B ăGIỄOăD CăVĨă ĨOăT O
TR

NGă

I H CăKINHăT ăTP.ăH ăCHệăMINH

NGUY N DUY TÙNG

ỄNHăGIỄăTỄCă
MÔ
H

NG C A TÀI CHÍNH VI

I V I THU NH P VÀ CHI TIÊU C A
GIAă ÌNHăT I VÙNG TRUNG DU MI N
NÚI PHÍA B C VI T NAM

LU NăV NăTH C S KINH T

TP. H CHÍ MINH ậ N Mă2015


B ăGIỄOăD CăVĨă ĨOăT O
TR

NGă

I H CăKINHăT ăTP.ăH ăCHệăMINH


- Giáoăviênăh

ngăd n:ă

- Tên sinh viên:
-

aăch ăsinhăviên:ă

TS LêăNg căUy n
Nguy năDuy Tùng
ThƠnhăph ăH ăChíăMinh

- S ăđi nătho iăliênăl c:ă

0909975366

- NgƠyăn pălu năv n:

.../06/2015

L iăcamă đoan:ă ắTôiă xină camă đoană lu nă v nă nƠyă lƠă côngă trình do chính tôi nghiên
c uăvƠăso năth o.ăTôiă khôngăsaoăchépăt ăbƠiăvi tă nƠoăđưăđ

căcôngăb ă mƠăkhôngă

tríchăd năngu năg c.ăN uăcóăb tăkìăm tăs ăviăph mănƠo,ătôiăxinăch uăhoƠnătoƠnătráchă
nhi m”.

ThƠnhăph ăH ăChíăMinh,ăngƠyăăăăthángă6 n mă2015

că quană sátă trongă th iă giană dƠi,ă cungă c pă m tă b ngă

ch ngăthuy tăph cătácăđ ng tíchăc căgi aăch
chiătiêuăc aăh giaăđình t iăVi tăNam.

ng trình TCVM v iăvi căthuănh păvƠă


M CăL C
TRANG BÌA LÓT
L IăCAMă OAN3
TịMăL

CăLU NăV N 4

M CăL C 1
DANHăM CăB NG 4
DANHăM CăHÌNH 5
DANHăM CăVI TăT T
PH NăM ă

U1

1.ăV năđ ănghiênăc u ............................................................................................................. 1
2. M cătiêuăvƠăcơuăh iănghiênăc u ......................................................................................... 2
2.1 M cătiêuănghiênăc u ........................................................................................................ 2
2.2 Cơuăh iănghiênăc u .......................................................................................................... 3
3.
3.1


ngănhƠă ..................................................... 15

1.1.2.4ăTƠiăchínhăviămôăgiúpănơngăcaoătrìnhăđ ăgiáoăd c .................................................... 15
1.1.2.5 Tài chínhăviămôăgópăph nănơngăcaoădinhăd

ngăvƠăs căkh e ................................. 15

1.1.2.6ăTƠiăchínhăviămôăgópăph nănơngăcaoăv ătríăxưăh iăc aăph ăn ................................... 16
1.1.3ăTi tăki măviămô ........................................................................................................... 17
1.2 Cácănghiênăc uăliênăquan .............................................................................................. 19
Ch

ngă2:ăTh cătr ngătƠiăchínhăviămôăvƠătácăđ ngăc aătƠiăchínhăviămô ăVi tăNam .......... 29

2.1ăT ngăquanăv ăvùngăTrungăduămi nănúiăphíaăB căVi tăNam .......................................... 29
2.1.1ă i uăki năđ aălỦ t ănhiên............................................................................................. 29
2.1.2ă

căđi mădơnăc ăvƠăv năhóa ....................................................................................... 29

2.2 T ngăquanăv ăngƠnhăTCVM Vi tăNamăchoăkháchăhƠngăthuănh păth p/nghèo .............. 31
Ch

ngă3.ăPH

NGăPHỄPăNGHIểNăC U ..................................................................... 35

