BÀI GIẢNG
QUY TẮC BIÊN MỤC ANH – MỸ
BÀI GIẢNG
QUY TẮC BIÊN MỤC ANH – MỸ
Thạc sĩ Nguyễn Hữu Nghĩa
2014
Bài giảng này được soạn dựa trên nội dung “Bộ quy tắc biên mục Anh – Mỹ rút gọn, 1998” - Ấn bản
Việt ngữ lần thứ nhất - 2002
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Loại tài liệu và Các nguồn cung cấp thông tin
• LOẠI TÀI LIỆU
– Sách, sách mỏng, và
các loại văn bản được in
khác
– Các hồ sơ điện toán
[Tệp máy tính/ Nguồn tin
điện tử]
– Các loại hình vẽ (hình
ảnh, bích chương, đồ
hình treo tường, v.v )
– Bản đồ và các loại đồ
hình khác
– Vi phẩm (microforms)
– Phim điện ảnh và băng
ghi hình
– Các bản nhạc
– Các tài liệu ghi âm
• Đĩa
• Băng
– Các vật ba chiều (mô
hình, tranh tầm sâu, các
ấn bản [lần xuất bản]
vùng đặc biệt (chỉ dành cho ấn phẩm liên tục [ấn phẩm
nhiều kì]; hồ sơ điện toán [tệp máy tính]; bản đồ, v.v ;
nhạc phẩm)
xuất bản, v.v
mô tả vật chất
tùng thư
ghi chú (một vùng có thể được lập lại nhiều lần)
số tiêu chuẩn và các điều kiện thủ đắc [có được tài liệu]
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
1. VÙNG NHAN ĐỀ VÀ MINH XÁC VỀ TRÁCH NHIỆM
• Đặt một dấu chấm và một khoảng trống (. ) ở trước
nhan đề của một phần riêng rẽ, một phụ trương, hay
một đoạn.
• Đặt phần định danh tài liệu tổng quát vào giữa dấu
ngoặc vuông ([ ]).
• Đặt một khoảng trống, một dấu bằng và một khoảng
trống ở trước một nhan đề song song ( = ).
• Đặt một khoảng trống, một dấu hai chấm và một
khoảng trống ở trước thông tin khác về nhan đề ( : ).
• Đặt một khoảng trống, một dấu gạch chéo và một
khoảng trống ở trước minh xác về trách nhiệm ( / ).
• Đặt một khoảng trống, một dấu chấm phẩy và một
khoảng trống ở trước mỗi minh xác khác về trách
nhiệm ( ; ).
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Nhan đề chính
• Ghi lại nhan đề chính đúng y như
tìm thấy trong nguồn thông tin chính
Trang bìa
Hướng dẫn định danh tài liệu
• Gợi ý định danh tài liệu tổng quát
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Ví dụ:
Word Perfect [hồ sơ điện toán] hay [tệp
máy tính]
Exploring the human body [bộ tài liệu]
Black and blue [tài liệu ghi âm]
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Nhan đề song song
• Nhan đề xuất hiện trong nguồn thông tin
chính bằng hai hay nhiều ngôn ngữ
– Chọn một trong các nhan đề đó làm nhan đề
chính (ngôn ngữ giống chính văn).
– Nhan đề song song ngăn cách nhan đề chính
bằng dấu “bằng” : =
• VD: Làn sóng thứ ba = The third wave
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Sách có nhan đề song song
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Thông tin khác về nhan đề
• Ghi lại thông tin khác về nhan đề (thí
dụ, một phụ đề) xuất hiện trong
nguồn thông tin chính
• Ngăn cách với nhan đề chính bằng
dấu “hai chấm”
• VD:
Những dòng nhật ký : Chuyện tình
huống giáo dục
• Có thể ghi nhiều phụ đề hoặc lược
London consequences : a novel /
edited by Margaret Drabble and B.S.
Johnson ; the work also of Paul
Ableman [và những người khác]
• (minh xác thứ nhì nêu ra tên của
mười lăm người khác)
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Nhan đề
• Tài liệu không có nhan đề chung:
– Chỉ làm một phần mô tả duy nhất nếu
trong các phần đó có một phần chiếm
ưu thế.
– Dùng nhan đề của phần đó làm nhan
đề chính và ghi lại các phần kia trong
một ghi chú
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
2. VÙNG ẤN BẢN [VÙNG LẦN XUẤT BẢN]
• Khởi đầu vùng mô tả này bằng một
dấu chấm, một khoảng trống, một
gạch dài, và một khoảng trống (. — )
• Ghi lại thông tin cho vùng mô tả này
bằng thông tin lấy ra từ nguồn thông
tin chính (Xem VD 7)
In lần thứ 2, có sửa chữa
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Minh xác về trách nhiệm liên quan đến lần
xuất bản
• Nếu một minh xác về trách nhiệm chỉ liên
quan đến một hay vài ấn bản [lần xuất
bản] chứ không liên quan đến tất cả các
phẩm nhiều kì] chỉ được định danh bằng năm tháng, ghi
lại năm tháng đó. Thay thế các chữ bằng các chữ viết tắt
tiêu chuẩn.
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Ấn phẩm liên tục (Ấn phẩm nhiều kỳ)
• Nếu số ấn hành đầu tiên được xác định bằng cả
cách ghi số thứ tự, v.v và năm tháng, ghi lại số
thứ tự, v.v trước năm tháng.
VD: Terrapin & turtle world. — Vol. 1, no. 1 (spring
1977)-
• Nếu số ấn hành đầu tiên thiếu phần định danh, ghi
lại như sau: “[No. 1]- ”
• Nếu một ấn phẩm liên tục [ấn phẩm nhiều kì] đã ấn
hành được trọn bộ, ghi lại định danh và/hoặc năm
tháng của số ấn hành đầu tiên theo sau là định
danh và/hoặc năm tháng của số ấn hành cuối cùng.
VD: Quarter horse newsletter. — No. 1 (May
1973)-no. 17 (Sept. 1974)
7/16/2014 Soạn bởi N.H.Nghĩa
Hồ sơ điện toán (tệp máy tính)
• Khởi đầu vùng mô tả này bằng một dấu
chấm, một khoảng trống, một gạch dài, và
một khoảng trống (. — )
• Nếu thông tin đã có sẵn, sử dụng ngay để
ghi lại loại hình của hồ sơ [tệp]. Dùng một
trong các từ sau đây:
– dữ kiện điện toán [máy tính]
– chương trình điện toán [máy tính]
– dữ kiện và chương trình điện toán [máy tính]
VD: The 1988 U.S. general election,