Website: Email : Tel : 0918.775.368
LờI Mở đầu
Trong lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin nói chung và lý luận về con đờng đi
lên chủ nghĩa xã hội ở nớc ta nói riêng, vấn đề mâu thuẫn và cách giải quyết nó
luôn chiếm một vị trí hết sức quan trọng. Bởi lẽ, mâu thuẫn là một hiện tợng
khách quan và phổ biến, nó tồn tại ở trong tất cả các sự vật, hiện tợng; nó là sự
tác động lẫn nhau của các mặt, các khuynh hớng đối lập. Nhà triết học Hêghen
đã khẳng định: "Cuộc sống tiến lên thông qua những mâu thuẫn. Thực tiễn
phát triển đất nớc ta hiện nay một lần nữa khẳng định tính đúng đắn của luận
điểm này.
Việc nghiên cứu vấn đề về mâu thuẫn không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu
cấp bách của công tác lý luận, công tác t tởng mà còn nhằm cung cấp những luận
cứ khoa học cho việc hoàn thiện đờng lối chính sách của Đảng và Nhà nớc ta
trong quá trình xây dựng và phát triển đất nớc theo con đờng xã hội chủ nghĩa.
Tuy nhiên khi xem xét, phân tích các mâu thuẫn chúng ta cần phải xem xét toàn
diện các mặt đối lập, theo dõi quá trình phát sinh, phát triển của các mặt đó,
nghiên cứu sự đấu tranh của chúng qua từng giai đoạn, tìm hiểu những điều kiện
làm cho những mặt đó biến đổi để từ đó đánh giá đúng tính chất và vai trò của
từng mặt và của các mâu thuẫn trong từng gia đoạn. Chỉ có trên cơ sở đó, chúng
ta mới tìm ra phơng thức, phơng tiện và lực lợng có khả năng giải quyết mâu
thuẫn một cách thực chất và có hiệu quả.
Xuất phát từ những lý do trên, với đề tài Những vấn đề mâu thuẫn
trong quá trình xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ và hội nhập kinh tế quốc
tế ở Việt Nam, em mong muốn góp phần làm sáng tỏ thêm những mâu thuẫn
trong quá trình đổi mới phát triển kinh tế - xã hội ở nớc ta hiện nay, từ đó đa ra
những giải pháp có căn cứ khoa học và thực tiễn góp phần giải quyết những vấn
đề mâu thuẫn đó.
1
Website: Email : Tel : 0918.775.368
CHƯƠNG I. Lý LUậN CHUNG Về MÂU THUẫN
1.1. Khái niệm các mặt đối lập, mâu thuẫn, sự thống nhất và đấu tranh của

Sự thống nhất của các mặt đối lập còn biểu hiện ở sự tác động ngang
nhau của chúng. Song, đó chỉ là trạng thái vận động của mâu thuẫn ở một giai
đoạn phát triển khi diễn ra sự cân bằng của các mặt đối lập.
Các mặt đối lập không chỉ thống nhất mà còn luôn đấu tranh với nhau.
Đấu tranh của các mặt đối lập là sự tác động qua lại theo xu hớng bài trừ và phủ
định lẫn nhau giữa các mặt đó. Hình thức đấu tranh của các mặt đối lập hết sức
phong phú, đa dạng, tùy thuộc vào tính chất và mối quan hệ qua lại giữa các mặt
đối lập và tùy vào điều kiện cụ thể diễn ra cuộc đấu tranh giữa chúng.
1.2. Mâu thuẫn là nguồn gốc của sự vận động và phát triển
Sự thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập là hai xu hớng tác động
khác nhau của các mặt đối lập tạo thành mâu thuẫn. Nh vậy mâu thuẫn biện
chứng bao hàm cả sự thống nhất lẫn đấu tranh của các mặt đối lập. Sự thống
nhất và đấu tranh của các mặt đối lập không tách rời nhau, trong quá trình vận
động và phát triển của sự vật. Sự thống nhất gắn liền với sự đứng im, với sự ổn
định tạm thời của sự vật. Sự đấu tranh gắn liền với tính tuyệt đối của sự vận động
và phát triển. Điều đó có nghĩa là: Sự thồng nhất của các mặt đối lập là tơng đối;
sự đấu tranh của các mặt đối lập là tuyệt đối.
