HÛÚÁNG DÊÎN ÖN THI MÖN KINH TÏË CHÑNH TRÕ MAÁC - LÏNIN 1

HÛÚÁNG DÊÎN ÖN THI
MÖN
KINH TÏË CHÑNH TRÕ
MAÁC - LÏNIN
PTS. NGUỴN VÙN HẪO 2
TRUNG TÊM BƯÌI DÛÚÄNG CẤN BƯÅ GIẪNG DẨY
l LÅN MẤC - LÏNIN VÂ TÛ TÛÚÃNG HƯÌ CHĐ MINH
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI
MƯN
KINH TÏË CHĐNH TRÕ
MẤC - LÏNIN
(Tấi bẫn cố sûãa chûäa, bưí sung)
NHÂ XËT BẪN ÀẨI HỔC QËC GIA HÂ NƯÅI
NÙM 2000

ÀƯÍI HÂNG HỐA? BẪN CHÊËT VÂ CHÛÁC NÙNG CA TIÏÌN TÏÅ? 25
8. CÚ SÚÃ KHẤCH QUAN VÂ NHÛÄNG TẤC DNG CA QUY LÅT GIẤ TRÕ TRONG NÏÌN SẪN
XËT HÂNG HỐA 29
9. THÕ TRÛÚÂNG LÂ GỊ? VAI TRÔ CA NỐ TRONG NÏÌN SẪN XËT HÂNG HỐA. QUY LÅT
CUNG - CÊÌU VÂ TẤC ÀƯÅ
NG CA NỐ TRÏN THÕ TRÛÚÂNG NHÛ THÏË NÂO? 30
10. SÛÅ CHUÍN HỐA TIÏÌN TÏÅ THÂNH TÛ BẪN 33
11. THÏË NÂO LÂ TÛ BẪN BÊËT BIÏËN VÂ TÛ BẪN KHẪ BIÏËN? VIÏÅC PHÊN CHIA TÛ BẪN THÂNH
HAI BƯÅ PHÊÅN NHÛ VÊÅY CỐ NGHƠA GỊ? THÏË NÂO LÂ T SËT GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ? 35
12. THÏË NÂO LÂ GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ? GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ TUÅT ÀƯËI, GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ
TÛÚNG ÀƯËI VÂ GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ SIÏU NGẨCH? VỊ SAO NỐI SẪN XËT GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ
LÂ QUY LÅT KINH TÏË CÚ BẪN CA CH NGHƠA TÛ BẪN? 37
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 5

13. TĐCH LY TÛ BẪN LÂ GỊ? NHÛÄNG NHÊN TƯË NÂO ẪNH HÛÚÃNG ÀÏËN QUY MƯ TĐCH LY TÛ
BẪN? THÏË NÂO LÂ TĐCH T, TÊÅP TRUNG VÂ CÊËU TẨO HÛÄU CÚ CA TÛ BẪN? 40
14. THÏË NÂO LÂ TÌN HOÂN VÂ CHU CHUÍN CA TÛ BẪN? NHÛÄNG NHÊN TƯË NÂO LÂM
TÙNG TƯËC ÀƯÅ CHU CHUÍN TÛ BẪN? NGHƠA THÛÅC TIÏỴN CA VIÏÅC NGHIÏN CÛÁU VÊËN ÀÏÌ
NÂY? 43
15. THÏË NÂO LÂ LÚÅI NHÅN VÂ T SËT LÚÅI NHÅN? CHNG CỐ QUAN HÏÅ GỊ VÚÁI GIẤ TRÕ
THÙÅNG DÛ VÂ T SËT GIẤ TRÕ THÙÅNG DÛ? 45
16. TÛ BẪN THÛÚNG NGHIÏÅP VÂ TÛ BẪN CHO VAY ÀÛÚÅC HỊNH THÂNH NHÛ THÏË NÂO? BẪN
CHÊËT CA LÚÅI NHÅN THÛÚNG NGHIÏÅP VÂ
LÚÅI TÛÁC LÂ GỊ? 47
17. CẤC HỊNH THÛÁC ÀÕA TƯ CH ËU VÂ BẪN CHÊËT CA ÀÕA TƯ TÛ BẪN CH NGHƠA (R) LÂ
GỊ? NGHƠA CA VIÏÅC NGHIÏN CÛÁU ÀÕA TƯ ÀƯËI VÚÁI VIÏÅC GIẪI QUËT CẤC VÊËN ÀÏÌ RÅNG
ÀÊËT? 49
18. THÏË NÂO LÂ CƯNG TY CƯÍ PHÊÌN VÂ THÕ TRÛÚÂNG CHÛÁNG KHOẤN? VAI TRÔ CA CHNG
TRONG NÏÌN KINH TÏË HÂNG HỐA? 51
19. VỊ SAO CỐ SÛÅ CHUÍN BIÏËN TÛÂ CH NGHƠA TÛ BẪN TÛÅ DO CẨNH TRANH SANG CH

