Trị sốt xuất huyết bằng dược thảo
Vào cuối hạ sang thu, thời tiết nóng nực kéo dài hay phát bệnh sốt xuất huyết. Nếu
nhiều người mắc bệnh và lan tràn thành dịch sốt xuất huyết. Vùng nhiệt đới như
Việt Nam và các nước Đông Nam Á hay mắc bệnh.
Sốt xuất huyết hay còn gọi Đăng-gơ xuất
huyết là danh bệnh của y học hiện đại.
Bệnh nhiễm cấp tính do virut Đăng-gơ
gây ra, biểu hiện trên lâm sàng bằng dấu
hiệu xuất huyết và có xu thế gây ra hội
chứng sốc. Do chưa có vaccin phòng bệnh
nên Đăng-gơ xuất huyết đang là một vấn
đề quan trọng trong công tác phòng, chữa
bệnh ở Việt Nam và Đông Nam Á.
Theo y học cổ truyền thì sốt xuất huyết thuộc bệnh thử ôn. Ôn bệnh phát ở các phần như
vệ phần, khí phần, doanh phần và huyết phần.
Ở vệ phần thì thấy sốt cao không có mồ hôi, ăn ngủ kém, rêu lưỡi trắng tiểu tiện vàng.
Ở khí phần thì sốt cao, nhiều mồ hôi, khát nước, thích uống nước mát, miệng khô, rêu
lưỡi vàng.
Phát ở doanh phần có chứng sốt cao, ngoài da nổi ban lờ mờ hoặc tím từng đám.
Phát ở huyết phần thì sốt cao, thổ huyết, nục huyết (ra máu mũi) chảy máu chân răng,
tiểu tiện ra máu, đại tiện táo, hoặc lỏng có bọt mùi phân chua hoặc thối khẳm. Mạch hồng
sác hoặc trầm thực. Những năm 1963, 1979, 1983 và 1987 ở Hà Nội đã xảy ra dịch sốt
xuất huyết. Lúc bấy giờ lương y Nguyễn Văn Yến, Phó chủ tịch Hội y học cổ truyền Hà
Nội đã phối hợp với các lương y có kinh nghiệm ở Phòng y tế quận Hai Bà Trưng chế
thuốc để dập tắt dịch bệnh.
Lương y Nguyễn Văn Yến nói: “Trước tôi thường chia từng loại bệnh (vệ, khí, doanh,
huyết) chữa bằng cổ phương, sau rút kinh nghiệm đã tự chế ra 2 bài chữa rất tốt. Bài
thuốc có các vị rất bình thường nhưng công hiệu rất lớn”.
Sài hồ.
Nếu khỏi bệnh mà người còn hơi choáng váng chỉ cần ăn cháo loãng cho vào một lòng đỏ
trứng gà; ăn 2 lần trong ngày, rất tốt. Còn người thể chất yếu nên uống 3 thang “bổ âm
thanh nhiệt” để bồi bổ cơ thể; tuyệt đối không dùng thuốc tân ôn.
Bài bổ âm thanh nhiệt: Thục địa 30g, bố chính sâm 20g, sài hồ 15g, chi tử 12g, cam thảo
4g, cát căn 20g, mạch môn 12g, đại táo 10g. Sắc uống ngày một thang.
Nếu người vốn thể chất yếu âm hư, ù tai, chóng mặt, mệt mỏi, tiểu tiện ít mà vàng uống
bài “tư thận bổ âm thang”: Thục địa 30g, hoài sơn 15g, địa cốt bì 12g, ngưu tất 10g, trạch
tả 12g, xa tiền 12g, mạch môn 12g. Nếu còn đau đầu thêm mạn kinh tử 8g. Sắc uống
ngày một thang.
Trẻ em dùng nửa liều lượng của 2 bài trên.
Lương y Minh Chánh