1
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
CAO PHƢƠNG THÚY
CƠ CẤU LOẠI HÌNH GIẢI TRÍ CỦA THANH NIÊN
SO SÁNH NHÓM ĐI HỌC VÀ NHÓM ĐI LÀM LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Xã hội học
MÃ số: 60.31.30 Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS. Nguyễn Quý Thanh
Hà Nội - 20122
mang tính tiêu cc trong thanh niên 70
u nhng hong gii trí mang tính tiêu cc trong thanh
niên 70
2.3.2.
71
2.3.3. Hút thu
75
2.3.4.
79
2.3.5. S khác bit gia các nhóm thanh niên trong các hình thc gii
trí có tính cht tiêu cc. 81
- KHUYN NGH 85
3.1.Kt lun 85
3.2. Gii pháp và khuyn ngh 88
TÀI LIU THAM KHO 90
thanh niên 31
6:
n 36
Bng 7: Trung bình m các loi hình gii trí cc và
38
Ba nh- c vi m s
dng các hình thc gii trí. 39
Bt nhân t (kinh Anova) v mi liên
h gi tui và m la chn các loi hình gii trí ca thanh niên 40
Bng 10: Phân tích so sánh m thc hin các hong gii trí gia
tui ca thanh niên 42
Bng 12: Phân tích so sánh m thc hin các hong gii trí gia
a bàn cc) 46
Ba các yu t thuc phm cht cá nhân ca nhóm
thanh niên vi m s dng các hình thc gii trí 47
Ba yu t v hoàn cnh sng ca các nhóm thanh
thanh niên 54
Bng 18:
57
(%) 76
B30:
v thành niên và thanh niên tui t 14 t,
chim gn mt ph c c (khong trên 20 trii Tng
cc Th u tra dân s và nhà c nm bc
nh b i sng xã h , nguyn
vng, nhng thách thc trong s phát trin ca nhóm dân s u ht
sc quan trng. 2
Hòa cùng s phát trin v kinh t, chính tri thì nhu
cu gii trí ngng các loi hình gii trí là mt biu hin
i sa thanh niên hii. Nhu cu gii trí là
nhu cu tt yu ci. Trong nhu gii trí
c mt lot các loi hình gi
chóng hình thành và xut hin. S ng các loi hình giu
kin cho vii trí cc thun li
la chn hình thc gii trí nhi i sng
n cnh nhng mt tích c
thì mt trái c li nhng hu qu n quan
trng. Mt s loi hình gii trí cc ngoài mang ni dung x
cao bo lc, tình dc, cu m nhp mt cách t nhiên vào
i s dc bit là tng l
tò mò ca mt b phy h n ch có nhng hành vi phm
ti, thic li vi li snh mnh
ca xã hi.
Có th nói thanh niên hi tip cn vi
nhi chúng hii, vi internet và rt nhiu
loi hình gii trí mà ch mm hoi. Tính
ng ca các loi hình gii i la chng
gii trí cc m rt nhi
c ta t nhi tài khoa hc
nghiên cu v ng nghiên cu trên din rng,
u công trình nghiên cu chuyên sâu vào nhng khía cnh tht
c th ca v i s n ca m i, mt
cng, mt tng lp, hoc m xã hi nh tài không
thu tài nghiên cu lý lun nhm phát trin, sáng to lý lun xã 4
hi hn, mà ch yu ng dng mt s lý thuyt cht
nhu cu vào gii thích xã hi.
2.2. Ý nghĩa thực tiễn
Trong ph tài này, tuy ch phn ánh các loi hình gii trí ca
i
nhng c gng cc phi
sn ca hai nhóm thanh niên này. Rút ra kt lun chính
xác v u các loi hình gii trí c la
chn các lo n ngh phù hp.
3. Câu hi nghiên cu, mc và nhim v nghiên cu c tài
3.1. Câu hỏi nghiên cứu
u loi hình gii trí ca thanh niên hi nào?
