TiÕt 2 :
iii. Líp tiÕp xóc p - n
iv. ®ièt b¸n dÉn. M¹ch chØnh lu dïng ®ièt b¸n dÉn.
V. Tranzito lìng cùc n - p - n .
cÊu t¹o vµ nguyªn lý ho¹t ®éng
TiÕt 1 :
i. ChÊt B¸n dÉn vµ tÝnh chÊt
ii. h¹t t¶i ®iƯn trong chÊt b¸n dÉn.
B¸n dÉn lo¹i n vµ b¸n dÉn lo¹i p
BÀI 17
DÒNG ĐIỆN TRONG CHẤT BÁN DẪN
1- Kh¸i niƯm b¸n dÉn :
2-TÝnh chÊt cđa chÊt b¸n dÉn :
B¸n dÉn lµ chÊt trung gian gi÷a kim lo¹i vµ ®iƯn m«i
như gemani , silic .
10
15
10
20
10
5
10
10
10
0
10
-10
10
i. ChÊt B¸n dÉn vµ tÝnh chÊt
1- Kh¸i niƯm b¸n dÉn :
2-TÝnh chÊt cđa chÊt b¸n dÉn :
B¸n dÉn lµ chÊt trung gian gi÷a kim lo¹i vµ ®iƯn m«i
như gemani , silic .
T
ρ(bd)
T
ρ(kl)
- Điện trở suất Bán Dẫn
thay đổi như thế nào khi
pha thêm lượng nhỏ tạp
chất , bò chiếu sáng , bò
tác nhân tác dụng .
- Điện trở suất của chất Bán Dẫn có giá trò trung gian giữa Kim
Loại và Điện Môi .
- Sự phụ thuộc điện trở suất của Bán dẫn và Kim Loại vào nhiệt độ
là ngược nhau
nhiệt độ thấp , điện trở suất của BD siêu tinh
khiết rất lớn , khi nhiệt độ tăng điện trở suất giảm
nhanh , (hệ số nhiệt điện trở có giá trò âm ).
- Điện trở suất của Bán dẫn giảm khi pha thêm tạp
chất bò chiếu sáng ,tác dụng của tác nhân ion hoá .
BÀI 17
DÒNG ĐIỆN TRONG CHẤT BÁN DẪN
?
Hạt mang điện tự do trong
chất bán dẫn là những hạt
2
2p
6
3s
2
3p
2
Si
Si
Si
Si
Si
Si
8
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Khi nhiệt độ tăng cao
Khi nhiệt độ tăng cao
Vậy, ở nhiệt
độ cao ln
có sự phát
sinh các cặp
electron – lỗ
trống.
Số electron
và lỗ trống
trong bán
dẫn tinh
khiết bằng
nhau.
Lỗ Trống
Lỗ TrốngHạt mang điện tự
Hạt mang điện tự
- Bán dẫn tinh khiết thì số lỗ trống bằng số electron
Nếu pha tạp chất thì trong bán dẫn
có gì khác biệt ?
Nguyên tử photpho có 5
Nguyên tử photpho có 5
electron ở lớp ngoài .
electron ở lớp ngoài .
Giả sử trong mạng tinh thể Silic có lẫn một
ngun tử phơtpho (P).
Si
Si
P
P
Electron dư trong
ngun tử
Phơtpho liên kết
yếu với ngun tử
Phơtpho.
P:1s
2
2s
2
2p
6
3s
2
3p
3
ra khỏi
nguyên tử
Electron thöøa
Electron thöøa
Electron
Electron
daãn
daãn
CĐ
13
Như vậy, tạp chất Photpho đã tạo thêm các
electron tự do, mà khơng làm tăng thêm số lỗ trống.
Bán dẫn có hạt tải điện cơ bản là electron gọi là
bán dẫn loại n.
NHẬN XÉT:
NHẬN XÉT:
số electron nhiều hơn số lỗ trống
Ta gọi electron là hạt tải điện cơ bản hay đa số , lỗ trống là hạt
tải điện khơng cơ bản hay thiểu số.
i. ChÊt B¸n dÉn vµ tÝnh chÊt
1- Kh¸i niƯm b¸n dÉn :
2-TÝnh chÊt cđa chÊt b¸n dÉn :
1. Hạt tải điện tự do trong chất Bán Dẫn
II . HẠT TẢI ĐIỆN TRONG CHẤT BÁN DẪN , BÁN DẪN LOẠI n
VÀ BÁN DẪN LOẠI p .
liên kết với 1
ngun tử Silic
lân cận
Mô hình mạng tinh thể bán dẫn có tạp
Mô hình mạng tinh thể bán dẫn có tạp
chất B:
chất B:
Si
Si
B
B
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
-
Một electron
ở liên kết gần
đó có thể
electron
- Bán dẫn n là Bán Dẫn có số electron nhiều
hơn số lỗ trống .
- Bán dẫn loại p là Bán Dẫn có số lỗ
trống nhiều hơn số electron .
- Lỗ trống mang điện dương sẽ
chuyển động cùng chiều hay
ngược chiều điện trường ?
- Các hạt mang điện tự do trong
bán dẫn chuyển động như thế
nào trong điện trường ?
Khi có điện trường đặt vào chất bán dẫn
Khi có điện trường đặt vào chất bán dẫn
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
E
E
i. ChÊt B¸n dÉn vµ tÝnh chÊt
1- Kh¸i niƯm b¸n dÉn :
2-TÝnh chÊt cđa chÊt b¸n dÉn :
1. Hạt tải điện tự do trong chất Bán Dẫn
II . HẠT TẢI ĐIỆN TRONG CHẤT BÁN DẪN , BÁN DẪN LOẠI n
VÀ BÁN DẪN LOẠI p .
2 .Bản chất dòng điện trong chất Bán Dẫn .
- Dòng điện trong chất Bán Dẫn là dòng
các electron dẫn chuyển động ngược chiều
điện trường và các lỗ trống chuyển động
cùng chiều điện trường .
Tạp chất cho mạng tinh thể electron hay nhận ?
Nếu pha 2 loại tạp chất, chẳng hạn cả P và B, vào
bán dẫn Silic, thì bán dẫn này có thể là bán dẫn loại
p hay loại n là tùy theo tỷ lệ giữa 2 loại tạp chất .
Nếu muốn tạo ra Bán Dẫn loại n thì tạp chất
có mấy electron hoá trò ?………
5
Si
Si
P
P
Si
Si
Si
Si
Si
B
B
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
Si
-
Thiếu electron
Bán Dẫn chứa tạp chất nhận là Bán Dẫn loại p .
Tạp chất cho tinh thể electron hay nhận ?