class="bi x0 y0 w0 h1"
J3^
PHAN KHAC NGHE
•
(Giao vien Trudng TUPT chuyen Ha Tinh)
PHUONG
PHAP
GIAI
TOAN
c
su
SINH
HOC
Boi
dif^ig
hoc sinh
gioi
va on thi Dai hoc
THLT VIEN
TINH
BiNN
THUA?4
iHa NQi
NHA XUAT
BAN BAI HOC QUOC GIA
HA NOI
class="bi x0 y0 w2 h3"
Cuon
sach
"Phirang
phdp

3 muc: Lwu y li
thuyet,
Cdc
dang
bdi tap (gom cdc bdi tap mdu
vd
phucmg phdp
gidi);
Bdi tap van dung (bdi tap
tie
ludn,
bdi tap trdc nghiem
vd
dap an chi
tiet).
Moi bai tap mau la mot dang toan xac
suat
dugc
trinh
bay ngan ggn, de hieu, de su dung. He thong cac bai tap van dung dugc
soan
bam sat ngi dung chuong
trinh
thi Dai hoc va thi chon hgc sinh
gioi
cac cap.
Chung toi tin tuong rang, cuon
sach
"Phuffng
phdp

con c6
thieu
sot nhat dinh, tac gia rat mong nhan dugc cac y kien gop y de trong
Ian
tai ban sau cuon
sach
dugc hoan thien han.
Mgi
gop y xin gui ve dia
chi:
[email protected]
TAC
GIA
3
class="bi x0 y0 w2 h3"
Chuyen de
1.
XAC
SUAT TRONG DI TRUYEN PHAN TUf
VA
BIEN DI
I.
XAC
SUAT TRONG DI TRUYEN PHAN TUT
5
.
LliU
Y
LI
THUYET

ADN
dugc
cat ra.
B. MOT SO DANG BAI TAP THUCING GAP
C)
di truyen phan tu, xac
suat
dugc
su dung khi
tinh
cac bg ba xudt hien tren
mARN
theo
li thuyet ngau nhien
hoac
xac
suat
de cat cac phan tu
ADN
bang
cac
enzym cat han che.
Khi
giai bai
toan
dang nay thi nen tien hanh
theo
2 birdc sau day:
Buac 1: Tim ti le cua cac loai
nucleotit

Bu&c
2: Su dung toan to hgp de
tinh
xac
suit
Xac
suat
xuk hien bg ba
AAA
= (0,1)^ = 0,001 = lO'l
Bai
2: Trong mot ong nghiem, c6 4 loai nucleotit A, U, G, X voi ti le \an lugt la
A:U:G:X
= 2:2: 1 :2. Tu4 loai nucleotit nay nguoi ta da t6ng hgp nen
mot phan tu
ARN
nhan tao.
a. Theo li thuyet, tren phan tu
mARN
nhan tao nay, xac suit
xuit
hien bg ba
AUG
la bao
nhieu?
b.
N6u phan tu
mARN
nay c6 3000 nucleotit thi se c6 bao nhieu bg ba AAG?
5

xuat hien bo ba
2 2 1 4
AUGla=
-X -X
7 7 7 343
b.
So bo ba
AAG
tren phan tu
mARN
nay:
-
Theo li thuylt, tren phan tii
mARN
nhan tao nay, xac
suat
xuat hien bo ba
2,,
1 4
AAG
la = (-r X - =
7 7 343
-
Phan
tu
mARN
nhan tao c6 3000 nucleotit thi
theo
li thuyet ngau nhien se c6
4

tinh
xac
suat
Tren
mARN
c6 3 bo ba kk thiic la
UAA,
UAG, UGA. Vi vay can phai
tinh
ti
le cua 3 loai nucleotit A, U, G c6 trong cac bo ba nay.
2 2 1
-
Ti le cua nucleotit loai A la =
-
Ti le cua nucleotit loai U la =
-
Ti le ciia nucleotit loai G la =
2+1+3+2 8 4
1
1
2+1+3+2 8
3 3
2+1+3+2 8
Buac 2: Su dimg toan to hop de
tinh
xac
suat
6
1.2 1 1

