BỆNH ƯNG THƯ BẠCH
CẦU / UNG THƯ MÁU
(LEUKEMIA) phần 1

BỆNH UNG THƯ BẠCH CẦU LÀ GÌ (What is Leukemia) ?

Leukemia is cancer that starts in the tissue that forms blood. To
understand cancer, it helps to know how normal blood cells form
==> Bệnh ung thư bạch cầu (leukemia) là bệnh ung thư / cancer mà bắt
đầu từ các mô thành lập ra máu . Để am hiểu bệnh ung thư , thật lợi ích
khi am hiểu những tế bào máu bình thường hình thành ra sao .

NHỮNG TẾ BÀO MÁU BÌNH THƯỜNG (Normal Blood Cells)

Most blood cells develop from cells in the bone marrow called stem cells.
Bone marrow is the soft material in the center of most bones.
==> Hầu hết các tế bào máu phát triển từ những tế bào trong tủy xương
(bone marrow) được gọi là tế bào gốc (stem cells) . Tủy xương là những
chất mềm mại nằm tại trung tâm của hầu hết các xương.

Stem cells mature into different kinds of blood cells. Each kind has a
special job
==> Những tế bào gốc trưởng thành hoàn thiện chuyển hóa thành những
loại tế bào máu khác nhau . Mỗi loại có một chức vụ đặc biệt . Tế bào bạch huyết / bạch huyết cầu (While blood cells)
picture of MedicineNet.com

The picture below shows how stem cells can mature into different types
of white blood cells. First, a stem cell matures into either a myeloid stem
cell or a lymphoid stem cell:
==> Hình ảnh bên dưới cho thấy cách thức các tế bào gốc có thể trưởng
thành thành các loại bạch huyết cầu khác biệt . Trước tiên, một tế bào gốc
trưởng thành rồi trở thành một tế bào gốc myeloid hoặc tế bào gốc
lymphoid:
 A myeloid stem cell matures into a myeloid blast. The blast can
form a red blood cell, platelets, or one of several types of white blood
cells
==>Một tế bào gốc myeloid trưởng thành thì tiến tới sự phân tách / vỡ
bung meeloid (a myeloid blast) . Sự phân tách / vỡ bung này có thể hình
thành một hồng huyết cầu (red blood cell), những tiểu cầu (platelets),
hoặc một loại trong các loại bạch huyết cầu (while blood cells)

 A lymphoid stem cell matures into a lymphoid blast. The blast can
form one of several types of white blood cells, such as B cells or T cells
==> Một tế bào gốc lymmphoid trưởng thành thì tiến tới sự phân tách / sự
vỡ bung lymphoid . Sự phân tách / vỡ bung này có thể hình thành một
loại trong các loại bạch huyết cầu (while blood cell), như là tế bào B hoặc
tế bào T

The white blood cells that form from myeloid blasts are different from the
white blood cells that form from lymphoid blasts
==> Những bạch huyết cầu mà hình thành từ sự phân tách myeloid thì
khác biệt với những bạch huyết cầu mà hình thành từ sự phân tách
lymphoid .

==> Bệnh ung thư bạch cầu mãn tính (chronic leukemia): ở giai đoạn
đầu căn bệnh, các tế bào bệnh ung thư bạch cầu có thể vẫn tiếp tục làm
một số công việc của những bạch huyết cầu bình thường . Trước hết,
bệnh nhân có thể không có bất kỳ trị chứng nào. Các bác sĩ thường phát
hiện bệnh ung thư bạch cầu mãn tính trong một lần khám bệnh định kỳ -
trước khi có bất kỳ triệu chứng gì .