Trong sự tác động qua lại của các mặt đối lập thì đấu tranh của các mặt
đối lập quy định một cách tất yếu sự thay đổi của các mặt đang tác động và làm
cho mâu thuẫn phát triển. Lúc đầu mới xuất hiện, mâu thuẫn chỉ là sự khác nhau
căn bản nhng theo khuynh hớng trái ngợc nhau. Sực khách nhau đó càng ngày
càng phát triển và đi đến đối lập. Khi hai mặt đối lập xung đột gay gắt đã đủ điều
3
Website: Email : Tel : 0918.775.368
kiện, chúng sẽ chuyển hóa lẫn nhau, mâu thuẫn đợc giải quyết. Nhờ đó mà thể
thống nhất cũ đợc thay thế bằng thể thống nhất mới; sự vật cũ mất đi, sự vật mới
ra đời thay thế. Lênin viết Sự phát triển là một cuộc đấu tranh giữa các mặt đối
lập. Tuy nhiên, không có thống nhất của các mặt đối lập thì cũng không có đấu
tranh giữa chúng. Thống nhất và đấu tranh giữa các mặt đối lập là không thể tách
rời nhau trong mâu thuẫn biện chứng. Sự vận động và phát triển bao giờ cũng là

ngoài không ngừng tác động qua lại lẫn nhau. Việc giải quyết mâu thuẫn bên
trong không thể tách rời việc giải quyết mâu thuẫn bên ngoài; việc giải quyết
mâu thuẫn bên ngoài là điều kiện để giải quyết mâu thuẫn bên trong. Thực tiễn
cách mạng nớc ta cũng cho thấy: việc giải quyết những mâu thuẫn trong nớc ta
không tách rời việc giải quyết những mâu thuẫn giữa nớc ta với các nớc khác.
1.3.2. Căn cứ vào ý nghĩa đối với sự tồn tại và phát triển của toàn bộ
sự vật, mâu thuẫn đợc chia thành mâu thuẫn cơ bản và mâu thuẫn không cơ
bản.
1.3.2.1. Mâu thuẫn cơ bản: là mâu thuẫn quy định bản chất của sự vật,
quy định sự phát triển ở tất cả các giai đoạn của sự vật, nó tồn tại trong suốt quá
trình tồn tại của sự vật. Mâu thuẫn cơ bản đợc giải quyết thì sự vật sẽ thay đổi
căn bản về chất.
1.3.2.2. Mâu thuẫn không cơ bản: là mâu thuẫn chỉ đặc trng cho một ph-
ơng diện nào đó của sự vật, nó không quy định bản chất của sự vật. Mâu thuẫn
đó nảy sinh hay đợc giải quyết không làm cho sự vật thay đổi căn bản về chất.
1.3.3. Căn cứ vào vai trò của mâu thuẫn đối với sự tồn tại và phát triển
của sự vật trong một giai đoạn nhất định, các mâu thuẫn đợc chia thành mâu
thuẫn chủ yếu và mâu thuẫn thứ yếu.
5
Website: Email : Tel : 0918.775.368
1.3.3.1. Mâu thuẫn chủ yếu: là mâu thuẫn nổi lên hàng đầu ở một giai
đoạn phát triển nhất định của sự vật, nó chi phối các mâu thuẫn khác trong giai
đoạn đó. Giải quyết đợc mâu thuẫn chủ yếu trong từng giai đoạn là điều kiện cho
sự vật chuyển sang giai đoạn phát triển mới.
Mâu thuẫn cơ bản và mâu thuẫn chủ yếu có quan hệ chặt chẽ với nhau.
