QUY TẮC HỢP LỰC SONG SONG. ĐIỀU KIỆN
CÂN BẰNG
CỦA MỘT VẬT RẮN DƯỚI TÁC DỤNG CỦA BA
LỰC SONG SONG

A.MỤC TIÊU
1.Kiến thức:
- Nắm vững được quy tắc hợp hai lực song song cùng chiều và trái chiều
cùng đặt lên vật rắn.
- Biết phân tích một lực thành hai lực song song tùy theo điều kiện của bài
toán.
- Nắm được điều kiện cân bằng của vật rắn dưới tác dụng của ba lực song
song và hệ quả.
- Có khái niệm về ngẫu lực và momen của ngẫu lực…
2.Kỹ năng:
- Vẽ hình tổng hợp và phân tích lực.
- Rèn luyện tư duy logic.
B.CHUẨN BỊ
1.Giáo viên
- Biên soạn các câu hỏi kiểm tra bài cũ ; củng cố bài giảng dưới dạng trắc
nghiệm theo nội dung câu hỏi 1-3 SGK.
- Chuẩn bị thí nghiệm theo hình 28.1 SGK.
2.Học sinh
- Ôn tập kiến thức về lực, tổng hợp lực.
3.Gợi ý ứng dụng CNTT
- GV có thể biên soạn các câu hỏi trắc nghiệm cho phần kiểm tra bài cũ và
củng cố bài giảng.
- Chuẩn bị những hình ảnh cân bằng của các vật.
- Mô phỏng các lực cân bằng theo các hình vẽ …
C.TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC


- Hướng dẫn lập bảng kết
quả.
- Gợi ý rút ra kết luận.

- Quan sát thí nghiệm
hình 28.1
- Lập bảng kết quả.
- Vẽ hình H 28.2.
- Trình bày quy tắc

P
đặt tại
O
2
với P=P
1
+P
2

 P là hợp lực cùa
1
P

và
2
P
.
2. Quy tắc hợp lực hai
lực song song cùng
chiều:
a) Quy tắc:
Hình 28.2
Hợp lực của hai lực
- Yêu cầu HS trình bày
quy tắc.
1
F
và
2
F
song song,
cùng chiều, tác dụng
vào một vật rắn, là một
lực F song song, cùng
chiều với hai lực có độ
lớn bằng tổng độ lớn
của hai lực đó.
F=F
1
+F
2
.
Giá của hợp lực F
nằm trong mặt phẳng
của
1
F
,
2
F
và chia
trong khoảng cách giữa
- Hướng dẫn phân tích. - Thảo luận đưa ra quy
tắc tìm hợp lực của
nhiều lực song song
cùng chiều áp dụng
giải thích trọng tâm
của vật rắn?
- Thảo luận: phân tích
một lực thành hai
lực song song. n
n
n
FR
FFR

nhiều phần tử nhỏ, các
trọng lực nhỏ tạo thành
một hệ lực song song
cùng chiều đặt lên vật.
Hợp lực của chúng là
trọng lực tác dụng lên
vật có điểm đặt là trọng
tâm của vật. - Hướng dẫn giải bài tập
SGK.
- Nhận xét kết quả.
song song. Khi có
những yếu tố đã được
xác định thì phải dựa
vào đó để chọn cách
phân tích thích hợp.
e) Bài tập vận dụng:
Một thanh sắt có
khối lượng 50kg được
kê bởi hai giá đỡ O
1
và
O
2
ở hai đầu. Đường
thẳng đứng qua trọng
tâm G chia đoạn thẳng
O
1
O
2
theo tỉ lệ
Hoạt động 3 (…phút):
Tìm hiểu điều kiện cân
bằng của vật rắn dưới tác
dụng của ba lực song
song.Quy tắc hợp hai lực
song song trái chiều.
- Yêu cầu: HS xem hình
vẽ, đọc phần 3 thảo
luận về điều kiện cân

cách suy luận để đưa
2
1
2

OO
OO
. Tính lực của
thanh sắt đè lên từng
giá đỡ.
Bài giải
Theo qui tắc hợp
lực:
F = F
1
+ F
2

2
1
2
2
1

OO
OO
F
F

 F


- Cho HS tìm hiểu phần
5.
ra quy tắc hợp hai
lực song song trái
chiều.
- Xem hình H 28.8.

dụng của ba lực
1
F
,
2
F
,
Hoạt động 4 (…phút):
vận dụng, củng cố.
- Yêu cầu: Nêu câu
hỏi.Nhận xét câu trả
- Thảo luận về tác
dụng của ngẫu lực.
- Đại lượng đặc trưng
cho tác dụng làm
quay là momen ngẫu
lực?
- Lấy ví dụ minh họa.

- Thảo luận nhóm trả

(chia ngoài)
5. Ngẫu lực:
- Ngẫu lực là hệ hai lực
1
F
và
2
F
song song
ngược chiều, có cùng
độ lớn F, tác dụng lên
một vật. Vd tuanơvit
làm xoay đinh ốc.
- Ngẫu lực có tác dụng
lời của các nhóm.
- Yêu cầu: HS trình bày
đáp án.
- Đánh giá, nhận xét kết
quả giờ dạy.

Hoạt động 5 ( phút):
Hướng dẫn về nhà.
- Nêu bài tập về nhà:1, 2,
3 SGK.