Loét chân trên bệnh nhân
Đái tháo đường

Viết bởi Bs.Ngô Thế Phi
Loét chân trên bệnh nhân đái tháo đường xảy ra trên cả type 1 và type
2.Tới 25% bệnh nhân đái tháo đường có các vấn đề về bàn chân. Bệnh loét chân
do đái tháo đường thường xảy ra ở lòng bàn chân. Có nguy cơ đoạn chi tới hơn
80% .Tuy nhiên nếu được điều trị sớm, kết quả sẽ tốt hơn.
Biến chứng bàn chân do Đái tháo đường là nguyên nhân gây cắt cụt chân
thường gặp nhất ở các nước công nghiệp. Nguy cơ đoạn chi của bệnh nhân Đái
tháo đường cao hơn 15 tới 46 lần so với người không bị Đái tháo đường. Ngoài
ra, biến chứng bàn chân là nguyên nhân nhập viện thường gặp nhất của bệnh nhân
Đái tháo đường.
Đại đa số những biến chứng bàn chân do Đái tháo đường dẩn tới đoạn chi
bắt đầu bằng loét da. Phát hiện sớm và điều trị thích hợp các vết loét có thể phòng
ngừa tới 85 % các trường hợp đoạn chi.
Nguyên nhân
Đái tháo đường có thể làm tổn thương dây thần kinh của chân và bàn chân
làm bệnh nhân không cảm thấy đau hay bóng nước khi nó bắt đầu xuất hiện. Nếu
không được phát hiện, những bóng nước sẽ lớn hơn và bị nhiễm trùng. Điều này
có thể dẫn đến cắt cụt ngón, bàn chân hay thậm chí cả chân.
Yếu tố nguy cơ
Các yếu tố nguy cơ làm gia tăng loét chân :
 Biến chứng thần kinh ngoại biên : (tê, ngứa ran, hoặc cảm giác nóng
rát bàn chân)
 Bệnh mạch máu ngoại biên (giảm tưới máu tới chân)
 Mang giày không phù hợp
 Biến dạng bàn chân
 Cục chai ở chân
 Hút thuốc lá
Triệu chứng

Kháng sinh thường được sử dụng, ngay cả khi những dấu hiệu nhiễm trùng
không rỏ ráng để ngăn chặn sự lây nhiễm. Thông thường kháng sinh được sử dụng
từ 4-6 tuần.
Kiểm soát đường huyết
Ổ loét bị nhiễm trùng có thể gây tăng đường huyết . Đường huyết cao gây
giảm khả năng miễn dịch của cơ thể và ngăn cản quá trình lành vết thương. Vì
vậy, kiểm soát đường huyết bằng cách điều chỉnh chế độ ăn uống và uống thuốc
điều trị đái tháo đường, sẽ giúp chống nhiễm trùng và mau lành vết thương. Đôi
khi chích insulin là cần thiết trong thời gian ngắn để đạt được sự tối ưu trong kiểm
soát đường huyết.
Ghép da
Ghép da giúp mau lành vết thương trong trường hợp vết thương lớn và
không đáp ứng với điều trị thông thường.
Phẩu thuật
Việc cắt lọc nhằm loại bỏ các mô chết xung quanh vết thương là cần thiết
để làm sạch vết thương và thúc đẩy mau lành vết thương. Phẫu thuật bắt cầu mạch
máu qua chổ tắc để giúp cải thiện lưu lượng máu trong động mạch của chân có thể
giúp chữa lành vết thương và tránh đoạn chi. Như là một phương sách cuối cùng,
phẩu thuật đoạn chi có thể cần thiết để ngăn chặn sự lây lan của nhiễm trùng với
phần còn lại của cơ thể.
Phòng ngừa.
Để giảm nguy cơ bị loét bàn chân do đái tháo đường, tuân thủ theo các
bước sau:
 Rửa chân hàng ngày và lau khô giữa các ngón chân thật kỹ trước khi
đưa giày và vớ . Không mặc vớ quá chặt .
 Bạn có thể sử dụng dung dịch làm ẩm da đối với da khô. Không nên
thoa kem giữ ẩm giữa các ngón chân, vì độ ẩm có thể thu hút thêm các vi khuẩn.
 Sau khi rửa chân,bạn nên kiểm tra chân hàng ngày tìm kiếm các vết
loét mà bạn có thể không thể cảm thấy. Sử dụng tấm kiếng hay nhờ người khác
xem các phần của bàn chân mà bạn không thấy được, vd: lòng bàn chân.