180
Lỉu lỉåüng khäng khê trao âäøi phủ thüc vo âäü cao h v âäü chãnh máût âäü giỉỵa bãn
trong v ngoi.
Trỉåìng håüp âàûc biãût khi F
1
= F
2
v µ
1
= µ
2

8.2.2 Thäng giọ tỉû nhiãn dỉåïi tạc dủng ạp sút giọ.
Ngỉåìi ta nháûn tháúy khi mäüt lưng giọ âi qua mäüt kãút cáúu bao che thç cọ thãø tảo ra âäü
chãnh cäüt ạp 2 phêa ca kãút cáúu :
- ÅÍ phêa trỉåïc ngn giọ : Khi gàûp kãút kãút cáúu bao che täúc âäü dng khäng khê gim âäüt
ngäüt nãn ạp sút ténh cao, cọ tạc dủng âáøy khäng khê vo gian mạy.
- Ngỉåüc lải phêa sau cäng trçnh cọ dng khäng khê xoạy qøn nãn ạp sút gim xúng tảo
nãn vng chán khäng, cọ tạc dủng hụt khäng khê ra khi gian mạy.
Cäüt ạp (hay âäü chán khäng) do giọ tảo ra cọ giạ trë:
H
g
= K
kd
.
ρ
N
.
ω
2

= 0,8 thỉåìng láúy k = 0,5 ÷ 0,6
- Phêa khút giọ : K
min
= - 0,75 thỉåìng láúy k = - 0,3
Hãû säú K
kâ
khäng phủ thüc vo täúc âäü m phủ thüc vo gọc thäøi ca khäng khê vo so
våïi nh , hçnh dảng nh v vë trê tỉång âäúi giỉỵa cạc nh våïi nhau
Nãúu tênh nh hỉåíng ca nhiãût ạp v khê ạp ta cọ lỉu lỉåüng khäng khê trao âäøi l
Sỉí dủng thäng giọ tỉû nhiãn do khê ạp cáưn phi khẹo lẹo bäú trê cạc cỉía vo v cỉía thi måïi
âem lải hiãûu qu cao.
- Vãư ma h âäü chãnh nhiãût âäü trong phng vo ngoi tråìi tháúp nãn viãûc thäng giọ do khê
ạp ch úu nhåì ạp sút giọ.
- Vãư ma Âäng âäü chãnh låïn nãn viãûc thäng giọ do khê ạp tàng, nhỉng lỉu lỉåüng khäng
khê trao âäøi cáưn êt do nhiãût thỉìa gim, vç thãú nãn khẹp cạc cỉí
a thäng giọ lải mäüt pháưn.
+ Viãûc sỉí dủng thäng giọ tỉû nhiãn âäúi våïi cạc phng låïn ráút kinh tãú v hiãûu qu vç háưu nhỉ
khäng cọ chi phê váûn hnh.
+ Tuy nhiãn cọ nhỉåüc âiãøm l phán phäúi giọ khäng âãưu, khäng ch âäüng âỉa âỉåüc tåïi nåi
u cáưu
8.2.3 Thäng giọ tỉû nhiãn theo kãnh dáùn giọ
Viãûc thäng giọ do nhiãût ạp cọ nhỉåüc âiãøm l khi kãút cáúu cäng trçnh xáy dỉûng khäng kên
thç cọ ráút nhiãưu cỉía giọ vo v ra . Kãút qu chãnh lãûch âäü cao giỉỵa cạc cỉía hụt v thi nh
nãn lỉu lỉåüng khäng khê trao âäøi s gim.
TN
TN
hg
FL
ρρ
ρρ

nhiãn khäng dãù dng thỉûc hiãûn âỉåüc.
Vç thãú ngỉåìi ta sỉí dủng cạc kãnh dáùn giọ âãø âỉa giọ lãn cao v hụt nhỉỵng nåi cáưn thiãút
trong cäng trçnh.
Cạc kãnh giọ thỉåìng âỉåüc bäú trê kên bãn trong cạc kãút cáúu xáy dỉûng. ÅÍ phêa âènh ca
kãnh giọ thỉåìng cọ cạc nọn âãø chàõn mỉa, nàõng. Âãø trạnh hiãûn tỉåüng qøn giọ cạc äúng thäng
giọ cáưn nhä lãn cao hàón so våïi mại nh 0,5m.
Cäüt ạp do kãnh giọ tảo nãn l:
H = g.h. (
ρ
N
- ρ
T
), N/m
2