Slowly, chronic leukemia gets worse. As the number of leukemia cells in
the blood increases, people get symptoms, such as swollen lymph nodes
or infections. When symptoms do appear, they are usually mild at first
and get worse gradually.
==> Một cách chậm chạp, bệnh ung thư bạch cầu mãn tính trở nên xấu đi
. Khi số lượng tế bào bệnh ung thư bạch cầu trong máu gia tăng, bệnh
nhân có những triệu chứng , như là sưng hạch bạch huyết (swollen lymph
nodes) hoặc nhiễm trùng . Khi những triệu chứng xuất hiện,

 Acute leukemia: The leukemia cells can't do any of the work of
normal white blood cells. The number of leukemia cells increases rapidly.
Acute leukemia usually worsens quickly.
==> Bệnh ung thư bạch cầu cấp tính (acute leukemia): các tế bào bệnh
ung thư bạch cầu không thể làm bất cứ công việc gì của các bạch huyết
cầu bình thường . Số lượng các tế bào bệnh ung thư bạch cầu gia tăng
nhanh chóng . Bệnh ung thư bạch cầu cấp tính trở xấu đi rất nhanh chóng
.

The types of leukemia also can be grouped based on the type of white
blood cell that is affected. Leukemia can start in lymphoid cells or
myeloid cells. See the picture of these cells. Leukemia that affects
lymphoid cells is called lymphoid, lymphocytic, or lymphoblastic
leukemia. Leukemia that affects myeloid cells is called myeloid,


 Acute lymphocytic (lymphoblastic) leukemia (ALL): ALL
affects lymphoid cells and grows quickly. It accounts for more than 5,000
new cases of leukemia each year. ALL is the most common type of
leukemia in young children. It also affects adults.
==> Bệch ung thư bạch cầu lymphoid cấp tính (Acute lymphocytic /
lymphoblastic leukemia = ALL): ALL ảnh hưởng những tế bao
plymhoid và thường phát triển nhanh chóng . Hàng năm có thêm khoảng
gần 5000 trường hợp mới về bệnh ung thư bạch cầu này. ALL là một loại
phổ biến của bệnh ung thư bạch cầu ở trẻ em . Nó cũng ảnh hưởng đến
người lớn .

 Acute myeloid leukemia (AML): AML affects myeloid cells and
grows quickly. It accounts for more than 13,000 new cases of leukemia
each year. It occurs in both adults and children.
==> Bệch ung thư bạch cầu myeloid cấp tính (Acute myeloid
leukemia = AML): AML ảnh hưởng những tế bào myeloid và thường
phát triển nhanh chóng . Hàng năm có thêm khoảng gần 13000 trường
hợp mới về bệnh ung thư bạch cầu này. Nó xuất hiện ở cả người lớn và
trẻ em .

Hairy cell leukemia is a rare type of chronic leukemia
==> Bệnh ung thư bạch cầu tế bào lông (Hairy cell leukemia) là một loại
ung thư bạch cầu mãn tính và rất hiếm thấy

NHỮNG YẾU TỐ NGUY CƠ (Risk Factors)

When you're told that you have cancer, it's natural to wonder what may
have caused the disease. No one knows the exact causes of leukemia.
Doctors seldom know why one person gets leukemia and another doesn't.

Radiation therapy can increase the risk of leukemia.
==> Xạ Trị (radiation therapy: Một nguồn tiếp xúc khác với phóng xa
ở mức độ cao là sự trị liệu y học cho bệnh ung thư và những tình huống
khác . Xạ trị có thể gia tăng nguy cơ về bệnh ung thư bạch cầu

o Diagnostic x-rays: Dental x-rays and other diagnostic x-rays
(such as CT scans) expose people to much lower levels of radiation. It's
not known yet whether this low level of radiation to children or adults is
linked to leukemia. Researchers are studying whether having many x-rays
may increase the risk of leukemia. They are also studying whether CT
scans during childhood are linked with increased risk of developing
leukemia.
==> Chuẩn đoán X quang (diagnostic x-rays): Nha khoa X-quang
(dental x-rays) và những chuẩn đoán X-quang khác (như kỹ thuật chụp
hình cắt lớp = CT scans) thường truyền vào người tia phóng xa ở mức độ
thật thấp. Vẫn chưa biết được là cho dù mức độ thấp của tia phóng xa đến
trẻ em hoặc người lớn có liên quan đến bệnh ung thư bạch cầu hay không.
Các nhà nghiên cứu đang nghiên cứu là liệu có phải có nhiều tia X-quang
có thể gia tăng nguy cơ về bệnh ung thư bạch cầu không . Họ cũng đang
nghiên cứu là liệu có phải việc chụp hình cắt lớp ( CT scans) trong thời
thơ ấu có liên quan đến gia tăng nguy cơ của sự phát triển bệnh ung thư
bạch cầu không .

