Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
Lời Nói Đầu
"Thuế là một phần thu nhập mà mỗi một tổ chức, cá nhân có nghĩa vụ
đóng góp cho nhà nước theo luật dịnh để đáp ứng nhu cầu chi tiêu theo chức
năng của nhà nước; người đóng thuế được hưởng hợp pháp phần thu nhập
còn lại''
Để góp phần thúc đẩy sản xuất, mở rộng lưu thông hàng hóa dịch vụ
khuyến khích nền kinh tế quốc dân, đông viên phần thu nhập của người tiêu
dùng và ngân sách nhà nước và chánh được những nhược điểm của thuế
doanh thu ''thuế đánh chồng lên thuế'' và thuế lợi tức. Việc ra 2 loại thuế
mới- thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế GTGT đã làm cho nguồn thu của
ngân sách lớn, khuyến khích nền kinh tế phát triển, các thành viên doanh
nghiệp không phải đóng mà chỉ là người thu hộ Nhà nước, đồng thời với
việc miễn thuế đã làm cho nền kinh tế nước ta vân động liên tục. Việc ra 2
loại thuế mới đã làm cho nền kinh tế nước ta hội nhập với các nước trên thế
giới, giúp việc trao đổi mua bán được thuận tiện hơn. Việc ra hai loại thuế
mới là tất yếu khách quan, phù hợp với tình hình kinh tế của nước ta.
Công bằng với mọi ngành nghề, sản phẩm, dịch vụ, tạo mặt bàng kinh
doanh. VAT, thuế thu nhập DN góp phần đổi mới tư duy về cơ chế nộp
thuế, hạn chế đối tượng chốn thuế
1
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
I-Các yếu tố cấu thành một sắc thuế
Mỗi sắc thuế có mục đích, yêu cầu riêng nhưng đềù được cấu thành
bởi những yếu tố sau:
1-Tên gọi của thuế.
2-Đôí tượng chịu thuế, đối tượng không thuộc diện chịu thuế: Xác
định thuế dược đánh trên loại đối tượng nào (hàng hóa, dịch vụ )hoặc thuế
không đánh vào đối tượng nào. Yếu tố này thường được sử dụng trong các
sắc thuế gián thu.
3-Đối tượng nộp thuế, đối tượng không phải nộp thuế: Xác định tổ
quyết toán, lưu giữ sổ sách kế toán, chứng từ hóa đơn theo quy định.
II- Từ 1/1/1999 hệ thống chính sách sách thuế của nước ta gồm
mười sắc thuế:
1- Thuế GTGT: là thuế tính trên khoản GT thêm của hàng hóa, dịch
vụ phát sinh trong quá trình sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.
2- Thuế tiêu thụ đặc biệt: là thuế đánh vào việc kinh doanh một số
mặt hàng và dịch vụ và phần lớn là người có thu nhập cao mới tiêu thụ.
3- Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu: thuế xuất nhập khẩu là loại thuế
gián thu, còn gọi là hàng rào thuế quan, có tác dụng góp phần vào việc quản
lý các hoạt động xuất nhập khẩu, thúc đẩy việc mở rộng quan hệ kinh tế đối
ngoại, bảo hộ hợp lý sản xuất tiêu dùng trong nước, tăng thu cho nhân sách
nhà nước.
4- Thuế thu nhập doanh nghiệp: là loại thuế trực thu đánh trực tiếp
vào thu nhập của các doanh nghiệp, áp dụng đối với cả doanh nghiệp trong
nước lẫn doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam
5- Thuế thu nhập đối với người có thu nhập cao: là loại thuế trực thu,
thuế góp phần thực hiện công bằng xã hội, động viên mội phần từ người có
thu nhập cao vào ngân sách nhà nước.
6- Thuế sử dụng đất nông nghiệp: đánh vào các tổ chức cá nhân được
nhà nước giao đất sản xuất nông nghiệp.
7-Thuế nhà đất: là loại thuế tài sản,ngoài việc thu cho ngân sách nhà
nước, đất góp phần quản lý đối với việc sử dụng đât ở, đất xây dựng công
trình.
8- Thuế chuyển quyền sử dụng đất: là loại thuế trực thu, ngoài việc
thu cho ngân sách nhà nước còn góp phần quản lý nhà nước về các hoạt
động chuyển quyền sử dụng đất.
9- Thuế tài nguyên: thuộc loại thuế tài sản, thuế góp phần quản lý,
bảo vệ việc khai thác sử dụng tài nguyên một cách tiết kiệm, hợp lý có hiệu
quả và bảo đảm nguồn thu cho ngân sách nhà nước.
10- Thuế môn bài: là khoản thu có tính chất lệ phí, thu hàng năm vào
thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế.
-Sản phẩm muối
Hàng hóa dịch vụ thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt không phải
nộp thuế GTGT ở khâu đã chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.
-Thiết bị máy móc, phương tiện vận tải chuyên dùng thuộc loại trong
nước chưa sản xuất được mà cơ sở có dự án đầu tư nhập khẩu để làm tài sản
cố định theo dự án đó
-Chuyển quyền sử dụng đất thuộc diện chịu thuế chuyển quyền sử
dụng đất
-Nhà ở thuộc sở hữu nhà nước do nhà nước bán cho người đang thuê
-Dịch vụ tín dụng, quỹ đầu tư
Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm học sinh, bảo hiểm vật nuôi cây trồng
và các loại bảo hiểm không nhằm mục đích kinh doanh.
