1
CHỈÅNG I
NHỈỴNG KIÃÚN THỈÏC CÅ BN VÃƯ KHÄNG KHÊ ÁØM

Âiãưu ha khäng khê l k thût tảo ra v duy trç âiãưu kiãûn vi khê háûu thêch håüp våïi con
ngỉåìi v cäng nghãû ca cạc quạ trçnh sn xút.
Âãø cọ thãø âi sáu nghiãn cỉïu k thût âiãưu ho khäng khê trỉåïc hãút chụng täi så lỉåüc cạc
tênh cháút nhiãût âäüng cå bn ca khäng khê áøm.

1.1 KHÄNG KHÊ ÁØM
Khäng khê xung quanh chụng ta l häùn håüp ca nhiãưu cháút khê, ch úu l N
2
v O
2
ngoi
ra cn mäüt lỉåüng nh cạc khê trå, CO
2
, håi nỉåïc . . .
-
Khäng khê khä
: Khäng khê khäng chỉïa håi nỉåïc gi l khäng khê khä.Trong cạc tênh
toạn thỉåìng khäng khê khä âỉåüc coi l khê l tỉåíng.
Thnh pháưn ca cạc cháút trong khäng khê khä âỉåüc phán theo t lãû sau :

Bng 1-1 : T lãû cạc cháút khê trong khäng khê khä
Thnh pháưn Theo khäúi lỉåüng (%) Theo thãø têch (%)
- Ni tå : N
2

- Äxi : O

1.2 CẠC THÄNG SÄÚ CA KHÄNG KHÊ ÁØM
1.2.1 Ạp sút.
p sút khäng khê thỉåìng âỉåüc gi l khê ạp. K hiãûu l B. Nọi chung giạ trë B thay âäøi
theo khäng gian v thåìi gian. Tuy nhiãn trong k thût âiãưu ha khäng khê giạ trë chãnh lãûch
khäng låïn cọ thãø b qua v ngỉåìi ta coi B khäng âäøi. Trong tênh toạn ngỉåìi ta láúy åí trảng
thại tiãu chøn B
o
= 760 mmHg .
Giáo trình hướng dẫn tìm hiểu về vai trò quan trọng
của độ ẩm và nhiệt độ trong cuộc sống và sản xuất

2
ọử thở I-d cuớa khọng khờ ỏứm thổồỡng õổồỹc xỏy dổỷng ồớ aùp suỏỳt B = 745mmHg vaỡ B
o
=
760mmHg .
1.2.2 Khọỳi lổồỹng rióng vaỡ thóứ tờch rióng.
Khọỳi lổồỹng rióng cuớa khọng khờ laỡ khọỳi lổồỹng cuớa mọỹt õồn vở thóứ tờch khọng khờ . Kyù hióỷu
laỡ

, õồn vở kg/m
3
.
aỷi lổồỹng nghởch õaớo cuớa khọỳi lổồỹng rióng laỡ thóứ tờch rióng. Kyù hióỷu laỡ v
Khọỳi lổồỹng rióng vaỡ thóứ tờch rióng laỡ hai thọng sọỳ phuỷ thuọỹc.
Khọỳi lổồỹng rióng thay õọứi theo nhióỷt õọỹ vaỡ khờ aùp. Tuy nhión cuợng nhổ aùp suỏỳt sổỷ thay õọứi
cuớa khọỳi lổồỹng rióng cuớa khọng khờ trong thổỷc tóỳ kyợ thuỏỷt khọng lồùn nón ngổồỡi ta lỏỳy khọng
õọứi ồớ õióửu kióỷn tióu chuỏứn : t
o
= 20

= 462 J/kg.
o
K
T - Nhióỷt õọỹ tuyóỷt õọỳi cuớa khọng khờ ỏứm, tổùc cuợng laỡ nhióỷt õọỹ cuớa hồi nổồùc ,
o
K

1.2.3.2. ọỹ ỏứm tổồng õọỳi.
ọỹ ỏứm tổồng õọỳi cuớa khọng khờ ỏứm , kyù hióỷu laỡ

(%) laỡ tố sọỳ giổợa õọỹ ỏứm tuyóỷt õọỳi

h

cuớa khọng khờ vồùi õọỹ ỏứm baợo hoỡa
max
ồớ cuỡng nhióỷt õọỹ vồùi traỷng thaùi õaợ cho.

hay :
ọỹ ỏứm tổồng õọỳi bióứu thở mổùc õọỹ chổùa hồi nổồùc trong khọng khờ ỏứm so vồùi khọng khờ ỏứm
baợo hoỡa ồớ cuỡng nhióỷt õọỹ.
Khi

= 0 õoù laỡ traỷng thaùi khọng khờ khọ.
0 <

< 100 õoù laỡ traỷng thaùi khọng khờ ỏứm chổa baợo hoaỡ.
= 100 õoù laỡ traỷng thaùi khọng khờ ỏứm baợo hoỡa.
kgmv /,
1

h
=
,%
max
p
p
h
=

(
1-1
)

(
1-2
)

(
1-3
)

(
1-4
)

