Tiết 73
Nh÷ng yªu cÇu vÒ sö dông tiÕng ViÖt
Giáo viên: Hoàng Thị Thu – THPT Quang Trung

I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt
1. Về ngữ âm và chữ viết
2. Về từ ngữ
3. Về ngữ pháp
4. Về phong cách ngôn ngữ
II. S d ng hay, đ t hi u qu giao ti p caoử ụ ạ ệ ả ế
III. Luy n t pệ ậ
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
Tiết : 73

 Sai phụ âm cuối: giặc  giặt
 Sai phụ âm đầu: khô dáo  khô ráo
 Sai dấu( thanh điệu): lẽ  lẻ, đỗi
đổi
a. Hãy phát hiện lỗi về phát âm và chữ viết; chữa lại
cho đúng:
-
Không giặc quần áo ở đây.
-
Khi sân trường khô dáo, chúng em chơi đá cầu hoặc
đánh bi.
- Tôi không có tiền lẽ, anh làm ơn đỗi cho tôi
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
Tiết : 73
I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt


trời
bảo
mà
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
Tiết : 73
1. Về ngữ âm, chữ viết
a. Phát hiện lỗi
I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt

 Qua những ví dụ trên, các em hãy thảo luận
theo bàn và cho biết: khi nói và viết, chúng ta
thường mắc phải những lỗi sai cơ bản nào?

Những lỗi sai cơ bản về phát âm và chữ viết
chúng ta hay mắc phải là:
- sai phụ âm đầu

sai phụ âm cuối

Sai về dấu

Sai về cách sử dụng từ đòa phương
Khi nói, viết cần chú ý những yêu cầu gì về ngữ
âm, chính tả?
 Khi nói chúng ta cần phát âm theo âm thanh
chuẩn của tiếng Việt, viết đúng theo quy tắc hiện
hành về chính tả và về chữ viết nói chung.
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
Tiết : 73
I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt

( 4) Nh÷ng bƯnh nh©n kh«ng cÇn ph¶i mỉ m¾t ®ỵc c¸c
khoa dỵc tÝch cùc pha chÕ, ®iỊu trÞ b»ng nh÷ng thø thc
tra m¾t ®Ỉc biƯt
 Lçi diƠn ®¹t vµ kÕt hỵp tõ
  Nh÷ng bƯnh nh©n kh«ng cÇn ph¶i mỉ m¾t ®ỵc
khoa dỵc tÝch cùc ®iỊu trÞ b»ng nh÷ng thø thc tra m¾t
®Ỉc biƯt mµ khoa ®· pha chÕ.
Tiết : 73
I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng
Việt
1. Về ngữ âm, chữ viết
2. VỊ tõ ng÷:

I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt
1. Về ngữ âm, chữ viết
2. Về từ ngữ
a.Phát hiện và chữa lỗi
b. Lựa chọn câu đúng
- C¸c c©u ®óng:
•
+ §iĨm u cđa hä lµ thiÕu tinh thÇn ®oµn
kÕt(2)
•
+ Bän giỈc ®· ngoan cè chèng tr¶ qut
liƯt(3)
•
+ Bé ®éi ta ®· ngoan cêng chiÕn ®Êu st
mét ngµy ®ªm(4)
Tiết : 73
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt

lỗi sai về từ ngữ thường gặp qua
những ví dụ trên?

Khi sử dụng từ ngữ, chúng ta thường gặp
những lỗi sai như:

Sai về cấu tạo từ

Sai về ý nghóa

Sai về kết hợp
 Cần dùng từ đúng với hình thức và cấu
tạo, với ý nghóa, với đặc điểm ngữ pháp của
chúng trong tiếng Việt.
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
Tiết : 73
I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt
1. Về ngữ âm, chữ viết
2. Về từ ngữ
a.Phát hiện và chữa lỗi
b. Lựa chọn câu đúng

Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
I. Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt
1. Về ngữ âm, chữ viết
2. Về từ ngữ
3. Về ngữ pháp
a. Ph¸t hiƯn vµ ch÷a lçi ng÷ ph¸p:
- Qua t¸c phÈm T¾t ®Ìn cđa Ng« TÊt Tè ®· cho ta “ ”
thÊy h×nh ¶nh ngêi phơ n÷ n«ng th«n trong chÕ ®é cò.

3. Về ngữ pháp
a. Ph¸t hiƯn vµ ch÷a lçi ng÷ ph¸p:

Những yêu cầu về việc sử dụng tiếng
Việt
3. V ng phỏp
b. Câu văn đúng:
- Ngôi nhà đã làm cho bà sống hạnh phúc hơn
- Có đợc ngôi nhà, bà đã sống hạnh phúc hơn
- Ngôi nhà đã mang lại niềm hạnh phúc cho
cuộc sống của bà
F."#
HF,-4I64/4"J+
%8K
câu thiếu chủ ngữ (do nhầm trạng ngữ chỉ cách
thức là CN)
Chữa: 3 câu đúng
3. V ng phỏp
c. Đoạn văn:
Sai: câu sắp xếp lộn xộn, thiếu logic
Trật tự đúng:
(1) Thuý Kiều và Thuý Vân đều là con gái
của ông bà Vơng viên ngoại. (3) Họ sống êm ấm
dới một mái nhà, cùng có những nét xinh đẹp
tuyệt vời. (2) Thuý Kiều là một thiếu nữ tài sắc vẹn
toàn. (4) Vẻ đẹp của nàng hoa cũng phải ghen, liễu
cũng phải hờn. (5) Còn Thuý Vân có nét đẹp đoan
trang thuỳ mị. (6) Về tài, Thuý Kiều cũng hơn hẳn
Thuý Vân. (7) Thế nhng nàng đâu có đợc hởng
hạnh phúc.


