Đường Trường sơn - đông nắng, tây mưa ; một cái tên thôi cũng gợi cho ta về
một thời lửa cháy, gợi hình ảnh đoàn quân cha trước con sau cùng hát khúc quân
hành, gợi những đoàn xe ra trận vì Miền Nam thân yêu. Viết về những nẻo
đường Trường Sơn trong những năm đánh Mĩ, không chỉ có những bài thơ, bài ca
ca ngợi những chiến sĩ lái xe hay những cô gái mở đường trong trang thơ của
Lâm Thị Mĩ Dạ mà còn có những câu chuyện đầy cảm phục viết về những cô gái
thanh niên xung phong, những cô trinh sát mặt đường, những cô chuyên phá
bom nổ chậm mở đường cho xe qua. Những cô gái trẻ ấy đã được Lê Minh Khuê
(một cây bút nữ xuất sắc của mảnh đất Xứ Thanh) kể lại và khắc hoạ chân dung
tâm hồn tính cách. Ba cô gái trẻ là những ngôi sao xa xôi trên cao điểm Trường
Sơn.
Ba cô thanh niên xung phong : Thao, Nho và Phương Định biên chế thành một tổ
trinh sát mặt đường - cái tên gợi sự khát khao làm nên những sự tích anh hùng.
Tổ trưởng là Thao, lớn tuổi hơn một chút so với Nho và Phương Định. Nhiệm vụ
chính của họ là quan sát địch ném bom, đo khối lượng đất đá cần san lấp, đánh
dấu vị trí các quả bom chưa nổ và phá bom. Công việc của họ hết sức nguy hiểm
vì thường xuyên phải chạy trên cao điểm giữa ban ngày và máy bay địch có thể
ập đến bất cứ khi nào. Đặc biệt phải đối mặt với thần chết trong mỗi lần phá
bom, công việc ấy diễn ra hàng ngày, thậm chí là năm lần trong ngày. Nơi ở của
họ là một cái hang đá mát lạnh, ngay dưới chân cao điểm, cách xa đơn vị. Cuộc
sống và chiến đấu của ba cô gái trẻ giữa chiến trường, dù rất khắc nghiệt, nhưng
họ vẫn bình thản, tươi vui, hồn nhiên và không kém phần lãng mạn. Đặc biệt họ
rất yêu thương nhau, gắn bó với nhau trong tình đồng đội keo sơn, dù cho mỗi
người một cá tính. Đặc biệt họ là những người có trách nhiệm tự giác rất cao,
quyết tâm hoàn thành mọi nhiệm vụ đư¬ợc phân công bởi công việc của họ
không hề đơn giản. Công việc ấy đòi hỏi ở họ phải bình tĩnh, dũng cảm, khôn
ngoan, nhạy cảm và kháo léo, đòi hỏi kinh nghiệm và sẵn sàng hy sinh, không
quản khó khăn gian khổ bởi chẳng có ai biết được quả bom câm lặng có khi đang
ấm nóng dần lên, nằm chềnh ềnh ra đó và có thể nổ bất cứ lúc nào. Đố là những
phẩm chất cao đẹp, bình dị, hồn nhiên của ba cô gái thanh niên xung phong, tuy
nhiên mỗi người lại có những vẻ đẹp riêng của mình.

bom, hiểm nguy, vượt qua bao gian lao vẫn không làm mất đi ở cô cái hồn
nhiên, vô tư lự. Cô giàu cảm xúc và thường làm điệu trước những anh lính trẻ.
Thực ra trong những suy nghĩ của cô, những người đẹp nhất, thông minh, can
đảm và cao thượng nhất là những người mặc quân phục, có ngôi sao trên mũ.
Định rất yêu mến và gắn bó với đồng đội của mình. Khi chị Thao ngã vội đỡ chị
dậy, chăm sóc Nho khi bị thương, cô cảm phục tất cả các chiến sĩ mà cô đã gặp
trên tuyến đường Trường Sơn. Đồng thời Phương Định cũng là cô gái rất kín đáo
trong tình cảm. Có lẽ điều đáng quí nhất ở Phương Định chính là tinh thần, trách
nhiệm với công việc. Mỗi lần đi phá bom, cô đều xung phong đi, cô luôn đứng
trong tư thế sẵn sàng, chấp nhận gian khổ, hi sinh, có lòng dũng cảm không
quản khó khăn, luôn bình tĩnh tự tin trước mọi tình huống. Những phẩm chất cao
đẹp của Phương Định, của Thao, Nho đã được khắc hoạ bằng sự am hiểu tâm lí
giới tính của Lê Minh Khuê. Thành công về xây dựng nhân vật còn được đóng
góp bởi ngôn ngữ trần thuật tự nhiên, hấp dẫn dưới ngôi kể thứ nhất, những câu
ngắn, nhịp nhanh, giọng điệu gắn liền với ngôn ngữ đời thường, vừa trẻ trung
vừa giàu nữ tính. Từng là Thanh niên xung phong nên có lẽ Lê Minh Khuê mới
hiểu biết sâu sắc công việc và đời sống tình cảm tâm hồn của những nữ thanh
niên xung phong đến như vậy. Truyện khép lại khi một trận mưa đá bất ngờ đổ
xuống cao điểm khiến các cô gái trẻ hết sức vui thích.
Truyện Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê đã làm nổi bật tâm hồn trong
sáng, giàu mộng mơ, tinh thần dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hy
sinh nhưng rất hồn nhiên, lạc quan của những cô gái thanh niên xung phong trên
tuyến đường Trường Sơn. Đó cũng chính là những hình ảnh đẹp, tiêu biểu của
thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kì kháng chiến chống Mĩ. Nhân vật trong Những
ngôi sao xa xôi chính là Đặng Thuỳ Trâm và Nguyễn Văn Thạc ngoài đời. Họ đã
góp một mùa xuân nho nhỏ của mình vào mùa xuân lớn của dân tộc. Vì thế hệ
trẻ Việt Nam ngày hôm nay phải sống cho đẹp, cho có ích để bao xương máu của
những anh hùng, liệt sĩ đã không đổ xuống vô ích, để đất nước Việt Nam ngày
càng tươi đẹp hơn.