc bãn phạt. Váûy âiãøm khạc biãût cå bn so våïi mảng chuøn mảch kãnh l åí
âáy khäng täưn tải kãút näúi trỉûc tiãúp giỉỵa cạc th bao.
Dëch vủ teletex cn gi l " siãu telex", âáy chênh l dëch vủ telex våïi nhiãưu ỉu âiãøm hån hàón.
Láúy teletex åí Thủy âiãøn lm vê dủ, âọ l mảng säú liãûu chuøn mảch kãnh, dng nhỉ telex
truưn thäúng nhỉng täúc âäü hån âãún gáưn 50 láưn (2400 bps), cho phẹp truưn c k tỉû in hoa v
in thỉåìng, tải th bao cọ thãø âạnh mạy vàn bn, soản tho, lỉu trỉỵ v truưn âãún th bao
khạc khi cọ u cáưu. Nhåì täúc âäüü truưn cao nãn cọ thãø gåíi âi nhỉỵng ti liãûu låïn m nãúu dng
telex trỉåïc âáy s ráú
t âàõt.
Dëch vủ videotex l dëch vủ âỉåüc khai thạc trãn mảng âiãûn thoải. Chè cáưn sỉí dủng PC l ngỉåìi
sỉí dủng cọ thãø khai thạc mäüt säú lỉåüng låïn dỉỵ liãûu tỉì cạc cå såí dỉỵ liãûu, vê dủ nhỉ thäng tin vãư
tên dủng ca ngán hng, âàng k phỉång tiãûn giao thäng, giạ c thë trỉåìng chỉïng khoạn
Videotex cng bao gäưm dëch vủ thỉ âiãûn tỉí, cho phẹp truưn bn tin giỉỵa cạc th bao trong
mảng. Videotex lm viãûc våïi täúc âäü 1200 bps hỉåïng tỉì cå såí dỉỵ liãûu vãư th bao v täúc âäü 75
bps cho hỉåïng ngỉåüc lải. Thäng tin cung cáúp trong mảng sỉí dủng täúc âäü 1200 bps cho c hai
hỉåïng.
Truưn säú liãûu trong mảng âiãûn thoải chuøn mảch cäng cäüng PSTN l dëch vủ truư
n säú liãûu
trong PSTN dng modem. Våïi sỉû tråü giụp ca âiãûn thoải, kãút näúi âỉåüc thỉûc hiãûn giäúng nhỉ
mäüt cüc gi âiãûn thoải thäng thỉåìng âãún th bao u cáưu. Modem âm bo cho cạc mạy
tênh cọ thãø kãút näúi våïi nhau thäng qua âỉåìng dáy âiãûn thoải hồûc âỉåìng th riãng (leased
line)
Ngoi ra, cọ thãø kãø thãm ráút nhiãưu mảng v cạc dëch vủ viãùn thäng khạc nhau. Vê dủ nhỉ
mảng cnh bạo (alarm network), mảng bàng räüng (broadband network), mảng tỉ (private
network), mảng củc bäü LAN Dëch vủ cnh bạo cọ thãø âỉåüc khai thạc trãn mảng âiãûn thoải,
khạch hng th mäüt âỉåìng dáy âàûc biãût, kãút näúi âãún mäüt mn hçnh giạm sạt âàû
t tải cnh sạt
hồûc cå quan an ninh âãø tçnh trảng an ninh âỉåüc giạm sạt, theo di thỉåìng xun. Mảng bàng

nhiãûm vủ thu tháûp táút c nhu cáưu ca cạc âäúi tỉåüng, xỉí l tin tỉïc, chuøn mảch âãø täø chỉïc
viãûc trao âäøi tin tỉïc giỉỵa cạc âäúi tỉåüng.
Nhọm ba l mảng truưn dáùn (transfer network), cọ nhiãûm vủ kãút näúi nhọm mäüt våïi hai gi
l âỉåìng dáy th bao (subscriber line) v kãút näúi nhọm hai våïi hai g
i l âỉåìng dáy trung kãú
(trunk line).
Nhọm bäún l pháưn mãưm (software) ca mảng, cọ nhiãûm vủ phäúi håüp hoảt âäüng ca ba nhọm
trãn sao cho hiãûu qu
℡
℡
3
1
2

