Mục lục
Mở đầu.......................................................................................................2
Chơng I: Quy luật giá trị và vai trò của quy luật giá trị trong nền
kinh tế hàng hoá ......................................................................................3
1.1. Quy luật giá trị.....................................................................................3
1.1.1. Nội dung của Quy luật giá trị............................................................3
1.1.2. Hình thức của Quy luật giá trị...........................................................4
1.2. Vai trò của Quy luật giá trị trong nền kinh tế hàng hoá.......................4
1.2.1. Điều tiết sản xuất và lu thong hàng hoá ...........................................4
1.2.2. Kích thích cải tiến kỹ thuật...............................................................6
1.2.3. Phân hoá những ngời sản xuất hàng hoá ..........................................6
Chơng 2: Thực trạng việc vận dụng Quy luật giá trị vào nền kinh tế
nớc ta thời gian qua và những giải pháp nhằm vận dụng tốt hơn Quy
luật giá trị ở nớc ta trong thời gian tới...................................................8
2.1. Thực trạng và vai trò............................................................................8
2.1.1. Thực trạng việc vận dụng Quy luật giá trị ở nớc ta thời gian qua.8
2.1.2. Vai trò của Quy luật giá trị.............................................................14
2.2. Những giải pháp nhằm vận dụng tốt hơn Quy luật giá trị ở nớc trong
thời gian tới...............................................................................................14
2.2.1. Điều tiết khống chế và quản lý vĩ mô.............................................14
2.2.2. Nâng cao sức cạnh tranh trong quá trình hội nhập..........................15
2.2.3. Giảm bất bình đẳng trong xã hội.....................................................17
2.2.4. Quan tâm đầu t hơn nữa vào nền giáo dục......................................18
Kết luận...................................................................................................19
Tài liệu tham khảo.................................................................................20
1
Lời mở đầu
Trong nền kinh tế hàng hoá, có những quy luật kinh tế chi phối hoạt
động của những ngời quản lý sản xuất hàng hoá. Quy luật kinh tế hoạt
động ở mỗi phơng thức sản xuất hợp thành hệ thống tác động chi phối hoạt
động của phơng thức sản xuất đó. Vì vậy, việc tìm hiểu và nắm bắt các

3
hoạt động của quy luật giá trị. Giá cả thị trờng lên xuống một cách tự phát
xoay quanh giá trị hàng hoá và biểu hiện sự tác động của quy luật giá trị
trong điều kiện sản xuất và trao đổi hàng hoá.
1.1.2. Hình thức của quy luật giá trị
Trong nền sản xuất hàng hoá giản đơn: sản phẩm làm ra, trao đổi với
mục đích là để thoả mãn nhu cầu cá nhân.Vì vậy, lu thông và buôn bán
không phải là mục đích chính của ngời sản xuất.
Trong nền sản xuất hàng hoá TBCN: Hàng hoá đợc làm ra không
đơn thuần để trao đổi mà còn để buôn bán và lu thông.
Giá trị hàng hoá biểu hiện ra bằng tiền đợc gọi là giá cả hàng hoá.
Trong nền kinh tế XHCN, tiền tệ cũng dùng làm tiêu chuẩn giá cả.
Tuỳ vào từng giai đoạn mà quy luật giá trị có các hình thức chuyển
hoá khác nhau. Trong giai đoạn CNTB tự do cạnh tranh, quy luật giá trị
chuyển hoá thành quy luật giá cả sản xuất. Trong giai đoạn CNTB độc
quyền, quy luật giá trị chuyển hoá thành quy luật giá cả độc quyền cao.
1.2. Vai trò của quy luật giá trị trong nền kinh tế hàng hoá.
Nh đã biết quy luật giá trị là quy luật kinh tế quan trọng nhất của sản
xuất và lu thông hàng hoá. Trong nền kinh tế hàng hoá quy luật giá trị có
những tác dụng sau đây:
1.2.1. Điều tiết sản xuất và lu thông hàng hoá
Trong nền sản xuất hàng hoá dựa trên chế độ t hữu thờng xảy ra tình
hình: ngời sản xuất bỏ ngành này, đổ xô vào ngành khác; t liệu sản xuất và
sức lao động xã hội đợc chuyển từ ngành này sang ngành khác, quy mô
sản xuất của ngành này thu hẹp lại thì ngành kia lại mở rộng ra với tốc độ
nhanh chóng. Chính quy luật giá trị đã gây ra những hiện tợng đó, đã điều
4
tiết việc sản xuất trong xã hội. Muốn hiểu rõ vấn đề này, cần xem xét
những trờng hợp thơnừg xảy ra trên thị trờng hàng hoá:
- Giá cả nhất trí với giá trị;