Hong gii trí c
nào? Yu t nào dn s
3.2.Mục đích nghiên cứu
Mu ca luu loi hình gii trí
c
3.3. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Tìm hiu m s dng thi gian gii vi tng loi hình
gii trí ca thanh niên.
-
.
ng, khách th, phm vi nghiên cu 5
4.1. Đối tượng nghiên cứu
ng nghiên cu c u loi hình gii trí ca thanh
4.2. Khách thể nghiên cứu
Khách th nghiên cu c tài là Thanh niên Vit Nam tui t
n 30 tui)
4.3. Phạm vi nghiên cứu
+ Phm vi không gian: ; ; ;
; Tây
Ninh
tài nghiên cu t tháng 9-n tháng 12 - 2012
u
Nghiên cc tin hành d th sau:
5.1. Phương pháp phân tích tài liệu
Trng tâm phân tích s ling c tài da trên mt phn
s liu kho sát v thc trng hong trong khuôn
kh tài
cc (03.16/06-10:
:
2.022 thanh niên. 2.022
, 1.019
, 1.003 thanh
. 1.019
,
50%
̣
c kha
̉
o sa
́
t [14, tr 32]
/
(%)
(%)
10,2
53,4
46,6
100
402
19,9
51,5
48,5
100
Minh
602
29,8
39,2
60,8
100
Tây Ninh
200
9,9
39,2
60,8
100
2.022
ging nhau thành mt bin m d
Ngoài ra, tài còn s dcác ngun tài
liu th cp: s liu kho sát, s liu thng kê, nhng s lin
hong .
,
,
2003 2009, 7
2 cuu tra quc gia v v thành niên và thanh niên Vit Nam v
nhiu v khác nhau: giáo dng, vic làm, tình dc và sc kho
sinh sn, sc kho tâm thn, tai nnh tc
mun, hoài bão Kt qu ca 2 cuu tra cho phép so sánh s i
ng phát trin quan trng trong kin th , hành vi, li
su kin sng ca thanh thiu niên.
5.2. Phương pha
́
, phn mm SPSS 16.0 nhm mô t tng quan
tình hình tip cn và s dng các loi hình ng thi
c s khác bit c
u hc (nhóm tui, gi hc vn ),
kinh t xã hi (mc sng, hoàn cnh sng).
6. Gi thuyt nghiên cu
- loi hình
nhng hong gii trí m thp (công cng) vc s dng ch
yu.
-
niên nông thôn ; gi
- Yu t n to nên s khác bi kinh t ca
thanh niên.
Hình thc gii trí
cá nhân
Nhóm thanh
c
Hong
gii trí
Hình thc gii trí
hóa
Hình thc gii trí
vng
Hình thc gii trí mang
tính cht nhóm cng
ng
T cht/cá
tính cá nhân
u kin
kinh t
ng
Yu t cá nhân
(Dân tc,tôn giáo,
) 9
ng vt v trong nhng xã hi công nghip.
Các tác gi ng n
ng các mô hình gii trí m t trong cun
Alain Lavenement des loisirs (1955) v vic t chc gii trí cho nhng
ng và thi gian dành cho h, các khái nim v thi gian ri,
c mun du li vi ng. Tt
bn cu i ng ngh a tác gii I.D
Rodichkin vi xã hi hc. Trong cun sách này, tác gi bàn v
nhng v n trong hong gii trí và nêu ra nh
án xây dng các trung tâm gii trí vng nhu cu ci dân va
phù hp vch, xây dng các thành ph.
Viu công trình nghiên cu riêng v c
gii trí ct s công trình nghiên cu có nói
mt phn nh v gi
Các tác gi
dng hong xã hi, nó sinh ra cùng vi xã hi và g11
hình vi bóng trong sut cui ca mi. Trong thu thì
hoa tr c t i ln,
n tung thành thì hot ng gi nhm gii ta nh
thng v lp li s cân bc ngh
cc nhm tái sn sinh ra sng mt c già thì
c coi là ho ng tinh th hoàn tt
cui.