Mâu thuẫn chủ yếu có thể là một hình thức biểu hiện nổi bật của mâu thuẫn cơ
bản hay là kết quả vận động tổng hợp của mâu thuẫn cơ bản ở một giai đoanh
nhất định. Việc giải quyết mâu thuẫn chủ yếu tạo điều kiện từng bớc giải quyết
mâu thuẫn cơ bản.
1.3.3.2. Mâu thuẫn thứ yếu: là những mâu thuẫn ra đời và tồn tại trong

Lênin viết: Sự nhân đôi của cái thống nhất và sự nhận thức của các bộ phận của
nó, đó là thực chất. . . của phép biện chứng.
Khi phân tích mâu thuẫn, phải xem xét quá trình phát sinh, phát triển của
từng mâu thuẫn, xem xét vai trò, vị trí và mối quan hệ lẫn nhau của các mâu
thuẫn; phải xem xét quá trình phát sinh, phát triển và vị trí của từng mặt đối lập,
mối quan hệ tác động qua lại giữa chúng, điều kiện chuyển hóa lẫn nhau giữa
chúng. Chỉ có nh thế mới có thể hiểu đúng mâu thuẫn của sự vật, hiểu đúng xu
hớng vận động, phát triển và điều kiện để giải quyết mâu thuẫn.
Để thúc đẩy sự vật phát triển phải tìm mọi cách để giải quyết mâu thuẫn,
không đợc điều hòa mâu thuẫn. Việc đấu tranh giải quyết mâu thuẫn phái phù
hợp với trình độ phát triển của mâu thuẫn. Phải tìm ra phơng thức, phơng tiện và
lực lợng để giải quyết mâu thuẫn. Mâu thuẫn chỉ đợc giải quyết khi điều kiện đã
chín muồi. Một mặt, phải chống thái độ chủ quan, nóng vội; mặt khác, phải tích
cực thúc đẩy các điều kiện khách quan để làm cho các điều kiện giải quyết mâu
thuẫn đi đến chín muồi. Mâu thuẫn khác nhau phải có phơng pháp giải quyết
7
Website: Email : Tel : 0918.775.368
khác nhau. Phải tìm ra các hình thức giải quyết mâu thuẫn một cách linh hoạt,
vừa phù hợp với từng loại mâu thuẫn, vừa phù hợp với điều kiện cụ thể.
CHƯƠNG 2: Những vấn đề mâu thuẫn
trong quá trình xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ
và hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam
Qua gn 20 nm i mi, nh ng li ỳng n ca ng v tớnh tớch
cc, ch ng, sỏng to ca nhõn dõn trong vic hin thc hoỏ ng li ú,
chỳng ta ó t dc nhng thnh tu to ln, cú ý ngha lch s. Nn kinh t th
trng nh hng xó hi ch ngha ang tng bc c xõy dng. Nn dõn
ch XHCN vi Nh nc phỏp quyn ca dõn, do dõn, vỡ dõn ó c thit nh
trờn nhng ng nột c bn. Nn vn hoỏ tiờn tin, m bn sc dõn tc, s
thng nht trong a dng ó hỡnh thnh. Khi i on kt ton dõn tc m nn
8

tt. Tht thoỏt, lóng phớ trong qun lý kinh t, c bit trong qun lý t ai, u
t xõy dng c bn, qun lý doanh nghip Nh nc cũn rt nghiờm trng. Cuc
vn ng xõy dng, chnh n ng v ci cỏch hnh chớnh trong h thng
chớnh quyn cha t yờu cu ra. Nhiu ni cũn vi phm quyn lm ch ca
nhõn dõn, vic thc hin lut phỏp, k cng khụng nghiờm. Nhiu vn xó
hi bc xỳc chm hoc cha gii quyt tt.
