Quản lý các mạng Windows dùng Script - Phần 1: Những khái niệm cơ bản
Ngu
ồn : quantrimang.com  
Mitch Tulloch
Đây là phần đầu tiên trong loạt bài về các mạng Windows scripting. Phần
này đề cập đến những khái niệm cơ bản nhất về kỹ thuật scripting (kỹ thuật
viết kịch bản) trong các mạng chạy hệ điều hành Windows. Những phần
còn lại của loạt bài sẽ chuyển đến các bạn nội dung chi tiết của nhiều khía
cạnh khác nhau trong chủ đề này
.

Có một câu nói như thế này, không rõ của vĩ nhân hay thường dân nào nhưng
tôi thấy quả rất chí lý: “Đưa cho một anh chàng sắp chết đói một con cá, bạn
nuôi được anh ta một ngày; nhưng nếu dạy cho anh ta cách câu cá, bạn nuôi
anh ta cả đời”.

Còn gì đúng hơn thế, và càng đúng hơn trong thế giới bận rộn của các chuyên
gia công nghệ thông tin (mà chúng ta vẫn quen miệng gọi là dân IT) khi làm việc
với kỹ thuật scripting: “Đưa cho một admin mộ
t script, bạn giúp anh ta giải quyết
một vấn đề; nhưng nếu dạy anh ta cách viết script như thế nào, bạn giúp anh ta
làm được công việc gắn liền với cả đời anh ta”.

Giá mà tự động hoá được công việc quản trị hàng ngày bằng các script, cuộc
sống của những admin sẽ thoải mái và nhẹ nhàng hơn nhiều. Tại sao cần phải
biết và dùng script? Không phải đã có hàng trăm script được viết sẵn trôi nổ
i trên
thế giới mạng mà bạn có thể tải về dùng một cách dễ dàng, như lấy từ nguồn
trung tâm Script Center Script Repository của Microsoft chẳng hạn. Vậy tại sao?
Hàng trăm kịch bản (script) viết sẵn, xin thưa rằng đúng. Tải về dùng dễ dàng,
xin thưa rằng lại càng đúng. Ấy vậy mà đúng nhưng chưa đủ. Chúng hữu ích và

các admin an nhàn hơn. Chúng ta sẽ thực hiện điều này trên cả script do chính
bạn viết ra hoặc download về từ nhiều nguồn khác nhau. Chúng ta cũng sẽ được
bi
ết một số tài nguyên liên quan đáng tìm hiểu để có cái nhìn sâu sắc hơn về
Windows scripting, cũng như một số công cụ trợ giúp có thể sẽ rất hữu ích trong
tương lai.

Các thiết lập TCP/IP scripting

Hầu như admin nào cũng dùng Visual Basic Script (VBScript) để viết kịch bản
quản trị Windows (Windows admin script). VBScript không chỉ là một ngôn ngữ
mạnh mà cú pháp của nó còn khá đơn giản để học và làm. VBScript có thể dùng
chung với Windows Management Instrumentation (WMI) và Active Directory
Services Interfaces (ADSI) để viế
t kịch bản cho bất kỳ khía cạnh nào của một hệ
thống chạy hệ điều hành Windows hay một mạng dùng Active Directory. Chúng
ta sẽ bắt đầu học về Windows scripting bằng cách dùng VBScript với WMI để
thực hiện một điều sẽ rất hữu ích: thay đổi địa chỉ IP của một network adapter.

Tại sao lại cần thực hiện điều này? Đó là do chúng ta sẽ phải sử dụng nhi
ều đến
một máy chủ ảo và một PC ảo để thiết lập môi trường kiểm tra. Chúng ta sẽ cần
phải chuyển một máy ảo (VM) chạy hệ điều hành Windows Server 2003 từ mạng
ảo này sang mạng ảo khác để sử dụng lại server (máy chủ) cho một số mục đích
khác. Như thế có nghĩa là chúng ta sẽ cần thay đổi địa chỉ IP trên server (cũng
có thể là cổng vào mặc đị
nh nữa). Bạn có thể thực hiện điều này bằng cách mở
Network Connections trong Control Panel và kích phải chuột lên Local Area
Connections, chọn Properties > Internet Protocol (TCP/IP) trên tab General
và bấm chọn Properties, nhập địa chỉ IP mới rồi ấn OK hai lần. Đây là cách thực

