I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
1/ Lý do khách quan :
Môn Công nghệ lớp 9 là một môn học mới và khó cho cả giáo viên và học
sinh cả về phương pháp dạy của thầy cũng như phương pháp học của trò.
Thực tế cho thấy học sinh ở các trường THCS vùng khó khăn thì mức độ
tiếp cận thông tin mới còn chậm, bên cạnh đó giáo viên dạy bộ môn Công
nghệ còn thiếu, kể cả giáo viên kiêm nhiệm.
Nhiều giáo viên và học sinh coi môn này là môn phụ nên chưa đầu tư
thích đáng về thời gian nghiên cứu tài liệu, đầu tư cho các giờ dạy lý thuyết
và đặc biệt là các giờ thực hành.
Môn Công Nghệ 9 được thiết kế theo Mô đun nghề nên thời lượng thực
hành là khá cao, đây là môn học mang tính thực tế cao, rất thiết thực cho việc
chọn nghề, hướng nghiệp cho học sinh THCS.
Một thực trạng chưa tốt là hiện nay THCS Hàng Gòn ở vùng khó khăn
điều kiện cơ sở vật chất còn nghèo nàn, không có điều mua sắm thêm dẫn đến
chất lượng học tập của học sinh nói chung, kỹ năng thực hành cho học sinh
nói riêng là không cao. Thực tế là sau khi hoàn thành chương trình thì đa
phần học sinh thao tác thực hành còn yếu, để tự mình tạo ra một sản phẩm
theo yêu cầu của môn học là rất khó khăn vì môn học này đòi hỏi người học
phải được trang bị nhiều kỹ năng khác nhau như cách sử dụng các loại kìm
điện, sử dụng khoan, sử sụng cưa mặt khác còn phải tính toán được các
thông số kĩ thuật của mạch điện, có óc quan sát thẩm mĩ.
2/ Lý do chủ quan :
Là một giáo viên Công nghệ được đào tạo đúng chuyên ngành sau hai năm
công tác tại trường THCS Hàng Gòn, trực tiếp giảng dạy môn Công nghệ lớp
1
9, trăn trở với công việc làm sao để nâng cao chất lượng môn học, phục vụ
cho cuộc sống, tương lai của học sinh.
Qua việc nghiên cứu giảng dạy trên lớp cũng như qua việc học hỏi những kinh nghiệm
của giáo viên khác nhằm đưa ra những phương pháp thích hợp
Tôi đã mạnh dạn áp dụng một số giải pháp trong giảng dạy để nâng cao hiệu

+ Về tâm lý: Các em còn ngại môn học, không có hứng thú học tập bởi vì
đây là môn học có nội dung mới lạ, một phần các em nhận thức chưa đúng
môn học, một phần nữa xem đây là môn học không mang lại lợi ích cho việc
học để thi tốt nghiệp. Xem những điều được học sẽ không giúp ích được gì
cho cuộc sống, sản xuất và hướng đi thích hợp sau khi tốt nghiệp Trung học
cơ sở.
+ Về kiến thức: Đây là môn học được xây dựng dưới dạng mô đun kỷ năng
nghề, đơn vị kiến thức còn mới lạ và mang tích chất thực hành nên các em
gặp nhiều khó khăn trong việc hiểu biết, nắm bắt kiến thức và vận dụng vào
thực hành.
+ Về kỹ năng: Học sinh chưa được được tiếp xúc với thực nghiệm nên
những dụng cụ thực nghiệm quả là mới mẻ, có thể nói đối với các em đó
giống như là những thứ đồ chơi mới lạ. Do đó quá trình thực hành của học
sinh để hoàn thành một công đoạn hay một sản phẩm trong một tiết học đạt
được theo yêu cầu kĩ thuật theo mục tiêu, nội dung chương trình đặt ra gặp
nhiều khó khăn.
3
3/ Số liệu thống kê:
- Trước khi áp dụng HS làm thí nghiệm còn nhiều lúng túng, chưa có các kĩ năng, đọc
các số liệu, và không nghiêm túc, điểm kiểm tra thực hành còn thấp, thể hiện qua điểm
thực hành năm học 2011 – 2012 như sau:
Số lớp phụ trách: 4 lớp
Tổng số HS: 110
Lớp
Số
HS
Giỏi Khá TB Yếu,kém
SL % SL % SL % SL %
9
1