T ú, cú th thy, xõy dng mt nn kinh t c lp, t ch v hi
nhp kinh t quc t, nc ta cn phi quan tõm gii quyt rt nhiu vn mõu
thun phc tp, trong ú ni lờn nhng mõu thun c bn sau:
2.1. Mâu thuẫn giữa trình độ của lực lợng sản xuất thấp kém, với yêu cầu
phát triển lực lợng sản xuất hiện đại
Lịch sử loài ngời là lịch sử biến đổi và phát triển của các phơng thức sản
xuất từ thấp đến cao. Phơng thức sản xuất là sự thống nhất hai mặt gắn chặt với
nhau: lực lợng sản xuất và quan hệ sản xuất. Trong phơng thức sản xuất thì lực l-
ợng sản xuất là yếu tố năng động nhất, phát triển không ngừng, quyết định quan
hệ sản xuất. Quan hệ sản xuất với tính cách hạ tầng cơ sở lại quyết định kiến trúc
thợng tầng. Nhng suy đến cùng, lực lợng sản xuất quyết định mọi mặt đời sống
xã hội, quyết định mọi sự biến đổi từ thấp đến cao của lịch sử loài ngời, của các
hình thái kinh tế xã hội. Sự biến đổi và phát triển lực lợng sản xuất là nguyên
nhân sâu xa nhất, là nguyên nhân cuối cùng quyết định mọi biến đổi và phát
triển của xã hội.
Do quy luật khách quan, tuy nớc ta xuất phát từ điều kiện kinh tế thấp
kém nhng cần phải và có thể bỏ qua chế độ t bản chủ nghĩa để đi lên chủ nghĩa
xã hội. Sau 20 năm đổi mới, nền kinh tế đã có những thay đổi quan trọng, đã t-
ơng đối ổn định và bớc đầu phát triển. Tuy nhiên, trình độ lực lợng sản xuất của
nớc ta vẫn còn kém phát triển. Nó đơc biểu hiện trên nhiều mặt nh:
- Sức lao động: với số dân hơn 80 triệu ngời, nớc ta có
10
Website: Email : Tel : 0918.775.368
một nguồn lao động rầt dồi dào nhng cũng không thể phủ nhận rằng, tuy Đảng

- Lấy nền kinh tế đa dạng về hình thức sở hữu t liệu sản xuất và thành
phần kinh tế làm cơ sở kinh tế, trong đó kinh tế Nhà nớc làm chủ đạo.
- Dựa trên chế độ phân phối đa dạng bao gồm các nguyên tắc phân phối
theo kiểu chủ nghĩa xã hội với phân phối theo kiểu kinh tế thị trờng. Trong đó,
lấy phân phối theo lao động và hiệu quả sản xuất kinh doanh; và phân phối thông
qua phúc lợi tập thể và xã hội - nguyên tắc phân phối theo kiểu CNXH - làm chủ
đạo.
- Lấy cơ chế thị trờng có sự quản lý của Nhà nớc làm cơ chế vận hành,
nhng không phải là Nhà nớc t sản mà Nhà nớc xã hội chủ nghĩa - Nhà nớc của
dân, do dân và vì dân.
- Kết hợp hài hoà văn hoá dân tộc truyền thống với văn hoá hiện đại có
chọn lọc. Trong đó, lấy văn hoá dân tộc truyền thống làm gốc.
- Không dựa trên cơ cấu kinh tế khép kín, mà dựa trên cơ cấu kinh tế
mở cửa, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực, song phải đảm bảo độc
lập chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ.
- Là một nền kinh tế mang tính cạnh tranh, nhng sự cạnh tranh này dựa
trên cơ sở vì lợi ích phát triển đất nớc chứ không phải cạnh tranh cá lớn nuốt cá
bé, lãng phí các nguồn lực, thôn tính lẫn nhau.
- Là một nền kinh tế mang tính đặc thù, có sự hoạt động đan xen, sự đấu
tranh của cơ chế cũ và cơ chế mới.
- Trong nền kinh tế này lợi nhuận là phần thởng, là cơ sở kinh tế đảm bảo
lợi ích cho ngời sản xuất kinh doanh và cho cả xã hội; là động lực kích thích sự
phát triển kinh tế, xã hội.
