TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM HUẾ
KHOA CHĂN NUÔI THÚ Y
KHOA CHĂN NUÔI THÚ Y
BỘ MÔN KÝ SINH TRUYỀN NHIỄM
BỘ MÔN KÝ SINH TRUYỀN NHIỄM
VI SINH VẬT ĐẠI CƯƠNG
VI SINH VẬT ĐẠI CƯƠNG
45 TIẾT
45 TIẾT
Giảng viên: BSTY.Nguyễn Xuân Hòa -
Giảng viên: BSTY.Nguyễn Xuân Hòa - PGS.TS. Phạm Hồng
PGS.TS. Phạm Hồng
Sơn
Sơn
CHƯƠNG I
CHƯƠNG I
MỞ ĐẦU
MỞ ĐẦU
I. ĐỐI TƯỢNG VÀ NHIỆM VỤ MÔN VI
I. ĐỐI TƯỢNG VÀ NHIỆM VỤ MÔN VI
SINH VẬT ĐẠI CƯƠNG
SINH VẬT ĐẠI CƯƠNG
ĐỐI TƯỢNG CỦA VI SINH VẬT
ĐỐI TƯỢNG CỦA VI SINH VẬT
-Nghiên cứu các đặc điểm cơ bản về hình thái,
cấu tạo, di truyền, hoạt động sinh lý hóa
cấu tạo, di truyền, hoạt động sinh lý hóa
học, của các nhóm vi sinh vật.
học, của các nhóm vi sinh vật.
•
-Sự phân bố của vi sinh vật trong tự nhiên
-Sự phân bố của vi sinh vật trong tự nhiên
và mối quan hệ giữa chúng với môi trường và
và mối quan hệ giữa chúng với môi trường và
các sinh vật khác.
các sinh vật khác.
•
-Nghiên cứu các biện pháp thích hợp để có
-Nghiên cứu các biện pháp thích hợp để có
thể sử dụng một cách có hiệu quả nhất vi sinh
thể sử dụng một cách có hiệu quả nhất vi sinh
vật có lợi cũng như các biện pháp tích cực nhằm
vật có lợi cũng như các biện pháp tích cực nhằm
ngăn ngừa các vi sinh vật có hại trong mọi hoạt
ngăn ngừa các vi sinh vật có hại trong mọi hoạt
động của đời sống con người
động của đời sống con người
II-KHÁI YẾU VỀ CÁC GIAI ĐOẠN
II-KHÁI YẾU VỀ CÁC GIAI ĐOẠN
PHÁT TRIỂN VI SINH VẬT
PHÁT TRIỂN VI SINH VẬT
•
TRƯỚC KHI PHÁT MINH RA KÍNH HIỂN VI
phân, trồng xen cây họ đậu với cây trồng
phân, trồng xen cây họ đậu với cây trồng
khác, ủ men, nấu rượu, nhưng chưa giải
khác, ủ men, nấu rượu, nhưng chưa giải
thích được bản chất của các biện pháp.
thích được bản chất của các biện pháp.
Trong quá trình định canh con người đã
Trong quá trình định canh con người đã
thấy được tác hại của bệnh cây. Đối với
thấy được tác hại của bệnh cây. Đối với
bệnh ''rỉ sắt'' ở thời Aristote người ta xem
bệnh ''rỉ sắt'' ở thời Aristote người ta xem
như là do tạo hóa gây ra
như là do tạo hóa gây ra
Trong các tài liệu ''Giáp cốt'' của
Trong các tài liệu ''Giáp cốt'' của
Trung Quốc cách đây 4000 năm đã
Trung Quốc cách đây 4000 năm đã
thấy đề cập đến kỹ thuật nấu rượu
thấy đề cập đến kỹ thuật nấu rượu
•
. Người ta nhận thấy trong quá trình lên
. Người ta nhận thấy trong quá trình lên
men rượu có sự tham gia của mốc vàng,
men rượu có sự tham gia của mốc vàng,
như vậy vi sinh vật đã được ứng dụng vào
như vậy vi sinh vật đã được ứng dụng vào
sản xuất, phục vụ cuộc sống từ rất lâu,
sản xuất, phục vụ cuộc sống từ rất lâu,
Anton van Leewenhoek (1632-1723). Người
đầu tiên quan sát thấy vi khuẩn với kính hiển
đầu tiên quan sát thấy vi khuẩn với kính hiển
vi tự chế
vi tự chế
•
Phát minh của Leewenhoek củng cố quan
Phát minh của Leewenhoek củng cố quan
niệm về khả năng tự hình thành của vi
niệm về khả năng tự hình thành của vi
sinh vật. Thời gian này người ta cho rằng
sinh vật. Thời gian này người ta cho rằng
sinh vật quan sát được là từ các vật vô
sinh vật quan sát được là từ các vật vô
sinh, thịt, cá sinh ra dòi và sau đó người
sinh, thịt, cá sinh ra dòi và sau đó người
ta cho ra đời thuyết tự sinh (hay thuyết
ta cho ra đời thuyết tự sinh (hay thuyết
ngẫu sinh).