sử sụng cưa mặt khác còn phải tính toán được các thông số kĩ thuật của
mạch điện, có óc quan sát thẩm mĩ.
- Việc thực hiện chương trình đối với các trường THCS là rất khó khăn vì
các đồ dùng, thiết bị dạy học có chất lượng không cao, các vật liệu tiêu hao
nhà trường không có điều kiện mua sắm bổ sung bổ sung kịp thời.
- Môn học Công nghệ lại là môn học khô cứng mang tính hướng nghiệp,
việc lôi cuốn học sinh yêu thích môn học là rất khó khăn. Tâm lí các em
học sinh chưa thực sự yêu thích môn học, điều này đã được kiểm nghiệm khi
thực hiện chương trình trong các năm học trước.
- Các em học sinh vùng khó khăn đa phần đều là con em gia đình làm nghề
nông nghiệp hoặc lâm nghiệp. Việc hướng các em yêu thích nghề nghiệp
mang tính Công nghiệp như môn Công nghệ mô đun: Lắp đạt mạng điện trong
nhà là điều trước tiên các giáo viên giảng dạy bộ môn Công nghệ phải thực
hiện. Các em còn ngại khi tiếp xúc với điện, với các thiết bị điện, mặt khác
5
các thiết bị điện đối với các em là còn khá mới mẻ, thậm chí một số em gia
đình còn chưa có điều kiện lắp đặt điện sinh hoạt.
2. Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài
Thực tế dạy học môn Công nghệ 9 mô đun: “Lắp đặt mạng điện trong nhà”
tại trường THCS Hàng Gòn năm học 2012-2013 tôi đã mạnh dạn áp dụng một
số kinh nghiệm riêng khi dạy một bài thực hành cụ thể như sau:
2.1.Về mặt tâm lý

:
- Trong giờ học thực hành phải tạo cho các em một tâm lý thoải mái mang
tính chất “Học mà chơi, chơi mà học”.
- Luôn luôn tìm hiểu, nắm bắt, những suy nghĩ nguyện vọng học tập của từng
học sinh từ đó động viên, giúp đỡ các em thõa mãn được ý nguyện bản thân
để các em có một tâm lý thoải mái, có hứng thú học tập tốt.
- Xây dựng cho các em có mối quan hệ bạn bè tốt để giúp đỡ nhau trong học

:
Trong một giờ dạy, tôi thường tổ chức nhiều hình thức dạy-học phù hợp
mục tiêu mỗi tiết, giúp học sinh phát huy tính tích cực của học sinh, chủ
động lĩnh hội kiến thức để hình thành, rèn luyện kỷ năng cơ bản trong lắp đặt
mạng điện, như:
- Các quy tắc an toàn lao động khi lắp đặt mạng điện.
7
- Công dụng, cách sử dụng một số dụng cụ thông thường trong lắp đặt mạng
điện trong nhà: như tua vít, kìm cắt dây, kìm tuốt dây, bút thử điện, búa, cưa
sắt, khoan
- Một số kí hiệu quy ước thông thường trong sơ đồ điện, khái niệm về sơ đồ
nguyên lý, sơ đồ lắp đặt mạch điện cơ bản trong nhà.
- Quy trình và những yêu cầu kĩ thuật cơ bản của công việc lắp đặt mạng
điện trong nhà.
2.

3. Về mặt kỹ năng

:
- Tôi luôn bám sát mục tiêu bài học để hình thành và rèn luyện cho các em
một số kỷ năng lao động nghề nghiệp tới mức độ nào đó để hoàn thành bài
tập của mình, cụ thể:
+ Kỷ năng vẽ sơ đồ lắp đặt của một số mạch điện đơn giản thuộc mạng điện
trong nhà.
+ Kỷ năng sử dụng được một số dụng cụ lắp đặt điện đúng kĩ thuật, như cách
cầm và thao tác các dụng cụ (tua vít, kìm cắt dây, kìm tuốt dây, bút thử điện,
búa, cưa sắt, khoan ).
+ Kỷ năng nối dây dẫn điện đúng quy trình và đảm bảo yêu cầu kĩ thuật. (Từ
cách bóc vỏ cách điện đến cách luồn dây vào các đầu nối của thiết bị, csách
đặt dây )

2.

