BÀI 2: PHIÊN MÃ VÀ
DỊCH MÃ
“Gà có trước hay trứng có trước?”
BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ SINH HỌC 12
I. PHIÊN MÃ
Sơ đồ tổng hợp ARN trên mạch khuôn ADNARN vận chuyển – tARN
Là quá trình tổng hợp ARN trên
mạch khuôn ADN
1. Cấu trúc và chức năng các loại ARN
Cấu trúc Chức năng
mARN - Mạch thẳng
- Làm khuôn mẫu cho dịch mã ở
riboxom.
- Đầu 5’ có vị trí đặc hiệu gần mã
mở đầu để RBX nhận biết & gắn
vào.
- Là bản sao từ gen (phiên bản
mã di truyền) mang thông tin
qui định tổng hợp chuỗi
pôlipeptit (prôtêin)
tARN
-
Một mạch, có đầu cuộn tròn. Có
liên kết bổ sung.
-
Mỗi loại có một bộ ba đối mã và 1
đầu gắn a.amin (3’)
-Được xem là “người phiên dịch”
-Mang a.amin đến riboxom tham
gia dịch mã
rARN - Cấu trúc 1 mạch, có liên kết bổ
[ ]
→
ATPenzim,
II. DỊCH MÃ:
- Là quá trình tổng hợp prôtêin.
- Diễn ra tại tế bào chất của tế bào
- Gồm 2 giai đoạn :
1. Hoạt hoá axit amin:
axit.amin
hoạt hóa
- Axit amin
- a.amin hoạt hóa + aa-tARN aa – tARN
2.Tổng hợp chuỗi pôlipeptit:
•
Mở đầu
•
Kéo dài
•
Kết thúc
* Trên 1 phân tử mARN thường có nhiều riboxom tham gia dịch
mã gọi là pôlixôm, đã tổng hợp được nhiều phân tử prôtêin giống
nhau giúp tăng hiệu suất tổng hợp prôtêin.
ADN
PHIÊN MÃ
mARN
DỊCH MÃ
PRÔTÊIN
TÍNH TRẠNG
NHÂN ĐÔI