Quản lý các mạng Windows dùng script - Phần 5: Vượt qua thử thách
Ở phần trước của loạt bài này, chúng ta đã bắt đầu khám phá những điều mới
mẻ về lớp Win32_NetworkAdapterConfiguration. Lớp WMI mạnh này có 61
thuộc tính và 41 phương thức, có thể được dùng cho truy vấn và thay đổi thiết
lập mạng TCP/IP trên các máy Windows.
Để minh hoạ tính năng mạnh của lớp này, chúng ta đã sử dụng script mẫu phát
triển tử phần một và hai, cũng như khai thác thông tin hỗ trợ trên MSDN để
thay đổi script ban đầu và thực hiện được một số chức năng khác nhau. Cụ thể
là thay đổi địa chỉ IP của một bộ điều hợp mạng và tuỳ biến để tạo ra script
mới có thể ngắt NetBIOS qua TCP/IP (NetBT) trên tất cả các bộ điều hợp
mạng có giới hạn TCP/IP được phép trên chúng.
Chúng ta sẽ cần khám phá thêm tính năng mạnh mẽ của lớp WMI này trong
một số bài sau. Nhưng trước khi thực hiện điều đó, đầu tiên hãy nói về những
trở ngại khi học script. Vượt qua mọi trở ngại, khó khăn để biết cách sử dụng
script trong hoạt động quản trị mạng Windows.
Trở ngại
Sau khi bắt đầu cho đăng loạt bài này, chúng tôi nhận được nhiều câu hỏi từ
phía bạn đọc: “Tôi có thể học script theo cách nào?”. Phản ứng đầu tiên của
chúng tôi thường là chỉ cho người hỏi một số tài liệu như các sách viết về
script, những bài báo, diễn đàn bàn luận về script… Vâng, câu trả lời kiểu này
sẽ hữu ích cho những ai muốn chuyên tâm bắt tay làm từ đầu và tự rèn luyện
mình nghiêm khắc để có được một kỹ năng. Nhưng như thế cũng thường khiến
người ta phát sinh một tâm lý rất phổ biến: Ngại! Vì phải đầu tư quá nhiều thời
gian, công sức!
Vậy chúng ta phải làm gì để học được kỹ năng script? Đầu tiên, có vẻ khá hài
hước nhưng muốn học được thì bạn phải chuẩn bị tâm lý sẵn sàng đón nhận và
bắt đầu cho một vấn đề. Hãy đặt ra mục tiêu cho từng giai đoạn nhất định, như
trong tuần này phải viết được script để truy vấn Active Directory cho cấu trúc
OU trong một miền và hiển thị cấu trúc đó trong một trang HTML chẳng hạn.
Còn tuần sau học các khái niệm mới hơn, viết một script khác minh hoạ cho
chúng. Hãy cố gắng tìm kiếm những script đã có sẵn, đọc hiểu và chỉnh sửa
chúng để thực hiện các yêu cầu riêng của mình. Ngoài ra, cho dù không cần
hiểu sâu sắc toàn bộ từng dòng, từng lệnh trên script, hãy cố gắng tổng hợp
chúng, tạo ra một script kết hợp thực hiện được chức năng mong muốn mà
thậm chí bạn không cần hiểu gì về cấu trúc bên trong nó. Đó cũng là một cách
học script.
2. Tập trung vào một số vấn đề trọng tâm của kỹ thuật scripting: Một trong các
nhược điểm lớn nhất khi bắt đầu học một vấn đề là chúng ta luôn muốn biết
mọi thứ của tất cả các khía cạnh vấn đề. Vì thế, khi bắt đầu học về script chúng
ta thường cố gắng đọc toàn bộ từ đầu đến cuối những quyển sách viết về ngôn
ngữ VBScript. Không cần nói bạn cũng hiểu đó là cách đọc cứng nhắc. Tốt
hơn hết hãy tập trung vào một phần cụ thể, như các nhiệm vụ trên mạng
TCP/IP scripting (mà chúng ta chú trọng trong loạt bài này) trước. Sau khi nắm
vững và thông thạo rồi mới chuyển sang chủ đề khác.
3. Hãy bỏ thời gian để học những khái niệm cơ bản: Tập trung vào một số phần
trọng tâm nhất định, nhưng đồng thời bạn cũng phải bỏ thời gian ra học những
khái niệm cơ bản của vấn đề. Ví dụ như làm sao để nhập thông tin vào script
dùng tham số thời gian chạy. Học một số cú pháp lệnh SELECT đơn giản. Học
một số kiểu biến khác nhau. Học một số lớp WMI. Học cách dùng Thuộc tính
và Phương thức cho từng lớp … Bạn không cần phải trở thành chuyên gia
trong tất cả các lĩnh vực, nhưng cần nắm vững những thứ cơ bản để có thể viết
được một script hoàn chỉnh thay vì từng đoạn nhỏ của nó.
4. Hãy ghi các chú thích cho những gì bạn học: Trước kia, suốt một thời gian
học được nhiều hơn từ vài trăm script ngắn thay vì tập viết một vài script dài
và tổng hợp. Vì thế, hãy tự đặt ra và hoàn thành các bài tập ngắn thực hiện một
công việc nào đấy. Bạn sẽ hiểu vấn đề nhanh hơn.
7. Hãy biến nó trở thành niềm đam mê hay một thú vui: Không biết bạn thế
nào nhưng với tôi, việc học thu được hiệu quả cao nhất là khi ở trong tâm trạng
vui vẻ. Nếu bạn có một số công việc quản trị liên quan đến script, chắc hẳn lúc
ấy bạn mới bắt đầu quan tâm đến việc học nó. Và, nếu bạn thực sự bận rộn (mà
mấy khi một quản trị viên mạng được rỗi rãi) thì cách dễ dàng nhất là nhờ một
ai đó viết script cho bạn. Nhưng nếu coi script như một thú vui để khám phá,
tương tự như môn đánh gôn thì bạn sẽ tiếp cận nó nhanh và làm được nhiều
hơn những thứ mình học. Và cũng giống như đánh gôn, chơi cờ, có bạn chơi
cùng bao giờ cũng thú vị hơn. Thử xem đồng nghiệp hay những người bạn
chuyên gia IT có hứng thú chơi trò scripting không. Nếu có, hãy chia sẻ với họ,
việc học sẽ vui và hiệu quả hơn nhiều.
Kết luận
Tôi viết ra bài này bởi nhận thấy nhiều bạn đọc gặp nhiều khó khăn và đã bắt
đầu nản chí sau khi đọc xong bốn phần đầu tiên của loạt bài này. Hy vọng
những gì viết ra ở đây có thể giúp bạn khắc phục được các trở ngại đó và tiếp
tục tìm hiểu sâu hơn về scripting, một kỹ thuật không dễ nắm bắt nhưng rất
hữu ích trong công việc quản trị mạng. Ở phần tiếp theo chúng ta sẽ trở lại
khám phá lớp Win32_NetworkAdapterConfiguration và xem liệu còn có thể
làm gì với nó. Đồng thời, chúng ta cũng sẽ học một số khái niệm mới và ôn lại
những thứ đã được giới thiệu ở các phần trước. Chúng ta sẽ học thêm về cú
pháp VBScript và xem liệu có thể làm gì để script gọn gàng hơn mà hữu ích
hơn. Và sau đó là khám phá một số lớp WMI khác, cùng với một số chủ đề
scripting nâng cao như chỉnh sửa thông tin thẩm định, viết mã script từ xa, các
đối tượng COM, script WSF… Bên cạnh lý thuyết là một số công cụ hữu ích