Rõ ràng tính cạnh tranh năng động là một trong những đặc điểm cơ bản
của nền kinh tế thị trờng thì ngợc lại chúng ta lại chậm tháo gỡ các vớng mắc về
cơ chế, chính sách để tạo động lực và điều kiện cho các doanh nghiệp nâng cao
hiệu quả hoạt động, phát huy vai trò chủ đạo trong nền kinh tế quốc dân. Chúng
12
Website: Email : Tel : 0918.775.368
ta cha tạo ra đợc sự gắn kết giữa các thành phần kinh tế, cha tạo điều kiện đầy đủ

tranh giai cấp. Điều này đi ngợc với định hớng CNXH của ta là tiến tới một xã
hội không còn mâu thuẫn, không còn đấu tranh giai cấp (một xã hội không giai
cấp). Một luận điểm của C.Mác cho rằng: Nền kinh tế hàng hoá gắn liền với sự
phân hóa giàu nghèo. Thực tế là kinh tế thị trờng càng phát triển thì sự phân hóa
giàu nghèo trong xã hội tăng lên với độ giãn cách ngày càng lớn. Đó là do nền
kinh tế thị trờng chịu sự chi phối của các quy luật vốn có của kinh tế hàng hóa.
Các quy luật nh: quy luật cung cầu, quy luật cạnh tranh, quy luật giá trị đều có
tác động tới sự phân hoá giàu nghèo (một nguyên nhân chủ yếu dẫn tới phân hoá
giai cấp)
2.5. Mâu thuẫn giữa đời sống văn hóa, tinh thần còn nhiều mặt lạc
hậu với yêu cầu xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc
Thực tế cho thấy nền kinh tế thị trờng có tác dụng thúc đẩy sự phát triển
của kinh tế nhng đã kéo theo sự xuống cấp nghiêm trọng về văn hoá và xã hội,
sự tha hoá về đạo đức lối sống. Xu hớng tuyệt đối hoá lợi ích và các giá trị vật
chất, xem nhẹ coi thờng các giá trị văn hoá - tinh thần, giá trị đạo đức đang nảy
sinh và có chiều hớng gia tăng. Những xu hớng này đã có tác động tiêu cực tới
đời sống tinh thần của xã hội, nhiễm sâu vào thế hệ trẻ gây nên tình trạng thiếu
hụt văn hoá trong phát triển, phản ánh vào sự phát triển của con ngời với những
biểu hiện lệch lạc và khiếm khuyết trong văn hoá, trong nhân cách cá nhân và
nhân cách xã hội. Sự du nhập của lối sống phơng tây đang đặt ra cho chúng ta
những thách thức mới hoà nhập hay hoà tan?. Để giải quyết mâu thuẫn đó, cần
phải có những chủ trơng chính sách của Đảng, Nhà nớc và hơn hết là lòng tự hào
dân tộc trong mỗi con ngời Việt Nam nhằm xây dựng một nền văn hoá hội nhập
nhng đậm đà bản sắc dân tộc.
2.6. Mâu thuẫn giữa hai khuynh hớng, hai con đờng: T bản chủ nghĩa và Xã
hội chủ nghĩa
Mâu thuẫn giữa hai con đờng này phát sinh từ hai mặt, hai khuynh hớng
đối lập. Một mặt, quá trình cánh mạng nớc ta đã tạo ra những nhân tố mới tiêu
biểu cho xã hội mới, trên các mặt kinh tế chính trị, văn hóa, xã hội, trong sự
14

15
Website: Email : Tel : 0918.775.368
kinh tế không ngừng cải tiến kỹ thuật, nâng cao năng suất lao động, hạ giá thành
sản phẩm, đáp ứng đủ nhu cầu của thị trờng, đồng thời qua đó để tạo nên những
phẩm chất tốt đẹp cho con ngời mới: năng động, sáng tạo, giàu kinh nghiệm.
Chúng ta biết dùng chính sách, quy hoạch, kế hoạch, đầu t để đảm bảo vai trò
chủ đạo của thành phần kinh tế Nhà nớc và tạo ra một môi trờng pháp lý bình
đẳng cho mọi thành phần kinh tế hoạt động.