Bên c n nhu cu và s bii ca
các hình thc gii trí hin nay. Các hong ri ch có hiu qu gii trí khi
có mt ni dung thm m nhnh, vì th nhu cu gic gi là
nhu c óa, hoc na là nhu cu thm m. Tác gi cho rc
sang xã hi công nghip, các hong gi gi
mà còn phát trin mnh mi trí không ch là hong xa x
m ca xã hi truyn thng, mà tr thành mt dng hong
sc ca xã hi công nghip [4]i vc ta, v
mt b phn c n trong
ving nhu cu tinh thn ca nhân dân, các hoi trí
cn phc u chnh cho phù hp vi yêu cu
xây dng nt Nam tiên tin sc dân tc, cn phi
gi gìn, bo v và phát huy bn s
gii trí, chng các nhiu lon, chng thi hóa, xa ri
các mc tiêu xây di, làm bing bn sc
[5].
Các nghiên cu v ng tìm hiu v li sng
cc các tác gi ng Cnh Khanh - Xã hi hc thanh niên
(2006); Phm Hng Tung - Thanh niên và li sng ca thanh niên Vit
trong các hong gii trí theo các c loi hình gii trí khác nhau. 13
1.2. Ch t bin chng và ch ngt lch s
Nhng nguyên tm ca xã hi hc Mác
ng trong vic gii thích mi liên h
gia các yu t m, m s dng và nguyên nhân mà thanh
niên la chn và s dng các hình thc gii trí.
m ca ch t bin chng cho rng trong xã
hi, không có s vt hing nào tn tc lp mà chúng có mt s
liên kt và ràng buc lng hoc chng ca cái
kia. Tc là, các hing xã hi và các quá trình ci sng xã hi phi
c xem xét, gii thích trong mi liên h và ph thuc ln nhau có tính
quy lut gia chúng, phi ch c vai trò ca tng yu t trong mi
quan h
Quá trình nhn thc trong xã hi hc không ch dng li bên ngoài
s vt, hing mà cn nhn thc bn ch
lut khách quan ca nó.
Theo Mác, nghiên c i sng xã hi ph ng vào phân tích
cuc sng thc, phi xut phát t ti "là nhng cá nhân hin thc, là
hong ca h và nhu kin sinh hot vt cht ca h".[21, tr 28]
Ti u tiên ca lch s i là s tn ti ca nhng cá nhân con
i si ta phi có kh i mi có th "làm ra
lch s". S kin lch s u tiên và quan trng nhng sn xut
n tha mãn nhu cu vt ch tn ti ci. S
tn ti và cuc sng ci ph thuc vào vii sn xut
nào, tc là bn cht ci ph thuc vào các
u kin vt chnh sn xut.
Xum ca ch t lch s là vic phân tích các
15
n vic hình thành, phát trin th hiu ca hai nhóm
thanh niên trong hong gii trí.
1.3. H khái nim công c
1.3.1. Khái nim thanh niên
Thanh niên là thut ng cn trong xã hi ht
n hình v v th quy gán, hay mt ra v mt xã hi
ch không ch u kin sinh hc ca thi tui tr. Thut ng
c s dng theo ba cách: Mt cách rt chung thì nó bao hàm toàn b
i, t lúc còn tr n khi b i
ng thành; mt cách hay dùng thay cho thut ng v thành niên v
hp lý l ch lý thuyt và nhu cu thanh thiu niên (tui 13-19 tui) và
quá trình chuyi ln; Cách s dng hin nay ít ph bi
ch mt tp hp nhng v gi nh v tình cm và xã hi gn vi
vic ln lên trong xã hi công nghi.[18, tr 547]
xã hi hc, thanh niên là mt nhóm dân s xã hi ln,
vnh bi vai trò, v trí ca h thng tái sn xut
và phát trin xã hi, các nhân t này gn vi các quá trình tâm lý xã hi,
vng nht v chính tr xã hi, vi các yu t c thù trong v
trí xã hi ca tng lp này.[12, tr 76]
tuc tính khác nhau tùy theo tc. V m
khu c tum cng
phái nghiên cc tin pháp lý c các trên th gii
hin nay, k c ca Liên hp quc th hin nht quán trong các báo
cáo v thanh niên t Vi
ng gia khon 15 tui. [14] c h tui con
i c nam và n bc vào tui dy thì mt du hiu v th
cht ca vii kt thúc tui tr em, b
n ti hai mc kt thúc ph bin là 18 tui và 27 tui.