3.1 ánhăgiáătácăđ ng .......................................................................................................... 35
3.1.1ăTìnhăhu ngăph năth c:ăSoăsánhăgi aăcóăvƠăkhông ...................................................... 35
3.1.2ăTìnhăhu ngăph năth c:ăSoăsánhătr

4.2.3ăTácăđ ngăc aăthamăgiaăTKVMăđ năchiătiêuăh ăgiaăđìnhănghèo .................................. 66
Ch

ngă5.ăK TăLU NăVÀăG IăụăCHệNHăSỄCH ........................................................... 69

5.1ăK tălu n .......................................................................................................................... 69
5.2ăG iăỦăchínhăsách ............................................................................................................ 70
5.3ăH năch ăvƠăh

ngăphátătri năđ ătƠi ................................................................................ 72

TÀI LI U THAM KH O 74
PH L C
79


DANHăM CăB NG
B ng 1.1 Tóm t t các nghiên c u th c t có liên quan ................................................. 24
B ng 3.1 Các bi năđ c l p d ki năđ aăvƠoămôăhình ................................................... 45
B ng 4.1 Ki mă đ nh th ng kê T-test hai nhóm bi nă thamă giaă TDVMă trongă n mă
2008 .............................................................................................................................. 49
B ng 4.2 Ki mă đ nh th ng kê T-test hai nhóm bi nă thamă giaă TDVMă trongă n mă
2012 ............................................................................................................................... 51
B ng 4.3 T ng h p k t qu

căl

ngătácăđ ng TDVM đ n thu nh p h giaăđình ..... 54

B ng 4.4 T ng h p k t qu


Hình 2.3 Các TCTCVM chính ph c v khách hàng nghèo/thu nh p th p ................... 33
Hình 3.1 ánhăgiáătácăđ ng so sánh gi a có và không ................................................. 36
Hình 3.2 ánhăgiáătácăđ ngăsoăsánhătr

c và sau ......................................................... 37

Hìnhă3.3ăKhungăphơnătíchăđánhăgiáătácăđ ng ................................................................ 38
Hìnhă3.4ă

th s khác bi t thu nh p trong DID ......................................................... 41


DANH M C VI T T T

Tên vi t t t

Tên Ti ng Anh

Tên Ti ng Vi t

DID

Difference-in-Differences Khác bi t trong khác bi t

GSO

General statistic office

T ng c c th ng kê


Ordinary least squares

Ph

TCVM

Microfinance

Tài chính vi mô

TDVM

Microcredit

Tín d ng vi mô

TKVM

Microsaving

Ti t ki m vi mô

Vietnam Access to
VARHS

Resources Household
Survey

WB


iă thamă giaă

vƠoăđóăth căhi năcácăcôngăvi cătheoăcáchăc aămìnhătránhăkh iăb yănghèoăvƠăcácăs ă
ph ăthu căt ăcácăkho năvi nătr ăcóăđi uăki nă(Brannen 2010, 6; Legerwood, 1999;
ADB, 2000; Morduch and Haley, 2002; Khandker, 2003).ă T

ngă t ă (Chenă &ă

Snodgrassă2001,ă13)ăchoăr ng:ăắCácăh ăgiaăđìnhăthamăgiaăvƠoăTCVMăthìăthuăth păs ă
caoă h n,ă đaă d ngă hóaă ngu nă t oă raă thuă nh p,ă chiă tiêuă choă th că ph mă s ă t ngă cao,ă
t ngăm căđ ăs ăh uătƠiăs nătrongăgiaăđình,ăchiătiêuăchoăgiáoăd cănhi uăh năvƠăđ că
bi tăc iăthi năđ

căm căđ ăđ iădi năv iăcácăcúăs că”. T măquanătr ngăc aăTCVM

đ iăv iăphátătri năkinhăt - xưăh iăc ngăđưăđ

căkh ngăđ nhătrongăth căt ăthôngăquaă

vi că Liênă hi pă qu că ch nă n mă 2005ă lƠă N mă qu că t ă v ă TCVM,ă vƠă gi iă th
NobelăHòaăbìnhăn mă2006ăđưăđ

