Bài 21:Thực hành
Đo một số chỉ tiêu
sinh lý ở người
SINH HỌC 11
Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra bài cũ:
1- Thế nào là chu kì tim? Trình bày các giai
1- Thế nào là chu kì tim? Trình bày các giai
đoạn của chu kì tim?
đoạn của chu kì tim?
2- Thế nào là huyết áp? Huyết áp tâm trương?
2- Thế nào là huyết áp? Huyết áp tâm trương?
Huyết áp tâm thu? Vị trí đo huyết áp ở người,
Huyết áp tâm thu? Vị trí đo huyết áp ở người,
trâu bò?
trâu bò?
Bài mới:
Thực hành :
Đo một số chỉ tiêu sinh lý ở người
I/. Mục tiêu bài học:
I/. Mục tiêu bài học:
?
?
Mục tiêu của bài học là gì?
Mục tiêu của bài học là gì?
Mục tiêu bài học là: biết cách đếm nhịp tim,
đo huyết áp, thân nhiệt. Đo được nhịp tim,
huyết áp, thân nhiệt của học sinh trong lớp
? Để đo được các chỉ tiêu trên, cần chuẩn bị
những gì?
- Huyết áp kế điện tử hoặc huyết áp kế đồng


Mạng puôckin

tâm thất co
Cách Đo Huyết Áp và Các Loại Máy Đo
Cách Đo Huyết Áp và Các Loại Máy Đo
Huyết Áp
Huyết Áp
(Measuring Your Own Blood Pressure At
(Measuring Your Own Blood Pressure At
Home)
Home)
Những điều cần biết khi đo huyết áp
Biết tự đo huyết áp cho mình giúp bạn theo dõi tiến triển bệnh
cao huyết áp của bạn, nhất là khi bạn đang theo một chế độ ăn
uống đặc biệt hay đang uống thuốc cao huyết áp hàng ngày.
Đo huyết áp thường xuyên giúp bác sĩ của bạn theo dõi bệnh tình
và hiệu quả điều trị.
Tốt hơn hết ta nên chọn máy đo huyết áp với túi hơi có bề rộng vừa
vặn với cánh tay của bạn.
Nếu túi hơi quá rộng, huyết áp đo được sẽ thấp hơn huyết áp thật,
và ngược lại nếu túi hơi quá nhỏ, huyết áp đo được sẽ cao hơn
huyết áp thật.
Nói chung khi đo vòng ở khoảng giữa cánh tay của bạn, nếu có số
đo từ 9 đến 13 inches, bạn có thể dùng túi hơi tiêu chuẩn dùng
cho người lớn có bề rộng từ 4.75 đến 5 inches.
Nếu số đo trên 15 inches nên mua túi hơi rộng bản từ 6.00 đến 6.25
inches; số đo nhỏ hơn 9 inches nên mua loại túi hơi nhỏ bản
thường dùng cho trẻ em dưới 12 tuổi.
?

Khi túi hơi được quấn quanh cánh
Khi túi hơi được quấn quanh cánh
tay và được bơm lên, áp lực của
tay và được bơm lên, áp lực của
không khí trong túi cao su ép động
không khí trong túi cao su ép động
mạch chính của cánh tay vào xương
mạch chính của cánh tay vào xương
cánh tay. Khi áp lực của túi hơi
cánh tay. Khi áp lực của túi hơi
bằng hay lớn hơn áp lực của động
bằng hay lớn hơn áp lực của động
mạch cánh tay, máu sẽ không đi qua
mạch cánh tay, máu sẽ không đi qua
động mạch và mạch ở cổ tay (phía
động mạch và mạch ở cổ tay (phía
ngón tay cái) sẽ không còn bắt được
ngón tay cái) sẽ không còn bắt được
nữa. Xả bớt không khí nghĩa là làm
nữa. Xả bớt không khí nghĩa là làm
giảm áp lực xuống, máu lưu thông
giảm áp lực xuống, máu lưu thông
trở lại.
trở lại.
Ống nghe đặt ngay trên động mạch
Ống nghe đặt ngay trên động mạch
giúp ta nghe được tiếng đập của động
giúp ta nghe được tiếng đập của động
mạch khi máu đi ngang qua động
mạch khi máu đi ngang qua động