 Smoking: Smoking cigarettes increases the risk of acute myeloid
leukemia.
==> Hút thuốc lá Hút thuốc lá gia tăng nguye cơ về bệnh ung thư bạch
cầu myeloid cấp tính .

 Benzene: Exposure to benzene in the workplace can cause acute
myeloid leukemia. It may also cause chronic myeloid leukemia or acute

People with certain blood disorders are at increased risk of acute myeloid
leukemia.
==> Hội chứng myelodysplasia (Myelodysplastic syndrome) và
những rối loạn máu khác nào đó : Những người bị rối loạn máu nào đó
có nguy cơ gia tăng về bệnh bạch cầu myeloid cấp tính.

 Human T-cell leukemia virus type I (HTLV-I): People with
HTLV-I infection are at increased risk of a rare type of leukemia known
as adult T-cell leukemia. Although the HTLV-I virus may cause this rare
disease, adult T-cell leukemia and other types of leukemia are not
contagious.
==> Siêu vi ung thư bạch cầu tế bào T của người loại I (Human-T-
cell leukemia virus type I = HTLV-I): Những người bị truyền nhiễm
HTLV-I thì có nguy cớ gia tăng về bệnh ung thư bạch cầu mà được biết
là bệnh ung thư bạch cầu tế bào T ở người trưởng thành ( adult T-cell
leukemia) . Mặc dù siêu vi HTLV-I có thể gây căn bệnh hiếm gặp này ,
bệnh ung thư bạch cầu tế bào T ở người trưởng thành ( adult T-cell
leukemia) và những loại bệnh ung thư bạch cầu khác không có truyền
nhiễm (không có lây sang cho người khác)

 Family history of leukemia: It's rare for more than one person in a
family to have leukemia. When it does happen, it's most likely to involve
chronic lymphocytic leukemia. However, only a few people with chronic
lymphocytic leukemia have a father, mother, brother, sister, or child who
also has the disease.
==> Gia đình có bệnh sử về bệnh ung thư bạch cầu :: Thật hiếm khi có
hôn 1 người trong gia đình bị bệnh ung thư bạch cầu . Khi căn bệnh phát
ra , nó có nhiều khả năng liên quan tới bệnh ung thư bạch cầu lymphoid
mãn tính . Tuy nhiên, chỉ 1 vài người mắc bệnh ung thư bạch cầu
lymploid mãn tính là có cha , me, anh , chi em, hoặc con cái cũng bị căn

bệnh vì họ cảm thấy bị bệnh . Nếu não bộ bịnh ảnh hưởng, họ có thể bị
đau đầu, nôn mửa, rối loạn / lầm lẫn , mất khả năng điều khiển các bắp
thịt , hoặc bị co giật động kinh (seizures) . Bệnh ung thư bạch cầu cũng
có thể ảnh hưởng các bộ phận khác của cơ thể như đường tiêu hóa, thận,
phổi , tim hoặc tinh hoàn

Common symptoms of chronic or acute leukemia may include:
==> Những triệu chứng thường gặp của bệnh ung thư bạch cầu cấp tính
hoặc mãn tính có thể bao gồm:
 Swollen lymph nodes that usually don't hurt (especially lymph
nodes in the neck or armpit)
==> Sưng hạch bạch huyết mà thường không đau (đặc biệt là các hạch
bạch huyết ở cổ hoặc nách)

 Fevers or night sweats
==> Nóng sốt hoặc đổ mồ hôi ban đêm

 Frequent infections
==> Thường xuyên bị nhiễm trùng

 Feeling weak or tired
==> Cảm thấy suy yếu / suy nhược hoặc mỏi mệt

 Bleeding and bruising easily (bleeding gums, purplish patches in
the skin, or tiny red spots under the skin)
==> Chảy máu và bầm tím một cách dễ dàng ( nướu răng chảy máu, có
những mảng mầu tía / mầu tím sẫm trong da, hoặc những đốm nho nhỏ
mầu đỏ dưới da)

 Swelling or discomfort in the abdomen (from a swollen spleen or

Bác sĩ có thể hỏi bạn về bệnh sử cá nhân và bệnh sử gia đình của bạn

You may have one or more of the following tests:
==> Bạn có thể có một hoặc nhiều hơn trong những xét nghiệm sau đây:
 Physical exam: Your doctor checks for swollen lymph nodes,
spleen, or liver.
==> Khám nghiệm vật lý : Bác sĩ kiểm soát / rà xét dấu hiệu sưng hạch
bạch huyết , lá lách hoặc gan.

