1
Chơng IV
các tổ chức tài chính trung gian
Nội dung chính:
Cấu trúc của các trung gian tài chính
Chức năng và phạm vi hoạt động của các tổ chức tài chính
Các loại hình tổ chức trung gian tài chính trên thế giới và ở
Việt Nam
Vì sao các tổ chức trung gian tài chính lại giữ vị trí quan
trọng hơn so với thị trờng tài chính?
2
4.1 Phân tích kinh tế về cấu trúc tài chính
4.1.1 Những vấn đề cơ bản về cấu trúc tài chính
Cổ phiếu và trái phiếu không phải là nguồn tài chính
quan trọng đối với các doanh nghiệp
Tài chính gián tiếp quan trọng hơn so với tài chính trực
tiếp
Hệ thống tài chính là bộ phận trọng yếu của nền kinh tế
quốc dân, đợc điều hành và quản lý chặt chẽ nhất
Vật thế chấp là đặc trng của các hợp đồng vay nợ
3
4.1 Phân tích kinh tế về cấu trúc tài chính
4.1.2 Phí giao dịch và cấu trúc tài chính
Trung gian tài chính ra đời nhằm tối thiểu hoá các chi phí
giao dịch giữa ngời có vốn và ngời cần vốn.
Trung gian tài chính giảm chi phí giao dịch nhờ:
Tiết kiệm nhờ lợi thế theo quy mô
Đa dạng hoá danh mục đầu t
Chuyên môn hoá
4
4.1 Phân tích kinh tế về cấu trúc tài chính

Giải pháp giảm rủi ro đạo đức trong thị trờng nợ
Nâng cao cơ cấu vốn cổ phần trong tổng tài sản của doanh nghiệp
Tăng cờng giám sát và ràng buộc theo những quy định hạn chế.
Các quy định bao gồm:
Không để ngời vay bỏ vốn vào những dự án có nhiều rủi ro
DN vay phải có một số tài sản tối thiểu để sẵn sàng trả nợ
Yêu cầu ngời vay phải giữ vật thế chấp luôn trong điều kiện tốt và chắc
chắn thuộc sở hữu của ngời vay
Ngời vay vốn phải thờng xuyên cung cấp thông tin và công khai hoá báo
cáo tài chính
Tăng cờng hoạt động của trung gian tài chính
8
4.2 Vai trò của các tổ chức trung gian tài chính
Góp phần giảm bớt chi phí thông tin và giao dịch cho mỗi cá
nhân, tổ chức và toàn bộ nền kinh tế
Đáp ứng đầy đủ, chính xác và kịp thời yêu cầu giữa ngời có
vốn và ngời cần vốn
Do cạnh tranh, đan xen và đa năng hoá hoạt động, các trung
gian tài chính thờng xuyên thay đổi li suất một cách hợp lý
làm cho nguồn vốn thực tế đợc tài trợ cho đầu t tăng lên mức
cao nhất
Thực hiện hiệu quả các dịch vụ t vấn, môi giới tài trọ và
phòng ngừa rủi ro
9
4.3 Các loại hình tổ chức tài chính trung gian
4.3.1 Các tổ chức nhận tiền gửi
4.3.1.1 Các ngân hàng thơng mại
Khái niệm: NHTM là một loại hình tổ chức tín dụng đợc
thực hiện toàn bộ hoạt động NH và các hoạt động khác có
liên quan

4.3.1.1 Các ngân hàng thơng mại
Hoạt động chủ yếu của NHTM
Hoạt động huy động vốn
Hoạt động tín dụng
Hoạt động dịch vụ thanh toán
Hoạt động ngân quỹ
Các hoạt động khác nh góp vốn, mua cổ phần, tham
gia thị trờng tiền tệ, kinh doanh ngoại hối, kinh
doanh vàng bạc, bất động sản
14
4.3.1.2 C¸c hiÖp héi cho vay vµ tiÕt kiÖm
• Nguån vèn huy ®éng:
– TiÒn göi tiÕt kiÖm
– TiÒn göi cã kú h¹n
– TiÒn göi cã thÓ ph¸t hµnh sÐc
• Chñ yÕu cho vay thÕ chÊp
15
4.3.1.3 Các NH tiết kiệm tơng hỗ
Giống các hiệp hội tiết kiệm và cho vay chỉ khác
chúng đợc tổ chức nh những hiệp hội tơng trợ tức
là hoạt động theo kiểu hợp tác x
Những ngời sở hữu tiền gửi là các chủ sở hữu ngân
hàng
16
4.3.1.4 Các liên hiệp tín dụng
những tổ chức cho vay nhỏ có tính chất hợp tác x
Tổ chức xung quanh một nhóm x hội đặc biệt
Các thành viên là những ngời làm công của những công ty
nào đó
Huy động vốn bằng cách nhận tiền gửi và tiến hành cho

Sử dụng vốn vào các mục đích
Thanh toán tiền bồi thờng bảo hiểm
Đầu t dài hạn:
Chứng khoán chính phủ
Trái phiếu công ty
Cổ phiếu
Đầu t trực tiếp vào bất động sản
Thực hiện các hoạt động đầu t tài chính
Một số chỉ tiêu chủ yếu về thị trờng bảo hiểm của
Việt Nam
Đơn vị: tỷ đồng
34.39026.90623.00214.6029.9555.7845. Đầu t trở lại nền ktế
2,13%2,03%2%1,85%1,3%0,99%4. Tỷ trọng doanh
thu/GDP
18.00015.67814.23211.3767.8255.130
3. Tổng doanh thu
2.7002.1201.832986833405
2. Doanh thu đầu t
8.3008.0237.6366.5344.3682.793
- Bảo hiểm phi nhân thọ
7.0005.5354.7643.9662.6242.189
- Bảo hiểm nhân thọ
15.30013.55812.40010.5006.9924.9821. Doanh thu phí bảo
hiểm
Ước
2006
20052004200320022001
Chỉ tiêu
Nguồn: Tạp chí tài chính, tháng 1/2007, trang 39
22

4.3.4 Công ty chứng khoán
Nghiệp vụ chủ yếu:
Môi giới chứng khoán cho khách hàng để hởng hoa
hồng
Mua bán chứng khoán bằng nguồn vốn của chính
mình để hởng chênh lệch giá
Trung gian phát hành và bảo lnh phát hành chứng
khoán cho đơn vị phát hành
T vấn đầu t và quản lý quỹ đầu t