06/27/14 Bùi Thị Bích Vân 1
Tiếng Việt
Tiếng Việt
PHONG CÁCH
PHONG CÁCH
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
2
2
Hãy quan sát và gọi đúng tên phong cách cho từng
ngữ liệu sau:
Ngữ liệu 1:
Sông Thị Vải không còn thở
TT - Nhiều đoạn sông Thị Vải - vùng đông Nam bộ thuộc
Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu và TP.HCM - đang bị nạn ô
nhiễm môi trường hủy diệt. Điều này chỉ mới xảy ra độ chục
năm trở lại đây, khi nhà máy công nghiệp, cảng sông mọc
lên dày đặc.
Mùi hôi thối bốc lên nồng nặc, rất "đặc trưng" mùi nước
sông Thị Vải tại khu vực cảng Gò Dầu (thuộc địa phận tỉnh
Đồng Nai). Màu nước nâu nâu, đỏ đỏ chạy dài hàng chục
kilômet khiến tất cả những ai có dịp quan sát dòng sông này
đều khó quên.
…………
Ngữ liệu 2:
(…) Con Sông Đà tuôn dài tuôn dài như một áng tóc trữ
tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây trời Tây Bắc bung
nở hoa ban hoa gạo tháng hai và cuồn cuộn mù khói núi

- Thế nào là văn bản khoa học ?
- Thế nào là ngôn ngữ khoa học ?
- Thế nào là ngôn ngữ khoa học ?
- Đặc trưng của phong cách ngôn ngữ khoa học ?
- Đặc trưng của phong cách ngôn ngữ khoa học ?
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
4
4
I
I
. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ
. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
1.Văn bản khoa học.
Xét ba văn bản trong SGKtr
Xét ba văn bản trong SGKtr
71, 72 và xác định:
71, 72 và xác định:
- Nội dung của từng văn bản?
- Nội dung của từng văn bản?
- Đối tượng nghiên cứu của
- Đối tượng nghiên cứu của
từng văn bản?
từng văn bản?

học bằng ngôn ngữ học
học bằng ngôn ngữ học
Văn bản b
Văn bản b
: Đề cập đến kiến thức SGK thuộc
: Đề cập đến kiến thức SGK thuộc phạm vi khoa học tự nhiên trong nhà
phạm vi khoa học tự nhiên trong nhà trường, có mức độ khoa học phù hợp
trường, có mức độ khoa học phù hợp với nhận thức của HS ở THPT
với nhận thức của HS ở THPT(mang tính sư phạm)
(mang tính sư phạm)
Văn bản c
Văn bản c
: Đề cập đến kiến thức khoa học đời
: Đề cập đến kiến thức khoa học đời sống, có mức độ phổ cập
sống, có mức độ phổ cập

mức độ phổ
cập
Kiến thức
KHTN, mức độ
phù hợp với
nhận thức của
HS ở THPT
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
7
7
I. VĂN BẢKHOA HỌC VÀ
I. VĂN BẢKHOA HỌC VÀ
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
1.Văn bản khoa học.
*Tìm hiểu ví dụ SGK :
- Văn bản khoa học là
- Văn bản khoa học là
kiểu văn bản được sử
kiểu văn bản được sử
dụng trong lĩnh vực
dụng trong lĩnh vực
khoa học ( tự nhiên, xã
khoa học ( tự nhiên, xã
hội nhân văn, công
hội nhân văn, công
nghệ )

luận văn,
tiểu luận,
báo cáo
khoa học,
giáo trình,
SGK, tài
liệu tham
khảo
các bài báo
và sách
phổ biến
khoa học
kĩ thuật
Qua các ví dụ trên, hãy cho
biết thế nào là văn bản khoa
học? Các loại văn bản khoa
học?
Văn bản khoa học
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
8
8
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC

