MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ
PHƯƠNG PHÁP LÀM VIỆC THEO NHÓM
Nhóm bao gồm một nhóm nhỏ những người cùng làm một công việc, gặp gỡ để cùng
nhận dạng, phân tích và giải quyết các vấn đề được đặt ra. Nhóm không phải là một cơ
chế, hay một tổ chức mang tính hình thức, một thứ mốt nhất thời, một chương trình, mà
là một cách làm việc, một sự thay đổi thói quen bảo thủ trong suy nghĩ của con người.
Nhóm làm thay đổi mối quan hệ giữa người với người trong công việc.
Nhận diện vấn đề về nhóm
Đây là ý kiến của những người đã hoạt động nhóm đã tan rã:
1. Khi làm việc theo nhóm tôi thấy thường gặp khó khăn:
+ Thường ai cũng bảo vệ ý kiến của mình mà không thực sự xem xét thấu đáo ý kiến của
người khác.
+ Không hợp thành một thể thống nhất phục vụ cho một mục đích duy nhất.
+ Thường ít khi gặp được một người trưởng nhóm có đầu óc tổ chức, phân công việc sao
cho hiệu quả.
+ Một số người chỉ thích làm việc độc lập mà không muốn chia sẻ suy nghĩ hay ý tưởng.
- Ăn chia không sòng phẳng hoặc không đánh giá đúng con người.
2. Khi làm việc theo nhóm thì cái khó khăn đầu tiên là bất đồng ý kiến, mỗi thành viên
trong nhóm đều có ý kiến của riêng mình và thường thì chỉ thấy cái thiếu sót trong ý kiến
của người khác mà không tìm ra cái đúng của nó và ngược lại cũng chỉ thấy cái đúng của
ý kiến của mình mà không thấy cái thiếu sót.
Khó khăn tiếp theo là giữ sự đoàn kết trong nhóm, điều đó đôi khi không biểu hiện ra
ngoài nhưng dễ làm nhóm tan rã, mâu thuẫn giữa các thanh viên xuất phát từ bất kỳ mặt
nào thường thì chỉ là những chuyện nhỏ nhặt nhưng nếu không xử lý khéo sẽ dẫn đến hậu
quả khôn lường.
3. Nhiều khó khăn
- Có người làm còn có người ỷ lại không chịu làm
- Mỗi người một ý và chẳng ai chịu nghe ai
- Thường chỉ có một người là chính còn lại là râu ria và
- Tốt nhất là làm một mình cho khoẻ.
- Mình đã từng làm chuyên đề dịch với 2 người rồi nhưng rút một cục lại là mình phải

nhân, được chia sẻ kinh nghiệm và hướng dẫn những thành viên khác và mọi việc trước
đây được xem là nhàm chán thì giờ đây, dưới cái nhìn từ một góc độ khác từ nhóm, vấn
đề trở nên mới và hấp dẫn hơn.
- Mở rộng hợp tác và liên hệ giữa tất cả các cấp:
Khi tham gia nhóm, các thành viên có xu hướng mở rộng hợp tác với nhau để tạo sự
thống nhất của tổ chức, giúp xóa bỏ ngăn cách trong các mối quan hệ. Nhóm là một trong
những cách kết nối tất cả mọi người không phân biệt chức vụ, cấp bậc.
Khi mọi người cùng bắt tay cùng giải quyết các vấn đề đặt ra, lúc đó bức tường ngăn
cách bị phá toang, mọi người hòa nhập lại, gần gũi nhau hơn, hỗ trợ nhau cùng tồn tại và
phát triển.
2. Huy động nguồn nhân lực
- Thu hút mọi người vào công việc:
Nội dung sinh hoạt luôn đa dạng, mối quan hệ được củng cố giữa các thành viên, vấn đề
mà nhóm thường giải quyết là các vấn đề liên quan trực tiếp đến công việc của mỗi thành
viên, vì vậy họ bị cuốn hút bởi sự hấp dẫn của công việc được tạo ra từ quá trình sinh
hoạt nhóm.
- Nâng cao tinh thần làm việc, phát triển ý thức về chất lượng và sự tiến bộ
- Tạo cơ hội thuận lợi cho các thành viên phát huy tài năng của mình
Nhóm tạo ra cơ hội tuyệt vời để giải quyết các vấn đề công việc hàng ngày. Mọi người có
dịp nhóm họp, cùng suy nghĩ và đưa ra những ý kiến của mình cho việc giải quyết các
vấn đề khó khăn. Quá trình sử dụng kiến thức, sức lao động, máy móc, nguyên liệu…
luôn xảy ra những bất trắc, khi đó vận dụng chất xám hơn nữa là chất xám tập thể là
phương thức tối ưu nhất để khắc phục những bất trắc. Nhóm tạo ra cơ hội vô hạn cho
thành viên giải quyết khó khăn, đồng thời khiến mỗi thành viên nhận thấy mình là một
phần hữu cơ của tổ chức.
3. Nâng cao trình độ của thành viên và hoạt động của toàn tổ chức thông qua:
- Thảo luận nhóm, kích thích sáng tạo của mọi người
Nhóm tạo ra môi trường kích thích sự sáng tạo của mọi người. Người ta sẽ không mạnh
dạn nêu ra các ý tưởng hay ý kiến của riêng mình nếu bị cự tuyệt, hay bị chế nhạo.
Thường các giải pháp khả thi nhất lại xuất phát từ những ý tưởng có vẻ lộn xộn, không

