CHỈNH LƯU DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
MÁY BIẾN THẾ TRUYỀN TẢI ĐIỆN
I / MỤC TIÊU :
 Nắm được nguyên tắc chỉnh lưu và vẽ được mạch chính lưu dùng điôt bán
dẫn.
 Nắm được nguyên tắc hoạt động, cấu tạo và các đặc điểm của máy biến thế.
 Hiểu nguyên tắc chung của sự truyền tải điện đi xa.
 Giải được các bài tập đơn giản về biến thế và truyền tải điện.
II / CHUẨN BỊ :
1 / Giáo viên :
Điôt, mô hình máy biến thế, sơ đồ vẽ trước các mạch chỉnh lưu và
dòng điện sau chỉnh lưu.
2 / Học sinh :
Xem lại kiến thức về điôt, lõi sắt trong các máy phát điện, truyền tải
điện năng trong đời sống hằng ngày.
III / GỢI Ý VỀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC :

Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
Hoạt động 1 :
HS : Nêu định nghĩa trong sách giáo
khoa
HS : Dụng cụ cho dòng điện qua chỉ có
một chiều, vẽ ký hiệu, chỉ chiều của
dòng điện.
HS : Mắc sơ đồ mạch điện 44.1

HS : u
AB

GV : Khi u
AB
> 0 dòng điện chạy theo
chiều nào ?
GV : Em có nhận xét gì về chiều dòng
điện đi qua R trong hai trường hợp trên
Hoạt động 3 :
HS : Học sinh nêu định nghĩa ?
HS : Quan sát hiện vật, mô hình hoặc
bằng tranh ảnh. HS : Hai vòng dây
HS : Số vòng khác nhau, quấn trên lõi
sắt, lõi sắt gồm các lá thép mỏng ghép
cách điện với nhau, làm bằng đồng có
điện trở nhỏ và cách điện với lõi.

HS : Nối với nguồn điện.
HS : Nối với tải tiêu thụ.
Hoạt động 4 :
HS : Khi bỏ qua sự mất mát từ thông.

HS : Khi bỏ qua điện trở của các cuộn
dây.

HS : Khi hao phí năng lượng trong biến
?

GV : Máy biến thế là gì ?

HS : Giảm R của đường dây, thay đổi
U

GV :Khi nào viết đư
ợc công thức
1 2
2 1
U I
U I
= đúng
GV : Hướng dẫn học sinh thành lập biểu
thức : P = R
2
2
( cos )
P
U


GV : Có mấy cách giảm P ? IV / NỘI DUNG :
1. Chỉnh lưu dòng điện xoay chiều
Phương pháp chỉnh lưu dòng điện xoay chiều là phương pháp biến đổi dòng
điện xoay chiều thành dòng điện một chiều.
a) Chỉnh lưu một nửa chu kì.
Chỉ ở những nửa chu kì có u
AB
> 0 thì điôt mới cho dòng đi qua.

thứ cấp. Dòng điện xoay chiều chạy trong cuộn sơ cấp gây ra từ thông biến thiên
qua cuộn thứ cấp, làm xuất hiện trong cuộn thứ cấp một suất điện động xoay
chiều. Nếu mạch thứ cấp kín thì có dòng điện chạy trong cuộn thứ cấp.
b) Sự biến đổi hiệu điện thế và cường độ dòng điện qua máy biến thế.
Suất điện động cảm ứng trong mỗi cuộn dây tỉ lệ với số vòng dây của nó :
1 1
2 2
e n
e n

(44.1)
1 1
2 2
n
n

E
E
(44.2)
U
1
= E
1
, U
2
= E
2

1 1
2 2

P = R
2
2
( cos )
P
U

(44.6)
Đối với một hệ thống truyền tải điện với cos và P xác định, có hai cách
giảm P.
Cách thứ nhất : giảm điện trở R của đường dây. Đây là cách tốn kém vì
phải tăng tiết diện của dây, do đó tốn nhiều kim loại làm dây và phải tăng sức chịu
đựng của các cột điện.
Cách thứ hai : tăng hiệu điện thế U ở nơi phát điện và giảm hiệu điện thế ở
nơi tiêu thụ điện tới giá trị cần thiết. Cách này có thể thực hiện đơn giản bằng máy
biến thế, do đó được áp dụng rộng rãi.
V / CỦNG CỐ VÀ DẶN DÒ :
Trả lời câu hỏi 1, 2, 3 và làm bài tập 1, 2
Xem bài 45