Cäüt ạp do kãnh tảo nãn cng phủ thüc ma v cọ giạ trë låïn vãư ma âäng.
Vãư phêa bãn trong ngỉåìi ta sỉí dủng cạc miãûng hụt cọ tênh cháút trang trê kãút håüp . Våïi hãû
thäúng ny khäng cáưn phi thỉûc hiãûn thäøi giọ vo phng m nhåì thäng giọ tháøm lt âãø b lải
lỉåüng giọ thoạt ra.
Viãûc tênh âäü cao kãnh giọ âỉåüc thỉûc hiãûn nhỉ sau:
- Càn cỉï vo lỉu lỉåüng thäng giọ u cáưu, tiãút diãûn kãnh giọ ta xạc âënh âỉåüc täúc âäü giọ :
ω = L/F , m/s
- Trãn cå såí täúc âäü v tiãút diãûn xạc âënh täøng tråí lỉûc
∆
p =
Σ∆
p
cb
+
Σ∆

: Thäng giọ täøng thãø l thäng giọ cho mäüt vng räüng hồûc mäüt táûp
håüp gäưm nhiãưu phng. Âãø thỉûc hiãûn âỉåüc thäng giọ täøng thãø cáưn thiãút phi cọ hãû thäúng kãnh
giọ. Quảt thäng giọ thỉåìng âàût trãn laphäng v cọ lỉu lỉåüng låïn. Thäng giọ täøng thãø cọ thãø
kãút håüp våïi hãû thäúng âiãưu ho trung tám våïi chỉïc nàng cung cáúp khê tỉåi cho hãû thäúng.
8.3.2. Thäng giọ củc bäü
8.3.2.1. Thäng giọ củc bäü trong cäng nghiãûp
* Thäng giọ thäøi củ
c bäü : Khi cáưn thäng giọ cho mäüt khu vỉûc nh vê dủ nhỉ khu vỉûc
nhiãût âäü cao v cọ nhiãưu cháút âäüc hải ngỉåìi ta bäú trê cạc miãûng thäøi giọ tải vë trê ngỉåìi âang
lm viãûc . Cạc miãûng thäøi thỉåìng cọ dảng hoa sen
Trong mäüt säú trỉåìng håüp khạc ngỉåìi ta sỉí dủng thiãút bë lm mạt kiãøu di âäüng . Thiãút bë
ny gäưm båm, quảt v mäüt t âỉïng bãn trong cọ bäú trê cạc vi phun nỉåïc, låïp lc chàõn nỉåïc.

182
Khung gäù
Cỉía âọng måí tỉû âäüng
Khung thẹp
Vêt nåí
Miãûng thäøi
Mä tå
Khäng khê trong phng âỉåüc quảt hụt vo thiãút bë , âi qua ngàn phun nỉåïc trao âäøi nhiãût áøm
v hả nhiãût âäü trỉåïc khi thäøi ra lm mạt .
* Thäng giọ hụt củc bäü :
-
Chủp hụt
: Chủp hụt l dảng hụt củc bäü âån gin v phäø biãún , thỉåìng âỉåüc sỉí dủng âãø
hụt thi giọ nọng , bủi, khê âäüc cọ tênh cháút nhẻ hån khäng khê
Nãúu chủp cọ dảng chỉỵ nháût thç kêch thỉåïc ca chủp âỉåüc xạc âënh nhỉ sau:
A = a + 0,8 Z
a