2. Sau khi đã tập hợp đủ số thành viên, nhóm tiến hành bầu nhóm trưởng. Các nhóm
bầu nhóm trưởng trên cở sở tự thỏa thuận với nhau. Tiêu chí để bầu nhóm trưởng là:
- Nhóm trưởng là người có khả năng giao tiếp tốt, tạo được mối quan hệ thân thiện với
các thành viên trong nhóm.
- Có khả năng đánh giá, tổng hợp một vấn đề.
- Có khả năng nhân sự: phân chia nhiệm vụ, giao nhiệm vụ cho các thành viên, đánh giá
vấn đề…, ngoài khả năng chuyên môn, khả năng này cũng rất quan trọng, nó đảm bảo
công việc được thực hiện với hiệu quả cao nhất.
3. Ngoài công việc như các thành viên trong nhóm, nhóm trưởng còn phải đảm nhận
các công việc:
- Thống nhất mục tiêu chiến lược cho nhóm
- Chủ trì các cuộc họp
- Đảm bảo tiến độ thực hiện các công việc, nhiệm vụ đã đề ra
- Kiểm tra, phân tích, khắc phục sai sót
- Là đại diện chính thức của nhóm
- Phân nhiệm vụ thực hiện cho từng thành viên
- …
IV. Làm việc theo nhóm
Nhóm hoạt động chủ yếu bằng hình thức họp nhóm. Thời gian và địa điểm do nhóm tự
thống nhất và quyết định. Thường thời gian họp nhóm tiến hành trong khoảng 45-75
phút, vì sau thời gian này mức độ tập trung không được cao. Các buổi họp nhóm càng
diễn ra thường xuyên càng tốt.
1. Xây dựng mục tiêu cho nhóm
- Đề ra mục tiêu là vô cùng quan trọng để hoạt động nhóm được thành công. Những mục
tiêu được xác định đúng là kim chỉ nam cho hoạt động của nhóm. Vì vậy, sau khi thành
lập nhóm các nhóm cần xây dựng mục tiêu tổng quát riêng cho nhóm của mình dựa trên
những mục tiêu chiến lược đã được đề ra.
- Sau khi xây dựng mục tiêu tổng quát xong, chia các mục tiêu đó thành nhiều dự án ngắn
hạn.
- Xây dựng các dự án cụ thể dựa trên các dự án ngắn hạn đó.

- Tiến hành giải quyết vấn đề
+ Cách thức làm việc theo nhóm và tính cách kín đáo, bảo thủ, áp đặt không thể sống
chung với nhau. Mọi người đều có khả năng đưa ra nhiều ý tưởng khác nhau, khi ý tưởng
được trình bày các thành viên nên chú ý lắng nghe trọn vẹn ý tưởng, không nên phản
ứng, cắt ngang ý tưởng của thành viên khác. Nếu có những phản ứng riêng của cá nhân
muốn phủ định ý tưởng được nêu ra thì nên ghi lại những ý kiến riêng của mình vào một
tờ giấy. Sau khi thành viên đưa ra ý tưởng, tự rút ra các ưu điểm và nhược điểm của ý
tưởng đó, so sánh với ý tưởng khác hoặc ý tưởng của bản thân rồi mới đưa ra ý kiến phản
biện. Công việc của nhóm là quan sát, đánh giá, nhận xét các ý tưởng, để cùng phát huy,
bổ sung các ưu điểm và bù lấp những khuyết điểm đang tồn tại.
+ Nhóm cùng thống nhất ý tưởng và đưa ra phương án hành động. Nếu có nhiều ý tưởng
và phương án có khả năng thực hiện như nhau, nhóm tiến hành lấy ý kiến bằng hình thức
biểu quyết để thống nhất ý tưởng và phương án hành động. Khi các ý tưởng và phương
án được thống nhất thực hiện, có thể sẽ làm nảy sinh tâm lí không phục tùng với các
thành viên có ý tưởng- phuơng án bị bác bỏ. Vì vậy, mỗi thành viên hãy học cách thực
hiện theo tập thể, tìm ra các nhược điểm của ý tưởng - phương án đó để tìm cách bù lấp,
xóa bỏ những khuyết điểm, làm cho phương án ngày càng thể hiện ưu điểm, giảm bớt
nhược điểm có như vậy hiệu quả của công việc mới được nâng lên, nhóm đó mới trở
thành một nhóm mạnh.
+ Các vấn đề, các công việc đòi hỏi nhiều sự sáng tạo và tư duy ưu tiên giải quyết trước
- Kết thúc:
+ Ghi nhận và đánh giá các kết quả đã thực hiện được trong buổi họp nhóm. Đánh giá
tiến độ thực hiện công việc. Nhóm nên có một cuốn sổ để ghi chép quá trình thực hiện
+ Nêu vấn đề sẽ giải quyết trong lần họp nhóm lần sau, phân chia nhiệm vụ và công việc
cần chuẩn bị cho từng thành viên
+ Thông báo những thông tin liên quan đến nhóm và các công việc ngoài lề khác.
Lưu ý:
- Thời gian họp nhóm nên tiến hành trong khoảng 45 đến 75 phút, nên tận dụng thời gian
này hoạt động với hiệu quả cao nhất có thể được, không nên phí phạm thời gian này cho
những công việc ngoài lề.