 Blood tests: The lab does a complete blood count to check the
number of white blood cells, red blood cells, and platelets. Leukemia
causes a very high level of white blood cells. It may also cause low levels
of platelets and hemoglobin, which is found inside red blood cells.
==> Xét nghiệm máu: Các phòng thí nghiệm thực hiện một sự đếm máu
đầy đủ để kiểm tra những số lượng bạch huyết cầu, hồng huyết cầu, và
tiểu cầu . Bệnh ung thư bạch huyết cầu gây ra một mức độ rất cao về bạch
huyết cầu . Nó cũng có thể gây ra mức độ thấp về tiểu cầu (platelets) và
huyết tố (hemoglobin) là chất tìm thấy trong hồng huyết cầu .

 Biopsy: Your doctor removes tissue to look for cancer cells. A
biopsy is the only sure way to know whether leukemia cells are in your
bone marrow. Before the sample is taken, local anesthesia is used to
numb the area. This helps reduce the pain. Your doctor removes some
bone marrow from your hipbone or another large bone. A pathologist
uses a microscope to check the tissue for leukemia cells.
==> Sinh Thiết: Bác sĩ của bạn trích lấy tí mô để tìm tế bào ung thư .
Sinh thiết là cách duy nhất để biết chắc chắng là liệu có phải tế bào ung
thư bạch cầu nằm trong tủy xương của bạn không . Trước khi lấy mẫu
mô, việc gây tê khu vực được thực hiện để làm mất cảm giác 1 vùng .
Việc này giúp giảm đau . Bác sĩ của bạn lấy ra một số tủy xương từ

called the Philadelphia chromosome.
==> Tế bào di truyền học (cytogenetics): Các phòng thí nghiệm sẽ xem
xét các nhiễm sắc thể (chromosomes) của các tế bào từ mẫu máu, xương
tủy, hoặc các hạch bạch huyết. Nếu nhiễm sắc thể bất thường được tìm
thấy, việc thử nghiệm có thể cho thấy các loại bệnh ung thư bạch cầu bạn
có. Ví dụ, những người có CML có một nhiễm sắc thể bất thường được
gọi là nhiễm sắc thể Philadelphia.  Spinal tap: Your doctor may remove some of the cerebrospinal
fluid (the fluid that fills the spaces in and around the brain and spinal
cord). The doctor uses a long, thin needle to remove fluid from the lower
spine. The procedure takes about 30 minutes and is performed with local
anesthesia. You must lie flat for several hours afterward to keep from
getting a headache. The lab checks the fluid for leukemia cells or other
signs of problems.
==> Nước tủy cộng sống: bác sĩ của bạn có thể lấy ra một số các dịch não
tủy (cerebrospinal fluid) (chất dịch mà lấp đầy khoảng trống ở trong và
chung quanh não và cột xương sống) . Bác sĩ sẽ dùng 1 kim mỏng dài để
lấy ra chất dịch từ cột xương sống phần dưới thấp . Tiến trình tốn khoảng
30 phút và có được thực hiện gây tê khu vực . Bạn phải nằm thẳng trong
vòng vài giờ đồng hồ sau đó để không bị bệnh nhức đầu . Phòng thí
nghiệm sẽ kiểm tra dò xét chất dịch về tế bào ung thư bach cầu và những
dấu hiệu khác của những vấn đề / căn bệnh

 Chest x-ray: An x-ray can show swollen lymph nodes or other
signs of disease in your chest.
==> X-quang lồng ngực (chest x-ray): Một x-quang có thể cho thấy các
hạch bạch huyết bị sưng hoặc những dấu hiệu khác của căn bệnh trong
ngực của bạn

tiếp theo? Khi nào ?