Ví dụ về cách viết và sử dụng
chương trình con

I. Mục tiêu.
1. Kiến thức.
- Biết được cấu trúc chung và vị trí của thủ tục trong chương trình.
- Phân biệt được tham số giá trị và tham số biến.
- Nắm được khái niệm về biến toàn cục và biến cụa bộ.
2. Kĩ năng:
- Nhận biết được các thành phần trong đầu của thủ tục.
- Nhận biết được hai loại tham số hình thức trong đầu của thủ tục.
- Biết cách khai bóa hai loại chương trình con cùng với tham số hình
thức cảu chúng.
- Sử dụng đúng lời gọi chương trình con trong thân chương trình chính.
- Phân biệt được khác nhau cơ bản của hàm và thủ tục.
- Phân biệt và sử dụng đúng biến toàn cục và biến cục bộ.
3. Thái độ:
- rèn luyện các phẩm hcất của người lập trình như tinh thần hợp tác, làm
việc theo nhóm, tuân thủ yêu cầu vì một công việc chung.
II. Đồ dùng dạy học.
1. Chuẩn bị của giáo viên.
- máy vi tính, máy chiếu Projector để giới thiệu ví dụ.
2. Chuẩn bị của học sinh.
- Sách giáo khoa.
III. Hoạt động dạy – học .
1. Hoạt động 1: Tìm hiểu cấu trúc chung và ví dụ của thủ tục trong chương
trình chính.
a. Mục tiêu:
- Học sinh biết được cấu trúc chung của một thủ tục và vị trí khai báo thủ
tục trong chương trình chính.
- Học sinh biết khai niệm về tham số của chương trình con. Biết tham số

hướng dẫn của giáo viên Hoạt động của học sinh
1. Giới thiệu ví dụ mở đầu.
- Chiếu chương trình ví dụ lên
bảng(ví dụ VD – thutuc1, trang 96).
Giới thiệu cho học sinh cấu trúc thủ
tục vị trí khai báo của thủ tục, lời gọi
thủ tục.
2. Tìm hiểu cấu trúc thủ tục.
- Hỏi: Vị trí của thủ tục nằm ở
phần nào trong chương trình chính?
- Hỏi: Cấu trúc của thủ tục gồm
mấy phần?
- Hỏi: Phân biệt sự giống và khác
nhau giữa chương trình con và
chương trình chính?
1. Quan sát, theo dõi ví dụ.

2. Quan sát ví dụ, suy nghĩ và trả
lời .
- Nằm ở phần khai báo, sau phần
khai biến.
- Ba phần: Tên thủ tục, khai báo
của thủ tục và phần thân của .
- Giống: Cấu trúc chung.
- Khác: Trong phần tên: Từ khóa
đặt tên Procedure, có các tham số.
- Giới thiệu cấu trúc chung của thủ

- Thủ tục ve_hcn ở ví dụ này có
các tham số chdai, chrong
- Vẽ được 6 hình chữ nhật.
- Hỏi: Quan sát chương trình cho
biết, trong chương trình chính ta vẽ
được tất cả bao nhiêu hình chữ nhật.
- Tham số chdai, chrong được gọi
là tham số hình thức.
- Trong lời gọi thủ tục các tham số
hình thức được thay bằng các tham
số thực sự.
- So sánh các tham số của lời gọi
ve_hcn(5,10); và ve_hcn(a,b);

4. Tìm hiểu tham số giá trị và
tham số biến.
- Diễn giải: Tham số có hai chức
năng: đưa dữ liệu vào cho chương
trình con hoặc đưa dữ liệu chương
trình con tìm được ra.
- Hỏi: Các tham số trong ví dụ 2
thuộc loại nào?
- Chiếu chương trình


- Hỏi: Có nhận xét gì khi khai báo
tham số hình thức là tham giá trị và
tham biến?
- Chiếu vd_thambien2 và giải thíc
để học sinh thấy được sự khác biệt
giữa tham số giá trị và tham số biến.
con xử lí ra ngoài.

- Là tham số biến.

- Khi khai báo tham số biến ta đặt
từ khóa var trước các tham số đó.

2. Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu trúc chung và vị trí của hàm trong chương
trình chính.
a. Mục tiêu:
- Học sinh biết được cấu trúc chung của hàm. Biết được vị trí khai báo
hàm trong chương trình chính.
- Học sinh nắm được khái niệm về biến toàn cục và biến cục bộ.
- Khai báo đúng biến toàn cục và biến cục bộ.
b. Nội dung:
- Cấu trúc và vị trí của hàm trong chương trình.
Program tên_chương_trình_chính;
Các khai báo của chương trình chính;
Function tên_ham(danh sách các tham số): Kiểu_dữ_liệu_của_hàm;
Các khai báo của hàm;
begin

- Viết tên hàm cần gọi và các tham
số.
- Lời gọi hàm được viết trong biểu
thức như một toán hạng, thậm chí là 2. Giới thiệu cấu trúc chung và vị
trí của hàm trong chương trình
chính.
- Hỏi: So sánh sự giống và khác
nhau của hàm và thủ tục.
3. Tìm hiểu hàm thông qua ví dụ
- Chiếu chương trình ví
dụ rutgon_phanso, sách giáo khoa
trang 101.
- Hỏi: trong chương trình có mấy
hàm.

- Hàm UCLN(x, y) dùng để làm
gì?
- Hỏi: Lời gọi hàm ở đâu?
tham số của một hàm khác.
2. Quan sát cấu trúc chung.
- Giống: Có cấu trúc tương tự, có
các tham số
- Khác: Tên hàm phải quy định kiểu
dữ liệu; Trong thân hàm phải có lệnh

biến đó được khao báo ở chỗ nào
trong chương trình? - Có một hàm được khai báo.

- Hàm được sử dụng hai lần.
- Kết quả của hàm lại là đầu vào
cho chính hàm đó trong lần gọi thứ
hai.
4. Quan sát lại các ví dụ.

- Quan sát chương trình của giáo
viên.

- Có các biến: tuso, mauso, A,
sondu.
- Các biến: tuso, mauso, A được
khai báo trong chương trình chính.
- Các biến: sodu được khai báo
trong chương trình con.
- Diễn giải: Biến tuso, mauso, A
có ảnh hưởng trong toàn bộ chương
trình. Biến Sodu chỉ ảnh hưởng
trong thân chương trình con.
- Yêu cầu học sinh: Phân biệt sự
giống nhau và khác nhau của biến