Hçnh 1.2 Cạc thnh pháưn chênh ca mảng viãùn thäng
1.2.3 Mảng viãùn thäng tỉång tỉû v mảng viãùn thäng säú
Mảng viãùn thäng âỉåüc gi l tỉång tỉû nãúu cọ cạc âàûc âiãøm sau âáy:
- Tên hiãûu truưn trãn trung kãú l tỉång tỉû
- 8 -
Chỉång I
- Tên hiãûu truưn trãn âỉåìng dáy th bao l tỉång tỉû
- Cạc nụt mảng xỉí l tên hiãûu tỉång tỉû
Mảng viãùn thäng âỉåüc gi l säú nãúu cọ cạc âàûc âiãøm sau âáy:
- Tên hiãûu truưn trãn trung kãú l säú
- Tên hiãûu truưn trãn âỉåìng dáy th bao l tỉång tỉû hồûc cọ thãø l säú våïi mảng hon ton
säú
- Cạc nụt mảng xỉí l tên hiãûu säú

våïi mäüt phán bäú xacï sút no âo. Dy ny âỉåüc gi l mäüt bn tin (message). Váûy cọ thãø
âënh nghéa: ngưn tin l táûp håüp cạc tin m hãû thäúng thäng tin dng âãø láûp cạc bn tin khạc
nhau âãø truưn âi. Säú lỉåüng cạc tin trong ngưn cọ thãø hỉỵu hản hay vä hản tỉång ỉïng våïi
ngưn tin råìi rảc hay liãn tủc.
Kãnh tin l mäi trỉåìng truưn lan thäng tin. Âãø cọ thãø truưn lan trong mäüt mäi trỉåìng váût l
xạc âënh, thäng tin phi âỉåüc chuøn thnh dảng tên hiãûu thêch håüp våïi mäi trỉåìng truưn lan.
Váûy kãnh tin l nåi hçnh thnh v truưn tên hiãûu mang tin âäưng thåìi åí âáúy cng sn sinh ra
cạc nhiãùu
(noise) phạ hy thäng tin. Trong thỉûc tãú kãnh tin cọ ráút nhiãưu dảng khạc nhau, vê
dủ dáy song hnh, cạp âäưng trủc, äúng dáùn sọng, cạp såüi quang, vä tuún
Nháûn tin l cå cáúu khäi phủc lải thäng tin ban âáưu tỉì tên hiãûu láúy åí âáưu ra ca kãnh tin.
1.3.2 Hãû thäúng thäng tin säú
Mäüt mủc tiãu quan trng trong thiãút kãú hãû thäúng thäng tin l giạ c, âäü phỉïc tảp v cäng sút
tiãu thủ tháúp nháút våïi bàng thäng truưn dáùn v thåìi gian truưn tháúp nháút. Bàng thäng l säú
âo täúc âäü truưn tin tỉïc nhanh hay cháûm, bàng thäng cọ thãø thay âäøi âỉåüc v do âọ, nọ l mäüt
thäng säú quan trng trong thiãút kãú hãû thäúng thäng tin. Bng 1.1 l bàng thäng danh âënh ca
ba loả
i tên hiãûu phäø biãún. Viãûc sỉí dủng bàng thäng v thåìi gian truưn hiãûu qu âm bo cho
nhiãưu th bao cọ thãø âỉåüc phủc vủ våïi mäüt bàng thäng hản chãú v trong mäüt khong thåìi
gian hản chãú.

Tên hiãûu Bàng thäng
Thoải
Ám thanh qung bạ
Video
4 kHz
15 kHz
6 MHz

thäng

tin
Âënh
dảng
M
họa
ngưn
Máût
m
họa
M
họa
kãnh
Ghẹp
kãnh
Âiãưu
chãú
Âa
truy
cáûp
Gii
âënh
dảng
Gii
m
ngưn
Gii
máût

Gii m ngưn, gii máût m v gii m họa kãnh âỉåüc thỉûc hiãûn åí bäü thu, cạc quạ trçnh ny
ngỉåüc våïi cạc quạ trçnh m họa bãn bäü phạt.
Khäúi ghẹp kãnh giụp cho nhiãưu tuún thäng tin cọ thãø cng chia s mäüt âỉåìng truưn váût l
chung nhỉ l cạp, âỉåìng truưn vä tuún Trong thäng tin säú, kiãøu ghẹp kãnh thỉåìng l
ghẹp kãnh phán chia theo thåìi gian (TDM), sàõp xãúp cạc tỉì m PCM nhạnh vo trong mäüt
khung TDM. Täúc âäü bit ca tên hiãûu ghẹp kãnh s gáúp N láưn täúc âäü bit ca tên hiãûu PCM
nhạnh (N l säú tên hiãûu PCM nhạnh ghẹp vo mäüt khung TDM) v bàng thäng u cáưu s