Đảng ta nhận thức rõ, kinh tế thị trờng định hớng XHCN là đặc trng có
tính quy luật của nền kinh tế trong thời kỳ quá độ lên CNXH ở nớc ta. Song, bên
cạnh những mặt tích cực, những mặt tiêu cực đang tác động đến nhiều mặt đời
sống xã hội, đôi khi rất gay gắt, có thể dẫn đến làm biến dạng mục tiêu CNXH,
nh: cạnh tranh không lành mạnh và độc quyền trong kinh tế; sự phân hoá giàu
nghèo một cách quá mức đi đôi với bóc lột, bất công và tệ nạn xã hội. Mặt khác,
phát triển nền kinh tế nhiều thành phần, trong khi các nền kinh tế TBCN đang
từng bớc vơn lên chủ đạo, thì các thành phần kinh tế khác luôn có xu hớng tự
phát đi lên CNTB. Do tiềm lực kinh tế, kinh nghiệm sản xuất, kinh doanh của
các thành phần kinh tế ấy làm cho quá trình cải tạo, dẫn dắt họ đi lên CNXH là
vấn đề cực kì khó khăn và phức tạp. Rõ ràng ai sử dụng ai, ai thắng ai trong lĩnh
vực kinh tế giữa hai con đờng đang đặt ra rất gay gắt trong điều kiện hiện nay.
Lênin đã chỉ ra cuộc đấu tranh quyết liệt giữa một bên là CNXH mới ra đời còn
non trẻ với một bên là các thế lực TBCN và tự phát TBCN. Cuộc đấu tranh này
diễn ra theo nguyên tắc ai thắng ai, nghĩa là CNXH có thể thành công mà cũng
có thể thất bại. Mặc dù Lênin đã nêu ra những khả năng thắng lợi tất yếu của
CNXH, song để giành thắng lợi hoàn toàn và triệt để, theo Lênin, CNXH phải
tạo ra đợc cho mình một năng suất lao động cao hơn CNTB.
Bên cạnh những mặt tiêu cực đó, phát triển kinh tế nhiều thành phần, sự nảy
sinh của các thành phần kinh tế t nhân tất yếu làm nảy sinh, phát triển giai cấp t
sản, tiểu t sản. Những giai cấp ấy một mặt có ảnh hởng đến sự phát triển xã hội
16

Website: Email : Tel : 0918.775.368
liêu, tham nhũng ngày càng trở nên nghiêm trọng trong bộ máy Đảng và Nhà n-
ớc. Đại hội IX tiếp tục khẳng định: Một bộ phận không nhỏ cán bộ, công chức
thoái hoá biến chất, thiếu năng lực. Tình trạng mất dân chủ, tệ quan liêu, cửa
quyền, tham nhũng, sách nhiễu dân, lãng phí còn nặng, đang là lực cản của sự
phát triển và gây bất bình trong nhân dân. Đại hội còn đặc biệt nhấn mạnh là
Tình trạng tham nhũng và sự suy thoái về t tởng chính trị, đạo đức, lối sống của
một bộ phận không nhỏ cán bộ, Đảng viên đang cản trở việc thực hiện đờng lối
chủ trơng, chính sách của Đảng, gây bất bình và làm giảm lòng tin đối với nhân
dân. Lênin đã chỉ ra nguy cơ lớn nhất của Đảng cầm quyền là sự quan liêu, biến
chất của bộ máy nhà nớc. Đó là nguyên nhân làm cho đờng lối của Đảng lơ
lửng trên không trung. Không khắc phục khuyết điểm đó sẽ ảnh hởng đến sự
tồn tại của chế độ.