4. Về mặt điều kiện cơ sở vật chất

:
Trong điều kiện cơ sở vật chất của trường còn khó khăn, chưa có phòng học
bộ môn và đồ dùng dạy học như đã nói ở trên thì tôi áp dụng như sau:
- Tại phòng học truyền thống tôi luôn đến trước giờ học 3-5 phút động viên,
khích lệ học sinh để bố trí, sắp xếp ghép bàn học hợp lý cho tiết học thực
hành để tiện cho quá trình hướng dẫn và theo dõi của giáo viên.
- Về đồ dùng phục vụ cho học sinh chỉ đáp ứng cơ số 4 trong lúc học sinh
đông nên việc thực hành để mỗi em tự độc lập là rất khó. Nên tôi bố trí theo
nhóm đông hơn và quá trình hướng dẫn thường xuyên tôi giám sát, theo dõi,
động viên, khích lệ các em, uốn nắn kịp thời khi mắc phải sai lầm để đẩy
nhanh tiến độ công việc, mục đích em nào củng thực hiện được.
- Bên cạnh đó tôi hướng dẫn các em gây quỹ đồ dùng học tập (ĐDHT) để
mua thêm bổ sung kịp thời những vật liệu tiêu hao phục vụ cho bài học có đạt
kết quả tốt. Bằng cách thu gom giấy vụn trong trường học đem bán lấy tiền
đó mua thêm vật tư, thiết bị bổ sung, vừa có thêm đồ dùng học tập, đồng thời
làm sạch môi trường lớp học góp phần vào việc xây dựng trường học thân
thiện.
Quá trình áp dụng các giải pháp trên giúp các em hình thành và rèn luyện
cho bản thân một số kỷ năng lao động nghề nghiệp để các em làm quen với
nghề điện. Đồng thời giúp các em sau khi học xong có thể áp dụng trong sản
xuất và cuộc sống hằng ngày và điều quan trọng hơn nữa góp phần giúp các
em lựa chọn hướng đi thích hợp sau khi tốt nghiệp Trung học cơ sở.
10
IV.

kết quả thu được

không chỉ học sinh hiểu bài, kỹ năng được hình thành và nâng cao hơn mà
học sinh còn trở nên yêu thích môn học hơn rất nhiều.
Khi hỏi về nghề nghiệp tương lai một số em đã mạnh dạn nói sẽ theo nghề
điện dân dụng.
11
Không chỉ các em được làm việc thực tế tại trường học với sản phẩm được
đưa vào sử dụng, mà các em có thể lắp đặt được một số mạch điện đơn giản
trong gia đình nhà mình.
Các em cũng có thể tính toán được các thông số kỹ thuật của mạch điện.
Kết quả đạt được rất khả quan, phải nói là thành công hơn cả mong đợi có
đến 11,1% học sinh đạt loại giỏi. 33,3% học sinh đạt loại khá. 53,9% học
sinh đạt loại TB. 1,9% học sinh xếp loại yếu, không có học sinh kém.
2. Ý kiến đề xuất

:
Môn Công nghệ là một môn học có phần khô cứng, tỷ lệ thực hành khá
cao, lại là môn mà đòi hỏi người dạy phải trang bị rất nhiều kỹ năng khác
nhau từ kỹ năng sử dụng khoan, kỹ năng sử dụng các loại dụng cụ điện, đến
kỹ năng sử dụng cưa, đục, bào (để làm bảng điện).
Chính vì vậy giáo viên trực tiếp giảng dạy phải là giáo viên được đào tạo
đúng chuyên ngành.
Mặt khác đặc thù của bộ môn đòi hỏi khá nhiều về điều kiện cơ sở vật chất
như: trang bị các dụng cụ, trang thiết bị, vật tư điện nên nhà trường cần có sự
đầu tư thường xuyên bổ sung cho môn học.
Các giáo viên trực tiếp giảng dạy môn học này để đạt được thành công thì
cần phải tuân thủ việc chuẩn bị thật kỹ trước khi lên lớp.
Theo cá nhân tôi, trước khi lên lớp giáo viên cần chú ý những điểm sau:
1. Lên kế hoạch thật chi tiết, cụ thể. Trình Ban giáo hiệu xem xét, bố trí địa
điểm, tạo điều kiện về nơi làm việc cũng như nguồn điện ổn định, an toàn.
2. Nghiên cứu thật kỹ nội dung chương trình sách giáo khoa, sách giáo viên.