Chính sách tài chính đề cập đến việc chính phủ dùng thu chi ngân
sách để ổn định và duy trì toàn dụng cho nền kinh tế. Đây là chính
sách được đề suất từ kết quả nghiên cứu mô hình số nhân:
Y = C + I + G + X – M
Y
E
= k * AEo
k = 1/[1-Cm(1-Tm) +Mm]
AEo = (Co+Io+Go+Xo-Mo-CmNTo)
Mục tiêu kinh tế trong ngắn hạn:
Y → Yf hay U → Un
Do vậy khi nền kinh tế lệch ra khỏi mức cân bằng toàn dụng, chính
phủ cần điều chỉnh tổng chi tiêu nhằm đưa nền kinh tế trở lại mức
toàn dụng.
Có nhiều chính sách khác nhau để làm điều này và một trong số
chúng là chính sách tài chính
Các công cụ và tác dụng của chính sách tài chính:
1.Chi tiêu của chính phủ (G):
Khi chính phủ tăng G, AEo tăng và Y
E
tăng.
Khi chính phủ giảm G, AEo giảm và Y
E
giảm.
Số nhân của chi tiêu công:
k
G
= ΔY/ΔG = k (số nhân của tổng chi tiêu)
Các công cụ và tác dụng của chính sách tài chính:
2. Chi chuyển nhượng(TR):
Khi chính phủ tăng TR, AEo tăng và Y

ΔY/ΔTm < 0
Các công cụ và tác dụng của chính sách tài chính:
Khi kinh tế thiểu dụng (Y<Yf), chính phủ cần:
Tăng G, Tăng TR (tăng chi)
Giảm To, giảm Tm (giảm thu)
Thực thi chính sách tài chính nới lỏng (hay mở rộng)
Các công cụ và tác dụng của chính sách tài chính:
Khi kinh tế trên mức toàn dụng (Y>Yf), chính phủ:
Giảm G, Giảm TR (giảm chi)
Tăng To, tăng Tm (tăng thu)
Thực thi chính sách tài chính siết chặt (hay thu hẹp)
Các công cụ và tác dụng của chính sách tài chính:
Một ví dụ:
Một nền kinh tế giả định có Yf = 2500;
Sản lượng thực tế là Y=2350; Cho biết Cm của nền kinh tế là 0,8 và
Cm của nhóm nhận trợ cấp là 0,95 và số nhân k của tổng chi tiêu là
2. Hãy thiết kế chính sách tài chính cho nền kinh tế này, biết Tm là
chưa thể thay đổi.
Gợi ý: xác định ΔG, ΔTR, và ΔTo
Hạn chế của chính sách tài chính tích cực:
•
Cần phải hiểu biết nền kinh tế: Yf? Un? k? Cm?.
•
Các công cụ thuế và chuyển nhượng khó điều chỉnh.
•
Công cụ chi tiêu chính phủ thường không hiệu quả.
•
Bội chi ngân sách và nợ công cao.
•
Nguy cơ tham nhũng lớn.