31. NHÛÄNG NGUN TÙỈC PHÊN PHƯËI VÂ CẤC HỊNH THÛÁC THU NHÊÅP CH ËU TRONG
THÚÂI K QUẤ ÀƯÅ 82
32. CÚ CHÏË KINH TÏË LÂ GỊ? CẤC BƯÅ PHÊÅN CÊËU THÂNH CA NỐ? THÏË NÂO LÂ CÚ CHÏË THÕ
TRÛÚÂNG CỐ SÛÅ QUẪN L CA NHÂ NÛÚÁC? 85
33. VAI TRÔ VÂ CHÛÁC NÙNG KINH TÏË CA NHÂ NÛÚÁC? 87
34. ÀÙÅC ÀIÏÍM VÂ NƯÅI DUNG CA KÏË HOẨCH HỐA ÚÃ NÛÚÁC TA TRONG THÚÂ
I K QUẤ ÀƯÅ?
PHÛÚNG HÛÚÁNG ÀƯÍI MÚÁI CH ËU TRONG KÏË HOẨCH HỐA? 90
35. THÏË NÂO LÂ HẨCH TOẤN KINH TÏË? TẤC DNG VÂ NHÛÄNG NGUN TÙỈC CÚ BẪN CA
HẨCH TOẤN KINH TÏË? 92

HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 7

LÚÂI NHÂ XËT BẪN
Àïí phc v viïåc giẫng dẩy vâ hổc têåp cấc bưå mưn L lån chđnh trõ
Mấc Lïnin trong hïå thưëng trûúâng Àẩi hổc, cao àùèng vâ trung hổc
chun nghiïåp, nhâ xët bẫn Àẩi hổc qëc gia Hâ Nưåi tấi bẫn, cố sûãa
chûäa vâ bưí sung cën Hûúáng dêỵn ưn thi mưn Kinh tïë chđnh trõ Mấc -
Lïnin.
Sấch do Trung têm bưìi dûúäng cấn bưí giẫng dẩy l lån Mấc -
Lïnin vâ tû tûúãng Hưì Chđ Minh, Nhâ xët bẫn Tû tûúãng - Vùn hoấ
trûúác àêy tưí chûác biïn soẩn vâ Nhâ xët bẫn Chđnh trõ qëc gia tấi
bẫn.
Sấch àûúåc trònh bây dûúái dẩng hỗi - àấp vúái nưåi dung àẫm bẫo
tđnh hïå thưëng, cố trổng àiïím, sất u cêìu ca chûúng trònh bưå mưn
Kinh tïë chđnh trõ Mấc - Lïnin. Theo tinh thêìn àưíi múái ca Àẩi hưåi
lêìn thûá VII vâ lêìn thûá VIII ca Àẫng Cưång sẫn Viïåt Nam.
Àêy lâ cưng trònh ca têåp thïí tấc giẫ gưìm: PTS. Nguỵn Vùn
Hẫo (ch biïn), Nguỵn Vùn Bđch, Nguỵn Mêåu Vêën, Nguỵn
Trổng Lêm, giấo sû V Hûäu Ngoẩn.

chung quy lâ sûå tđch ly nhiïìu tiïìn. Hổ ch trûúng cêìn phẫi sûã
dng quìn lûåc nhâ nûúác àïí phất triïín kinh tïë ngoẩi thûúng.
- Ch nghơa trổng nưng lâ mưåt trûúâng phấi àùåc biïåt xët hiïån úã
Phấp vâo giûäa thïë k XVIII. Cấc àẩi biïíu xët sùỉc ca trûúâng phấi
nây lâ Ph.Kïnï, Tuëcgư.
Ch nghơa trổng nưng coi nưng nghiïåp lâ ngânh duy nhêët tẩo ra
giấ trõ thùång dû (hổ gổi lâ sẫn phêím thùång dû) vâ chó cố lao àưång
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 9

