Bệnh tụ huyết trùng gia cầm
1. Giới thiệu
Bệnh tụ huyết trùng gia cầm (THTGC) là bệnh truyền
nhiễm do vi khuẩn tụ huyết trùng (Pasteurella multocida)
gây ra ở tất cả các loài gia cầm: gà, vịt, ngan, ngỗng và ở
các lứa tuổi đều có thể mắc bệnh. Tỷ lệ chết có thể lên tới
80-90% nếu không can thiệp thuốc kháng sinh kịp thời.
Bệnh xảy ra quanh năm nhưng thường tập trung nhất vào
những lúc giao mùa như từ mùa xuân sang hè và thu sang
đông ở miền Bắc và từ mùa mưa sang mùa khô (hoặc
ngược lại) ở miền Nam. Bệnh có thể lây nhiễm trực tiếp từ
gia cầm mắc bệnh sang gia cầm mẫn cảm hoặc qua gián
tiếp như dụng cụ chăn nuôi, côn trùng, người chăn
nuôi…vv.
2. Triệu chứng lâm sàng
Khác với hầu hết các bệnh mà ta thường gặp trên gia cầm
như bệnh Newcastle, dịch tả vịt (DTV), bệnh do E.coli,
bệnh Gumboro… gà, vịt khi mắc bệnh tụ huyết trùng, trong
ổ dịch thường chết bất ngờ, không có biểu hiện triệu chứng.
Sau 2-3 ngày trong đàn gia cầm có hiện tượng bỏ ăn, lười
vận động, tiêu chảy phân trắng lẫn máu, thở khó, sốt cao ở
một số con trong đàn (biểu hiện này xảy ra ở vịt rõ hơn gà),
vào giai đoạn cuối số gà, vịt bị tiêu chảy phân trắng nhớt,
viêm khớp tăng lên.
3. Bệnh tích
Tim xuất huyết vệt hoặc lấm tấm ở vành tim, cơ tim, bao
tim có dịch vàng, phổi xuất huyết, bề măt gan có điểm hoại
tử lấm tấm nhỏ bằng đầu đinh ghim hoặc là vệt sáng tối dọc
theo chiều dài gan, gan không sưng, buồng trứng xuất
huyết, ruột xuất huyết từng mảng lớn hay lấm chấm, dịch
ruột chứa phân có lẫn máu, viêm khớp cẳng chân hay đùi

nguyên cao và hiệu quả bảo hộ của vacxin rất tốt so với
vacxin nhập từ nước ngoài vào hoặc vacxin chế tạo trong
nước nhưng dùng chủng vi khuẩn của nước ngoài. Liều
vacxin được sử dụng từ 0,5 – 1ml/con/tiêm dưới da hoặc
bắp thịt. Đối với đàn gia cầm giống nên sử dụng vacxin nhũ
dầu.
Trong trường hợp, đàn gia cầm khỏe mạnh, nhưng đang
trong vùng dịch và có nguy cơ cao, ngoài bổ sung kháng
sinh trực tiếp vào thức ăn hoặc nước uống, nên tiến hành
tiêm vacxin cho toàn đàn. Đối với đàn gia cầm bị mắc
bệnh, cần nhanh chóng sử dụng kháng sinh với liệu trình 3-
5 ngày, đồng thời bổ sung vitamin, dung dịch điện giải giúp
nâng cao sức đề kháng con vật, tăng hiệu quả điều trị. Sau
thời gian điều trị, tuy tình hình sức khỏe của đàn gia cầm.
Kết hợp với các biện pháp nêu trên, cần tiến hành công tác
tiêu độc khử trùng chuồng trại và môi trường xung quanh
bằng các loại thuốc thông dụng như nhóm Navet –
Benkocid, Navet- Kons, Navet-Iodine.