1
CHƯƠNG TRÌNH
PHÒNG CHỐNG BỆNH TIÊU CHẢY
(CONTROL OF DIARRHOEAL DISEASES - CDD)
PGS.TS. Nguyễn Anh Dũng
Khoa Sức khoẻ Cộng đồng & Chỉ đạo tuyến
Viện Vệ Sinh Dịch Tễ Trung Ương
MỤC TIÊU HỌC TẬP
1. Trình bày được mục tiêu cụ thể của
chương trình
2. Phân tích được cơ cấu tổ chức quản lý và
các biện pháp chính của chương trình
3. Nêu rõ các nội dung giám sát và các chỉ
số đánh giá hoạt động của chương trình.
2
3
TIÊU CHẢY-
VẤN ĐỀ SỨC KHOẺ CỘNG ĐỒNG
1. Thế giới
- 19% tử vong do tiêu chảy so với tử vong chung
ở trẻ dưới 5 tuổi
2. Việt Nam
- Tỷ lệ mắc đứng thứ 2 trong số 10 bệnh có tỷ lệ
mắc cao nhất.
- Trung bình mắc 1 lần/năm ở trẻ dưới 5 tuổi.
- Góp phần gây suy dinh dưỡng.
Tình hình dịch tả tại Việt Nam
4
Tổng số ca mắc tả trong 15 ngày gần đây
5
6

chương trình tại các tuyến.
- Định hướng chiến lược của chương trình là phối
hợp với các chương trình y tế cơ liên quan lập kế
hoạch triển khai hoạt động lồng ghép chăm sóc trẻ
bệnh.
9
BỘ Y TẾ
CỤC YTDP & MT
Các vụ cục có
liên quan
Sở Y tế
VIỆN VSDT TƯ
VIỆN VSDT,
PASTEUR KV
Bệnh Viện TƯ
Đơn vị huấn luyện
TT YTDP
TỈNH/THÀNH PHỐ
BV tỉnh/thành phố
Đơn vị Huấn luyện
TTYT
HUYỆN/QUẬN
Trạm y tế xã
Phòng khám
ĐKKV
Y tế thôn bản
TỔ CHỨC TRIỂN KHAI
10
Các biện pháp chính
1. Quản lý bệnh nhân tiêu chảy, đặc biệt là điều trị

- Hội thảo về sử dụng thuốc trong điều trị tiêu chảy
- Truyền thông về các biện pháp phòng chống tiêu
chảy cho các bà mẹ và cộng đồng về xử trí trẻ bị
tiêu chảy tại nhà.
14
Các hoạt động của chương trình (tiếp)
3. Điều tra đánh giá, nghiên cứu khoa học
- Các nghiên cứu về tình hình tiêu chảy, kỹ năng xử
trí tiêu chảy tại các cơ sở y tế, kiến thức, thái độ,
hành vi của cộng đồng, các yếu tố nguy cơ, điều trị
và phòng tiêu chảy cấp, tiêu kéo dài.
- Nghiên cứu sản xuất vac xin tả, lỵ và Rota virut.
- Định kỳ 5 năm tổ chức điều tra về tình hình tiêu
chảy
4. Sản suất ORS và vacxin phòng bệnh tiêu chảy
- Viện VSDTTW đã nghiên cứu và sản xuất thành
công vắc-xin tả Có hiệu giá 90%
15
Giám sát của chương trình
1. Giám sát tình hình mắc bệnh và tử vong do tiêu
chảy
2. Giám sát tình hình chất lượng điều trị tiêu chảy
tại các tuyến

3. Giám sát các hoạt động quản lý triển khai
16
Giám sát của chương trình (tiếp)
Khi có dịch tiêu chảy cấp
- Thành lập Ban Chỉ đạo chống dịch để tập trung
nguồn lực, kinh phí

Qui trình xử lý dịch tiêu chảy cấp (tiếp)
4. Xử lý ổ dịch:
•
Đối với bệnh nhân:
- Cách ly
- Bù nước và dùng KS đặc hiệu
- Xử lý phân, chất thảI và môi trường
- Khử khuẩn dụng cụ, nhà ở
- Xử lý tử thi
19
Qui trình xử lý dịch tiêu chảy cấp (tiếp)
•
Đối với người tiếp xúc:
- Theo dõi những người tiếp xúc trong vòng 5 ngày
- Uống thuốc phòng (như trong phác đồ)
Chú ý: không nên chỉ định dùng kháng sinh dự
phòng rộng rãi vì ít hiệu quả và có thể làm tăng tỷ
lệ kháng kháng sinh trong cộng đồng
20
Qui trình xử lý dịch tiêu chảy cấp (tiếp)
•
Xử lý nguồn thức ăn, nước sinh hoạt, đảm bảo vệ
sinh ăn uống
•
Xử lý vệ sinh môi trường
•
Xác định ổ dịch tả chấm dứt hoạt động:
- Không có trường hợp mắc mới tiêu chảy cấp trong vòng
15 ngày.
- Không tìm thấy phẩy khuẩn tả gây bệnh ở người tiếp xúc,