8.3.2.2. Trong dán dủûng
Âãø thỉûc hiãûn thäng giọ cho cạc phng nh v tiãúp xục våïi khäng khê ngoi tråìi ngỉåìi ta
thỉåìng làõp âàût cạc quảt gàõn tỉåìng. Tu tỉìng trỉåìng håüp m cọ thãø chn gii phạp hụt thi
khäng khê trong phng hay thäøi cáúp khê tỉåi vo phng. a) Quảt khung nhỉûa b) Quảt khung sàõt
Hçnh 8-2 : Làõp âàût quảt gàõn tỉåìng

Trãn hçnh 8-2 trçnh by 2 kiãøu quảt thäng giọ hay âỉåüc sỉí dủng. Quảt khung nhỉûa hçnh
thỉïc ph håüp cạc cäng trçnh dán dủng, quảt khung sàõt thưng âỉåüc sỉí dủng trong cạc xê
nghiãûp cäng nghiãûp.
Cạch làõp âàût quảt thäng giọ kiãøu gàõn tỉåìng âån gin. Tuy nhiãn khäng phi phng no
cng làõp âàût âỉåüc. Âäúi våïi cạc phng nàòm sáu trong cäng trçnh ngỉåìi ta sỉí dủng quảt thäng
giọ âàût trãn laphäng cng hãû thäúng kãnh thäng giọ, miãûng hụt, miãûng thäøi. 183

220 V
24
28
36
48
4,8
8,1
12,6
18
37
40
43
48
150
200
250
300
250
303
350
400
190
240
290
340
88
71
80
90
53

Ám thanh l nhỉỵng dao âäüng cå hc âỉåüc lan truưn dỉåïi hçnh thỉïc sọng trong mäi trỉåìng
ân häưi, nhỉng khäng phi báút cỉï sọng no âãún tai cng gáy ra cm giạc ám thanh nhỉ nhau.
Cỉåìng âäü ám thanh nh nháút åí mäüt sọ
ng ám xạc âënh m tai ngỉåìi nghe tháúy âỉåüc gi l
ngỉåỵng nghe. Ám thanh cọ táưn säú khạc nhau giạ trë ngỉåỵng nghe cng khạc nhau. Cỉåìng âäü
ám thanh låïn nháút m tai ngỉåìi cọ thãø chëu âỉåüc gi l ngỉåỵng chọi tai.
c. Mỉïc cỉåìng âäü ám L (dB)
Mỉïc cỉåìng âäü ám thanh âỉåüc xạc âënh theo cäng thỉïc :
L = 10 lg (I / I
o
), dB (9-1)
I - Cỉåìng âäü ám thanh âang xẹt, W/m
2

I
o
- Cỉåìng âäü ám thanh åí ngỉåỵng nghe : I
o
= 10
-12
W/m
2

d. Mỉïc ạp sút ám (dB)
Mỉïc ạp sút ám thanh âỉåüc xạc âënh theo cäng thỉïc :
L
p
= 10 lg ( p/p
o
), dB (9-2)


Bng 9-1
Säú thỉïc tỉû äúcta Táưn säú (Hz)
1 2 3 4 5 6 7 8
Giåïi hản trãn
Trung bçnh
Giåïi hản dỉåïi
45
31,5
22,4
90
63
45
180
125
90
335
250
180
1400
1000
710
2800
2000
1400
5600
4000
2800
11200
8000

- Chè nghe trong thåìi gian ngàõn â nguy hiãøm

9.1.1.3 Âäü äưn cho phẹp âäúi våïi cạc cäng trçnh
Bàòng thỉûc nghiãûm ngỉåìi ta â láûp âỉåüc h cạc âỉåìng cong thãø hiãûn mỉïc äưn cho phẹp ca
tiãúng äưn di räüng åí cạc äúcta táưn säú. Nhỉỵng âỉåìng ny gi l âỉåìng NC (Noise Criteria
Curves), thãø hiãûn mỉïc äưn cho phẹp ca tiãúng äưn di räüng åí cạc äúcta táưn säú