cung cầu. Cung và cầu có ảnh hởng đến giá cả, nhng giá cả cũng có tác
dụng khơi thêm luồng hàng, thu hút luồng hàng từ nơi giá thấp đến nơi giá
cao. Vì thế, lu thông hàng hoá cũng do quy luật giá trị điều tiết thông qua
sự lên xuống của giá cả xoay quanh giá trị.
1.2.2. Kích thích cải tiến kỹ thuật, hợp lý hoá sản xuất nhằm tăng
năng suất lao động.
Các hàng hoá đợc sản xuất trong những điều kiện khác nhau nên có
giá trị cá biệt khác nhau, nhng trên thị trờng đều phải trao đổi theo giá trị
xã hội. Ngời sản xuất nào có giá trị cá biệt của hàng hoá thấp hơn giá trị
xã hội thì có lợi; trái lại, ngời có giá trị cá biệt cao hơn giá trị xã hội sẽ ở
thế bất lợi, có thể bị phá sản. Để tránh bị phá sản và giành u thế trong cạnh
tranh, mỗi ngời sản xuất hàng hoá đều tìm cách giảm giá trị cá biệt hàng
hoá của mình xuống dới mức giá trị xã hội bằng cách cải tiến kỹ thuật,
hợp lý hoá sản xuất để tăng năng suất lao động. Lúc đầu, chỉ có kỹ thuật
của một số cá nhân đợc cải tiến, về sau do cạnh tranh nên kỹ thuật của
toàn xã hội đợc cải tiến. Nh thế là quy luật giá trị đã thúc đẩy lực lợng sản
xuất và sản xuất phát triển.
1.2.3. Phân hoá những ngời sản xuất hàng hoá nhỏ, làm nảy sinh
quan hệ kinh tế t bản chủ nghĩa.
Trên thị trờng, các hàng hoá có giá trị cá biệt khác nhau đều phải
trao đổi theo giá trị xã hội. Do đó, trong quá trình sản xuất và trao đổi
6
hàng hoá không tránh khỏi tình trạng một số ngời sản xuất phát tài, làm
giàu, còn số ngời khác bị phá sản.
Trong nền sản xuất hàng hoá giản đơn, sự tác động của quy luật giá
trị dẫn đến kết quả là một số ít ngời mở rộng dần kinh doanh, thuê nhân
công và trở thành nhà t bản, còn một số lớn ngời khác bị phá sản dần, trở
thành những ngời lao động làm thuê. Thế là sự hoạt động của quy luật giá
trị dẫn tới hệ phân hoá những ngời sản xuất hàng hoá, làm cho quan hễ t
bản chủ nghĩa phát sinh. Lênin nói " nền tiểu sản xuất thì từng ngày,

giá trị làm triệt tiêu những nhân tố tích cực, năng động của xã hội. Nền
kinh tế rơi vào tình trạng kém phát triển.
Sau khi đổi mới quy luật giá trị đợc nhà nớc vận dụng vào kế hoạch
hoá mang tính định hớng. Nhà nớc phải dựa trên tình hình định hớng giá
cả thị trờng để tính toán vận dụng quy luật giá trị vào việc xây dựng kế
hoạch. Do giá cả hàng hoá là hình thức biểu hiện riêng của giá trị, nhng nó
còn chịu sự tác động của các quy luật kinh tế khác nh quy luật cung cầu.
8