cătraoăchoăGiáoăs ăMohametăYunus- ng

l păraăGrameenăBankă- ngơnăhƠngăviămôădƠnhăchoăng

ngă

iăsángă


TCTCVMă lƠă m tă T ă ch că tínă d ng,ă v iă cácă quyă đ nhă đ
6/12/2011,ăTh ăt

ngăChínhăph ăđưăchínhăth căphêăduy tă

tri năh ăth ngăTCVM t iăVi tăNamăđ năn mă2020.ă

că lu tă hóa.ă NgƠyă

ăánăxơyăd ngăvƠăphátă


2

Có kháănhi uănghiênăc uăđánhăgiáătácăđ ng c a ch

ngătrìnhăTCVM đ iăv iă

thuă nh pă vƠă chiă tiêu c aă h ă giaă đình ă trênă th ă gi iă vƠă Vi tă Nam. Ph nă l n các
nghiênăc uăcung c păb ng ch ngătíchăc căv ăhi uăqu ăc aăcácăch

ngătrìnhăTCVM

đ nă thuă nh pă vƠă chiă tiêuă c aă h ă giaă đình (xem thêm Brannen, 2010; Augsburg và
đ ngăs ., 2011; Barnes vƠăđ ngăs , 2001; Dunn and Arbuckle (2001); Nguy n Kim
AnhăvƠăđ ng s 2011). Tuy nhiên, TCVM khôngăph iăluônăluônămangăl iăhi uăqu ă
c iă thi nă phúcă l i cho h ă giaă đình.ă Víă d ,ă Dupas and Robinson (2011) không tìm
th yăm tătácăđ ngăcóăỦăngh aăth ngăkêăc aăch


ngă

lai.
M c tiêu c th :
- Xácăđ nhăm căđ ătácăđ ngăc aăTDVM đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh
giaăđìnhăt iăvùngănúiătrungăduămi năB c ăVi tăNam.


3

- Xácăđ nhăm căđ ătácăđ ngăc aăTKVM đ iăv iăthuănh păvƠăchiătiêuăc aăh ă
nghèo ăVi tăNam.
ăxu tăc iăthi năvƠăhoƠnăthi năchoăs ăphátătri năc aăcácăt ăch căcungăc pă

-

TCVM trongăt

ngălai.

2.2 Cơuăh i nghiênăc u
- TDVM cóăgiúpăc iăthi năthuănh p hay chi tiêu nôngăh ăhay không?
- TKVM cóăgiúpăc iăthi năthuănh păhayăchiătiêuănôngăh ăhayăkhông?
3.

iăt
iăt

3.1


tƠiă s ă d ngă d ă li uă kh oă sátă VARHSă c a h giaă đình t i 4

t nh:ăPhúăTh , LaiăChơu,ă i năBiên,ăLƠoăCai đ iădi năchoăcácăh ăgiaăđìnhăt iăvùngă
trungăduăvƠămi nănúiăphíaăB căVi tăNam.
Th iăgian:ăTrongăhai n mă2008 và 2012.
4. Ph

ngăphápănghiênăc u

S li u.ă

ătƠiăs ăd ngăd ăli uăKh oăsátăm căs ngădơnăc ă(VARHS)ătrongăhaiă

n mă2008 vƠă2012ăđ ăti năhƠnhăphơnătích.ăCácăm uăđ

căl aăch nătrongănghiênăc uă


4

lƠăcácăh ăgiaăđìnhăthamăgiaătr ăl iăkh oăsátăliênăt cătrongă3 cu căkh oăsátă(haiăn mă
m tăl n)ătrongăgiaiăđo nă2008 và 2012.
Phân tích s li u. T ăs ăli uă2017ăh ăgiaăđìnhăthamăgiaăkh oăsátăliênăt cătrongă
haiăn m 2008 và 2012,ăđ ătƠiăti năhƠnhăphơnătáchăthƠnhăhaiănhómăđ iăt
v iănhuăc uănghiênăc uă(Chiăti tăđ

cătrìnhăbƠyăt iăch

ngă4ăc aăđ ătƠi)



đình.
6. K t c uăđ tài
Ngoài ph n m đ u, ph l c và tài li u tham kh o
lƠmă5ăch
Ch

tài nghiên c uăđ

c chia

ng:
ng 1. C ă s ă lỦă thuy tă vƠă th că ti n: Trìnhă bƠyă cácă kháiă ni m;ă Cácă lỦă

thuy tăliênăquan;ăT ngăquanăv ăcácănghiênăc uătr

căcóăliênăquan.