(
1-5
)
µ
ta cọ
1.2.5 Nhiãût âäü.
Nhiãût âäü l âải lỉåüng biãøu thë mỉïc âäü nọng lảnh. Âáy l úu täú nh hỉåíng låïn nháút âãún
cm giạc ca con ngỉåìi. Trong k thût âiãưu ha khäng khê ngỉåìi ta thỉåìng sỉí dủng 2 thang
nhiãût âäü l âäü C v âäü F. Âäúi våïi mäüt trảng thại khäng khê nháút âënh no âọ ngoi nhiãût âäü
thỉûc ca nọ trong k thût cn cọ 2 giạ trë nhiãût âäü cọ nh hỉåíng nhiãưu âãún cạc hãû thäúng v
thiãút bë l nhiãût âäü âiãøm sỉång v nhiãût âäü nhiãût kãú ỉåït.
- Nhiãût âäü âiãøm sỉång: Khi lm lảnh khäng khê nhỉng giỉỵ ngun dung áøm d (hồûc phán
ạp sút p
h
) tåïi nhiãût âäü t
s
no âọ håi nỉåïc trong khäng khê bàõt âáưu ngỉng tủ thnh nỉåïc bo
ha. Nhiãût âäü t
s
âọ gi l nhiãût âäü âiãøm sỉång.
Nhỉ váûy nhiãût âäü âiãøm sỉång ca mäüt trảng thại báút k no âọ l nhiãût âäü ỉïng våïi trảng
thại bo ha v cọ dung áøm bàòng dung áøm ca trảng thại â cho. Hay nọi cạch khạc nhiãût âäü
âiãøm sỉång l nhiãût âäü bo ha ca håi nỉåïc ỉïng våïi phán ạp sút p
h
â cho. Tỉì âáy ta tháúy
giỉỵa t
s
v d cọ mäúi quan hãû phủ thüc.

- Nhiãût âäü nhiãût kãú ỉåït
: Khi cho håi nỉåïc bay håi âoản nhiãût vo khäng khê chỉa bo
ha (I=const) . Nhiãût âäü ca khäng khê s gim dáưn trong khi âäü áøm tỉång âäúi tàng lãn. Tåïi
trảng thại

p
d
h
h
k
h
/,.622,0
−
==
(
1-6
)

(
1-7
)

(1-8)

4
cng ny gi l nhiãût âäü nhiãût âäü nhiãût kãú ỉåït v k hiãûu l t
ỉ
. Ngỉåìi ta gi nhiãût âäü nhiãût kãú
ỉåït l vç nọ âỉåüc xạc âënh bàòng nhiãût kãú cọ báưu tháúm ỉåït nỉåïc.
Nhỉ váûy nhiãût âäü nhiãût kãú ỉåït ca mäüt trảng thại l nhiãût âäü ỉïng våïi trảng thại bo ha v
cọ entanpi I bàòng entanpi ca trảng thại â cho. Giỉỵa entanpi I v nhiãût âäü nhiãût kãú ỉåït t
ỉ
cọ
mäúi quan hãû phủ thüc. Trãn thỉûc tãú ta cọ thãø âo âỉåüc nhiãût âäü nhiãût kãú ỉåït ca trảng thại
khäng khê hiãûn thåìi l nhiãût âäü trãn bãư màût thoạng ca nỉåïc.

- Nhiãût áøn họa håi ca nỉåïc åí 0
o
C : r
o
= 2500 kJ/kg
Nhỉ váûy:
I = 1,005.t + d (2500 + 1,84.t) kJ/kg kkk

1.3 ÂÄƯ THË I-d V t-d CA KHÄNG KHÊ ÁØM
1.3.1 Âäư thë I-d.
Âäư thë I-d biãøu thë mäúi quan hãû ca cạc âải lỉåüng t,
ϕ, I, d v p
bh
ca khäng khê áøm . Âäư
thë âỉåüc giạo sỉ L.K.Ramzin (Nga) xáy dỉûng nàm 1918 v sau âọ âỉåüc giạo sỉ Mollier
(Âỉïc) láûp nàm 1923. Nhåì âäư thë ny ta cọ thãø xạc âënh âỉåüc táút c cạc thäng säú cn lải ca
khäng khê áøm khi biãút 2 thäng säú báút k . Âäư thë I-d thỉåìng âỉåüc cạc nỉåïc Âäng Áu v Liãn
xä (c) sỉí dủng.
Âäư thë I-d âỉåüc xáy dỉûng åí ạp sút khê quøn 745mmHg v 760mmHg.
Âäư thë gäưm 2 trủc I v d nghiãng våïi nhau mäüt gọc 135
o
. Mủc âêch xáy dỉûng cạc trủc
nghiãng mäüt gọc 135
o
l nhàòm lm gin khong cạch giỉỵa cạc âỉåìng cong tham säú âãø thûn
låüi cho viãûc tra cỉïu.
Trãn âäư thë ny cạc âỉåìng I = const nghiãng våïi trủc honh mäüt gọc 135
o
, âỉåìng d = const
l nhỉỵng âỉåìng thàóng âỉïng. Âäúi våïi âäư thë I-d âỉåüc xáy dỉûng theo cạch trãn cho tháúy cạc

=const giuùp cho tra
cổùu caùc sồ õọử tuỏửn hoaỡn khọng khờ trong chổồng 4.