rối.
rối.
Trước hết bạn dùng ngón tay tìm trên lằn xếp của khớp cùi
Trước hết bạn dùng ngón tay tìm trên lằn xếp của khớp cùi
ch
ch
ỏ
ỏ
chỗ có nhịp đập của mạch cánh tay.
chỗ có nhịp đập của mạch cánh tay.
Bạn duỗi thẳng cánh tay và sẽ tìm thấy nó ngay bên trong
Bạn duỗi thẳng cánh tay và sẽ tìm thấy nó ngay bên trong
của đầu cơ cánh tay.
của đầu cơ cánh tay.
Bạn đặt túi hơi chung quanh cánh tay sao cho mũi tên vẽ
Bạn đặt túi hơi chung quanh cánh tay sao cho mũi tên vẽ
trên túi hơi chỉ vào động mạch cánh tay.
trên túi hơi chỉ vào động mạch cánh tay.
Để chừa khoảng cách chừng 1 inch từ lằn xếp cùi ch
Để chừa khoảng cách chừng 1 inch từ lằn xếp cùi ch
ỏ
ỏ
đến bờ dưới của túi hơi.
đến bờ dưới của túi hơi.
Đừng để vải tay áo nằm dưới túi hơi, nếu không sẽ cho kết quả sai.
Đừng để vải tay áo nằm dưới túi hơi, nếu không sẽ cho kết quả sai.
Sau khi đặt túi hơi đúng chỗ cầm cái nắm bơm, vặn nút van cho thật kỹ và bơm
Sau khi đặt túi hơi đúng chỗ cầm cái nắm bơm, vặn nút van cho thật kỹ và bơm
hơi cho đến khi không còn bắt được mạch cổ tay. Đọc con số này trên đồng hồ và
hơi cho đến khi không còn bắt được mạch cổ tay. Đọc con số này trên đồng hồ và

xuống khoảng 2 đến 5 mm/giây, ghi nhớ con số khi bạn nghe
xuống khoảng 2 đến 5 mm/giây, ghi nhớ con số khi bạn nghe
thấy tiếng đập đầu tiên và tiếp tục nghe cho đến khi nghe tiếng
thấy tiếng đập đầu tiên và tiếp tục nghe cho đến khi nghe tiếng
đập sau cùng.
đập sau cùng.
- Tiếng đập đầu tiên là huyết áp tâm thu (số trên) và tiếng đập sau
- Tiếng đập đầu tiên là huyết áp tâm thu (số trên) và tiếng đập sau
cùng là huyết áp tâm trương (số dưới).
cùng là huyết áp tâm trương (số dưới).
Huyết áp kế thuỷ ngân
Huyết áp kế đồng hồ

Máy đo huyết áp điện tử:
Máy đo huyết áp điện tử:
Máy điện tử khác với máy cổ điển ở chỗ túi hơi
Máy điện tử khác với máy cổ điển ở chỗ túi hơi
được gắn liền với bộ phận điện tử, tự động xử lý
được gắn liền với bộ phận điện tử, tự động xử lý
những dữ kiện và cho các con số lên màn hình
những dữ kiện và cho các con số lên màn hình
nhỏ. Máy này còn cho biết thêm nhịp tim. Có hai
nhỏ. Máy này còn cho biết thêm nhịp tim. Có hai
loại máy đo huyết áp điện tử, loại máy bơm bằng
loại máy đo huyết áp điện tử, loại máy bơm bằng
tay và loại máy bơm tự động.
tay và loại máy bơm tự động.

y sẽ báo giá trị
huyết áp tối đa và tối thiểu.
huyết áp tối đa và tối thiểu.
-
Với huyết áp kế bơm bằng tay: người đo tự
Với huyết áp kế bơm bằng tay: người đo tự
bơm hơi vào bao cao su bọc vải.
bơm hơi vào bao cao su bọc vải.
*). Với máy đo huyết áp điện tử, bên
cạnh đo huyết áp, còn báo cả nhịp tim
? Khi đo huyết áp bằng
? Khi đo huyết áp bằng
huyết áp kế điện tử cần
huyết áp kế điện tử cần
chú ý điều gì?
chú ý điều gì?
2- Cách đếm nhịp tim:
2- Cách đếm nhịp tim:
? Trình bày các cách đếm nhịp tim?
? Trình bày các cách đếm nhịp tim?
Cách 1: Đeo ống nghe tim phổi vào tai, đặt 1 đầu ống nghe
Cách 1: Đeo ống nghe tim phổi vào tai, đặt 1 đầu ống nghe
vào phía ngực trái và đếm nhịp tim trong 1 phút.
vào phía ngực trái và đếm nhịp tim trong 1 phút.
Cách 2: Đếm nhịp tim thông qua bắt mạch cổ tay.
Cách 2: Đếm nhịp tim thông qua bắt mạch cổ tay.
Cách 3: Đếm nhịp tim bằng huyết áp kế điện tử.
Cách 3: Đếm nhịp tim bằng huyết áp kế điện tử.
Cách 4: Đếm nhịp tim bằng máy đếm chuyên dụng
Cách 4: Đếm nhịp tim bằng máy đếm chuyên dụng

Phụ lục: Hình ảnh 1 số loại máy
đo huyết áp