B GIO DC V O TO
TRNG I HC KINH T THNH PH H CH MINH
z({
NG MAI THC OANH
GII PHP HON THIN HOT NG
THANH TON QUC T TI NGN HNG
THNG MI C PHN CHU
LUAN VAấN THAẽC Sể KINH T
TP. HO CH MINH, NAấM 2012
B GIO DC V O TO
TRNG I HC KINH T THNH PH H CH MINH
z({
nhng kin thc hc đc, su tm, tng hp t thc t và kinh nghim bn thân. S
liu đc nêu trong lun vn là trung thc và có trích dn ngun. Kt quà nghiên cu
trong lun vn là trung thc và cha đc công b trong bt k công trình nghiên cu
nào khác.
LI CM N
Lun vn Thc s là kt qu tng hp nhng kin thc mà em đã tích ly đc sau
hai nm hc tp ti Trng i hc Kinh t Thành ph H Chí Minh. hoàn thành
đc lun vn này, bên cnh s n lc ca bn thân em còn có s hng dn nhit tình
ca quý Thy Cô, cng nh s đng viên ca gia đình và bn bè đng nghip.
Xin chân thành bày t lòng bit n đn Thy PGS.TS Phm Vn Nng,
ngi đã ht sc tn tình hng dn em trong sut thi gian thc hin lun vn.
Xin chân thành bày t lòng bit n đn toàn th Quý thy cô Trng i hc
Kinh t Thành ph H Chí Minh, đc bit là Quý thy cô
Khoa Ngân hàng đã ht
lòng truyn đt nhng kin thc quý báu, cng nh to mi điu kin thun li đ em
hoàn thành tt lun vn.
Xin chân thành bày t lòng bit n đn gia đình – thành viên luôn k vai sát cánh,
đôn đc trong quá trình em hc tp và thc hin lun vn.
Xin chân thành bày t lòng bit n đn các anh ch đã và đang công tác ti Ngân
hàng Thng Mi C Phn Á Châu, bn bè, đng nghip đã to điu kin, h tr em
sut thi gian qua. TP.H Chí Minh, ngày 18 tháng 10 nm 2012
ng Mai Thc Oanh MC LC
CHNG 2: THC TRNG HOT NG THANH TOÁN QUC T TI
NGÂN HÀNG THNG MI C PHN Á CHÂU 24
2.1. Tng quan v ngân hàng thng mi c phn Á Châu 24
2.1.1. Quá trình hình thành và phát trin 24
2.1.2. Kt qu hot đng kinh doanh 26
2.2. Thc trng hot đng thanh toán quc t ti ngân hàng thng mi c phn
Á Châu 31
2.2.1. Mô hình t chc qun lý hot đng thanh toán quc t tp trung 31
2.2.2. ng tin thanh toán 34
2.2.3. Mt hàng xut nhp khu 34
2.2.4. Sn phm thanh toán quc t 35
2.2.5. ánh giá kt qu hot đng thanh toán quc t 35
2.2.6. Thành tu đt đc 44
2.2.7. Nhng mt tn ti, hn ch và nguyên nhân 45
2.2.7.1. Nhng mt hn ch, tn ti 45
2.2.7.2. Nguyên nhân 47
2.2.7.2.1. Nguyên nhân ch quan 47
2.2.7.2.2. Nguyên nhân khách quan 53
KT LUN CHNG 2 58
CHNG 3: GII PHÁP NÂNG CAO HIU QU HOT NG THANH
TOÁN QUC T TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN Á CHÂU 59
3.1. nh hng phát trin 59
3.1.1. Trin vng phát trin ca ngành ngân hàng 59
3.1.2. nh hng phát trin ca ngân hàng thng mi c phn Á Châu 60
3.1.2.1. nh hng chin lc phát trin ca ngân hàng thng mi c
phn Á Châu giai đon 2011-2015 và tm nhìn 2020 60
3.1.2.2. nh hng phát trin thanh toán quc t 61
3.2. Gii pháp nâng cao hiu qu hot đng thanh toán quc t ti ngân hàng
thng mi c phn Á Châu 62
3.3.2. i vi chính ph và các b ngành có liên quan 86
3.3.2.1. To môi trng kinh t thun li cho hot đng
thanh toán quc t 86
3.3.2.2. Hoàn thin và b sung các vn bn pháp lý điu chnh hot đng
thanh toán quc t 88
3.3.2.3. Hoàn thin chính sách thng mi 89
3.3.2.4. Tng cng vai trò qun lý ca nhà nc trong vic thc hin chính
sách qun lý ngoi hi 89
3.3.2.5. M rng và nâng cao hiu qu kinh t đi ngoi 90
3.3.3. i vi các doanh nghip xut nhp khu 91
3.3.4. Nhng đ ngh cho nghiên cu tip theo 91
KT LUN CHNG 3 92
KT LUN CHUNG 93
TÀI LIU THAM KHO
PHN PH LC
PH LC 1: H thng các vn bn pháp lý điu chnh hot đng thanh toán quc t
PH LC 2: C cu t chc Trung tâm x lý h s TTQT ca Citibank
PH LC 3: Các sn phm TTQT ca ACB
PH LC 4: So sánh sn phm TTQT gia các ngân hàng TMCP Vit Nam
PH LC 5: Các sn phm liên quan đn TTQT ca ACB
PH LC 6: Biu phí TTQT ca ACB
PH LC 7: So sánh biu phí dch v TTQT ca ACB vi các ngân hàng khác
PH LC 8: Doanh s TTQT ca ACB chia theo khu vc đa lý
PH LC 9: Kim ngch xut nhp khu hàng hoá, dch v ca Vit Nam qua các nm.