Dân tộc ta từ xa đến nay vốn có truyền thống yêu nớc. Nhìn lại vào quá
trình lịch sử của dân tộc cứ mỗi khi có giặc xâm lăng là nhân dân ta lại nhất loạt
đứng lên đấu tranh giữ nớc. trải qua hàng nghìn năm chống phong kiến phơng
Bắc, 80 năm chống thực dân Pháp, 30 năm chống đế quốc Mĩ ngày 30-4-1975 đã
đi vào lịch sử dân tộc nh một mốc son chói lọi: đất nớc ta đã hoàn toàn giải
phóng, nhân dân ta đợc thực sự làm chủ đất nớc của mình. Từ đó đến nay, ta bắt
tay vào phát triển kinh tế xây dựng đất nuớc theo con đờng chủ nghĩa xã hội lấy
mục tiêu độc lập dân tộc, dân chủ lên làm trọng. Bởi vậy dù có thế lực cản trở
nào, trong hay ngoài nớc Đảng và nhân dân ta quyết tâm chống lại nhằm xây
dựng CNXH thực hiện mục tiêu xây dựng một nớc Việt Nam dân giàu, nớc
mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.
2.8. Mâu thuẫn giữa những nhân tố chủ quan và nhân tố khách quan trong
quá trình xây dựng và phát triển đất nớc.
Loại mâu thuẫn này xuất phát từ yêu cầu nhận thức những quy luật,
những điều kiện và khả năng khách quan, với năng lực nhận thức và hoạt động
thực tiễn của Đảng và Nhà nớc ta trong quá trình lãnh đạo và quản lý đất nớc.
18

Website: Email : Tel : 0918.775.368
trơng, chính sách của Đảng cha tốt, kỷ luật cha nghiêm. . . bộ máy nhà nớc cồng
kềnh, trùng lắp chức năng, quan liêu, quản lý kém hiệu quả. Để tạo động lực
phát triển kinh tế - xã hội, trớc hết phải đổi mới phơng thức lãnh đạo của Đảng,
tăng cờng mối liên hệ máu thịt giữa Đảng với dân; hoàn thiện thể chế kinh tế thị
trờng định hớng XHCN, đồng thời đổi mới thiết chế chính trị của kiến trúc thợng
tầng, đảm bảo hoạt động có hiệu quả của nền kinh tế và định hớng XHCN.
Trên đây là các mâu thuẫn cơ bản ở nớc ta hiện nay; chúng cùng tồn
tại trong sự đan xen, thâm nhập vào nhau, tác động qua lại và ảnh hởng lẫn
nhau. Sự tác động giữa chúng với nhau không đơn giản, mày móc, một chiều,
mà là sự tác động biện chứng. Do vậy, hiện nay để giải quyết có hiệu quả mâu
thuẫn cơ bản ở nớc ta, nhất thiết phải thông qua việc giải quyết tốt, đồng thời,
đồng bộ các mâu thuẫn căn bản trên các lĩnh vực cụ thể đó.
Chơng III: kiến nghị giải pháp giải quyết
mâu thuẫn trong quá trình xây dựng nền kinh tế độc lập,
tự chủ và hội nhập kinh tế quốc tế ở việt nam
gúp phn tớchvo vic gii quyt tt mõu thun c bn
nc ta hin nay, theo em, ng v Nh nc ta, trc ht v ch yu cn tp
trung thc hin cú hiu qu nhng gii phỏp c bn, ch yu sau:
3.1. Gii phỏp th nht: Phỏt huy cao ni lc ca t nc v dõn
tc Vit Nam lm chớnh, ng thi ra sc tranh th nhng yu t thun li ca
quc t y mnh cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ t nc, xõy dng v bo
v vng chc T quc xó hi ch ngha Vit Nam. Trong quỏ trỡnh phỏt huy ni
lc, cn coi trng v phỏt huy vai trũ nhõn t con ngi; tn dng, khai thỏc trit
mi ngun ti nguyờn hin cú ca t nc; ng thi tip tc nõng cao nng
lc lónh o ca ng, hiu lc qun lý v iu hnh ca Nh nc trờn tt c
cỏc mt, cỏc lnh vc ca i sng kinh t - xó hi.