suat
xuat hien bo ba ket thuc = —^ + —^ + ^ ^
128 256 256 256 32
Nhu
vay, tren phan tu
ARN
nhan tao nay, trung binh cu 32 bo ba thi c6 1 bo ba
kk
thiic.
Bai
4: Neu cac nucleotit
duoc
xep ngau nhien tren mot phan tu ARN c6 10^
nucleotit, chiia 30%A, 20%X, 10%U, 40%G. So
\kn
trinh
tu
5'-GXXA-3'
duoc
trong doi
xuit
hien la bao
nhieu?
Hu&ng
dan
giai:
Buac 1: Tim ti le cua cac loai nucleotit
lien
quan den bo ba can
tinh

duoc
trong doi xuat
hien la = — x
i
o^
= 4,8 ~ 5
(lugt).
625
-
Nhu vay tren phan tu ARN nay,
theo
li
thuyet thi se c6 tir khoang 4 dSn 5 lugt
trinh
tu
5'-GXXA-3'
dugc
xuk hien.
Bai
5: Co mot enzym cSt
gioi
han cSt cac doan ADN mach kep a doan
trinh
tu
nucleotit
AGGXT.
Khi su dung enzym nay dk dt mot phan tu
ADN
c6 t6ng s6
3.10^ cap nucleotit (bp) thi

-
Co mot enzym cat
giai
han cSt cac doan ADN mach kep a doan
trinh
tu
nucleotit
AGGXT.
Khi su dung enzym nay de cSt mot phan tu
ADN
c6 t6ng s6
3.10' cap nucleotit (bp) thi theo
li
thuyet phan tu
ADN
nay se c6 s6 vi tri bi cSt la
=
\ 3.10^ = 29296,875 ~ 29296
(vi
tri
cSt).
4
-
Vai 29296 vi
tri
cat
thi
se c6 s6 doan
ADN
la 29296 +

30%;
25%); 25%).
Tu 4
loai
nucleotit nay nguai ta da tong hap nen mot phan tu
ARN
nhan tao. Theo
li
thuyet, tren phan tu
mARN
nhan tao nay, xac suk xuk
hien
bo ba
UUG
la bao nhieu?
Bai
3. Co mot enzym cat
giai
han cSt cac doan
ADN
mach kep 6 doan
trinh
tu
nucleotit
5'AGTTX3'.
Khi sii dung enzym nay dl cit mot phan tu
ADN
c6
tong
so 5.10^ cap nucleotit (bp) thi theo li thuyet phan tu

loai
nucleotit nay nguai ta da tong hap nen mot phan tu
ARN
nhan tao.
Theo li thuyet, tren phan tu ARN nhan tao nay, xac sudt xudt
hi§n
bp ba ket
thiic
la bao nhieu?
.
2. Bai tap
trac
nghiem
Cau
1. Trong mot ong nghiem, c6 4
loai
nucleotit A, U, G, X vai ti 1? Ian
lugrt
la
A:U:X:G
= 2: 1 :2:3. Tu4
loai
nucleotit nay nguai ta da tong hap nen
mot
phan tu
ARN
nhan tao. N6u phan tu
ARN
nay c6 1500 nucleotit thi se c6
bao nhieu bo ba

thuyet, tren phan tir ARN nhan tao nay, xac suit xuSt
hien bo ba ket thiic la bao
nhieu?
A.—.
B. —. C. —. D. '
64 192 32 64
Cau
4. Trong mot ong nghiem, c6 3 loai nucleotit A, U, X voi ti le Ian lucrt la A :
U:X
= 2: 1 :2. Tu3 loai nucleotit nay nguoi ta da tong hop nen mot phan tu
ARN
nhan tao. Theo li thuyet, tren phan tu ARN nhan tao nay, xac
suat
xuSt
hien bo ba ket thiic la bao
nhieu?
A.
A. B.J c.il. D. '
125 125 125 125
Cau
5. Co mot enzym cat
gioi
han cat cac doan ADN mach kep a doan
trinh
tu
nucleotit 5'AGTTXG3'. Khi su dung enzym nay dk cSt mot phan tu ADN c6
tong so 2.10^ cap nucleotit (bp) thi
theo
li thuy6t phan tu ADN nay se bi cat
thanh bao nhieu doan ADN?