DANH MC CÁC T VIT TT
- ACB: Ngân hàng thng mi c phn Á Châu.
- CNTT: Công ngh thông tin
- DS: Doanh s
Bng 2.11 : So sánh doanh s TTQT ca ACB và các ngân hàng khác
Bng 2.12 : So sánh biu phí TTQT ca ACB so vi các ngân hàng TMCP khác
Bng 2.13 : Doanh thu phí TTQT giai đon 2007 - 2011
Bng 2.14 : T trng doanh s phí TTQT trong tng phí dch v ACB giai đon
2007 - 2011 DANH MC CÁC S , BIU , PHNG TRÌNH
S đ 1.1 : Quy trình thanh toán T/T
S đ 1.2 : Quy trình thanh toán nh thu
S đ 1.3 : Quy trình thanh toán L/C
S đ 1.4 : Quy trình thanh toán CAD
S đ 2.1 : S đ c cu t chc Trung tâm TTQT ca ACB
Biu đ 2.1 : Vn điu l ca ACB qua các nm 2007-2011
Biu đ 2.2 : S lng chi nhánh và Phòng giao dch giai đon 2007 - 2011
Biu đ 2.3 : Tng tài sn hp nht qua các nm 2007-2011
Biu đ 2.4 : Tng vn huy đng hp nht qua các nm 2007-2011
Biu đ 2.5 : Tng d n cho vay hp nht qua các nm 2007-2011
Biu đ 2.6 : Tng li nhun trc thu hp nht qua các nm 2007-2011
Biu đ 2.7 : Biu đ tng trng doanh s TTQT ti ACB giai đon 2007 - 2011
Biu đ 2.8 : Biu đ tng trng doanh s xut khu ti ACB giai đon 2007-2011
Biu đ 2.9 : Biu đ tng trng doanh s nhp khu ti ACB giai đon 2007-2011
Biu đ 2.10 : T trng doanh s xut khu theo phng thc thanh toán nm 2011
Biu đ 2.11 : T trng doanh s nhp khu theo phng thc thanh toán nm 2011
Biu đ 2.12 : T trng doanh s thanh toán quc t theo khu vc nm 2011
Biu đ 2.13 : Doanh s TTQT ca ACB và các ngân hàng TMCP khác giai đon
2007-2011
Biu đ 2.14 : T trng doanh s phí TTQT trong tng phí dch v ACB giai đon
2007 – 2011
ii
đang ngày càng quan tâm đn vic thu hút khách hàng nhm tng th phn và không
ngng nâng cao cht lng dch v, hn ch ri ro.
Vi nhng lý do trên, trong quá trình công tác và nghiên cu ti Ngân hàng
TMCP Á Châu, đc bit vi v trí là mt kim soát viên ti Trung tâm thanh toán quc
t, tác gi đã chn đ tài “GII PHÁP NÂNG CAO HIU QU HOT NG
THANH TOÁN QUC T TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN Á
CHÂU” làm đ tài nghiên cu ca lun vn.
2. MC TIÊU NGHIÊN CU
Mc đích ca đ tài là phân tích, đánh giá thc trng trong hot đng thanh toán
quc t ca Ngân hàng TMCP Á Châu. T vic đánh giá nhng kt qu đt đc, tìm
ra nhng hn ch còn tn ti cùng nguyên nhân ca nhng hn ch đó, lun vn đ xut
các gii pháp khc phc đ t đó hoàn thin và phát trin hn na hot đng thanh toán
quc t ca Ngân hàng TMCP Á Châu.