là ngôn ngữ khoa
học?
Hãy cho biết phong
cách ngôn ngữ tồn
tại ở mấy dạng?
Cho ví dụ
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
9
9
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
1. Văn bản khoa học.
2. Ngôn ngữ khoa học.
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ KHOA HỌC
KHOA HỌC
1. Tính khái quát,trừu tượng
Đặc trưng của
KHOA HỌC
KHOA HỌC
1. Tính khái quát,trừu tượng
- Biểu hiện ở nội dung
( vấn đề khoa học mà văn bản đề cập )
- Biểu hiện qua các phương tiện ngôn ngữ:
+ Dùng nhiều thuật ngữ khoa học
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
11
11
Tiết 13+14: PHONG CÁCH NGÔN NGỮ KHOA HỌC
Tiết 13+14: PHONG CÁCH NGÔN NGỮ KHOA HỌC
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
1. Văn bản khoa học.
2. Ngôn ngữ khoa học.
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ


Cú, Đồng Văn, Hà Giang; điểm cực Nam ở vĩ độ 8
Cú, Đồng Văn, Hà Giang; điểm cực Nam ở vĩ độ 8
o
o34
34
'
'
B tại xã Đất Mũi, Ngọc Hiển, Cà Mau; điểm cực
B tại xã Đất Mũi, Ngọc Hiển, Cà Mau; điểm cực
Tây ở kinh độ 102
Tây ở kinh độ 102
o
o
09
09
'
'
Đ tại xã Sín Thầu, Mường
Đ tại xã Sín Thầu, Mường
Nhé, Điện Biên và điểm cực Đông nằm ở kinh độ
Nhé, Điện Biên và điểm cực Đông nằm ở kinh độ
109
109
o
o
24
24
KHOA HC
KHOA HC
1. Tớnh khỏi quỏt,tru tng
Ví dụ 2:
Ví dụ 2:* Định nghĩa:
* Định nghĩa:
Vectơ là một đoạn thẳng có h ớng,
Vectơ là một đoạn thẳng có h ớng,
nghĩa là trong hai điểm mút của đoạn thẳng, đã chỉ rõ
nghĩa là trong hai điểm mút của đoạn thẳng, đã chỉ rõ
điểm nào là điểm đầu,điểm nào là điểm cuối
điểm nào là điểm đầu,điểm nào là điểm cuốiA
A( Hình học 10 nâng cao, NXB Giáo dục 2006)
( Hình học 10 nâng cao, NXB Giáo dục 2006)
B
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân

Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
14
14
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
1. Văn bản khoa học.
2. Ngôn ngữ khoa học.
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ KHOA HỌC
KHOA HỌC
1. Tính khái quát,trừu tượng
Ví dụ :
Ví dụ :

Xem bài “Bài khái quát văn học Việt
Xem bài “Bài khái quát văn học Việt
Nam từ cách mạng tháng Tám năm 1945

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ KHOA HỌC
KHOA HỌC
1. Tính khái quát,trừu tượng
- Biểu hiện ở nội dung
( vấn đề khoa học mà văn bản đề cập )
- Biểu hiện qua các phương tiện ngôn ngữ:
+ Dùng nhiều thuật ngữ khoa học
Đó là lớp từ ngữ của chuyên nghành KH, chỉ dùng để
biểu hiện khái niệm KH : Mang tính khoa học , khái
quát, không giống với từ ngữ thông thường trong giao
tiếp hàng ngày.
+ Kết cấu văn bản:
Thường chia thành từng phần, chương, mục, đoạn…
phục vụ cho hệ thống các luận điểm khoa học
* Luyện tập
06/27/14 Bùi Thị Bích Vân 16
NHẬN DIỆN VĂN BẢN THUỘC PCNNKH THEO NHỮNG YÊU CẦU
SAU:
NỘI DUNG
CẦN XÁC
ĐỊNH
VĂN BẢN A VĂN BẢN B VĂN BẢN C
Loại văn bản
khoa học
Thuật ngữ
khoa học
chuyên

