UBND TỈNH KONTUM KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH LỚP 9
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NĂM HỌC 2012-2013
Môn: Ngữ văn
Ngày thi: 16/3/2013
Thời gian: 150 phút ( không kể thời gian giao đề)
( Đề thi có 01 trang, gồm 3 câu )
ĐỀ:
Câu 1. (4,0 điểm)
Trong truyện ngắn Lão Hạc, Nam Cao xây dựng thành công chi tiết về cái chết của
lão Hạc.
Hãy lí giải ngắn gọn nguyên nhân cái chết và phát biểu ý nghĩa nghệ thuật của chi
tiết truyện đó.
Câu 2. (6,0 điểm)
Học rộng rồi tóm lược cho gọn, theo điều học mà làm (Nguyễn Thiếp).
Viết một bài văn ngắn (không quá 400 từ), thể hiện suy nghĩ của bản thân về ý kiến
trên.
Câu 3. (10,0 điểm)
Phân tích hình ảnh người lính trong hai đoạn thơ sau:
Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.
(Đồng chí- Chính Hữu)
Không có kính, rồi xe không có đèn,
Không có mui xe, thùng xe có xước,
Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:
Chỉ cần trong xe có một trái tim.
(Bài thơ về tiểu đội xe không kính- Phạm Tiến Duật)
……………… HẾT………………

ĐỀ CHÍNH THỨC
UBND TỈNH KONTUM HƯỚNG DẪN CHẤM THI CHỌN HỌC SINH GIỎI

- Bài làm của học sinh phải tỏ ra hiểu đề; thể hiện được
phương pháp làm bài văn nghị luận xã hội;
- Bài viết đảm bảo bố cục; lập luận chặt chẽ; lời văn diễn đạt
rõ ràng, trong sáng; hạn chế được những lỗi thông thường.
b. Nội dung:
- Giới thiệu được vấn đề nghị luận… 0,5
- Giải thích: 2,0
+ Học là hoạt động tiếp nhận kiến thức của con người ( cả
kiến thức tự nhiện lẫn xã hội)
0,5
+ Học rộng là học nhiều, đọc nhiều, tiếp thu nhiều, trải
nghiệm nhiều…
0,5
ĐỀ CHÍNH THỨC
+ Tóm lược cho gọn là phải biết củng cố, hệ thống hóa lại
kiến thức cơ bản, then chốt đã được học, được đọc…cho thật
tinh, thật gọn…
0,5
+ Theo điều học mà làm tức là từ kiến thức đã học biết áp
dụng vào thực tế cuộc sống để làm, tức là học phải đi đôi với
hành.
0,5
- Bàn luận: 2,5
+ Học là quá trình tiếp thu tri thức và kĩ năng một cách chủ
động sáng tạo của con người… 0,5
+ Học góp phần làm cho trí tuệ mở mang, giàu có, tâm hồn
thêm trong sáng, cao đẹp… 0,5
+ Học không chỉ chú ý đến chiều rộng của kiến thức mà quan
trọng hơn là phải đi vào chiều sâu, nắm được tinh hoa, cốt lõi
của tri thức, để từ đó hiểu thấu, vỡ ra nhiều vấn đề từ sách vở

+ Trong điều kiện vật chất thiếu thốn, cực khổ, hoàn cảnh
thiên nhiên khắc nghiệt nhưng họ vẫn bên nhau, nặng tình 1,0
đồng đội, vượt lên tất cả, sẵn sàng trong tư thế chiến đấu (dẫn
chứng và phân tích)…
+ Giữa không gian của chiến trường, người lính bắt gặp hình
ảnh ánh trăng đẹp, người chiến sĩ trở thành thi sĩ (dẫn chứng
và phân tích)…
0,75
+ Đoạn thơ là sự kết hợp của ba hình ảnh: chiến sĩ- cây súng-
ánh trăng, tạo nên hình ảnh thơ vừa thực, vừa ảo; từ đó khắc
họa nên chân dung người lính cách mạng độc đáo…
1,0
+ Ngôn ngữ thơ vừa cụ thể, vừa giàu hình ảnh biểu tượng,
nhịp thơ chậm rãi, có độ vang ngân; cảm hứng thơ là sự kết
hợp hài hòa giữ chất hiện thực và cảm hứng lãng mạn…
0,5
* Người lính trong đoạn thơ Bài thơ về tiểu đội xe không
kính của Phạm Tiến Duật:
3,5
+ Người lính là những chiến sĩ lái xe trẻ trung, tinh nghịch
hiện lên giữa núi rừng Trường Sơn trong những năm kháng
chiến chống Mĩ ác liệt với khí thế hiên ngang, tinh thần dũng
cảm, lạc quan yêu đời, hết lòng vì miền Nam ruột thịt…
0,25
+ Phương tiện chiến đấu của họ bị bom đạn của kẻ thù làm
cho biến dạng đến trần trụi, tềnh toàng “ không kính, không
đèn, không mui, có xước” (dẫn chứng và phân tích)…
1,0
+ Thế nhưng tinh thần chiến đấu của người lính hiện lên vẫn
trong tư thế hiên ngang, bất khuất, niềm tin sáng ngời vì miền