Neu phan tu
ARN
nay c6 2500 nucleotit thi se c6 bao nhieu bo ba
UAA?
A.
240. B. 180. C. 152. D.412.
Cau
8. Trong mot 6ng nghiem, c6 ti le 3 loai nucleotit A, U, G voi ti le \kn lugt la
A:U:G
= 2:2:l.Tir3 loai nucleotit nay nguai ta da t6ng hgrp nen mot phan
tir
ARN
nhan tao. Theo
li
thuyet, tren phan tu ARN nhan tao nay, xac suit
xuit
hi?n bo ba kk thuc la bao
nhieu?
A.ii.
B.J C.il. D. '
125 125 125 125
9
Cau
9. Co mot enzym cat
gioi
han cat cac doan ADN mach kep a doan
trinh
tu
nucleotit
5'ATXG3'.

A.
143. B.480. C. 126.
D.461.
3. Dap an:
a. Cac bai
tu*
luan:
Bail.
Buac 1: Tim ti le cua cac loai nucleotit
lien
quan den bo ba can
tinh
xac
suat
1
1
-
Ti le cua nucleotit loai U la =
-
Ti le cua nucleotit loai X la =
-
Ti le cua nucleotit loai A la =
1+2+1+2 6
2 2 1
1+2+1+2 6
1
1
1+2+1+2 6
Buac 2: Su dung toan to hop de
tinh

UXA.
Bai
2.
Buac 1: Tim ti le cua cac loai nucleotit
lien
quan dSn bo ba can
tinh
xac
suat
-
Ti le cua nucleotit loai U la = 30% = 0,3.
-
Ti le cua nucleotit loai G la = 25% = 0,25.
Buac 2: Su dung toan to hop de
tinh
xac
suat
Xac
sudt
xuit
hien bo ba UUG = (0,3)^ x 0,25 =
0,0225
= .
400
10
Bai
3.
Buac 1: Tim ti le cua cac
loai
nucleotit

-
Co mot enzym cat
giai
han cat cac doan ADN mach kep a doan
trinh
tu
nucleotit
5'-AGTTX-3'.
Khi su dung enzym nay d8 cat mot phan tu
ADN
c6 t6ng
so 5.10^ cap nucleotit (bp) thi
theo
li
thuyet phan tu
ADN
nay se c6 so vi tri bi cat
la
= ^
X
5.10^ =488281,25 -488281
(vi
tri cat).
4
-
Vai 488281 vi tri cat thi se c6 s6 doan
ADN
la 488281 + 1 = 488282 (doan).
Bai
4.

suat
xuat hien
trinh
tu
5'-XGXA-3'
=
0,3
X
0,3
X
0,3
X
0,2 =
0,0054
= .
5000
-
Theo
li
thuyet ngau nhien thi tren mot phan tu ADN c6 10* nucleotit, c6 ti le
A
+ T ^ 2
G
+ X 3'
S6 lan
trinh
tu
5'-XGXA-3'
duac
trong doi xuat hien la = x 10* = 5400.

tinh
ti
le cua 3
loai
nucleotit A, U, G c6 trong cac bo ba nay.
1
-
Bon
loai
nucleotit A, U, G, X c6 ti le
bang
nhau nen moi
loai
chiem ti le = —.
4
11
Buac 2: Su dung toan to hap de
tinh
xac
suat
-
Xac
sudt
xudt hien bo ba
UAA
= - x (-)' = — .
•
• 4 4 64
-
Xac

2
3 4
5 6 7
8 9 10
B B
A D D
C
A
C
D B
II.
XAC SUAT KHI CO BIEN Dl
.
LUU Y
LITHUYET
-
Khi giam phan, te bao khong dot bi^n se sinh ra giao tu khong dot bien. Hop
tu
khong dot bien
dugc
sinh ra do sir ket hap giua giao tu due khong dot bi6n vai
giao tu cai khong dot bien.
-
Khi
phep
lai c6 nhieu cap gen thi nen phan
tich
theo
tung cap gen dk
tinh