chuyên
ngành hoặc
cách diễn đạt
ở từng văn
bản
Văn bản KH
Chuyên sâu
T/p văn học, loại, thể,
trữ tình, tự sự, kịch,
thơ ca, khúc ngâm,
truyện, kí, chính kịch,
bi kịch, hài kịch,
nghị luận
06/27/14 Bùi Thị Bích Vân 19
B. Ăn nhiều nhưng bạn lại không lên một ký nào cả, đó là một phương pháp
kiêng ăn mới đầy hưa hẹn của tác giả Dean Omish, một bác sĩ đã trị các bệnh nhân
đau tim thành công nhờ phương pháp kiêng mỡ, thể dục và hoạt động chống buồn
chán. Vì các bệnh nhân của ông đã giảm cân thành công, nên bác sĩ Omish phấn
khởi công bố cho mọi người biết về phương pháp này qua cuốn "Ăn nhiều hơn,
mập ít đi"
Nguyên lý của cách "ăn nhiều, mập ít"
Hãy lựa những loaị thực phẩm giàu carbohydrate (trái cây, rau, các loại hạt, các
loại bí và cải) là những món ăn chính , trong khi coi nhẹ thịt mỡ (chỉ ăn khi cần).
Nói như vậy, giống như ăn chay theo kiểu nhà Phật. Hợp chất carbohydrate sẽ bù
đắp lượng calo-ries của thịt. Một pound rau ( khoảng 0,45kg) có lượng calories
bằng một ounce thịt (khoảng 28,35g), vì thế bạn có thể ăn rau và hoa quả thoả
thích, không sợ mập mà còn xuống cân. Sách dạy kiêng cữ theo phương pháp này
cho phép bạn đưa vào người 10% chất béo vì lý do sức khoẻ. 10% chất béo có thể ở
mayonnaise, bơ, dầu chiên, chứ đừng ăn thịt và các sản phẩm từ sữa.Do đó bạn cứ
an tâm ăn nhiều mà vẫn sụt cân là vì vậy.

von khiến ai đọc cũng
hiểu và áp dụng được
vào thực tế
06/27/14 Bùi Thị Bích Vân 21
C. Gen là một đoạn của phân tử ADN mang
thông tin mã hoá cho một sản phẩm xác định ( sản
phẩm đó có thể là chuỗi Pôlipeptit hay ARN )

( Sinh học 12, nâng cao, trang 6 )
06/27/14 Bùi Thị Bích Vân 22
NHẬN DIỆN VĂN BẢN THUỘC PCNNKH THEO NHỮNG YÊU CẦU
SAU:
NỘI DUNG
CẦN XÁC
ĐỊNH
VĂN BẢN A VĂN BẢN B VĂN BẢN C
Loại văn bản
khoa học
Thuật ngữ
khoa học
chuyên
ngành hoặc
cách diễn đạt
ở từng văn
bản
Văn bản KH
Chuyên sâu
- T/p văn học, loại,
thể, trữ tình, tự sự,
kịch, thơ ca, khúc

PCNN
PCNN
S.Hoạt
S.Hoạt
PCNN
PCNN
N.Thuật
N.Thuật
PCNN
PCNN
B.Chí
B.Chí
PCNN
PCNN
C.Luận
C.Luận
PCNN
PCNN
K.Học
K.Học
Phạm
Phạm
vi sử
vi sử
dụng
dụng
Đặc
Đặc
trưng
trưng

* Biểu hiện qua các phương tiện ngôn
ngữ:
2. Tính lí trí, lôgíc
a. Từ ngữ:
- Sử dụng từ đơn nghĩa, không mang sắc thái
biểu cảm
b.Câu văn:
- Là một đơn vị thông tin: Chính xác, chặt chẽ,lôgic,
không dùng các phép tu từ cú pháp
c.Cấu tạo đoạn văn,văn bản:
- Có sự liên kết chặt chẽ, mạch lạc giữa các câu phục
vụ cho lập luận khoa học.
- Toàn bộ văn bản thể hiện một lập luận lôgíc đi từ
Đặt v/đề GQ v/đề KTv/đề
06/27/14
06/27/14
Bùi Thị Bích Vân
Bùi Thị Bích Vân
25
25
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ
I. VĂN BẢN KHOA HỌC VÀ NGÔN NGỮ KHOA HỌC
NGÔN NGỮ KHOA HỌC
1. Văn bản khoa học.
2. Ngôn ngữ khoa học.
II. ĐẶC TRƯNG CỦA
II. ĐẶC TRƯNG CỦA