Quá trình giải quyết vấn đề gồm 3 giai đoạn là tìm hiểu thực tế, phát triển ý tưởng và đưa
ra giải pháp. Mô hình này giúp mọi người vượt qua những sáng tạo và đổi mới.
a. Giai đoạn tìm hiểu thực tế
- Nhận diện thu thập và phân tích những dữ liệu cần thiết.
- Xác định vấn đề chung, trọng tâm cần giải quyết, sau đó xác định những vấn đề phụ.
Cần tránh nhầm lẫn vấn đề với hiện tượng.
b. Giai đoạn tìm ý tưởng: tạo ra những ý tưởng mới cùng những định hướng sau đó phát
triển những ý tưởng này bằng cách bổ sung hay kết hợp chúng với các ý tưởng khác nếu
thấy cần thiết.
- Không vội phê bình, chỉ trích ý tưởng mới khi nó vừa được đưa ra. Một người có thể
đưa ra nhiều ý tưởng. Không vội đánh giá phê bình các ý tưởng, nếu có thì nên ghi các
đánh giá phê bình đó ra giấy.
- Nhóm càng nghĩ ra nhiều ý tưởng càng có cơ may tìm ra giải pháp hữu hiệu nhất để giải
quyết vấn đề.
c. Giai đoạn tìm giải pháp:
- Nhận diện đánh giá các ý tưởng, các giải pháp, chương trình sơ bộ và cách thức thực
hiện chương trình đã lựa chọn.
- Tìm giải pháp dựa vào việc phản biện các ý tưởng, phân tích các ưu điểm nhược điểm,
và tìm thêm giải pháp để hạn chế nhược điểm, bổ sung thêm các giải pháp cho ý tưởng
đó.
- Nếu có nhiều ý tưởng, giải pháp có khả năng như nhau thì nhóm chọn ra giải pháp khả
thi nhất hoặc chọn lựa thống nhất bằng hình thức biểu quyết.
3. Phương pháp Brainstorming (công não) Não công là một nhóm ý tưởng không hạn
chế cho một nhóm đưa ra, không có ý kiến phê bình chỉ trích hay đánh giá để tìm ra
những ý tưởng mới. Đối với các công ty hay tổ chức lớn, quá trình giải quyết vấn đề được
tiến hành theo hai nhóm riêng rẽ: phát triển ý tưởng và đánh giá ý tưởng. Phát triển ý
tưởng do những người có trí tưởng tượng phong phú, có khả năng tư duy trừu tượng, có
khả năng khái quát hóa cao đảm nhận. Đánh giá ý tưởng do những người có óc phân tích,
đánh giá sâu sắc và có khả năng phê bình sắc sảo đảm nhận.
Khi tiến hành cần tuân theo các nguyên tắc cơ bản sau:

ý tưởng.
- Tránh tình trạng quá biệt lập: Sự kết hợp chéo giữa các lĩnh vực chuyên môn khác nhau
thường rất hữu hiệu trong việc xác định tìm giải pháp.
- Đừng quá quan trọng hóa vấn đề: Sự hài hước, không khí thoải mái làm giảm căng
thẳng và thúc đẩy khả năng sáng tạo.
- Luôn luôn sáng tạo bắt đầu bằng ý tưởng mới: bằng cách nuôi dưỡng những ý tưởng
nhỏ bé bình thường và biến những ý tưởng ấy thành hiện thực, chúng ta sẽ có thể phát
triển và thực hiện những ý tưởng lớn hơn nhiều trong tương lai.