Trong
cac giao tu
duoc
sinh ra, lay ngau nhien 1 giao tu thi xac
suit
dk thu
dugc
giao tu mang gen
ABbD
la bao
nhieu?
Hie&ng
dan
gidi:
Buac 1: Xac dinh ti 1? cua loai giao tu
ABbD.
-Cap gen Aa giam phan
binh
thuang se sinh ra
2
load
giao
tCr la
A va^ ^.
-
Cap gen
Dd
giam phan
binh
thuang se

Bb c6
ti
le = 6%.
->
Vay
loai
giao
tii
ABbD
c6
ti
le = ^ x 1 x 6% = 1,5%.
Buac
2:
Su
dung toan to hop
de
tinh
xac
suat
Lay ngau nhien
1
giao
tu thi
xac
suk
dk
thu
dugc
giao

binh thuong.
Trong
cac
giao
tu
dugc
sinh
ra,
\iy ngau nhien
2
giao
tu
thi
xac
sudt
de thu
dugc
2
giao
tu mang
gen
AbD
la
bao nhieu?
Hu&ng
dan
giai:
Buac
1: Xac
dinh

-
Co 20% so te bao da
bi roi loan phan li
cua cap NST
mang
cap gen Bb o
giam
phan I, giam phan II
diln
ra
binh thuong
c6 80% s6 tl bao
mang
cap gen Bb
giam phan binh thuong
se
sinh
ra 2
loai
giao
tu la B va b,
trong
do
giao
tu
mang
genb
= 80%
xl-40%.
Vay loai

giao
tix
mang
gen
AbD
la
=
C^x0,lx0,9 = 0,18.
- Khi
lay
ngau
nhien
2 giao
tvt
ma chi yeu cau 1 giao
tir
mang
gen
AbD
thi
giao
tir
con lai
khong
phai
la
AbD.
-
Trong
2 giao

dung
toan
to
hrjp
de
tinh
xac
suat.
13
Bai
1: Gia su c6 mot the dot
bi^n
lech
boi
van c6 kha nang sinh san huu
tinh
binh
thuang va cac
loai
giao tu dugc tao ra
dku
c6 kha nang thu
tinh
vai
xac suit nhu nhau
thi
khi
cho the ba kep (2n +
1
+

tu:
n, n +
1,
n +
1,
n + 2.
~
1 2 1
Vai
ty le cua
moi
loai:
Giao tu
(n)
=—,
Giao tu
(n
+
1)
=—,
Giao tu
(n
+ 2)
=—
4 4 4
-
Hgp tu
CO
bg NST (2n + 1) dugc tao ra nha su kk hgp cua giao tu due (n) vai
giao tu cai (n + 1)

- = 25%.
4
Bai
2: Cho biet trong qua
trinh
giam phan cua ca the due eo 16% so te bao c6 cap
NST
mang cap gen Aa khong phan li trong giam phan 1, giam phan II dien ra
binh
thuang, cac te bao khac giam phan
binh
thuang, ca the cai giam phan
binh
thuang.
C)
phep lai
(3^AaBb
x
jAaBB
sinh ra
Fi.
Ldy ngau nhien
1
ca thi
a
Fi,
xac
suat
de thu dugc ca the eo
kieu

biln
(aB).
-
Ca the due c6 16% so te bao c6 dot bien a cap
Aa
nen se c6
84%
tl bao khong dot
biln
^ (jAa
x
$
Aa
se sinh ra aa
vai
ti
le = -
x
0,84 =
0,21.
4
-
C5
cap gen Bb khong c6 dot bien nen cJBb
x
$BB se sinh ra Bb
vai
ti
le = ^.
-

giam phan cua ca the cai c6 12% so te bao c6 cap
NST mang cap gen Bb khong phan li trong giam phan
I,
giam phan II dien ra
binh
thuang, cac te bao kliac giam phan binh thuang, ca the due giam phan
binh
thuang. 6
phep
lai d^AaBB x
2AaBb
sinh ra Fj. Lay ngau nhien 2 ca the
a
Fi,
xac
suat
de thu
dugc
1 ca the c6 kieu gen AaBBb la bao
nhieu?
Hir&ng
dan
giai:
Buac 1: Xac dinh ti le cua loai hop tu AaBBb.
d'AaBB
X
$AaBb = (c^Aa x
^AaX^^BB
x 9Bb)
Kieu

