Bệnh mạch vành mạn cập nhật
(Kỳ 5)
1.3- Phương thức dùng các thuốc mạch vành kinh điển
- Đơn trị liệu (điều trị một thuốc)
Dùng một trong ba nhóm thuốc nêu trên và nâng liều lượng lên tới mức tối
ưu:
Nếu cơn đau khởi phát theo gắng sức, mạch nhanh thì chọn 1 chẹn bêta
Nếu cơn đau khởi phát theo xúc cảm, đang nghỉ ngơi, mạch không nhanh
thì chọn 1 giãn mạch (nitrat, hoặc DHP)
Ở bn có chống chỉ định chẹn bêta hoặc đã dùng và bị tác dụng phụ thì nitrat
hoặc đối kháng Calci tỏ ra thay thế được.
( * ) Về nguyên lý phối hợp trị liệu
Xử lý Tổng gánh TMCB ấy, nói chung cần phối hợp trị liệu giữa những
thuốc có cơ chế tác dụng khác nhau để:
(1) tạo tác dụng từ nhiều phía vào đa cơ chế bệnh sinh (như đã rõ, bệnh sinh
của TMCB cơ tim là ) 'đa yếu tố'): từ phía tăng cung, phía giảm cầu; phía giãn
động mạch, phía giảm công cơ tim; phía tần số tim và độ dài tâm trương; phía
chuyển hoá tế bào cơ tim v.v
(2) Ta tận dụng sự đồng vận về giãn MV của những cặp thuốc.
(3) Ta dùng một tính năng của thuốc này (ví dụ tính giãn mạch của Nitrat
để bù vào khiếm khuyết của thuốc khác (ví dụ tính co mạch nhẹ của Chẹn bêta).
(4) Ta khỏi phải dùng 1 thuốc tới liều quá cao có thể gây phản ứng phu (và
có thể đắt tiền hơn).
Đó là 4 lí do khiến xu hướng 'phối hợp trị liệu', hiệu nghiệm hơn hẳn "đơn
trị liệu", trở thành quy luật và phổ quát trong điều trị BMV Mạn.
- Phối hợp trị liệu ( * )
Ở đa số bệnh nhân lại là ĐTN hỗn hợp vừaĐTN gắng sức (với nhịp tim
nhanh) xen lẫn ĐTN ngẫu phát (có yếu tố co mạch): cần phối hợp cả hai nhóm
thuốc (chẹn bêta; giãn mạch (nitrát và/hay đối kháng calci)
. Số lần uống: 2-3 lần / ngày
. Chú ý đừng để tụt HA (ví dụ do Nitrat), nhịp tim chậm và loạn chức năng

Giảm rõ rệt
2. NGĂN CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ, có 2 hướng:
2.1- Các biện pháp ngoài thuốc tức thay đổi nếp sống :
a) Coi trọng biện pháp giáo dục sức khoẻ.
b) Buộc thay đổi một số nếp sống
+ tập quán ăn thừa calo, nhiều mỡ và cholesterol; tập quán đang tăng mạnh
ở nước ta là nghiện bia >600ml/mỗi ngày với tăng nhanh vòng bụng tức "béo nội
tạng"
+ tập quán lười vận động: bằng thể dục, chí ít là môn đi bộ kèm thở sâu (có
kiểm soát về tim mạch), bằng nếp năng vận động ở nơi làm việc và ở nhà, trong
sinh hoạt hàng ngày. và thường phải điều chỉnh để không vượt trên "ngưỡng" của
phát sinh cơn đau rất riêng ở mỗi cá thể].
+ tập quán hút thuốc lá - quan trọng bậc nhất mà Việt Nam lại nhiều mức
thứ nhì thế giới!). Cái khó không ở ý chí, mà ở xã hội thường còn đánh giá lệch
phẩm giá con người liên quan hình ảnh hút thuốc.
Như vậy là nhằm chống phức bộ các yếu tố nguy cơ hút thuốc lá, RLLM,
thừa cân (béo phệ, nhất là béo nội tạng), thiểu động.
2.2- Các biện pháp dùng thuốc
để điều trị tích cực (nếu có) những bệnh lý quan trọng mà lại còn là yếu tố
nguy cơ vốn xúc tiến mạnh XVĐM, BTTMCB nói chung và thể bệnh ĐTN Mạn
Ổn Định nói riêng: các bệnh lý làm yếu tố nguy cơ ấy là THA, Tiểu đường,
RLLM (nhất là tăng LDL.C cần đưa xuống 70-100mg%),bệnh thiếu máu (hồng
cầu ít hoặc bệnh lý), các bệnh tuyến giáp, các loạn nhịp tim (kể cả chỉ Nhanh
xoang mà hướng trị mới là ức chế kênh f tại nút xoang bằng thuốc Ivabradin).