Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở

dữ

liệu
Tham



số

ví

dụ

sử

dụng

hệ

thống

CSDL
2.

Đặc

điểm

của

hệ

thống

lưu


của

thuật

ngữ

CSDL

(database)
5.

Ý

nghĩa

của

thuật

ngữ

hệ

quản

trị

CSDL

(DBMS)


cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Nội

dung

chương

1

(2)
6.

Các

chức

năng

chính

của


trong

môi

trường

DBMS
9.

Lịch

sử

phát

triển

của

các

hệ

DBMS
10.

Ưu

điểm


siêu

thị
Mua

bán

dùng

thẻ

tín

dụng
Đặt

vé

đi

nghỉ

mát

tại

trạm

giao



mạng

internet
Học

tập,

nghiên

cứu

tại

trường

đại

học
4
Chương

1:

Tổng

quan

về



file

(File-based

System)
Là

tập

hợp

một

số

chương

trình

ứng

dụng

để

phục
vụ

cho

các

bảng

báo
cáo
Mỗi

chương

trình

quản

lý

các

dữ

liệu

có

thiết

kế
riêng

cho


lý

cho

thuê

nhà

(gồm

2

chương

trình)
6
Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở

DL

theo

file

(1)
1.

Dữ

liệu

riêng

rẽ

và

cô

lập
–

Mỗi

chương

trình



những
thông

tin

có

ích

cho

mình

khi

thông

tin

này

nằm

trong
dữ

liệu

của


có

thể

được

lưu

ở

các

chương
trình

khác

nhau

->

bị

dư

thừa

DL
–

cùng

format

->

bị

mâu

thuẫn

DL
7

Hạn

chế

của

phương

pháp

lưu

DL

theo


DL

do

code

của

chương

trình

tạo

ra
4.

Chương

trình

lệ

thuộc

dữ

liệu
(không

các

ngôn

ngữ

LT

khác
nhau

nên

không

thể

dễ

dàng

truy

xuất

các

file

DL

hoạt
–

Các

chương

trình

được

viết

theo

các

chức

năng

định

sẳn,

nếu
có

yêu



về

cơ

sở

dữ

liệu Trang

4
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Phương

pháp

lưu


định

nghĩa

DL

vào

chương

trình
–

Nên

lưu

DL

riêng

và

không

phụ

thuộc

vào

và

việc
kiểm

soát

này

không

nên

đặt

trong

một

chương

trình
Kết

quả:
–

Hệ

quản


của

các

DL

có

quan

hệ
logic

với

nhau

(và

sự

miêu

tả

của

các


chức
(Shared

collection

of

logically

related

data

(and

a

description

of

this
data),

designed

to

meet


giúp

cho

chương

trình

và

DL

có

thể

độc

lập
với

nhau
Các

DL

quan

hệ



của

các
thông

tin

trong

một

tổ

chức
10
Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở


hệ

thống

phần

mềm

cho

phép

ngưới

dùng
có

thể

định

nghĩa,

tạo,

và

duy

trì


quản

trị

CSDL

(DBMS)
12
Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở

dữ

liệu Trang

6
Nhập



dữ

liệu
(DDL:

Data

definition

language)
–

Cho

phép

đặc

tả

kiểu

DL,

cấu

trúc

DL


ngữ

thao

tác

dữ

liệu
(DML:

Data

manipulation

language).
–

Là

công

cụ

để

truy

vấn


có

thể

bao

gồm
các

hệ

thống

sau:
–

Hệ

thống

bảo

mật

DL
–

Hệ


việc

phục

hồi

DL
–

Bảng

ghi

quyền

truy

xuất

của

các

users
Dùng

cơ

chế



mà

người
dùng

đang

cần
14
Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở

dữ

liệu Trang

7
Nhập

có

cái

nhìn

riêng

về

CSDL
Khung

nhìn

dữ

liệu

được

xem

là

một

phần

cơ


Làm

giảm

sự

phức

tạp

của

CSDL
–

Cung

cấp

thêm

một

mức

độ

an


bày

CSDL
–

Giúp

ta

có

một

cái

nhìn

không

thay

đổi

đối

với

cấu

trúc


Tổng

quan

về

cơ

sở

dữ

liệu Trang

8
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Các



DBMS

(2)
Phần

cứng

(Hardware)
–

Có

thể

là

một

máy

PC

hay

là

một

mạng


và
các

chương

trình

ứng

dụng
Dữ

liệu

(Data)
–

Là

DL

được

dùng

và

sự



về

cơ

sở

dữ

liệu Trang

9
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Các

thành

phần


các

qui

tắc

được

áp

dụng

khi

thiết
kế

CSDL,

sử

dụng

CSDL

và

DBMS
Người


liệu

(Data

Administrator

(DA))
Người

quản

trị

CSDL
(Database

Administrator

(DBA))
Người

thiết

kế

CSDL

(Database

Designers)


dụng

chương

trình

(End

Users)
Mức

cơ

bản

và

mức

thành

thạo

(naive

and
sophisticated)
20
Chương

Lịch

sử

các

hệ

thống

cơ

sở

dữ

liệu
Thế

hệ

đầu

tiên

(First

generation)
–
Hệ

generation)
–
Hệ

thống

CSDL

quan

hệ

(Relational)
Thế

hệ

thứ

ba

(Third

generation)
–
Hệ

thống

CSDL

điểm

của

DBMS

(1)
Có

kiểm

soát

sự

dư

thừa

dữ

liệu
Có

tính

nhất

quán


như

nhau
Cho

phép

chia

sẽ

dữ

liệu
Tăng

cường

sự

toàn

vẹn

của

dữ

liệu



cỡ
22
Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở

dữ

liệu Trang

11
Nhập

môn

cơ

sở


Tăng

cường

khả

năng

truy

xuất

và

đáp

ứng

của

dữ
liệu

(accessibility

and

responsiveness)
Nâng



khả

năng

sử

dụng

đồng

thời
Cải

thiện

chức

năng

sao

lưu

và

phục

hồi


điểm

về

chi

phí

(Cost

of

DBMS)
Phải

tốn

chi

phí

thêm

cho

phần

cứng
Tốn


Dễ

bị

hư

hỏng

hơn
HẾT

CHƯƠNG

1
24
Chương

1:

Tổng

quan

về

cơ

sở

dữ

dữ

liệu
Tham

khảo

tài

liệu

[A]:
Chapter

2:

Database

Environment
1

Nội

dung

chương

2

(1)


và

mức

trong
(external,

conceptual,

and

internal

levels)
Mục

đích

của

việc

ánh

xạ

mức

ngoài/mức


logic

và

vật

lý
Phân

biệt

DDL

và

DML
Phân

loại

các

mô

hình

dữ

liệu

liệu www.ou.edu.vn

Nội

dung

chương

2

(2)
Mục

đích

và

tầm

quan

trọng

của

việc

mô

hình

phần

phần

mềm

của

DBMS
Ý

nghĩa

của

kiến

trúc

client–server

và

sự

tiện

lợi

của


việc
xử

lý

giao

tác

(Transaction

Processing

Monitor)
Chức

năng

và

tầm

quan

trọng

của

catalog

thể

truy

xuất

dữ

liệu

như

nhau
View

của

một

user

không

bị

thay

đổi

khi


lý

cơ
sở

dữ

liệu

được

lưu

như

thế

nào
4
Chương

2:

Môi

trường

của



3

mức
Người

quản

trị

CSDL

(DBA)

có

thể

thay

đổi

cấu
trúc

lưu

trữ

CSDL


không

bị

ảnh

hưởng
bởi

sự

thay

đổi

các

yếu

tố

mức

vật

lý
DBA

có

cả

các

users
5
Kiến

trúc

3

mức

ANSI-SPARC
(ANSI-SPARC

Three-level

Architecture)

6
Chương

2:

Môi

trường



ANSI-SPARC
Mức

ngoài

(External

Level)
–
gồm

các

views

của

các

users
–
miêu

tả

từng

phần


tổng

quát

cho

cả

CSDL
–
miêu

tả

dữ

liệu

gì

được

lưu

trong

CSDL

và



trong

(Internal

Level)
–
là

sự

thể

hiện

ở

mức

vật

lý

của

CSDL

trên

máy


của

cơ

sở

dữ

liệu Trang

4
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Sự

khác

nhau


mặt

logic:
–
Loại

trừ

sự

thay

đổi

của

lược

đồ

mức

ngoài

khi
lược

đồ

mức

khi

thêm/bớt

thực

thể)
–
Không

yêu

cầu

thay

đổi

của

lược

đồ

mức

ngoài
hay

viết

Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Sự

độc

lập

về

dữ

liệu

(Data

Independence)

(2)
Độc

ý

niệm

khi
lược

đồ

mức

trong

thay

đổi
–

Cho

phép

lược

đồ

mức

trong


các

cấu

trúc

lưu

trữ

khác

nhau)
–

Không

yêu

cầu

thay

đổi

lược

đồ

mức

12
Chương

2:

Môi

trường

của

cơ

sở

dữ

liệu Trang

6
Nhập

môn

cơ

sở

dữ



phép

người

quản

trị

CSDL

(DBA)

hoặc

user
miêu

tả

và

đặt

tên

cho

các



ra

còn

tạo

sự

toàn

vẹn

trong

kết

hợp

DL
(associated

integrity)

và

sự

ràng



tác

dữ

liệu

DML
–
Cung

cấp

các

phép

thực

hiện

thao

tác

cơ

bản

trên


ra

lệnh

một

cách

chi

tiết

cho

hệ

thống
phải

làm

như

thế

nào

(HOW)



đưa

ra

yêu

cầu

về

dữ

liệu

đang

cần
(WHAT),

chứ

không

nói

cách

thức



cơ

sở

dữ

liệu Trang

7
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Ngôn

ngữ

cho

CSDL


vấn

(Query

Languages)
ví

dụ

ngôn

ngữ

SQL,

ngôn

ngữ

QBE
–
Công

cụ

tạo

cửa

sổ


biểu

đồ

dữ

liệu

(Graphics

Generators)
–
Công

cụ

tạo

ứng

dụng

(Application

Generators)
15

Mô



để

miêu
tả

dữ

liệu,

mối

quan

hệ

giữa

các

dữ

liệu,

và

các

ràng
buộc

cấu

trúc

(A

structural

part)
–
Một

phần

thao

tác

(A

manipulative

part)
–
Có

thể

có



dữ

liệu Trang

8
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Mô

hình

dữ

liệu

(Data

Model)


dữ

liệu

gồm:
–
Mô

hình

lấy

đối

tượng

làm

nền

tảng

(Object-based)
–
Mô

hình

lấy



(Data

Models)
Object-based

Data

Models
–

Mô

hình

thực

thể-mối

kết

hợp

(Entity-Relationship)
–

Mô

hình



Data

Models
–

Mô

hình

quan

hệ

(Relational

Data

Model)
–

Mô

hình

mạng

(Network

Data


của

cơ

sở

dữ

liệu Trang

9
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Mô

hình

hóa



hỗ

trợ

tất
cả

các

view

của

user
Lược

đồ

phải

thể

hiện

đầy

đủ

và


quá

trình

xây

dựng

một
mô

hình

thông

tin,

mô

hình

này

độc

lập

với



data

model)
19

Các

chức

năng

của

DBMS

(1)
1.

Lưu,

truy

xuất

và

cập

nhật


(giao

dịch)
4.

Có

dịch

vụ

kiểm

soát

đồng

thời
5.

Có

dịch

vụ

phục

hồi

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn

Các

chức

năng

của

DBMS

(2)
6.

Có

dịch

vụ

kiểm

tra

quyền

với

các
software

khác

để

thực

hiện)
8.

Có

dịch

vụ

toàn

vẹn

dữ

liệu
9.

Hỗ


ích

khác:

import,

export,

thống
kê,

giám

sát,

…
21

Các

thành

phần

của

DBMS
22
Chương

Các

thành

phần

của

Database

Manager

(DM)
23

Các

kiến

trúc

DBMS

đa

người

dùng
Xử


Chương

2:

Môi

trường

của

cơ

sở

dữ

liệu Trang

12
Nhập

môn

cơ

sở

dữ

liệu www.ou.edu.vn