F. L  /5 /& =  C # + #
$%E4M
+ Sư dơng tõ hoµng h«n (tõ ng÷ gỵi h×nh “ ”
thc phong c¸ch ng«n ng÷ nghƯ tht) kh«ng
phï hỵp
+ Thay tõ  - .  / 0. “ ” “ ” “ ”
I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của tiếng Việt
1. Về ngữ âm, chữ viết
2. Về từ ngữ
3. Về ngữ pháp
4. Về phong cách
- Trong một bài văn: “Trun1. 23 45 ”
%&6 !7789%:;<%=>,
 C©u v¨n trong bµi v¨n nghÞ ln, thc phong
c¸ch ng«n ng÷ khoa häc / chÝnh ln.
?  @+ A : ;< “ ” BC  D  ! >
ED;F>GH>
?IA :;<“ ”- )J“ ” *G“ ”
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng
ViƯt
Tiết : 73

4. V phong cỏch
b. Nhận xét các từ ngữ thuộc ngôn ngữ nói /
khẩu ngữ trong phong cách ngôn ngữ sinh hoạt
trong đoạn văn:
M#$8@H&/=N8/
F = NO H#$ 48 / P $
0 3 , P>8 H#$ = N 2

Khi nói và viết cần nói và viết phù hợp
với các đặc trưng và chuẩn mực trong từng
phong cách chức năng ngôn ngữ.
Nh÷ng yªu cÇu vỊ viƯc sư dơng tiÕng ViƯt
Tiết : 73

C¸c chuÈn mùc cña tiÕng Viªt
Ghi nhí: SGK/67
VÒ
ng÷
©m
vµ
ch÷
viÕt
VÒ
tõ
ng÷
VÒ
ng÷
pháp
VÒ
phong
c¸ch

II. Sử dụng hay, đạt hiệu quả giao tiếp cao:
1. Câu tục ngữ: K: %<LM;#" N
- Đứng và quỳ : sử dụng theo cả nghĩa gốc và nghĩa
chuyển (nhng chủ yếu là nghĩa chuyển)
?3O#P7:27Q
?3O R

có gơm dùng gơm , Ai cũng phải
- Đối giữa 2 vế: $\;@G;,$\7M@G
7M bc \7M]@G # 0^! ,
- Nhịp điệu: nhanh, dứt khoát, khoẻ khoắn (do điệp từ,
điệp cấu trúc; liệt kê; câu đơn; ngắt nhịp ngắn, cân đối)
Tác dụng: Lời kêu gọi giản dị vừa tha thiết vừa hùng
hồn, thuyết phục
Kết luận:
Muốn sử dụng tiếng Việt hay, có
tính nghệ thuật, đạt hiệu quả giao
tiếp cao, cần: sử dụng các phơng
thức chuyển nghĩa, các biện pháp
tu từ
4. Ghi nhớ: SGK/tr 68

1. Bài tập 1/SGK tr 68:
Những từ đúng:
Lãng mạn
Hu trí
Uống rợu

Trau chuốt
Nồng nàn
Đẹp đẽ
Chặt chẽ
III. Luyện
tập:
Bàng hoàng
Chất phác
Bàng quan

tính liên kết
KD
3##(N#$E/4=
) 5 67# 64 = K & ,
O "J 6,- P E
/4 # /Q ) &
' F ,2 # #$ 4
) 5 67#$ R 5 # )$ 5
A $ 5 K # ? J' S*
5 ,2 64$ ,2 ,0$ 5 ! &
T:
4 64' 3) 5 !# T 4
!#U?$"."?'

;<=>;6?@A BC
a. Phân tích cấu trúc cú pháp:
Chị Sứ yêu biết bao nhiêu cái chốn này, nơi chị
đã oa oa cất tiếng khóc đầu tiên, nơi quả ngọt trái
sai đã thắm hồng da dẻ chị .
CN
VN
Phần phụ chú 2Phần phụ chú 1
ĐT BN1 BN2
b. Tính hình tợng và tính biểu cảm:
- Sử dụng quán ngữ tình thái trong kết hợp từ ở
VN: yêu biết bao nhiêu (so sánh với rất yêu /
yêu vô cùng )
- 2 thành phần chú thích làm rõ BN cái chốn
này bằng lối diễn đạt giàu hình ảnh ( cất tiếng
khóc chào đời , quả ngọt trái sai , thắm hồng da