Giáo án sinh học 10 - Ban cơ bản

Tuần dạy: 8 Ngày soạn: 08/ 10/ 2010
Tiết dạy: 8 Ngày dạy: / / 20
TÊN BÀI DẠY: BÀI 9 + 10: TẾ BÀO NHÂN THỰC (tt)
I. Mục tiêu: Sau khi học xong bài này, HS phải:
1. Kiến thức:
- Mô tả được cấu trúc và chức năng của không bào, lizoxôm, khung xương tế bào,
trung thể, màng sinh chất.
- Trình bày được cấu trúc và chức năng của thành tế bào và chất nền ngoại bào.
2. Kĩ năng:
- Thể hiện sự tự tin khi trình bày ý kiến trước nhóm, tổ, lớp.
- Lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ/ý tưởng.
- Tìm kiếm và xử lí thông tin về cấu trúc và chức năng của nhân tế bào, hệ thống
lưới nội chất, ribôxôm, bộ máy gôngi, ti thể và lục lạp trong tế bào nhân thực.
- Quản lí thời gian, đảm nhận trách nhiệm, hợp tác trong hoạt động nhóm.
3. Tư duy và thái độ:
- Có tư duy hệ thống, xem xét thành phần trong một tổng thể, nhìn thấy được sự
thống nhất giữa cấu trúc và chức năng của các bào quan trong cơ thể.
II. Chuẩn bị của GV và HS:
1. Giáo viên:
- Tranh vẽ khung xương tế bào và cấu trúc màng sinh chất.
- Phiếu học tập số 1, số 2.
2. Học sinh:
- Học bài cũ và đọc trước bài mới ở nhà.
III. Phương pháp dạy học:
- Thảo luận nhóm.
- Trực quan - tìm tòi.
- Vấn đáp - tìm tòi.
IV. Trọng tâm:Cấu trúc và chức năng của màng sinh chất.
V. Tiến trình lên lớp:

chức năng của trung thể.
Sau 5 phút GV sử dụng hình ảnh
liên quan đến các bào quan để
gọi HS trả lời.
GV nhận xét và hoàn thiện kiến
thức.
GV yêu cầu HS trả lời câu lệnh:
▼ Tb cơ, tb hồng cầu, tb bạch
cầu, tb thần kinh: loại tế bào nào
có nhiều lizoxom nhất? Vì sao?
Câu hỏi liên hệ:
(?) Tại sao các enzim trong
lizoxom không phá huỷ
lizoxom của tb?
HS trả lời theo câu hỏi của GV.
Thảo luận nhanh và trả lời:
Tế bào bạch cầu có nhiều
lizoxom nhất vì có chức năng
tiêu diệt các tb VK, các tb bị
bệnh lí và tb già.
- Vì tb có hệ thống tự bảo vệ.
Bình thường, các enzim trong
lizoxom được giữ ở trạng thái
bất hoạt chỉ khi nào cần chúng
mới được hoạt hoá bằng cách
thay đổi độ pH trong lizoxom
và lúc này enzim mới được
hoạt hoá.
2. Tế bào chất:
- Không bào

khung liên tục của màng,
ngoài ra còn có các phân tử
protein khảm rải rác trong
khung, hoặc xuyên qua khung,
hoặc bám màng trong và rìa
màng ngoài. ( Trung bình cứ
15 phân tử photpholipit xếp
liền nhau lại xen vào 1 phân
tử protein)
- Cấu trúc động: là các phân
tử cấu tạo nên màng không
đứng yên một chỗ mà nó di
chuyển trong lớp photpholipit
để thực hiện chức năng của
mình.
(?) Màng sinh chất giữ những
chức năng gì? Do các thành
phần nào đảm nhận?
Liên hệ thực tế:
(?) Tại sao khó ghép các mô
và cơ quan từ người này sang
người khác?
Trả lời nhanh
Trả lời nhanh.
Hs nghiên cứu sgk và trao
đổi, thảo luận và trình bày.
Trả lời dựa vào kiến thức
SGK
Thảo luận và trả lời được:
Do sự nhận biết các cơ


Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung ghi bảng
(?) Nêu thành phần cấu tạo
nên thành TB nấm, VK,
TV?
(?) Nhắc lại chức năng của
thành tế bào?
(?) Mô tả cấu tạo của chất
nền ngoại bào đối với tế
bào? Cho biết chức năng
của nó?
- Nấm: kitin.
- TV: xenlulozo.
- VK: peptydoglycan.
Trả lời nhanh.
Trả lời nhanh.
4. Các cấu trúc bên ngoài
màng sinh chất:
a. Thành tế bào: chỉ có ở tế
bào thực vật (xenlulozơ) và
tế bào nấm (kitin).
b. Chất nền ngoại bào:
- Cấu tạo:
+ chỉ có ở tế bào động
vật.
+ glicôprôtêin + chất
hữu cơ + vô cơ.
- Chức năng:
+ Giúp các tế bào liên
kết với nhau tạo thành mô.

- Phân hủy các tế bào già, các tế
bào bị tổn thương không phục
hồi, các bào quan hết hạn sử
dụng.
- Tiêu hóa nội bào.
Khung xương
tế bào
Hệ thống các mạng sợi và ống
protein( vi ống, vi sợi, sợi trung
gian) đan chéo nhau nằm bên trong
tế bào chất.
- Duy trì hình dạng và neo giữ
các bào quan.
- Giúp tế bào di chuyển, thay đổi
hình dạng( amip, )
Trung thể - Chủ yếu ở tế bào động vật.
- Có ở tế bào thực vật bậc thấp.
- Mỗi tế bào có 1 trung thể.
Hình thành thoi vô sắc trong quá
trình phân bào chia tế bào.
Trả lời câu hỏi: So sánh sự khác nhau của tbđv với tbtv?
- Giống nhau: Đều có 3 thành phần: Màng sinh chất, nhân tế bào và tế bào chất( gồm
các bào quan: ti thể, gôngi, riboxom,
- Khác nhau:
+ Ở thực vật:
● Thành tế bào bao ngoài màng sinh chất là xenlulozo.
● Có lục lạp.
● Không bào có kích thước lớn.
● Không có trung thể.
+ Ở động vật:

Khung
xương tế
bào Trung thể