3. I TNG VÀ PHM VI NGHIÊN CU
i tng nghiên cu: hot đng thanh toán quc t ti Ngân hàng TMCP Á
Châu.
Phm vi nghiên cu:
- Không gian: vic nghiên cu lun vn đc thc hin trong phm vi hot đng
ca Ngân hàng TMCP Á Châu.
- Thi gian: các báo cáo hot đng thanh toán quc t trong giai đon t 2007-
2011. Mt s s liu đc cp nht đn nm 2012.
4. PHNG PHÁP NGHIÊN CU
thc hin mc tiêu nghiên cu, lun vn này đã s dng phng pháp duy
vt bin chng đ lun gii các vn đ liên quan. Bên cnh đó, các phng pháp nghiên
iii
cu sau đã đc s dng: phân tích, thng kê, tng hp, so sánh da trên c s s liu
thng kê ca Ngân hàng TMCP Á Châu.
5. Ý NGHA KHOA HC VÀ THC TIN CA TÀI NGHIÊN CU
CHNG 1: C S LÝ LUN V THANH TOÁN QUC T TI NGÂN
HÀNG THNG MI
3.1. Khái nim thanh toán quc t
Quan h đi ngoi ca mi quc gia bao gm tng th các lnh vc: kinh t,
chính tr, vn hoá, khoa hc, k thut, du lch. Trong các mi quan h nêu trên thì quan
h kinh t chim v trí quan trng, là c s cho các mi quan h khác bi l quá trình
tin hành các hot đng này tt yu ny sinh nhng nhu cu chi tr, thanh toán gia các
ch th các nc khác nhau. Mt nghip v có th đáp ng cho các công tác trên
chính là “Nghip v thanh toán quc t”.
Thanh toán quc t là vic thc hin các ngha v tin t ny sinh t các hot
đng kinh t và phi kinh t gia các t chc hay cá nhân nc này vi t chc hay cá
nhân nc khác, hoc gia mt quc gia vi t chc quc t, thông qua h thng các
ngân hàng có liên quan.
Thanh toán quc t tr thành mt khâu rt quan trng trong quá trình thc hin
buôn bán – trao đi hàng hóa – dch v gia các nc. Nó phn ánh s vn đng có
tính quy lut ca giá tr trong quá trình chu chuyn hàng hóa tin t gia các quc gia
và đc xem là khâu cui cùng trong mt giao dch kinh t. Chính vì vy, thanh toán
quc t đã tr thành mt trong nhng yu t quan trng đ đánh giá hiu qu kinh t
đi ngoi, đc bit là lnh vc ngoi thng. Do đó, đ tài gii hn phm vi nghiên cu
thanh toán quc t trong lnh vc ngoi thng.
Thanh toán quc t mang nét đc thù riêng, nó liên quan đn nhiu quc gia
vi nhiu đng tin thanh toán khác nhau và đây cng là hot đng thanh toán thng
không dùng tin mt. Vic thanh toán gia các nc đu phi tin hành thông qua các
t chc tài chính trung gian mà ch yu là các Ngân hàng vi mng li chi nhánh và
h thng ngân hàng đi lý rng khp toàn cu.
-2-
3.2. Vai trò ca thanh toán quc t
3.2.1. i vi nn kinh t
- Là chic cu ni gia các quc gia có quan h kinh t đi ngoi, là nhân t
thúc đy s phát trin các hot đng kinh t đi ngoi. Chính vì th, vic t chc thanh
- To ra mt khon li nhun không nh đóng góp vào li nhun chung ca
ngân hàng thông qua phí chuyn tin, phí m L/C, phí thanh toán L/C Thc t cho
thy, đi vi các ngân hàng hin đi, thu nhp t phí dch v có xu hng ngày mt
tng c v s lng và t trng trong tng thu nhp ca ngân hàng. ây cng chính là
mc tiêu mà các ngân hàng luôn vn ti.
- Giúp các ngân hàng thu hút thêm mt lng khách hàng mi là nhng t chc,
cá nhân có nhu cu giao dch thanh toán quc t.
- Thúc đy và h tr cho các hot đng kinh doanh khác ca ngân hàng nh
kinh doanh ngoi hi, tài tr xut nhp khu, tín dng, bo lãnh thanh toán, tng cng
ngun vn huy đng đc bit là vn bng ngoi t. ng thi, hot đng thanh toán
quc t còn gián tip to ra li nhun t các mt hot đng này, giúp ngân hàng đáp
ng đy đ và đa dng hn các nhu cu ca khách hàng.