Lớp, đố
i tượng, thuộc tính, phương thức - chúng là những gì? Dưới đây là một
phân tích đơn giản có thể giúp bạn hiểu về chúng: xem xét lớp MicrowaveOven,
tức tập hợp trừu tượng của tất cả các lò vi sóng (không có một lò thực nào được
đưa vào trong đó cả). Lớp này có thể có các thuộc tính: màu sắc (Color), kích
thước theo khối lập phương (CubicInches), mặt quay tròn (HasTurntable)… Có
lẽ bạn hiểu thuộc tính chính là các đặc điểm, tính ch
ất đặc trưng cho một lớp.
Nói cách khác, các lò vi sóng này sẽ có một màu nào đó, có một kích thước bên
trong nào đó và chúng có thể quay tròn hoặc không.

Lớp MicrowaveOven cũng có các phương thức. Phương thức, tức là một hàm
tính toán hoặc được định nghĩa theo một quy luật nhất định để lớp có thể thao
tác hoặc bạn có thể thao tác với lớp. Với lớp cụ thể này, một số phương thức có
thể dùng là SetCookingTime (thiế
t lập thời gian nấu), SetPowerLevel (thiết lập
mức điện sử dụng), Reset (nấu lại)… Thông thường, để gọi một phương thức
bạn phải đưa tham số vào cho nó. Ví dụ, để gọi phương thức SetCookingTime
(thiết lập thời gian nấu), chúng ta có thể định nghĩa biến CookingTime (thời gian
nấu) trong một số giây nhất định và sau đó đưa biến này vào ph
ương thức
SetCookingTime thiết lập cho một trường hợp cụ thể của lớp này (một trường
hợp thực, không phải là lò vi sóng trong lớp trừu tượng). Với WMI VBScript,
chúng ta có thể thực hiện như sau:

intCookingTime = 120
errSetCookingTime =
objMicrowave.SetCookingTime(intCookingTime)

Nhưng đối tượng lò vi sóng (objMicrowave) ở đâu ra? Chúng ta vẫn chưa tạo nó,

Trở lại với script

Muốn truy cập các thiết lập cấu hình TCP/IP của máy dùng WMI, bạn cần viết
mã:

Set objWMIService = GetObject("winmgmts:\\" & strComputer &
"\root\cimv2")

Lệnh này sẽ kế
t nối bạn tới namespace root\cimv2 trên máy cục bộ bằng cách
định nghĩa một đối tượng có tên objWMIService và thiết lập nó bằng với giá trị
trả về của phương thức GetObject. Sau khi kết nối tới namespace này, bạn có
thể thu thập thông tin như bên dưới:

Set colNetAdapters = objWMIService.ExecQuery("Select * from
Win32_NetworkAdapterConfiguration where IPEnabled=TRUE")

Dòng lệnh này chạy như thế nào? Đầu tiên, bạn có thể thấy đối tượng có tên
objWMIService mà chúng ta vừa mô tả một phút trước ở dòng bên trên. Sau đối
tượng này là ExecQuery, có thể là thuộc tính mà c
ũng có thể là phương thức
(cấu trúc của lệnh luôn luôn là doituong.thuoctinh hoặc
doituong.phuongthuc). Chúng ta có thể dễ dàng đoán ra đó là một phương
thức vì đằng sau nó là một câu truy vấn. Phương thức ExecQuery được gọi
bằng cách thêm một tham số vào nó. Tham số ở đây là một lệnh SQL
(SELECT), trả ra tập hợp (được đánh dấu bởi tiền tố “col-”) của tất cả (dấu
hoa thị
) cấu hình bộ điều hợp mạng trên máy có đường bao TCP/IP và được cho
phép trên bộ điều hợp. Tập hợp trả về sau khi thực hiện phương thức này sẽ
được gán với biến colNetAdapters.