Riêng Vit Nam thì có hai mc chp nhn chính thc là 30 tui và 17
34 tui. S ng mc tui k tui thanh niên khác nhau
trên nh n khác nhau sau
[14]
Mt là, coi mc kt thúc tui thanh niên chính là mc tui kt hôn
trung bình hoc tuu lòng trung bình.
Hai là, coi mc kt thúc tui thanh niên là mc kt thúc quá trình
giáo dng, bu tung ngh nghip.
-
15 n 30
(
ng và vi nhi trong nhu . [16, tr 46]
Theo nhà xã hi hu xã hi là toàn
th các mi liên h i nh gia các yu t trong mt h thng xã
hi. Nhng c ng xã hi (các giai cp, dân tc, t ,
ngh nghip, tp ) là nhng yu t cu xã hi, còn các
mi liên h là các quan h xã hnh ba v và vai trò mi cng
ng xã hi trong h thng ca tt c các quan h xã hn xã
hi ca bt c yu t u tp trung vào các mi liên h ca nó
vi nhng quan h sn xut và quan h giai cp trong xã hi. [21, tr 507]
Nhà xã hi hc Bungaria V. Doborianov cho ru xã
hi hc dit theo mt mt ct ngang ca xã hi vi tính cách mt h
thng hoàn chnh. Mt cy cu to, tc là các b phn cu thành
ca h thng, và cách thng qua li ca các b ph [23, tr 76]
ng c tu kin sng cn thit và tho mãn
các nhu cu ca h, nó din ra trong mt s quan h xã hi nhnh và thông
qua mt s thit ch xã hi nhnh. Do hou kin
chung cho s tn ti ca xã hi, có th gi nh rng các ph
bn ca các chm xu u
xã hi hc và do mi kiu hong li gi nh s nhân t ti thiu
kt luc ra s u xã hi hc không phn mà là mt
u nhiu chiu và nhiu khía cnh. [23, tr 77]
th nht cu xã hn s ti thiu các
hình thc tuyi cn thit ca hong lao ng, khin cho xã hi - bt
k nó là gì - có th hong và phát tri th hai cu
xã hi xut phát t u kin hoc nhân t n cho mi kiu lao 19
c thc hin trong nhng quan h xã hi nhnh và nhng thit
ch xã h th ba cu xã hi hc phn ánh s
nhng ngày ngh cui tut phong tc mi và vn hành ti
mt s c công nghip phát trin châu Âu. Ti ta bu ý
thc v c s dng vn thi gian t do ca mi. Các
nhà xã hi hc phân ra:
- Thi gian t do cp ngày là 3-4 gi
- Thi gian t do cp tun: 2 ngày ngh
- Thi gian t do cng ngày ngh phép và các ngày ngh
vào dp l, tt.
- Thi gian t do ci: s t tui
làm vic.
T góc nhìn xã hi hc, có th gi
i trí là mt dng hong xã hi, din ra ch yu là trong thi
gian ri, nhm lp li th cân bng tâm sinh lý, ng thng các
nhu cu phát trin v các mt: th cht, trí tu, tình cm, ý chí và cm xúc
thm m c[5, tr 19]
Theo t n Xã hi hi trí là mt dng hong ca con
ng nhng nhu cu phát trin c i v các mt th
cht, trí tu và m h [17, tr 116]