tàng lãn. Khäúi tạch kãnh bãn thu phán chia dng bit thu thnh cạc tên hiãûu PCM nhạnh.
Khäúi âiãưu chãú giụp cho dng tên hiãûu säú cọ thãø truưn âi qua mäüt phỉång tiãûn váût l củ thãø
theo mäüt täúc âäü cho trỉåïc, våïi mỉïc âäü mẹo cháúp nháûn âỉåüc, u cáưu mäüt bàng thäng táưn säú
cho phẹp. Khäúi âiãưu chãú cọ thãø thay âäøi dảng xung, dëch chuøn phäø táưn säú ca tên hiãûu âãún
- 11 -
Chỉång I
mäüt bàng thäng khạc ph håüp. Âáưu vo ca bäü âiãưu chãú l tên hiãûu bàng gäúc trong khi âáưu ra
ca bäü âiãưu chãú l tên hiãûu thäng di. Khäúi gii âiãưu chãú bãn thu chuøn dảng sọng thu âỉåüc
ngỉåüc lải thnh tên hiãûu bàng gäúc
Khäúi âa truy cáûp liãn quan âãún cạc k thût hồûc ngun tàõc no âọ, cho phẹp nhiãưu càûp thu
phạt cng chia s mäüt phỉång tiãûn váût l chung (nhỉ l mäüt såüi quang, mäüt bäü phạt âạp ca
vãû tinh ) Âáy l biãûn phạp hỉỵu hiãûu v håüp l âãø chia s ti ngun thäng tin hản chãú ca
cạc phỉång tiãûn truưn dáùn. Cọ mäüt säú kiãøu âa truy cáûp, mäùi kiãøu cọ nhỉỵng ỉu âiãøm v
khuút âiãøm riãng.
Dỉûa theo så âäư khäúi ny, näüi dung chênh ca män hc bao gäưm nhỉỵng váún âãư sau:
1. Tên hiãûu v phán têch tên hiãûu
2. Säú họa v âënh dảng tên hiãûu
3. M họa ngưn
4. M họa kãnh
5. Ghẹp kãnh v âa truy cáûp
6. Âiãưu chãú
Do nhỉỵng âàûc âiãøm riãng, pháưn máût m họa khäng âỉåüc trçnh by åí âáy.

- Nàng lỉåüng tên hiãûu khäng bë máút mạt nhiãưu v giao thoa giỉỵa cạc hãû thäúng khạc nhau êt
khi nghiãm trng v cọ thãø b qua
- Cạc âàûc âiãøm ca âỉåìng truưn (suy hao v mẹo) thỉåìng äøn âënh v dãù dng b âỉåüc
Tuy nhiãn, truưn tên hiãûu bàòng dáy dáùn gàûp cạc khuút âiãøm nhỉ sau:
- Viãûc làõp âàût cạp ngáưm hồûc cạp treo thỉåìng âàõt tiãưn v cáưn phi cọ kãú hoảch láu di
- Thäng tin qung bạ u cáưu kãút näúi váût l âãún th bao phỉïc tảp
- Khäng thỉûc hiãûn âỉåüc thäng tin di âäüng
- Khäng dãù cáúu hçnh lải mảng
Truưn tên hiãûu khäng dáy cọ cạc ỉu âiãøm nhỉ sau:
- R v dãù
thỉûc hiãûn
- Dãù thäng tin qung bạ
- Dãù thäng tin di âäüng
- Dãù dng v nhanh chọng cáúu hçnh lải mảng, dãù thãm båït nụt mảng
Tuy nhiãn, truưn tên hiãûu khäng dáy gàûp cạc khuút âiãøm nhỉ sau:
- Nàng lỉåüng tên hiãûu bë máút mạt nhiãưu trong quạ trçnh truưn
- Giao thoa giỉỵa cạc hãû thäúng khạc nhau l mäüt váún âãư nghiãm trng
- Dung lỉåüng hản chãú
- Cạc âàûc âiãøm ca âỉåìng truưn thỉåìng thay âäøi khäng âoạn âỉåüc, do âọ khọ âm bo
cháút lỉåüng thäng tin
- Phi láûp kãú hoảch phán bäú táưn säú cáøn tháûn cho cạc hãû thäúng khạc nhau
1.4 Giåïi thiãûu hiãûp häüi viãùn thäng qúc tãú ITU
Khi ngy cng cọ nhiãưu phạt minh måïi, ngy cng cọ nhiãưu sn pháøm vãư truưn tin tung ra
thë trỉåìng thç gáưn nhỉ chụng ta råi vo tçnh trảng häùn âäün. Cạc thiãút bë thỉûc hiãûn cng mäüt
chỉïc nàng nhỉ nhau cọ thãø khäng cng lm viãûc våïi nhau, khäng thãø kãút näúi våïi nhau âỉåüc
- 13 -
Chỉång I
nãúu xút xỉï tỉì nhỉỵng hng khạc nhau, nhỉỵng qúc gia khạc nhau. Âãø gii quút tçnh trảng
ny, cáưn âỉa ra cạc tiãu chøn (standard) thêch håüp.
Hiãûp häüi viãùn thäng qúc tãú ITU (International Telecommunications Union) l cå quan