- Nâng cao tính thanh khon thông qua lng tin ký qu phát sinh mt cách
thng xuyên và n đnh. Vì vy, trong thi gian ch thanh toán, ngân hàng có th s
dng các khon này đ h tr thanh khon khi cn thit, thm chí còn có th s dng
đ đu t ngn hn.
-4-
- Giúp ngân hàng đáp ng tt hn nhu cu đa dng ca khách hàng v các dch
v tài chính có liên quan đn thanh toán quc t. Trên c s đó giúp ngân hàng tng
doanh thu, nâng cao uy tín ca ngân hàng và to dng nim tin cho khách hàng. iu
này không ch giúp ngân hàng m rng quy mô hot đng mà còn là mt u th to
nên sc cnh tranh cho ngân hàng theo c ch th trng.
- To điu kin hin đi hóa công ngh ngân hàng. Các ngân hàng s áp dng
các công ngh tiên tin đ hot đng thanh toán quc t đc tin hành nhanh chóng,
kp thi và chính xác, nhm phân tán ri ro, gp phn m rng quy mô và mng li.
- Giúp ngân hàng m rng quan h vi các ngân hàng nc ngoài, nâng cao uy tín
trên trng quc t, trên c s đó khai thác đc ngun tài tr ca các ngân hàng nc
ngoài và ngun vn trên th trng tài chính quôc t.
3.3. Vai trò ca ngân hàng trong hot đng thanh toán quc t
Công tác thanh toán ni đa đã khó khn, phc tp, thanh toán quc t càng khó
(Paying Bank)
Ngân hàng đi lý
(Remitting Bank)
Ngi th hng
(Beneficiary)
Ngi chuyn tin
(Remitter)
(4)
(1)
(2)
(3)
S đ 1.1: Quy trình thanh toán T/T
Chú thích:
(1). Ký kt hp đng ngoi thng tha thun phng thc thanh toán chuyn tin
-6-
(2). Ngi chuyn tin yêu cu ngân hàng nc mình chuyn mt s tin nht đnh cho
ngi th hng nc ngoài.
(3). Ngân hàng phc v ngi chuyn tin thc hin chuyn tin ra nc ngoài.
(4). Ngân hàng nc ngoài nhn tin chuyn đn, thc hin tr cho ngi th hng.
Các loi hình chuyn tin trong hot đng mua bán xut nhp khu:
- Chuyn tin tr trc: Vic chuyn tin đc thc hin trc khi giao hàng.
hình thc này ri ro thuc v nhà nhp khu. Sau khi chuyn tin xong, vic giao hàng
có theo đúng thi hn hay không, cht lng và s lng hàng có theo đúng tha thun
hay không hoàn toàn ph thuc vào thin chí ca nhà xut khu.
- Chuyn tin tr sau: Vic chuyn tin đc thc hin sau khi giao hàng.
hình thc này, vic tr tin ph thuc vào thin chí và kh nng ca nhà nhp khu. Do
đó, quyn li ca nhà xut khu không đm bo.
c đim:
- Th tc đn gin, phí thanh toán không cao.
hàng, thông thng là nhà xut khu, cung ng dch v.
- Ngân hàng chuyn chng t (remitting bank): là ngân hàng mà ngi y
nhim y quyn x lý nghip v nh thu.
- Ngân hàng xut trình (presenting bank): là ngân hàng thu h (collecting bank)
xut trình chng t cho ngi tr tin.
-8-
- Ngi tr tin (drawee): là ngi mà chng t đc xut trình theo đúng ch
th nh thu và là ngi tr tin, thông thng là nhà nhp khu, ngi s dng dch v
đc cung ng (ngi mua).
Quy trình nghip v:
Ngân hàng nh thu
(Remitting Bank)
Ngân hàng thu h
(Collectting Bank)
Nhà xut khu
(Principal/Drawer)
Nhà nhp khu
(Drawee)
(1)
(2)
(9) (3)
(4)
(8)
(7)
(6)
(5)
S đ 1.2:
Quy trình thanh toán nh thu
Chú thích:
Thanh toán đi chng t – nh thu tr ngay, nhà nhp khu ch nhn đc các chng t
s hu hàng hoá sau khi thc hin thanh toán.
+ Nh thu kèm chng t tr chm (Documents against Acceptance – D/A):
Chp nhn thanh toán đi chng t – nh thu tr chm, nhà nhp khu nhn chng t
s hu hàng hóa sau khi ký chp nhn hi phiu tr tin hoc ký cam kt thanh toán
vào thi đim đc xác đnh sau.