GV. TS. Voõ Minh Trí
SINH HỌC PHÂN TỬ
(MOLECULAR BIOLOGY)
TRƯỜNG ðẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
ðẠI HỌC QUỐC GIA TP. HỒ CHÍ MINH
1
SINH HỌC PHÂN TỬ
(MOLECULAR BIOLOGY)
CBGD: GV.TS. Voõ Minh Trí
NỘI DUNG
1. Giới thiệu
2. Cấu trúc và sự nhân bản của vật liệu di truyền
3. Biểu hiện gene
4. ðiều hòa biểu hiện gene
GV. TS. Voõ Minh Trí
2
6. Enzyme dùng trong sinh học phân tử
5. Dụng cụ, thiết bị dùng trong sinh học phân tử
4. ðiều hòa biểu hiện gene
7. Một số phương pháp trong sinh học phân tử
GIỚI THIỆU
GV. TS. Voõ Minh Trí
 Sinh học phân tử là gì?
 Môn học tìm hiểu những hiện tượng sinh học ở
mức ñộ phân tử: ñịnh nghĩa này khó phân
biệt sinh học phân tử với sinh hóa (biochemistry).
 Môn học nghiên cứu cấu trúc và chức năng của
gen ở mức ñộ phân tử.

Trong lịch sử, sinh học phân tử phát triển từ môn
3

6

Tên ñược ñổi thành nucleic acid, sau ñó là
deoxyribonucleic acid (DNA)
 1914 Robert Feulgen phát hiện DNA nhuộm
màu với thuốc nhuộm fuchsin
GV. TS. Voõ Minh Trí
Phát hiện và vị trí của DNA trong tế bào
7
GV. TS. Voõ Minh Trí
Vị trí của DNA trong tế bào
8
GV. TS. Voõ Minh Trí
DNA LÀ VẬT LIỆU DI TRUYỀN
 Thí nghiệm chứng minh hiện tượng biến nạp
ở vi khuẩn của Griffith (1928)
 Thí nghiệm chứng minh nhân tố gây biến nạp
là DNA của Avery, Loeod, và Carty (1944)
9
 Thí nghiệm xác ñịnh vật liệu do phage bơm
vào vi khuẩn là DNA của Hershey và Chase (1952)
GV. TS. Voõ Minh Trí
HIỆN TƯỢNG BIẾN NẠP Ở VI KHUẨN (Griffith)
 Streptococcus pneumoniae:
phế cầu khuẩn gây viêm phổi
 Chủng ñộc (S, smooth):
khuẩn lạc trơn, gây chết chuột
 Chủng lành (R, rough):
khuẩn lạc thô, không gây
chết chuột

lành và tiêm vào chuột:
 Xử lý với protease (thủy phân protein): chuột chết.
 Xử lý với ribonuclease (thủy phân RNA): chuột chết.

Xử lý với endonuclease
(thủy phân DNA):
14

Xử lý với endonuclease
(thủy phân DNA):
chuột sống.
 Trộn DNA từ chủng ñộc
chết với chủng lành, tiêm
vào chuột: chuột chết.
 Kết luận: DNA là vật
liệu di truyền ở hiện tượng biến nạp
GV. TS. Voõ Minh Trí
VẬT LIỆU DO PHAGE BƠM VÀO VI KHUẨN LÀ DNA (Hershey, Chase)
 Sự xâm nhập và nhân bản
bacteriophage ở vi khuẩn
15
 Nuôi cấy bacteriophage
GV. TS. Voõ Minh Trí
SỰ XÂM NHẬP VÀ NHÂN BẢN BACTERIOPHAGE Ở VI KHUẨN
 Bacteriophage (phage,
thực khuẩn thể): vi rút
của vi khuẩn
 Phage T2:
 Vỏ protein bên ngoài
 DNA bên trong

GV. TS. Voõ Minh Trí
THÍ NGHIỆM CỦA HERSHEY VÀ CHASE (1952)
 ðánh dấu DNA của phage bằng
32
P bằng cách
nhiễm phage lên E. coli ñược nuôi trong môi trường
có chứa chất dinh dưỡng
32
P
 Phage ñược sinh ra có DNA mang
32
P
20
GV. TS. Voõ Minh Trí
THÍ NGHIỆM CỦA HERSHEY VÀ CHASE (1952)
 Nhiễm phage ñã ñánh dấu
35
S và
32
P lên E. coli nuôi
trong môi trường không chứa ñồng vị phóng xạ
 Tách phần gắn của phage lên bề mặt E. coli bằng
cách lắc mạnh
 Ly tâm ñể làm lắng E. coli ở ñáy ống ly tâm
21
 Thu E. coli ở cặn lắng (cặn ly tâm, precipitant) ñáy
ống ly tâm và thu dịch không lắng (dịch nổi,
supernatant) chứa phage
GV. TS. Voõ Minh Trí
THÍ NGHIỆM CỦA HERSHEY VÀ CHASE (1952)

Các cấu hình DNA
 Cấu trúc bậc cao của DNA ở tế bào
tiền nhân (prokaryote)
 Cấu trúc bậc cao của DNA ở tế bào
nhân thật (eukaryote)
THÀNH PHẦN HÓA HỌC CỦA ðƠN PHÂN TRONG DNA VÀ RNA
GV. TS. Voõ Minh Trí
25

Trích đoạn ồi-là một ñ oạn oligonucleotide ngắn (5-150 nu) phải bổ sung với mạch DNA khuôn

---