177
Hçnh 9-1 : Mỉïc äưn cho phẹp ca tiãúng äưn di räüng åí cạc äúcta táưn säú

Trãn bng 9-3 trçnh by cạc tiãu chøn NC ca cạc cäng trçnh

Khu vỉûc Tiãu chøn Nc
1. Tỉ dinh
2. Nh cho th, chung cỉ
3. Hotel, motel
a. Phng riãng, phng ng
b. Phng Häüi hp, phng tiãûc

÷
35
25 ÷ 30
35 ÷ 40
40
÷
45

25 ÷ 30
25
÷
30
30
÷
35
35 ÷ 40
40 ÷ 45
40
÷
45

25 ÷ 30
30 ÷ 35
35
÷
40
35 ÷ 40
25 ÷ 30
- Ngưn äưn do khäng khê ra miãûng thäøi
2. Cạch khàõc phủc
a. Ngưn äưn do cạc âäüng cå, thiãút bë trong phng.
- Chn thiãút bë cọ âäü äưn nh : Khi chn cạc mạy âiãưu ho, cạc dn lảnh, FCU, AHU
cáưn lỉu âäü äưn ca nọ, trạnh sỉí dủng thiãút bë cọ âäü äưn låïn.
- Bc tiãu ám củm thiãút bë : Trong nhiãưu trỉåìng håüp ngỉåìi ta chn gii phạp bc
tiãu ám củm thiãút bë. Chàóng hản cạc FCU, AHU v quảt thäng giọ cäng sút låïn khi làõp âàût
trãn laphäng s gáy äưn khu vỉûc âọ nãn ngỉåìi ta thỉåìng bc cạch ám củm thiãút bë ny.
- Thỉåìng xun bäi trån cạc cå cáú
u chuøn âäüng âãø gim ma sạt gim âäü äưn
- Âàût thiãút bë bãn ngoi phng
b. Ngưn äưn do khê âäüng ca dng khäng khê
Dng khäng khê chuøn âäüng våïi täúc âäü cao s tảo ra tiãúng äưn. Vç thãú khi thiãút kãú phi
chn täúc âäü håüp l.
c. Ngưn äưn truưn qua kãút cáúu xáy dỉûng
- Âäúi våïi cạc phng âàûc biãût, ngỉåìi thiãút kãú xáy dỉûng phi tênh toạn vãư cáúu trục sao cho
cạc ngưn äưn khäng âỉåüc truưn theo kãút cáúu xáy dỉûng vo phng, bàòng cạch tảo ra cạc khe
lụn, khäng xáy liãưn dáưm, liãưn trủc våïi cạc phng cọ thãø tảo ra cháún âäüng.
- Mäüt trong nhỉỵng trỉåìng håüp hay gàûp l cạ
c âäüng cå, båm v mạy lảnh âàût trãn sn
cao. Âãø khỉí cạc rung âäüng do cạc âäüng cå tảo ra lan truưn theo kãút cáúu xáy dỉûng lm nh
hỉåíng tåïi cạc phng dỉåïi, ngỉåìi ta âàût cạc củm thiãút bë âọ lãn cạc bãû quạn tênh âàût trãn cạc
bäü l xo gim cháún. Quạn tênh ca váût nàûng v sỉïc càng ca l xo s khỉí hãút cạc cháún âäüng
do cạc âäüng cå gáy ra.
- Âäúi våïi cạc FCU, AHU v quảt dảng treo , thỉåìng ngỉåìi ta treo trãn cạc giạ cọ âãûm
cao su hồûc l xo.
d. Ngưn äưn truưn theo cạc äúng dáùn giọ, dáùn nỉåïc vo phng
Cạc äúng dáùn giọ, dáùn nỉåïc âỉåüc näúi våïi quảt v båm l
cạc cå cáúu chuøn âäüng cáưn lỉu
tåïi viãûc khỉí cạc cháún âäüng lan truưn tỉì âäüng cå theo âỉåìng äúng. Trong quạ trçnh hoảt âäüng