TỌM TÀÕT CHỈÅNG
1. Tin tỉïc cọ thãø tảm hiãøu l sỉû cm hiãøu ca con ngỉåìi vãư thãú giåïi xung quanh thäng qua sỉû
tiãúp xục våïi nọ. Thäng tin l sỉû trao âäøi tin tỉïc giỉỵa cạc âäúi tỉåüng cọ nhu cáưu bàòng mäüt
cäng củ no âọ. Viãùn thäng l mäüt trong cạc cäng củ truưn thäng. " Viãùn thäng" ạm chè
mäüt khong cạch âëa l âỉåüc bàõc cáưu âãø thỉûc hiãûn trao âäøi thäng tin tỉì xa.
2. Âãø trao âäøi thäng tin tỉì xa, ngỉåìi ta phi xáy dỉûng mảng viãùn thäng. Cọ thãø kãø ra mäüt säú
mảng viãùn thäng nhỉ: mảng âiãûn thoải, mảng säú liãûu chuøn mảch kãnh cäng cäüng
CSPDN, mảng säú liãu chuøn mảch gọi cäng cäüng PSPDN
- 14 -
Chỉång I
3. Dëch vủ viãùn thäng l hçnh thại trao âäøi thäng tin m mảng viãùn thäng cung cáúp. Cạc dëch
vủ viãùn thäng ráút phong phụ v âa dảng, phủc vủ cho nhu cáưu trao âäøi thäng tin ngy
cng cao ca ngỉåìi sỉí dủng. Cọ thãø kãø ra mäüt vi dëch vủ viãùn thäng nhỉ: dëch vủ thoải
gäưm c cäú âënh v di âäüng, truưn säú liãûu, ám thanh, hçnh nh, videotex, fax, teletex, cnh
bạo tỉì xa, thoải häüi nghë, video häüi nghë
4. Thnh pháưn chênh ca mảng viãùn thäng bao gäưm: nhọm mäüt l thiãút bë âáưu cúi hay cn
gi l th bao, l ngỉåìi sỉí dủng (user), cọ nhiãûm vủ âỉa tin tỉïc vo mảng v láúy tin tỉïc
tỉì mảng; nhọ
m hai l trung tám mảng hay cn gi l täøng âi, l nụt mảng, cọ nhiãûm vủ
thu tháûp táút c nhu cáưu ca cạc âäúi tỉåüng, xỉí l thäng tin, chuøn mảch âãø täø chỉïc viãûc
trao âäøi thäng tin giỉỵa cạc âäúi tỉåüng; nhọm ba l mảng truưn dáùn, cọ nhiãûm vủ kãút näúi
nhọm mäüt våïi hai gi l âỉåìng dáy th bao v kãút näúi nhọm hai våïi hai gi l âỉåìng dáy
trung kãú; nhọm bäún l pháưn mãưm ca mảng, cọ nhiãûm vủ phäúi håüp hoảt âäüng ca ba
nhọm trãn sao cho hiãûu qu
.
5. Mảng viãùn thäng tỉång tỉû l mảng viãùn thäng cọ cạc âàûc âiãøm sau:
2 Tên hiãûu truưn trãn trung kãú l tỉång tỉû
3 Tên hiãûu truưn trãn âỉåìng dáy th bao l tỉång tỉû
4 Cạc nụt mảng xỉí l tên hiãûu tỉång tỉû
6. Mảng viãùn thäng säú l mảng viãùn thäng cọ cạc âàûc âiãøm sau:
.
- 16 -