nưng nghiïåp múái lâ lao àưång sẫn xët. Ngûúâi theo ch nghơa trổng
nưng phï phấn ch nghơa trổng thûúng, hổ chûáng minh thûúng
nghiïåp khưng sinh ra ca cẫi, gổi tiïìn lâ ca cẫi khưng sinh lúåi.
Cưng lao to lúán ca nhûäng ngûúâi theo ch nghơa trổng nưng lâ lêìn
àêìu tiïn, hổ chuín viïåc nghiïn cûáu ngìn gưëc giấ trõ thùång dû tûâ
lơnh vûåc lûu thưng sang lơnh vûåc sẫn xët. Hổ lâ nhûäng ngûúâi àêìu
tiïn phên biïåt tû bẫn cưë àõnh vâ tû bẫn lûu àưång, biïët àùåt vêën àïì b
àùỉp cấc ëu tưë ca tû bẫn cưë àõnh. Trûúác Mấc, hổ cng lâ ngûúâi àêìu
tiïn, duy nhêët àûa ra àûúåc sú àưì tấi sẫn xët vâ lûu thưng tưíng sẫn
phêím xậ hưåi, biïíu hiïån têåp trung trong "biïíu kinh tïë" ca Kh.Kïnï.
- Kinh tïë - chđnh trõ tû sẫn cưí àiïín lâ kinh tïë chđnh trõ tiïën bưå
nhêët, khoa hổc nhêët trûúác C.Mấc. Nố xët hiïån vâo thúâi k ch
nghơa tû bẫn àang phất triïín, cấc mêu thỵn ca xậ hưåi tû sẫn côn
chûa gay gùỉt, lúåi đch ca giai cêëp tû sẫn àang ph húåp vúái sûå phất
triïín lõch sûã. Cấc àẩi biïíu xët sùỉc ca kinh tïë chđnh trõ tû sẫn cưí
àiïín lâ U.Petty, Ph.Kïnï, A.Xmđt, À.Ricấcàư.
Kinh tïë - chđnh trõ tû sẫn cưí àiïín àậ cố nhûäng cưëng hiïën quan
trổng cho khoa hổc kinh tïë. Nố àậ giẫi quët hóåc àùåt cú súã àïí giẫi
quët nhiïìu vêën àïì quan trổng ca l lån kinh tïë, àùåc biïåt lâ vïì
hổc thuët giấ trõ lao àưång, l lån vïì lúåi nhån, lúåi tûác, àõa tư,
tiïìn tïå, vïì tấi sẫn xët tû bẫn xậ hưåi v.v Mưåt trong nhûäng nhûúåc

têët ëu phẫi thay thïë nố bùçng phûúng thûác sẫn xët tiïën bưå hún,
cao hún - phûúng thûác sẫn xët cưång sẫn ch nghơa mâ giai àoẩn
thêëp lâ ch nghơa xậ hưåi.
- Kinh tïë - chđnh trõ tû sẫn têìm thûúâng xët hiïån trong àiïìu kiïån
mêu thỵn ca xậ hưåi tû sẫn àậ trúã thânh gay gùỉt, cåc àêëu tranh
ca giai cêëp cưng nhên chưëng lẩi giai cêëp tû sẫn ngây câng quët liïåt.
Mùåt khấc, viïåc xët hiïån vâ phưí biïën ca kinh tïë - chđnh trõ mấcxđt àậ
trang bõ v khđ l lån cho giai cêëp cưng nhên, lâm cho cåc àêëu
tranh ca hổ ngây câng cố hiïåu quẫ. Kinh tïë - chđnh trõ tû sẫn têìm
thûúâng xët hiïån nhùçm tòm cấch xoa dõu, àấnh lẩc hûúáng cåc àêëu
tranh ca giai cêëpcưng nhên, chưëng lẩi l lån kinh tïë mấcxđt, bẫo vïå
lúåi đch ca giai cêëp tû sẫn.
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 11