20
Website: Email : Tel : 0918.775.368
3.2. Giải pháp thứ hai: Hình thành đồng bộ thể chế kinh tế thị trường

ngn chn v y lựi nn tham nhng, t quan liờu v cỏc biu hin tiờu cc
khỏc. Gii quyt thnh cụng vn ny l nhm xõy dng ng ta núi chung,
cỏc t chc c s ng núi riờng vng mnh v chớnh tr, t tng v t chc;
ng thi l nõng cao nng lc lónh o v sc chin u ca ng ngang
tm thi k y mnh cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ t nc
Thc hin tt cỏc bin phỏp c bn núi trờn l gúp phn cú hiu qu vo
vic gii quyt thng li mõu thun c bn ca nc ta hin nay. ng thi, t
ú to ra kh nng to ln ton ng, ton dõn ta tip tc i mi, y mnh
cụng nghip hoỏ, hin i hoỏ, vng bc xõy dng mt nn kinh t Vit Nam
c lp, t ch v hi nhp kinh t quc t vỡ mc tiờu dõn giu, nc mnh, xó
hi cụng bng, dõn ch, vn minh.
Kết luận
Mâu thuẫn là một hiện tợng khách quan, phổ biến hình thành từ những
cấu trúc và thuộc tính bên trong vốn có tự thân của tất cả các sự vật, hiện tợng
trong bản thân thế giới khách quan. Do đó, trong hoạt động thực tiễn, chúng ta
cần phải phân tích từng mặt độc lập tạo thành mâu thuẫn cụ thể để nhận thức đợc
bản chất khuynh hớng vận động, phát triển của sự vật hiện tợng; và nắm vững
nguyên tắc để giải quyết mâu thuẫn, đó là sự đấu tranh giữa hai mặt đối lập diễn
ra theo luật phá vỡ cái cũ để thiết lập cái mới hơn.
Nền kinh tế thị trờng định hớng xã hội chủ nghĩa ở nớc ta, mặc dù mới ra
đời nhng cũng đã trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm, không ngừng vận động và
22
Website: Email : Tel : 0918.775.368
luôn biến đổi dới sự tác động của nhiều yếu tố, nhiều mâu thuẫn cả bên trong lẫn
bên ngoài. Quá trình vận động và phát triển qua các giai đoạn lại hình thành nên
những yếu tố mới khiến cho công cuộc xây dựng và phát triển của nó ngày càng
phức tạp hơn, đòi hỏi phải có sự phân tích và giải quyết kỹ lỡng, chi tiết và kịp
thời từng yếu tố, từng mâu thuẫn, có nh thế trong quá trình hội nhập, nền kinh tế
nớc ta mới đảm bảo tính độc lập và tự chủ.
Với sự cố gắng của bản thân, song do điều kin thi gian v nng

lời nói đầu
1
CHƯƠNG I. Lý LUậN CHUNG Về MÂU THUẫN
2
24
Website: Email : Tel : 0918.775.368
1.1. Khái niệm các mặt đối lập, mâu thuẫn, sự thống nhất và đấu
tranh của các mặt đối lập.
2
1.1.1. Mặt đối lập.
2
1.1.2. Mâu thuẫn biện chứng.
2
1.1.3. Sự thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập.
2
1.2. Mâu thuẫn là nguồn gốc của sự vận động và phát triển.
3
1.3. Phân loại mâu thuẫn.
4
1.3.1. Căn cứ vào quan hệ đối với sự vật đợc xem xét, ngời ta
phân biệt các mâu thuẫn thành mâu thuẫn bên trong và mâu thuẫn
bên ngoài.
4
1.3.2. Căn cứ vào ý nghĩa đối với sự tồn tại và phát triển của
toàn bộ sự vật, mâu thuẫn đợc chia thành mâu thuẫn cơ bản và mâu
thuẫn không cơ bản.
5
1.3.3. Căn cứ vào vai trò của mâu thuẫn đối với sự tồn tại và
phát triển của sự vật trong một giai đoạn nhất định, các mâu thuẫn đ-
ợc chia thành mâu thuẫn chủ yếu và mâu thuẫn thứ yếu.

25