"People only see what they are prepared to see."
"People only see what they are prepared to see."
Ralph Waldo Emerson
Ralph Waldo Emerson
SIÊU ÂM CHẨN ĐOÁN
BUỒNG TRỨNG
BS. NGUYỄN QUANG TRỌNG
(Update 03/04/2009)
KHOA CHẨN ĐOÁN HÌNH ẢNH
BỆNH VIỆN AN BÌNH - TP.HCM
NỘI DUNG
• Giải phẫu.
• Nang chức năng buồng trứng (functional cyst).
• Nang buồng trứng xuất huyết (hemorrhagic cyst).
• U quái buồng trứng (ovarian teratoma).
• U nang tuyến thanh dịch (serous cystadenoma).
• U nang tuyến nhầy (mucinous cystadenoma).
• Carcinoma buồng trứng (ovarian carcinoma).
– Carcinoma nang tuyến thanh dịch.
– Carcinoma nang tuyến nhầy.
• Di căn buồng trứng (ovarian metastasis).
• Lạc nội mạc tử cung (endometriosis).
• Xoắn buồng trứng (ovarian torsion).
• Tài liệu tham khảo.
GIẢI PHẪU
Dây ch
Dây ch
ằ
ằ
ng treo bu
ng treo bu

B. tr
B. tr
ứ
ứ
ng
ng
Dây ch
Dây ch
ằ
ằ
ng r
ng r
ộ
ộ
ng
ng
BUỒNG TRỨNG NHÌN TỪ PHÍA SAU
HỐ BUỒNG TRỨNG Ở THÀNH SAU-BÊN VÙNG CHẬU
ĐM
ĐM
&TM bu
&TM bu
ồ
ồ
ng tr
ng tr
ứ
ứ
ng (ch
ng (ch

Bu
Bu
ồ
ồ
ng tr
ng tr
ứ
ứ
ng
ng
Vòi tr
Vòi tr
ứ
ứ
ng
ng
TM
TM
ch
ch
ậ
ậ
u ngo
u ngo
à
à
i
i
Dây ch
Dây ch

Ni
ệ
ệ
u qu
u qu
ả
ả
n
n
Vòi tr
Vòi tr
ứ
ứ
ng
ng
Bu
Bu
ồ
ồ
ng tr
ng tr
ứ
ứ
ng
ng
ĐM
ĐM
&TM
&TM
ch

xW
(cm)
xT
(cm)
C.M.Rumack et al. Diagnostic Ultrasound. 3rd Edition. 2005. p527-579
class="bi x0 y5a w6 h10"
• Nang buồng trứng có kích thước < 3cm có thể thấy ở
15% phụ nữ mãn kinh.
• Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng: tần suất ác tính rất
thấp ở những nang không vách, không chồi, có đường
kính < 5cm.
•Do vậy với những nang này, chỉ cần theo dõi bằng
siêu âm định kỳ mà không cần phải phẫu thuật.
C.M.Rumack et al. Diagnostic Ultrasound. 3rd Edition. 2005. p527-579
•Phẫu thuật cần được áp dụng với những nang tăng
kích thước hoặc thay đổi đặc tính theo thời gian.
•Phẫu thuật cũng được chỉ định ở phụ nữ mãn kinh có:
– Nang buồng trứng > 5 cm.
– Nang có vách và/ hoặc có chồi.
C.M.Rumack et al. Diagnostic Ultrasound. 3rd Edition. 2005. p527-579
SA qua ngã thành bụng SA qua ngã âm đạo
Buồng trứng ở phụ nữ đang tuổi sinh đẻ
Peter M. Doubilet et al. Atlas of Ultrasound in Obstetrics and Gynecology. 2003
Dây chằng rộng và buồng trứng hai bên
thấy rõ nhờ dịch tự do trong ổ bụng.
Peter M. Doubilet et al. Atlas of Ultrasound in Obstetrics and Gynecology. 2003
Buồng trứng ở phụ nữ mãn kinh
Peter M. Doubilet et al. Atlas of Ultrasound in Obstetrics and Gynecology. 2003
NANG BUỒNG TRỨNG
NANG CHỨC NĂNG (FUNCTIONAL CYST)

hoàng thể) thường có kích thước không quá 25 mm.
Faysal A. Saksouk, MD et al. Recognition of the Ovaries and Ovarian Origin of Pelvic
Masses with CT. RadioGraphics 2004;24:S133-S146
U NANG BUỒNG TRỨNG
NANG XUẤT HUYẾT (HEMORRHAGIC CYST)
• Cơ chế xuất huyết trong nang:
– Lớp hạt (granulosa layer) của buồng trứng (bao quanh nang) vô mạch
cho đến lúc rụng trứng.
– Tại thời điểm rụng trứng, khi nang noãn trưởng thành, các tế bào đệm
bao quanh cũng to ra, trở nên tròn căng. Sự thay đổi này ở TB đệm
được gọi là hoàng thể hóa (luteinization).
– Các TB hoàng thể hóa giàu tưới máu hơn các TB đệm bình thường.
– Khi nang noãn vỡ, phóng thích trứng, và mau chóng trở thành hoàng
thể.
– Lớp hạt trở nên có tưới máu. Những mạch máu trong thành của nang
rất giòn và dễ vỡ. Nếu vỡ chúng sẽ gây nên xuất huyết trong nang
hoàng thể.
Kiran A. Jain, MD. Sonographic Spectrum of Hemorrhagic Ovarian Cysts.
J Ultrasound Med 2002 21:879-886
• Nang hoàng thể xuất huyết thường gây đau vùng chậu
cấp.
• Hình ảnh siêu âm thay đổi tùy thuộc lượng máu và
thời gian xuất huyết.
•Vỡ nang xuất huyết hiếm gặp, cho bệnh cảnh lâm
sàng và siêu âm giống như thai lạc chỗ vỡ.
NANG XUẤT HUYẾT (HEMORRHAGIC CYST)
- Nang xuất huyết cấp tính có hồi âm dày, dễ lầm với u đặc.
Tuy nhiên, chúng thường tròn, thành mỏng nhẵn và tăng âm
phía sau.
- Tiếp đến là hình ảnh mạng lưới do máu đông hình thành.