Gổi lâ kinh tïë - chđnh trõ tû sẫn têìm thûúâng vò nhòn chung lâ phi
khoa hổc; nố giẫi thđch xun tẩc, giẫ danh khoa hổc nhùçm biïån hưå
cho ch nghơa tû bẫn bẫo vïå sûå thưëng trõ ca giai cêëp tû sẫn. Cấc
àẩi biïíu tiïu biïíu ca kinh tïë - chđnh trõ tû sẫn têìm thûúâng lâ T.R.
Mantut, G.B. Xay
2. Mưỵi khoa hổc cố àưëi tûúång nghiïn cûáu riïng vâ thûúâng cố
phûúng phấp nghiïn cûáu riïng. Kinh tïë - chđnh trõ thåc khoa hổc
xậ hưåi, nố nghiïn cûáu mưëi quan hïå giûäa ngûúâi vúái ngûúâi trong quấ
trònh sẫn xët.
Àïí sẫn xët, mưåt mùåt, con ngûúâi phẫi cố quan hïå têët ëu vúái tûå
nhiïn, tấc àưång vâo tûå nhiïn, khai thấc hóåc cẫi biïë
n nhûäng vêåt cố
sùén trong tûå nhiïn cho ph húåp vúái nhu cêìu ca mònh. Àố lâ mùåt
tûå nhiïn hay k thåt ca sẫn xët. Trong mưëi quan hïå giûäa ngûúâi
vúái tûå nhiïn, cấc ëu tưë ca quấ trònh sẫn xët húåp thânh lûåc
lûúång sẫn xët. Àêy lâ àưëi tûúång nghiïn cûáu ca nhiïìu mưn khoa

àố lâm cho viïåc nghiïn cûáu àúä phûác tẩp vâ cố khẫ nùng ài sêu vâo
tûâng nhên tưë, tûâng mùåt ca sûå vêåt, hiïån tûúång.
Kïët quẫ ca trûâu tûúång hốa khoa hổc cho phếp hònh thânh cấc
khấi niïåm, phẩm tr khoa hổc àùåc trûng cho cấc mùåt khấc nhau
ca cấc hiïån tûúång, quấ trònh kinh tïë, tiïën túái hònh thânh cấc quy
låt kinh tïë, xấc lêåp sûå ph thåc vâ tấc àưång lêỵn nhau mưåt cấch
nhên quẫ, ưín àõnh ca cấc hiïån tûúång vâ quấ trònh kinh tïë.
2. Phên tđch vai trô ca nïìn sẫn xët xậ hưåi vâ cấc ëu tưë cú bẫn
ca nố.
1. Àúâi sưëng xậ hưåi rêët phong ph, cố nhiïìu dẩng hoẩt àưång khấc
nhau vâ cố quan hïå vúái nhau nhû: sẫn xët, chđnh trõ, khoa hổc,
vùn hốa, nghïå thåt, tưn giấo, v.v Trong cấc hoẩt àưång àố thò sẫn
xët ra ca cẫi vêåt chêët lâ cú bẫn nhêët, cố vai trô quët àõnh àưëi
vúái cấc hoẩt àưång khấc.
Sẫn xët ca cẫi vêåt chêët lâ quấ trònh con ngûúâi sûã dng cưng c
lao àưång tấc àưång vâo tûå nhiïn, khai thấc hóåc cẫi biïën cấc dẩng
vêåt chêët ca tûå nhiïn cho ph húåp vúái nhu cêìu ca mònh. Nïìn sẫn
xët xậ hưåi cố vai trô rêët quan trổng:
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 13

- Lâ cú súã ca toân bưå àúâi sưëng xậ hưåi, cú súã tưìn tẩi vâ phất triïín
ca loâi ngûúâi. Sẫn xët vêåt chêët lâ u cêìu khấch quan ca sûå tưìn
tẩi xậ hưåi. Chên l giẫn àún vâ vơnh viïỵn êëy àûúåc C.Mấc khấi quất
rùçng: loâi ngûúâi trûúác hïët cêìn ùn, mùåc, úã rưìi sau àố múái hoẩt àưång
chđnh trõ, khoa hổc, nghïå thåt, tưn giấo, v.v
Quấ trònh sẫn xët ra cú súã ca àúâi sưëng xậ hưåi àưìng thúâi lâ quấ
trònh phất triïín vâ hoân thiïån bẫn thên con ngûúâi. Àïí sẫn xët cố
kïët quẫ, con ngûúâi phẫi khưng ngûâng thêm nhêåp vâo tûå nhiïn,
khấm phấ, phất hiïån cấc quy låt tûå nhiïn, àưìng thúâi chïë tẩo,
hoân thiïån cấc cưng c sẫn xët v.v Àiïìu àố lâm cho con ngûúâi