ngẫu sinh).
2.3. Giai đoạn vi sinh vật học thực nghiệm
2.3. Giai đoạn vi sinh vật học thực nghiệm
với Pasteur
với Pasteur•
Pasteur (1822-1895). Với công trình
đầu tiên nghĩ ra phương pháp chủng đậu
bằng mủ đậu mùa bò cho người lành, để
bằng mủ đậu mùa bò cho người lành, để
phòng bệnh đậu mùa, một căn bệnh hết
phòng bệnh đậu mùa, một căn bệnh hết
sức nguy hiểm cho tính mạng thời bây
sức nguy hiểm cho tính mạng thời bây
giờ.
giờ.
2.4. Giai đoạn sau Pasteur và vi sinh
2.4. Giai đoạn sau Pasteur và vi sinh
học hiện đại
học hiện đại
•
Tiếp theo sau Pasteur là Koch (Robert
Tiếp theo sau Pasteur là Koch (Robert
Koch 1843-1910), là người có công trong
Koch 1843-1910), là người có công trong
việc phát triển các phương pháp nghiên
việc phát triển các phương pháp nghiên
cứu vi sinh vật. Ông đề ra phương pháp
cứu vi sinh vật. Ông đề ra phương pháp
chứng minh một vi sinh vật là nguyên
chứng minh một vi sinh vật là nguyên
nhân gây ra bệnh truyền nhiễm mà ngày
nhân gây ra bệnh truyền nhiễm mà ngày
nay mọi nhà nghiên cứu bệnh học phải
nay mọi nhà nghiên cứu bệnh học phải
theo và gọi là quy tắc Koch.
•
Học trò của Koch là Petri (Juliyes Richard
Học trò của Koch là Petri (Juliyes Richard
Petri, 1852-1921) chế ra các dụng cụ
Petri, 1852-1921) chế ra các dụng cụ
nghiên cứu vi sinh vật mà ngày nay còn
nghiên cứu vi sinh vật mà ngày nay còn
dùng tên của ông để đặt cho dụng cụ ấy:
dùng tên của ông để đặt cho dụng cụ ấy:
đĩa Petri.
đĩa Petri.
•Ông cũng nêu ra các biện pháp nhuộm
Ông cũng nêu ra các biện pháp nhuộm
màu vi sinh vật.
màu vi sinh vật.
Ivanopxki, 1892 và Beijerrinck, 1896
Ivanopxki, 1892 và Beijerrinck, 1896•
Hai ông phát hiện ra virus đầu tiên trên
Hai ông phát hiện ra virus đầu tiên trên
thế giới khi chứng minh vi sinh vật nhỏ
thế giới khi chứng minh vi sinh vật nhỏ
hơn vi khuẩn, qua được lọc bằng sứ xốp,
hơn vi khuẩn, qua được lọc bằng sứ xốp,
Alexander Fleming (1881-1955)
Alexander Fleming (1881-1955)
•Ông là người đầu tiên phát hiện ra chất
Ông là người đầu tiên phát hiện ra chất
kháng sinh, đó là Penicillin được ssinh ra
kháng sinh, đó là Penicillin được ssinh ra
từ nấm
từ nấm
Peniclium
Peniclium
Alexander Fleming (1881-1955)
Watson and Crick (1953) phát hiện ra cấu
Watson and Crick (1953) phát hiện ra cấu
trúc xoắn kép ADN
trúc xoắn kép ADN
•
Đây là bước đột phá lớn trong sinh học
Đây là bước đột phá lớn trong sinh học
hiện đại
hiện đại
•
Nhờ phát hiện ra cấu trúc ADN mà ngày
Nhờ phát hiện ra cấu trúc ADN mà ngày