TỈ SỐ PHẦN TRĂM
DẠNG 1: TÌM TỈ SỐ PHẦN TRĂM CỦA 2 SỐ
Quy tắc: Muốn tìm tỉ số phần trăm của 2 số ta làm như sau:
- Tìm thương của 2 số( viết dưới dạng số thập phân).
- Nhân thương đó với 100 và viết thêm kí hiệu % vào bên phải kết quả tìm được.
Lưu ý: Nếu phép chia có dư thì lấy đến 4 chữ số ở phần thập phân.
Ví dụ 1: Có 12 viên bi xanh và 24 viên bi vàng. Tìm tỉ số phần trăm của số bi vàng và tổng số bi.
Phân tích: Để tìm được tỉ số phần trăm của số bi vàng và tổng số bi cần phải tính được tổng số bi .
Bài giải
Tổng số bi là: 12 + 24 = 36(viên)
Tỉ số phần trăm của số bi vàng và tổng số bi là:
24 : 36 = 0,6666….
0.6666….= 66,66%
Đáp số: 66,66%.
Ví dụ 2: Một cửa hàng bán vải, giá mua hàng vào chỉ bằng 80% giá bán lẻ. Hỏi tại cửa hàng đó, giá
bán lẻ bằng bao nhiêu phần trăm giá mua vào?
Bài giải
Giá mua vào bằng 80% giá bán lẻ nghĩa là coi giá bán lẻ là 100% thì giá mua vào là 80%.
Vậy tỉ số phần trăm giữa giá bán lẻ và giá mua vào là:
100% : 80% = 125%
Đáp số: 125%.
DẠNG 2: TÌM GIÁ TRỊ PHẦN TRĂM CỦA MỘT SỐ
Quy tắc: Muốn tìm n% của một số ta làm như sau: Lấy số đó chia cho 100 rồi nhân với n hoặc lấy số
đó nhân với n rồi chia cho 100.
Lưu ý: Việc lấy số đó chia cho 100 là tìm 1% sau đó lấy giá tri 1% nhân với số phần trăm.
Ví dụ 1: Lãi suất tiết kiệm là 1,15% một tháng. Một người gửi tiết kiệm 150000000đồng. Tính số
tiền lãi sau 1 tháng.
Bài giải
Số tiền lãi sau 1 tháng là:
150000000 : 100
×

Phân tích: Muốn tìm lượng nước đổ thêm thì phải tìm lượng nước mới chứa 2% muối. Lượng muối
không đổi nên lượng muối trong dung dịch nước mới bằng lượng muối trong dung dịch nước biển lúc
đầu. Như vậy lượng muối trong dung dịch nước ban đầu chiếm 2% lượng dung dịch mới. Biết 2%
lượng dung dịch mới thì tìm được lượng dung dịch mới dựa vào dạng 3.
Bài giải
Khối lượng muối chứa trong 20 kg nước biển là:
20 : 100
×
5 = 1 (kg)
Khối lượng nước ngọt có trong 20 kg nước biển là:
20 – 1 = 19(kg)
Lượng nước chứa 2% muối là:
1 : 2
×
100 = 50(kg)
Khối lượng nước đổ thêm vào 20 kg nước biển để có loại nước mới chứa 2% muối là:
50 – 20 = 30(kg)
Đáp số: 30 kg.
DẠNG 4: MỘT SỐ NỘI DUNG PHỐI HỢP
Ví dụ: Hai kho chứa một số thóc. Biết số thóc ở kho A nhiều hơn số thóc kho B là 35 tấn. Vừa qua
người ta đã chuyển đi 25% số thóc ở mỗi kho nên số thóc còn lại ở cả 2 kho là 225 tấn. Hỏi ban đầu
số thóc ở kho B bằng bao nhiêu phần trăm số thóc của kho A?
Phân tích: - Muốn tìm được tỉ số phần trăm số thóc ở 2 kho phải tính được số thóc trong mỗi kho.
- Biết hiệu số thóc ở 2 kho ban đầu là 35 tấn, dựa vào các dữ kiện còn lại có thể xác dịnh được
tổng số thóc 2 kho ban đầu và đưa bài toán về dạng tìm 2 số khi biết tổng và hiệu của 2 số đó.
Bài giải
Số thóc còn lại trong mỗi kho chiếm số phần trăm là:
100% - 25% = 75% (số thóc mỗi kho)
Ta có 75% tổng số thóc 2 kho là 225 tấn nên tổng số thóc của 2 kho ban đầu là:
225 : 75
Bài 5: Một người bán gạo được lãi 25% theo giá bán. Hỏi người đó được lãi bao nhiêu phần trăm
theo giá mua?

3
Bài 11: Một cửa hàng sách, hạ giá 10% giá sách nhân ngày 1-6 tuy vậy cửa hàng vẫn còn lãi 8%. Hỏi
ngày thường thì cửa hàng được lãi bao nhiêu %.



4 Bài 44: Só học sinh lớp 5B được chọn vào đội thi học sinh giỏi Tiếng Việt và Toán toàn trường bằng
số học sinh của lớp. Nếu trong lớp chọn thêm 3 em nữa thì số em được chọn bằng 20% số học sinh
của lớp. Tính số học sinh của lớp 5B.

Bài 45: Tìm diện tích hình chữ nhật biếtrằng nếu chiều dài tăng 20% số đo và chiều rộng giảm 20%
Bài 60: Một người mua 6 quyển sách cùng loại vì được giảm 10% giá bìa nên chỉ phải trả 729000
đồng. Hỏi giá bìa mỗi quyển sách là bao nhiêu?

6
7