- Tû liïåu lao àưång lâ toân bưå nhûäng vêåt mâ con ngûúâi dng àïí
tấc àưång vâo àưëi tûúång lao àưång, àïí truìn dêỵn lao àưång ca mònh
túái àưëi tûúång lao àưång lâm biïën àưíi chng theo u cêìu ca mònh.
Tû liïåu lao àưång gưìm:
+ Cưng c lao àưång lâ bưå phêån quan trổng nhêët ca tû liïåu lao
àưång, nố tấc àưång trûåc tiïëp vâo àưëi tûúång lao àưång, quët àõnh trûåc
tiïëp nùng sët lao àưång. Trònh àưå cưng c lao àưång lâ cú súã àïí phên
biïåt sûå khấc nhau giûäa cấc thúâi àẩi kinh tïë.
+ Hïå thưëng cấc ëu tưë vêåt chêët phc v trûåc tiïëp cho quấ trònh
sẫn xët nhû bùng chuìn, ưëng dêỵn cêìn trc , bïí chûáa
+ Nhûäng ëu tưë vêåt chêët khấc khưng tham gia trûåc tiïëp quấ
trònh sẫn xët, nhûng cố tấc dng quan trổng àïën toân bưå nïìn sẫn
xët xậ hưåi, nhû àûúâng sấ, cấc phûúng tiïån giao thưng vêån tẫi,
thưng tin liïn lẩc, v.v. gổi chung lâ kïët cêëu hẩ têìng ca sẫn xët
xậ hưåi. Nïìn sẫn xët câng hiïån àẩi, câng àôi hỗi kïët cêëu hẩ têìng
sẫn xët phất triïín vâ hoân thiïån.
Tû liïåu lao àưång vâ àưëi tûúång lao àưång lâ cấc ëu tưë vêåt chêët ca
quấ trònh sẫn xët; chng húåp thânh tû liïåu sẫn xët. Quấ trònh
lao àưång lâ quấ trònh kïët húåp vâ tấc àưång ca cấc ëu tưë sẫn xët
nối trïn, tûác ca sûác lao àưång vâ tû liïåu sẫn xët.
Sûå phất triïín ca nïìn sẫn xët xậ hưåi gùỉn liïìn vúái sûå phất triïín
vâ hoân thiïån ca cấc ëu tưë sẫn xët. Quấ trònh chuín biïën nïìn
sẫn xët nhỗ, lẩc hêåu sang nïìn sẫn xët lúán, hiïån àẩi àôi hỗi phất
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 15

triïín àưìng bưå cẫ ba ëu tưë sẫn xët vâ mc tiïu cëi cng lâ trang
bõ cưng nghïå hiïån àẩi, tiïn tiïën trong cấc lơnh vûåc ca nïìn sẫn
xët xậ hưåi.
Trong cấc ëu tưë cú bẫn ca quấ trònh sẫn xët, sûác lao àưång
ln ln lâ ëu tưë cú bẫn, cố tđnh chêët quët àõnh. Tuy nhiïn, bẫn

lao àưång lâ ëu tưë cú bẫn ca quấ trònh sẫn xët vâ trong quấ
trònh sẫn xët nố bõ hao môn, do àố, phẫi àûúåc tấi sẫn xët àïí
thûåc hiïån quấ trònh sẫn xët tiïëp theo. Tấi sẫn xët sûác lao àưång
côn bao hâm viïåc àâo tẩo, àưíi múái thïë hïå lao àưång c bùçng thïë hïå
lao àưång múái cố chêët lûúång cao hún ph húåp vúái trònh àưå múái ca tû
liïåu sẫn xët.
+ Tấi sẫn xët ca cẫi vêåt chêët (gưìm cố vêåt phêím tiïu dng vâ
tû liïåu sẫn xët) cng lâ nhên tưë khấch quan, khưng thïí thiïëu ca
sẫn xët xậ hưåi. Trong quấ trònh sẫn xët, sẫn phêím xậ hưåi
thûúâng xun àûúåc tiïu dng cho cấ nhên vâ cho sẫn xët. Vêåt
phêím tiïu dng àïí tấi sẫn xët sûác lao àưång, côn tû liïåu sẫn xët
àïí tiïëp tc qua trònh sẫn xët. Vò vêåy, phẫi thûúâng xun tấi sẫn
xët ra chng. Hún nûäa, nhu cêìu vïì àúâi sưëng vâ sẫn xët thûúâng
xun tùng lïn, do àố ca cẫi vêåt chêët cêìn àûúåc tấi sẫn xët múã
rưång, lâm cho sưë lûúång thûúâng xun tùng lïn vâ chêët lûúång àûúåc
cẫi tiïën.
Tấi sẫn xët múã rưång ra ca cẫi vêåt chêët biïíu hiïån úã mûác tùng
ca tưíng sẫn phêím xậ hưåi (TSPXH) vâ thu nhêåp qëc dên (TNQD).
Tưíng sẫn phêím xậ hưåi lâ tưíng sưë sẫn phêím hay ca cẫi xậ hưåi àûúåc
sẫn xët ra trong mưåt thúâi gian nhêët àõnh (thûúâng lâ mưåt nùm).
Thu nhêåp qëc dên lâ phêìn côn lẩi ca tưíng sẫn phêím xậ hưåi
sau khi trûâ ài toân bưå nhûäng chi phđ ca lao àưång vêåt hốa. Thu
nhêåp qëc dên lâ kïët quẫ thûåc tïë ca nïìn sẫn xët xậ hưåi, nố
quët àõnh mûác àưå tiïu dng vâ tđch ly ca xậ hưåi.
Nhûäng biïån phấp cú bẫn àïí tấi sẫn xët múã rưång tưíng sẫn phêím
xậ hưåi vâ thu nhêåp qëc dên lâ tùng nùng sët lao àưång xậ hưåi vâ
tùng sưë ngûúâi lâm viïåc trong cấc ngânh sẫn xët vêåt chêët.
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 17