- Nóỳu caùc nguọửn ọửn coù mổùc ỏm giọỳng nhau thỗ
L = L
1
+ 10lgn (9-4)
Dổồùi õỏy chố ra mổùc ọửn cuớa mọỹt sọỳ thióỳt bở:
1. ọỹ ọửn cuớa quaỷt
Tióỳng ọửn do quaỷt gỏy ra phuỷ thuọỹc vaỡo nhióửu yóỳu tọỳ, nhổ chuớng loaỷi quaỷt, vỏỷn tọỳc, haợng
quaỷt, chóỳ õọỹ laỡm vióỷc, trồớ lổỷc hóỷ thọỳng, baớn chỏỳt mọi trổồỡng vv
ọỹ ọửn do quaỷt gỏy ra õổồỹc xaùc õởnh theo cọng thổùc :
L = K
W
+ 10.lgV + 20.lgH + C, dB (9-5)
K
W
- Mổùc cổồỡng õọỹ ỏm rióng (dB) phuỷ thuọỹc loaỷi quaỷt vaỡ xaùc õởnh theo baớng 9-4 dổồùi
õỏy.
V - Lổu lổồỹng thóứ tờch cuớa quỷat, CFM (1 m
3
/s 2120 cfm)
H - Cọỹt aùp toaỡn phỏửn cuớa quaỷt, in.WG
C - Hóỷ sọỳ hióỷu chốnh lỏỳy theo baớng 9-3 dổồùi õỏy :
Baớng 9-3 : Hóỷ sọỳ hióỷu chốnh C (dB)
Tyớ lóỷ % vồùi hióỷu suỏỳt
lồùn nhỏỳt
Hóỷ sọỳ hióỷu chốnh C
dB
90
ữ
100
85

- Cạnh hỉåïng kênh, trung ạp
- Cạnh hỉåïng kênh, cao ạp
b. Quảt dc trủc
- Loải cọ cạnh hỉåïng
+ T säú r
h
tỉì 0,3
÷
0,4
+ T säú r
h
tỉì 0,4
÷
0,6
+ T säú r
h
tỉì 0,6 ÷ 0,8
- Loải dảng äúng
+ Âỉåìng kênh gưng cạnh trãn 1000mm
+ Âỉåìng kênh gưng cạnh dỉåïi 1000mm
- Loải dảng chán vët thäng giọ

40
45
53
56
58
6153
46
51

47
49
58

34
39
36
39
42
48 48
43
51

49
53
56

30
34
36
37

26
29
29
41 38
30
43

39
43
46

17
19
21
26
26
38 34
28
40

37
40
42


= 60 + 11.lg(USTR), dBA (9-6)
trong âọ :
USTR - Tän lảnh M : 1 USTR = 3024 kCal/h
- Âäúi våïi mạy nẹn pêttäng
L
PA
= 71 + 9.lg(USTR), dBA (9-7)
Khi mạy lm viãûc non ti thç tàng tỉì 5 âãún 13 dB åí cạc di táưn khạc nhau.
Nãúu cáưn tênh mỉïc ạp sút ám thanh Lp åí cạc táưn säú trung tám thç cäüng thãm åí cäng thỉïc
tênh L
PA
(9-7) cạc giạ trë åí bng dỉåïi âáy :
Bng 9-5
Táưn säú trung tám 63 125 250 500 1000 2000 4000
- Mạy chiller ly tám -8 -5 -6 -7 -8 -5 -8
- Mạy chiller pêttäng -19 -11 -7 -1 -4 -9 -14

- Âäúi våïi båm nỉåïc tưn hon
L
PA
= 77 + 10.lgHP, dBA (9-8)