Nguy cơ, nguyên nhân thai quá ngày và
chẩn đoán tiền sản Có nhiều nguy cơ có
thể xảy ra trong
trường hợp thai quá
ngày:

* Đối với mẹ:

- Chuyển dạ kéo dài.

- Chấn thương lúc sinh.

- Xuất huyết.

- Sinh khó: tỷ lệ sinh thủ thuật, mổ lấy thai cao. Nỗi lo lắng của người mẹ khi
thai đã quá ngày dự sinh.
* Đối với con: nguy cơ được quyết định chủ yếu bởi
chức năng của bánh nhau:
Chức năng nhau
Ảnh hưởng trên
thai

Khi chuyển dạ
sinh
Không thay đổi

Ngạt

Nghiên cứu về sinh lý cho thấy: Sự phát triển của
nhau được coi như hoàn chỉnh vào tháng thứ 5, sau
đó nhau có những biến đổi nhỏ để đảm bảo cung cấp
đủ chất dinh dưỡng và oxy cho sự phát triển của thai.
Chức năng nhau hoạt động tốt nhất cho đến tuần thứ
36, sau đó chức năng nhau và sự phát triển của thai
vẫn còn nhưng chậm hơn.

Nếu chức năng nhau bị giảm một phần, sau đó giảm
từ từ gây tình trạng giảm chức năng nhau mãn tính
dẫn đến tình trạng thai thiếu dinh dưỡng (nhẹ cân),
tình trạng thiếu oxy mãn tính (60 – 70% nguyên nhân
của thai chết lưu).

Nếu giảm chức năng nhau cấp tính sẽ gây tình trạng
thiếu oxy (giảm nồng độ oxy), ngạt (giảm nồng độ oxy
và tăng CO2).

Thiểu năng nhau trong thai quá ngày thuộc dạng mãn
tính tuy nhiên có thể có tình trạng cấp tính trên nền
mãn tính.

Thai quá ngày tỷ lệ tử xuất và bệnh xuất sau sinh
tăng (ở thai đủ tháng là khoảng 1 – 2% trong khi ở
thai quá ngày là khoảng 5 – 7%).

Nguyên nhân:



- Nguyên nhân thai quá ngày có thể do thể tạng hay
do sai lầm khi tính ngày dự sinh.

Khả năng tái phát sau 1 lần mang thai quá ngày là
30% và sau 2 lần mang thai quá ngày là 40%.

Chẩn đoán tiền sản thai quá ngày:

ần chú ý theo d
õi từng thay đổi nhỏ của thai nhi để có sự xử trí kịp thời.

Khi thai đã quá ngày dự sinh, thai phụ thường ở trong
tình trạng lo lắng, bất an nên cần hỗ trợ tâm lý để thai
phụ thoải mái, dễ chịu hơn đồng thời thai phụ có thể:

+ Kê gối dưới bụng để giảm bớt sức kéo căng dây
chằng.

+ Nằm đầu cao để dễ thở và giảm chứng khó tiêu.

+ Chườm nóng sau khi thức dậy để làm dịu các dây
chằng bị đau.

+ Kê chân cao để tăng tuần hoàn.

+ Ăn ít nhưng nhiều bữa để dễ tiêu.

Và điều quan trọng hơn hết là thai phụ cần theo dõi,
phát hiện, đi khám thai để được chẩn đoán xác định,

máy thì ghi lên biểu đồ ở vạch giờ lúc đó. Nếu không
đạt được 10 lần sau 12 giờ theo dõi hoặc mất gấp đôi
thời gian để đạt được 10 lần so với những ngày trước
thì có thể thai suy, nên đi khám.

- Những thử nghiệm lâm sàng và xét nghiệm:

+ Làm thử nghiệm để đánh giá sức khỏe thai nhi
trong thai kỳ (Non-stress test, Stress test, Oxytocin
challenge test, Biophysical profile 1 – 2 lần mỗi tuần).

+ X quang để tìm các điểm hóa cốt của xương thai (ở
đầu dưới xương đùi, ở đầu trên xương chày, ở đầu
trên xương cánh tay).

+ Siêu âm để xác định tuổi thai (đặc biệt là kèm theo
đối chiếu với siêu âm trong 3 tháng đầu của thai kỳ),
ước lượng trọng lượng thai. Siêu âm cũng góp phần
đánh giá sức khỏe thai (có thể siêu âm 1 – 2 lần mỗi
tuần).

Doppler velocimetry: động mạch tử cung và động
mạch rốn.

+ Soi ối để xem màu sắc nước ối (nước ối có màu
sắc bất thường như có màu xanh hoặc màu vàng úa
do lẫn phân su chứng tỏ thai nhi bị thiếu oxy).

+ Chọc dò ối để quan sát màu sắc nước ối và làm
những xét nghiệm để định các thành phần có trong