+ Tấi sẫn xët quan hïå sẫn xët. Tấi sẫn xët ca cẫi vêåt chêët

Trong thûåc tïë, viïåc tùng trûúãng kinh tïë theo chiïìu rưång vâ tùng
trûúãng kinh tïë theo chiïìu sêu àûúåc kïët húåp vúái nhau vâ àûúåc sûã
dng theo hûúáng ph húåp vúái àiïìu kiïån c thïí ca tûâng nûúác úã cấc
giai àoẩn khấc nhau.
Kïët quẫ ca tấi sẫn xët múã rưång, ca tùng trûúãng kinh tïë biïíu
hiïån têåp trung úã hiïåu quẫ nïìn sẫn xët.
Hiïåu quẫ sẫn xët lâ kïët quẫ ca mưåt nïìn sẫn xët nhêët àõnh.
Mën biïët hiïåu quẫ sẫn xët ngûúâi ta lêëy kïët quẫ sẫn xët so sấnh
vúái chi phđ lao àưång xậ hưåi àïí sẫn xët ra nố (hóåc lâ chi phđ cấc ëu
tưë sẫn xët).

Kïët quẫ sẫn xët
Hiïåu quẫ sẫn = ———————————————————————————————
xët Chi phđ cấc ëu tưë sẫn xët
(lao àưång sưëng vâ lao àưång vêåt hốa)
Kïët quẫ ca sẫn xët lâ sẫn phêím. ÚÃ cấc àún võ sẫn xët, hiïåu
quẫ sẫn xët cố thïí biïíu hiïån úã chưỵ chi phđ àïí sẫn xët mưåt àún võ
sẫn phêím nhiïìu hay đt; côn hiïåu quẫ ca toân bưå nïìn kinh tïë biïíu
hiïån úã t lïå giûäa giấ trõ ca toân bưå sẫn phêím xậ hưåi vúái toân bưå
chi phđ lao àưång xậ hưåi àïí sẫn xët ra chng.
Tùng hiïåu quẫ kinh tïë lâ u cêìu khấch quan àưëi vúái mổi xậ hưåi.
Àïí tùng hiïåu quẫ kinh tïë phẫi tùng kïët quẫ sẫn xët vâ giẫm chi
phđ àïí sẫn xët chng. Tùng kïët quẫ sẫn xët lâ tùng sưë lûúång vâ
nêng cao chêët lûúång sẫn phêím, lâm cho cú cêëu sẫn phêím ph húåp
vúái cú cêëu tiïu dng xậ hưåi. Giẫm chi phđ lao àưång xậ hưåi thïí hiïån
úã tiïët kiïåm lao àưång sưëng, giẫm khưëi lûúång vêåt tû hao phđ, tiïët
kiïåm vưën àêìu tû v.v
Hiïåu quẫ nïìn sẫn xët àûúåc xem xết dûúái hai khđa cẩnh: kinh tïë
- k thåt vâ kinh tïë - xậ hưåi.
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 19


