CÁC CHẤT BẢO VỆ
THỰC VẬT

Mục tiêu học tập
- Giới thiệu tóm tắt các nhóm thuốc bảo
vệ thực vật (BVTV).
-Trình bày các nguyên tắc phòng chống
ngộ độc, cách xử lý khi ngộ độc các chất
BVTV
-Nêu được một số phương pháp phân
tích photpho hữu cơ(PHC).

I. Đại cương
Định nghĩa thuốc BVTV:
Thuốc BVTV là những đơn chất hoặc hợp chất được
dùng để:
-
Ngăn ngừa, tiêu diệt, xua đuổi hoặc giảm bớt côn
trùng, gặm nhấm, nấm , cỏ dại hoặc các dạng sinh
vật khác được xem như dịch hại
-
Kích thích tăng trưởng cây trồng, gây rụng hoặc
làm khô lá

Theo WHO: 1988 trên thế giới đã dùng
3,1 triệu tấn chất BVTV với giá trị 20
tỷ USD: Thuốc trừ cỏ 8,9 tỷ, trừ sâu
6,1 tỷ, trừ bệnh 4,2 tỷ.
Nếu không có các chất BVTV thì sẽ có
khoảng 50% mùa màng sẽ bị phá huỷ

OH C
NH
2
O

a. carbamic
a.thiocarbamic
a.dithiocarbamic
SH-C-NH
S
2
HO
C NH
S
2

*Nhóm pyrethroid
*Nhóm thuốc trừ sâu sinh học:
Bacillus thuringiensis

2. Thuốc trừ bệnh
- Nhóm hợp chất vô cơ: Chế phẩm
Bordeaux
- Nhóm hữu cơ tổng hợp: Zineb
- Nhóm hữu cơ có nguồn gốc vi sinh:
Kasugamycin (Quá trình lên men nấm
streptomyces kasugaensis)
- Các thuốc trừ bệnh khác:Hinosan,
Kitazin


-
Sự bốc hơi hoặc rửa trôi tự nhiên dưới tác
dụng của mưa nắng gió
-
Sự biến đổi về cấu trúc hoá học dưới tác
dụng của ánh sáng, oxy, hơi nước, không
khí:
+ Oxy hoá: Chuyển nhóm thế -Cl bằng
nhóm -OH tạo ra dẫn xuất phenol các hợp
chất thơm
+ Khử: Khử -NO
2
thành –NH
2- Biến đổi thành hợp chất mới dưới
tác dụng của men:

P
H CO S
S
H CO
CH COOC H
CHCOOC H
H O
+
3
3
2

- Không được trực tiếp dùng tay để pha
chế
- Phải đeo phương tiện phòng hộ lao động

- Đi ngược theo chiều gió
- Thay quần áo và tắm sau khi phun
*Công nhân sản xuất:Cần tự động hoá ở
nhiều khâu sx, có các trang thiết bị bảo hộ
.

2.Yêu cầu khi vận chuyển và
bảo quản thuốc trừ sâu
- Kho chứa phải xa điểm dân cư , xa nguồn
nước ít nhất 200m
- Có khoá chắc chắn
- Thuốc phải có bao bì, nhãn
- Không để lẫn với các hàng hoá khác
- Phải xử lý bao bì sau khi sử dụng: Đun với
nước vôi, đốt…
- Vận chuyển bằng xe riêng

3.Kiểm tra sức khoẻ định kỳ
- Kiểm tra định kỳ,với những người tiếp
xúc với PHC phải đo hoạt tính men
cholinesterase
- Những người có bệnh mãn tính như:
TKTƯ, viêm phế quản, phụ nữ có thai,
cho con bú… không được tiếp xúc

V.Thuốc trừ sâu photpho hữu

O
P
O
OH
OH

O
a.pyrophosphoric

1.Cơ chế gây độc
CH -N-CH - CH -O-C=O
H C
CH CH
3
2
2
3
3
3
+
+
HChE +
P
O
RO
RO
OR