-
Vay trong cac loai hop tu thi hop tu AaBBb
chilm
ti le = - x 0,06 = 0,015.
4
Cac hop tu con lai c6
ti
le =
1
- 0,015 = 0,985.
Buac 2: Su dung toan to hop dk
tinh
xac suit
Lay
ngau nhien 2 ca the a
Fi,
xac suk dS thu
dugc
1
ca
\hk
c6
kilu
gen AaBBb la
=
C^x0,015x0,985 -0,03.'
C.
BAI
TAP
VAN

Bai
2. Mot loai thuc vat c6 bg NST 2n = 24. Mot thI dot biSn bi mit 1 doan a
NST s6 1, dao 1 doan a NST s6 3, lap 1 doan a NST s6 4. Gia su qua
trinh
giam
phan
diln
ra binh thuang thi trong cac giao tu
dugc
sinh ra, l4y ngau
nhien
1
giao tu. Xac
suat
de thu
dugc
giao tu khong bi dot bien la bao
nhieu?
Bai
3. Cho biet trong qua
trinh
giam phan cua ca the cai c6 10% so te bao c6 cap
NST mang cap gen Bb khong phan li trong giam phan
I,
giam phan II dien ra
binh
thuang, cac te bao
khac
giam phan binh thuang, ca the due giam phan
binh

giam phan dien ra
binh
thuong; cac t6 bao con lai giam phan
binh
thuomg.
Lay
nglu
nhien 2 giao tir, xac suit d^ thu dugrc 1 giao tu c6 6 NST la
bao nhieu?
Bai
5. Gia su c6 mot the dot bien lech boi van c6 kha nang sinh san
hixu
tinh binh
thuomg va cac
loai
giao tu dugc tao ra deu c6 kha nang thu tinh
voi
xac
suAt
nhu
nhau
thi khi cho the mot (2n - 1) tu thu phan sinh ra doi
Fi.
lAy ngau nhien 2 ca
the a
doi
Fi,
xac suat
dk
thu

A.
87,5%. B. 12,5%. C. 75%. D. 25%.
Cau
2. Mot ca thi a mot
loai
dong vat c6 bo nhiem sic thk (NST) 2n = 12. Khi
quan sat qua
trinh
giam phan cua 2000 t6 bao sinh
tinh,
nguoi ta thdy 20 tS bao
CO
cap nhiem sac the so 1 khong phan li trong giam phan 1, cac sir
kien
khac
trong
giam phan dien ra
binh
thuong; cac tS bao con lai giam phan
binh
thuomg.
Lay ngau nhien
1
giao tu, xac
suat
de thu dugc giao tu c6 5 NST la
A.
1%. B. 0,05%. C. 0,5%. D. 10%.
Cau
3. Cho biet trong qua

trinh
giam phan cua co
the due, cap NST mang cap gen Aa d 10% s6 tl bao khong phan li trong giam
phan I, giam phan II dien ra
binh
thuong, cac cap NST khac phan li
binh
thuong.
Trong qua
trinh
giam phan cua co the cai, cap NST mang cSp gen Ee o
2%
so te bao khong phan li trong giam phan I, giam phan II dien ra
binh
thuong,
cac cSp NST khac phan li
binh
thuong. Ldy ngau nhien 1 ca thi o doi
con,
xac
suat
de thu dugc ca the dgt bien la
A.
11,8%. B.2%. C.0,2%. D.88,2%.
16
Cau
5. Mot ca
th^
d mot
loai dong

giam phan
binh
thuong.
Trong
cac
giao
tu
dugfc sinh
ra,
idy ngau nhien
1
giao
tu,
xac
sudt
dk
thu
dugrc loai
giao
tu c6 5
nhiem
s4c thk la
A.
2,5%. B.
1%.
C. 5%. D. 0,5%.
Cau
6. Gia su c6
mot
thk