mc àđch ca nïìn sẫn xët, vâ nối chung, lâ ph thåc vâo thấi àưå
àưëi vúái ëu tưë con ngûúâi.
Kïët húåp hiïåu quẫ kinh tïë vúái hiïåu quẫ xậ hưåi lâ àùåc trûng ca
àõnh hûúáng xậ hưåi ch nghơa úã nûúác ta. Nố biïíu hiïån úã sûå kïët húåp
chđnh sấch kinh tïë vúái chđnh sấch xậ hưåi; viïåc tùng hiïåu quẫ kinh
tïë gùỉn liïìn vúái giẫi quët viïåc lâm, vúái àiïìu kiïån sưëng vâ lao àưång
ca dên cû, bẫo vïå mưi trûúâng, phất triïín vùn hốa, giấo dc, y tïë
vâ cấc vêën àïì xậ hưåi khấc.
5. Sẫn xët hâng hốa lâ gò? Nố ra àúâi vâ phất triïín nhû thïë nâo?
Nố cố ûu viïåt gò so vúái kinh tïë tûå nhiïn?
Trong lõch sûã phất triïín ca nïìn sẫn xët xậ hưåi, cố hai hònh
thûác sẫn xët rộ rïåt lâ: sẫn xët tûå cêëp tûå tc vâ sẫn xët hâng
hốa.
Sẫn xët tûå cêëp, tûå tc lâ sẫn xët sẫn phêím àïí thỗa mận nhu
cêìu ca ngûúâi sẫn xët trong nưåi bưå àún võ kinh tïë. Côn sẫn xët
hâng hốa lâ sẫn xët ra sẫn phêím àïí bấn, cấc quan hïå kinh tïë
giûäa nhûäng ngûúâi sẫn xët biïíu hiïån qua viïåc mua bấn sẫn phêím
ca nhau trïn thõ trûúâng.
Sẫn xët hâng hốa àậ ra àúâi trong hai àiïìu kiïån lõch sûã:
+ Cố sûå phên cưng lao àưång xậ hưåi:
Phên cưng lao àưång xậ hưåi lâ kïët quẫ ca sûå phất triïín lûåc lûúång
sẫn xët, biïíu hiïån úã sûå chun mưn hốa sẫn xët. Do phên cưng
lao àưång xậ hưåi, mưỵi ngûúâi hóåc mưỵi nhốm ngûúâi chó sẫn xët mưåt
hóåc mưåt sưë sẫn phêím nhêët àõnh. Mưỵi ngûúâi (hóåc mưỵi nhốm
ngûúâi) àïìu thûâa sẫn phêím do mònh sẫn xët ra nhûng lẩi thiïëu
cấc loẩi sẫn phêím khấc. Do àố, viïåc trao àưíi sẫn phêím trúã thânh
têët ëu vâ cố lúåi àưëi vúái mổi ngûúâi sẫn xët.
+ Cố chïë àưå tû hûäu. Àiïìu àố lâm cho nhûäng ngûúâi sẫn xët àưåc
lêåp vúái nhau; hổ sẫn xët dûåa trïn cú súã tû liïåu sẫn xët ca hổ vâ

vâ qëc tïë.
PTS. NGUỴN VÙN HẪO 22

- Lâ cú súã thc àêíy quấ trònh dên ch hốa, bònh àùèng, tiïën bưå xậ
hưåi, phấ vúä tđnh bẫo th, trò trïå, phûúâng hưåi ca kinh tïë tûå nhiïn,
tûå cêëp tûå tc v.v
Tuy nhiïn, sẫn xët hâng hốa cố mùåt trấi ca nố nhû viïåc lâm
phên hốa ngûúâi sẫn xët thânh giâu nghêo vâ nhiïìu hiïån tûúång
tiïu cûåc nhû lâm hâng giẫ, lûâa lổc Trong àiïìu kiïån ca nûúác ta,
mưåt mùåt phẫi àêíy mẩnh nïìn sẫn xët hâng hốa nhiïìu thânh phêìn
vêån àưång theo cú chïë thõ trûúâng ph húåp vúái cấc quy låt ca sẫn
xët hâng hốa; mùåt khấc, phẫi cố sûå quẫn l ca Nhâ nûúác àïí bẫo
àẫm sûå àõnh hûúáng xậ hưåi ch nghơa vâ hẩn chïë nhûäng tiïu cûåc do
cú chïë thõ trûúâng sinh ra, thûåc hiïån sûå kïët húåp hiïåu quẫ kinh tïë vúái
tiïën bưå vâ cưng bùçng xậ hưåi.
6. Hâng hốa lâ gò? Phên tđch cấc thåc tđnh ca hâng hốa vâ lûúång
giấ trõ ca hâng hốa?
1. Hâng hốa lâ mưåt vêåt phêím ca lao àưång cố thïí thỗa mận nhu
cêìu nâo àố ca con ngûúâi vâ ài vâo tiïu dng thưng qua trao àưíi
(mua - bấn).
Vò vêåy, khưng phẫi bêët k vêåt phêím nâo cng lâ hâng hốa. Nhûäng
vêåt phêím ài vâo tiïu dng khưng thưng qua trao àưíi (mua - bấn) thò
khưng phẫi lâ hâng hốa. Chùèng hẩn, thốc ca ngûúâi nưng dên sẫn
xët àïí tiïu dng cho bẫn thên hổ thò khưng phẫi lâ hâng hốa.
Nhûng nïëu thốc àố àûúåc àem bấn thò nố lâ hâng hốa.
2. Hâng hốa cố hai thåc tđnh: giấ trõ sûã dng vâ giấ trõ.
a) Giấ trõ sûã dng
Giấ trõ sûã dng ca vêåt phêím lâ cưng dng ca nố, cố thïí thỗa
mận nhu cêìu nâo àố ca con ngûúâi nhû gẩo àïí ùn, vẫi àïí may mùåc,
nhâ àïí úã