-Dịch vụ y tế
4
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
-Hoạt động văn hóa, triển lãm, thể dục thể thao không nhằm mục đích
kinh doanh, biểu diễn nghệ thuật, sản xuất phim, phát hành chiếu phim
nhựa, phim tài liệu
-Dạy học, dạy nghề
-Phát sóng truyền thanh, truyền hình bằng nguồn ngân sách của nhà
nước
-In xuất bản, phát hành báo chí, bản tin chuyên ngành, sách chính trị,
sách giáo khoa giáo trình, sách văn bản pháp luật, sách in bằng tiếng dân tộc
thiểu số, tranh ảnh, áp phích tuyên truyền cổ động, in tiền.
-Dịch vụ phục vụ công cộng về vệ sinh, thoát nước đường phố và khu
dân cư duy trì vườn hoa, công viên, cây xanh đường phố, chiếu sáng công
cộng và dịch vụ tang lễ.
-Duy trì, sửa chữa, xây dựng các công trình văn hóa, nghệ thuật, công
trình công cộng, cơ sở hạ tầng và nhà tình nghĩa bằng nguồn vốn đóng góp
Cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị -xã hội, tổ chức
xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, lực lượng vũ trang nhân dân trong
phạm vi chức năng, quyền hạn của mình giám sát, phối hợp với cơ quan
thuế trong việc thi hành luật thuế GTGT
Công dân Việt Nam có trách nhiệm giúp cơ quan thuế, cán bộ thuế
trong việc thi hành
7- Căn cứ tính thuế
Là giá trị tính thuế và thuế suất
-Giá tính thuế
+Đối với hàng hóa, dịch vụ sản xuất trong nước giá tính thuế là giá
bán chưa có thuế GTGT
+ Đối với hàng hóa nhập khẩu, giá tính thuế GTGT là giá nhập khẩu
(CIF) + thuế nhập khẩu
- Thuế suất có 4 thuế xuất : 0%, 5%, 10%, 20%
+Thuế suất 0% đối với hàng hóa xuất khẩu
+Thuế suất 5% đối với mặt hàng thiết yếu hiện đang chịu thuế doanh
thu với thuế suất thấp như nước, phân bón,thuốc chữa bệnh, dụng cụ y tế, đồ
chơi,...
+ Thuế xuất 20% đối với hàng hóa, dịch vụ chưa khuyến khích tiêu
dùng, hiện đang chịu thuế doanh thu với mức thuế suất cao như vàng, bạc,
đá quý, khách sạn, du lịch...
+Thuế xuất 10% đối với các loại hàng hóa dịch vụ khác
8- Phương pháp tính thuế: gồm 2 phương pháp
a) Phương pháp khấu trừ: phương pháp khấu trừ thuế áp dụng đối với
các cơ sở kinh doanh đã thực hiện tốt chế độ sổ sách kế toán, mua bán có
hóa đơn .
VAT phải nộp= thuế VAT đầu ra - VAT đầu vào
b) Phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng áp dụng với cơ kinh
doanh chưa thực hiện đầy đủ các điều kiện về kế toán, hóa đơn và cơ sở
kinh doanh vàng bạc, đá quý
000.000.1%10000.000.10
=×
Công ty có dự án đầu tư 60 tỷ đồng trong thời gian 3 năm. Năm đầu đã
thanh toán cho bên nhận thầu 18 tỷ đồng vả nhập máy móc thiết bị 8 tỷ
đồng. Vậy số thuế GTGT đầu vào là 2 tỉ đồng được hoàn vào đầu năm tiếp
theo.
12-Việc thực hiện thuế GTGTở Việt Nam trong giai đoạn 1999-2000
Sau 2 năm thực hiện luật thuế GTGT, tình hình kinh tế- thị trường có nhiều
những chuyển biến rõ rệt: việc sử dụng hóa đơn, chứng từ giao dịch,mua
bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ đã tăng cường, công tác hạch toán kinh tế
của doanh nghiệp được thúc đẩy... đồng thời đã dáp ứng được các yêu cầu
ổn định sản xuất, không làm ảnh hưởng lớn đến kế hoạch thu ngân sách và
ổn định thị trường. Có được kết quả tích cực như vậy là do sự chỉ đạo sát
sao của Đảng, công tác triển khai thực hiện của Chính phủ và Bộ tài chính,
nắm bắt kịp thời vướng mắc phát sinh và đề ra các giải pháp thực tiễn. Ngay
từ khi mới bắt đầu thựcc hiện, thuế GTGT đã trở thành nguồn thu quan
trọng. Chỉ trong 2 năm chúng ta đã thu được hơn 70.000 tỷ đồng và đảm
7
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
bảo 20%-25% trong cơ cấu thu của ngân sách Nhà nước. Đồng thời nó đã
góp phần khuyến khích đầu tư, xuất khẩu và bảo vệ sản xuất trong
nước.Thực tế cho thấy ngay cả các nước từ lâu đã áp dụng thuế GTGT và có
nhiều kinh nghiệm thực tiễn cũng đều phải trải qua những giai đoạn nhất
định để hoàn thiện dần những quy định pháp lý về loại thuế này. Trong điều
kiện Việt Nam, áp dụng thuế GTGT là việc làm có tính chất đột phá trong
tiến trình cải cách căn bản và lâu dài hệ thống thuế nên không thế tránh khỏi
những bất cập ban đầu. Chúng ta cần biết nắm bắt và kế thừa những nguyên
tắc chung cũng như kinh nghiệm và xu hướng hoàn thiện thuế GTGT của
thế giới để vận dụng vào tình hình cụ thể của đất nước.