sinh
ra
dai
F|. Lay
ngau nhien
1 ca thk
F\,
xac
suit
dk
thu
duac
loai
hap
tu
c6 bp NST
2n
+ 1 la
A.
50%. B. 12,5%. C. 25%. D. 75%.
Cau
7. CJ
phep
lai
c5^AaBbDdEe
x
$AaBbddEe.
Trong
qua
trinh

khong phan
li
trong giam phan
I,
giam phan
II
dien
ra
binh
thuong,
cac cap NST
khac
phan
li
binh
thuong. Ldy ngau nhien
1 ca thk a dai
con,
xac
suat
de
thu
duac
ca the
khong dot bi6n
la
A.
2%.
B.31%.
C. 69%.

ra
binh
thuong;
cac tk bao con
lai giam phan
binh
thuong.
Lay ngau nhien
1
giao
tu,
xac
suat
de
thu duoc loai
giao
tu
c6 11 NST la
A.
49%. B.2%. C. 98%. D. 4%.
Cau
9. Cho
biet trong
qua
trinh
giam phan
cua ca
thI
due c6 16% s6 tk bao c6 cap
NST mang

1 ca
the
o
Fi,
xac
suit
dk
thu dugc
ca thk
dot bi^n dang
th6 ba la
A.
16%. B. 8%. C. 32%. D. 4%.
Cau
10. Cho
biet trong qua
trinh
giam phan
cua co thS due c6 8% s6 tk bao c6 cap
NST mang
cap gen Bb
khong phan
li
trong giam phan
I,
giam phan
II
dien
ra
binh

Fi. Liy
ngau nhien
1 ca
thI
6 Fi, xac
suat
dk
thu
dugc
ca
the dot
hikn la
A.
80,96%. . B. 19,04%.
C._2S)%.
45: 9,6%T-~-»
THLT VIEN TJNHBiNHTHUAN
Cau
11. Mot ca thk a mot loai dong vat c6 bo
nhilm
sic thk (NST) 2n = 20. Khi
quan sat qua
trinh
giam
phan cua 2000 te bao sinh
tinh,
nguod ta thay 80 te bao
CO
cap nhiem sic thk so 8 khong phan H trong giam phan
I,

4,5%. B. 72%. C.9%. D. 2,25%.
Cau
13.
CJ
phep
lai (5*AaBbDd x $AaBbdd. Trong qua
trinh
giam phan cua co thi
due, cap NST mang cap gen Aa o 15% so te bao khong phan li trong giam
phan I, giam phan II dien ra binh thuong, cac cap NST
khac
phan li binh
thuong; Trong qua
trinh
giam phan cua co the cai, cap NST mang cap gen bb d
20% s6 ik bao khong phan li trong giam phan I, giam phan II dien ra binh
thuong, cac cap NST
khac
phan li binh thuong. Lay ngau nhien 1 ca the o doi
con, xac
suat
de thu
dugc
ca the c6 kieu gen Aabbdd la
A.
4,5%. B.4,25%. C. 8,5%. D. 2,125%.
3. Dap an
a. Cac bai
tur
luan:

le = ^ x 0,8 = 0,4.
-
6 cap gen Bb khong c6 dot bidn nen ^Bh x ^Bb se sinh ra bb
voi
ti
le = - .
4
-
Vay trong cac loai hgp tu thi hgp tu
aabb
chilm
ti le =
—
x 0,4 =
0,1.
4
Buac 2: Su dimg toan to hgp de
tinh
xac
suat
lAy ngau nhien
1
ca the o
Fi,
xac
suat
de thu
dugc
ca the co kieu gen
aabb

cap so
3
CO
1
NST
bi
dot
bien
thi
khi
phan
li
se cho 1/2 giao tu
binh
thuang.
-
O cap so 4
CO
1
NST
bi
dot
bien
thi
khi
phan
li
se cho 1/2 giao
tir
binh