kinh tïë hâng hốa.
3. Lûúång giấ trõ ca hâng hốa.
PTS. NGUỴN VÙN HẪO 24

Nïëu giấ trõ lâ lao àưång xậ hưåi ca nhûäng ngûúâi sẫn xët hâng
hốa kïët tinh trong hâng hốa thò lûúång giấ trõ chđnh lâ lûúång lao
àưång xậ hưåi hao phđ àïí sẫn xët ra hâng hốa.
Trong sẫn xët hâng hốa, hao phđ lao àưång cấ biïåt tẩo thânh giấ
trõ cấ biïåt ca hâng hốa. Trïn thõ trûúâng, khưng thïí dûåa vâo giấ trõ
cấ biïåt àïí trao àưíi mâ phẫi dûåa vâo giấ trõ xậ hưåi ca hâng hốa.
Giấ trõ xậ hưåi ca hâng hốa àûúåc tđnh bùçng thúâi gian lao àưång xậ
hưåi cêìn thiïët (têët ëu) àïí sẫn xët mưåt loẩi hâng hốa nâo àố. Àố lâ
thúâi gian cêìn thiïët àïí sẫn xët hâng hốa trong àiïìu kiïån sẫn xët
trung bònh ca xậ hưåi vúái trònh àưå k thåt trung bònh, trònh àưå
thânh thẩo trung bònh, cûúâng àưå lao àưång trung bònh. Thưng
thûúâng thúâi gian lao àưång xậ hưåi cêìn thiïët ca mưåt loẩi hâng hốa
nâo àố gêìn sất vúái thúâi gian lao àưång cấ biïåt ca ngûúâi sẫn xët
àẩi bưå phêån hâng hốa àố trïn thõ trûúâng.
Giấ trõ hâng hốa thay àưíi ph thåc vâo nùng sët lao àưång.
Nùng sët lao àưång lâ hiïåu sët ca lao àưång àûúåc ào bùçng sưë lûúång
sẫn phêím tẩo ra trong mưåt àún võ thúâi gian, hóåc lûúång thúâi gian
lao àưång hao phđ àïí tẩo ra mưåt àún võ sẫn phêím. Nùng sët lao
àưång ph thåc vâo trònh àưå k thåt ca ngûúâi lao àưång, mûác
trang bõ k thåt ca lao àưång, phûúng phấp tưí chûác, quẫn l vâ cấc
àiïìu kiïån tûå nhiïn.
Tùng nùng sët lao àưång thïí hiïån úã chưỵ: hao phđ lao àưång khưng
tùng, nhûng sưë lûúång sẫn phêím lâm ra trong mưåt àún võ thúâi gian
tùng lïn, do àố giấ trõ ca mưåt dúån võ hâng hốa giẫm xëng. Àiïìu
àố cố nghơa: giấ trõ ca hâng hốa biïën àưíi t lïå nghõch vúái nùng
sët lao àưång.

Khi phên cưng lao àưång xậ hưåi phất triïín àïën mûác àưå nâo àố,
chng loẩi hâng hốa trao àưíi trïn thõ trûúâng nhiïìu hún, thò mưåt hâng
hốa cố thïë gùåp vâ trao àưíi vúái nhiïìu hâng hốa khấc.