1:
Xac
dinh
ti le
ciia
loai
hop tu
AaBb.
c^AaBb
X
5AaBb
= {SAa x
9Aa)(c5'Bb
x $Bb)
Kieu
gen
AaBb
la hop tu
khong
dot
bien,
no dugc sinh ra do su
thu
tinh
giua giao tu
due
khong
dot
bien
voi

sinh
ra
Aa
voi
ti
le = —.
4
-
Vay trong cac
loai
hop tii
thi
hop tu
AaBb
chilm
ti le =
—
x
0,225
=
0,05625.
4
Cac hop tu con lai c6
ti
le =
1
-
0,05625
= 0,94375.
Buac

thuang (cac cap NST
phan
li
dong
dku
vk hai cue te bao) thi s6 NST cua giao tu la n = 6 NST.
->
Giao tu
CO
6 NST la giao tu khong dot
bi&n.
-
Giao tu
binh
thuang chi dugc tao ra tu cac te bao giam phan
binh
thuang.
-
S6 tl bao giam phan
binh
thuang la
2000
- 40 =
1960
{tk bao).
19
-
Loai
giao tu c6 6 NST chiem ti le = = o,98.
•

loai:
Giao tu (n) = ^, Giao tu (n - 1) = ^
-
Hop tu
CO
bo NST (2n - 1) duoc tao ra nha su ket hop cua giao
tii
due (n) voi
giao tu cai (n - 1)
hoac
giao tu due (n -1) voi giao tu cai (n). Nhu vay ty le cua
loai
hop tu (2n - 1) bang
tich
ty le cua cac
loai
giao tu
$(n).c?(n
- 1) + $(n -1). S(n) = 2.(n).(n - 1)
->
Hop tu (2n -
l)c6tile
=
2x—X
—
= —.
•
2 2 2
Buac
2: Su dung toan to hop de

2.
XAC SUAT TRONG
QUY
LUAT Di TRUYEN
I.
DI
TRUYEN
MENDEN
A.
KIEN
THLfC
LI
THUYET
LIEN
QUAN
DEN
TINH
XAC
SUAT
-
Trong giam phan, su phan li cua cap NST la co che dan toi su phan li cua cap
alen. Ban chat cua quy luat phan li la su phan li cua cac alen trong cap alen, moi
alen di mot giao tu.
-
Quy luat phan li cua Menden la quy luat di truySn ca ban cua moi quy luat
khac. Tuc la a cac quy luat di truyen khac, cac cap gen
ciing
phan li theo quy luat
cua Menden
(trir

li kieu hinh
bang
tich ti le cua cac cap tinh
trang,
ti le
phan
li kieu gen
bang
tich
ti le cua cac cap gen.
-
Khi gen di truySn
theo
quy luat
phan
li doc lap thi chiing ta su
dung
quy luat
to hop tir do de tinh su to hop cua cac cap
alen.
-
Cac cap gen
phan
li doc lap voi
nhau
thi a doi con c6:
+
Ti le
kilu
gen

bang
tich ti le cua cac tinh
trang
c6 trong kieu
hinh do.
-
Hai cap tinh
trang
di truyen
phan
li doc lap voi
nhau
khi ti le
phan
li
kieu hinh
cua
phep
lai
bang
tich ti le cua cac cap tinh
trang.
-
Trong truong hop tinh
trang
do mot gen quy dinh, nSu a doi con
xuat
hien kieu
hinh
chua

lai AaBbdd x AabbDd, loai ca thk c6 2
alen
troi a dai con chiem
C^ 3
ti
le =
—f
= (vi ca bo va me c6 4 cap gen di hop)
2 8
O
phep
lai AaBbDD x AAbbDd, loai ca the c6 5
alen
trpi a doi con chiem ti le
1
,
=
^= (vi ca bo va me c6 3 cap gen di hop va trong do c6 2 cap gen
dong
hop
2 8
troi
nen ca the c6 5
alen
troi thi khi ap
dung
gidng nhu chi c6 3
alen
troi).
-

1
100%
A-
CO ti le= 100% aa CO ti le = 0
Aa X Aa 2
3 : 1
A-
CO ti le =
—
4
aa CO ti le =
4
21
Aa
X aa
2
1
: 1
A-
CO
ti
le =
—
•
2
,
1
aa
CO
ti le = -

hanh theo 2 buoc.
Budc
1:
Xac
dinh
kieu
gen cua bo me va
viet
so d6 lai dk
tim
ti le
ciia
loai
kilu
hinh
can
tinh
xac
suat.
Buac
2:
Sur dung toan to hop de
tinh
xac
suat
Bai
1: Cho biet A quy
dinh
than cao
troi

kieu
gen
AABB
Cay than thap, hoa trang c6
kieu
gen
aabb.
-SadSlai:
AABB
x
aabb
F,:
AaBb
•
Fi
X
F| AaBb x
AaBb.
-
Viet
giao tu va lap bang ta se thu dugc dai F2 c6 ti le
kiSu
hinh
9 than cao,
hoa do; 3 than cao, hoa trang; 3 than thap, hoa do;
1
than thap, hoa trang.
9
->
Cay than cao, hoa do c6 ti le = —.

thua 2 la
vi
phai c6 2 cay than cao, hoa do; Luy
thira
3 vi phai c6 3 cay c6
kieu
hinh
khong phai than cao, hoa do.
22
-
Khi
bai toan yeu cau trong 5 cay chi c6 2 cay than cao, hoa do thi 3 cay
con lai phai c6 kieu hinh
khac.
-
Cac
kieu hinh khac c6 ti
1^
= 1 - ti
1^
ciia
kieu hinh can tinh xac suat
Bai
2: Cho hik A quy
dinh
than cao
troi
hoan toan so voi a quy
dinh
than thdp, B

phan
tich
la
lai
voi cay dong hop
Ian.
Cay dong hop Ian c6
kieu
gen
aabb.
-
So d6
lai:
AaBb x
aabb
Fb:
lAaBb,
lAabb,
laaBb, laabb
-
Ti le
kieu
hinh
a dai Fb la 1 than cao, hoa do; 1 than cao, hoa trang; 1 than
thap, hoa do;
1
than thap, hoa trang.
Cay than thap, hoa trang c6 ti le =
—
.

- - = -
4 4
-
Lay 3 cay
Fb.
Xac
suat
de trong 3 cay nay chi c6 1 cay than thap hoa trang la
„i
1 ,3,2 27
4 64
Bai
3: Cho biet gen A quy
dinh
than cao
troi
hoan toan so voi alen a quy
dinh
than
thap. Cay than cao tir thu ph4n, thu dugc dai Fi c6 ti le 75% cay cao : 25%
cay thap.
a. Lky ngau nhien
1
cay
Fi.
Xac sudt dS dugc cay than cao la bao nhieu?
b.
Ldy
ngau
nhien

toan cho biet doi Fi c6 ti le 75% cay cao : 25% cay thap ->
CJ
Fi,
cay than
cao chiem ti le = 0,75.
Buac
2;
Tinh
xac
suat
Lay
ngau nhien
1
cay, xac suit dk thu
dugrc
cay than cao la 0,75.
b.
Lay
ngau nhien
1
cay than cao
Fi.
Xac
suat
de dugc cay thuan chung
la
bao nhieu?
Buac
1:
Tim

dugrc
1
cay thuSn chung la
bao nhieu?
Buac
1:
Cay than cao tu thu phdn, dai con thu
dugrc
75% cao : 25% thip chung
to
cay than cao dem tu thu phan c6 ki^u gen Aa va dai con c6 ti le kiku gen la
lAA
: 2Aa : laa. -> Trong so cac cay than cao a Fi (1 AA va 2 Aa), cay thu4n
chung chiSm ti le = ^
Buac
2:
-
Chgn 3 cay than cao
Fi.
Xac
suAt
di thu
dugrc
1
cay thuSn chung la
2.
Bai tap tinh xac suat ve kieu gen
1
(2^
_

de thu dugrc 3 ca the deu c6
kieu
gen AaBb la bao nhieu?
Hir&ng
dan
gidi:
Buac
1:
Tim
ti le cua
kieu
gen can
tinh
xac
suat
-
So d6
lai:
AaBb x Aabb = (Aa x Aa)(Bb x bb)
-
Cap lai Aa x Aa se sinh ra dai con c6
kieu
gen Aa
voi
ti le = ^
24