Ch

ng 2: Th cătr ngătƠiăchínhăviămôăvƠătácăđ ngăc aătƠiăchínhăvi mô ăVi tă

Ch

ng 3. Ph

Nam

đ ng;ăChi năl


6

Ch

ngă1: C ăS

LÝ THUY T VÀ TH C TI N

1.1ăC ăs ălỦăthuy t
1.1.1 M tăs ăkháiăni m
1.1.1.1 Kháiăni măv ătƠiăchínhăviămô
Theoă Nhómă t ă v n h tr nh ngă ng

i nghèo nh tă (CGAP),ă thì:ă ắTCVMă lƠ

vi c cung c p các d ch v tàiăchínhăc ăb năđápă ng nhu c u c aăng
g m: d ch v g i ti t ki m, tín d ng,ăl

i nghèo bao

ngăh u,ăchuy n ti n, b o hi m...”.ă

Theoă J.Ledgerwood,ă ắTCVMă lƠ m tă ph

ngă phápă phátă tri n kinh t nh m

mang l i l iăíchăchoădơnăc ăcó thu nh p th p”.
Còn theo quanăđi m c a Ngân hàng Phát tri năChơuăỄă(ADB).ăắTCVMălƠ vi c
cung c p các d ch v tƠiă chínhă nh ă ti n g i, cho vay, d ch v thanh toán, chuy n
ti n và b o hi mă choă ng


ngăh u,ăchuy n

c Chính ph nh t trí, thông qua vi c

ngătrình cho vay h nghèo khi thành l p NHCSXH thành 18


7

ch

ngătrìnhăkhácănhauăđ h tr nh ngăđ iăt

ng có thu nh p th p ho c làm vi c

t iăcácăvùngăkhóăkh n1.
yăbanăBaselăđ aăraă10ăđ căđi măc ăb năc aăTCVM2 nh ăsau:
th

it

ng khách hàng là nh ng ng

i có thu nh p th p:ăCácăt ăch căTCVMă

ngăxuyênăcungăc pătínăd ngăchoănh ngăkháchăhƠngăcóăthuănh păth pă(nh ălaoă

đ ngăbánăth tănghi păvƠăcácăh ăkinhădoanhăkhôngăchínhăth cănh ăng


ngăm i do

ngăth căchoăvayăviămôăt pătrungă

nhi uănhơnăl c.
- Phân tích r i ro tín d ng:ăH ăs ăvayăv n TCVMăth

ngăr tăl năb iăcánăb ă

tínăd ngăph iăthuăth păr tănhi uăthôngătinăv ăkháchăhƠngăthôngăquaănh ngăl năth mă
giaă đìnhă ho că đ aă đi mă kinhă doanhă c aă h .ă Ng

iă điă vayă th

ngă xuyênă thi uă cácă

báoăcáoătƠiăchínhăchínhăth c;ădoăv yăcánăb ătínăd ngăph iăgiúpăđ ăkháchăhƠngăchu nă
b ătƠiăli uăđ ăđánhăgiáăcácădòngăti năt
đóăxácăđ nhăth iăh năvƠăkh iăl

ngălaiăvƠăgiáătr ăròngăc aăcácăkho năti n,ăquaă

ngăc aăkho năvay.ăCácăđ căđi măc aăng

iăđiăvayă

Cácăch ngătrìnhăchínhăhi n t i do NHCSXH cung c p bao g m: (1) H nghèo; (2) Cho vay HSSV có hoàn
c nhăkhóăkh n;ă(3)ăChoăvayăgi i quy t vi c làm; (4) Cho vay xu t kh uălaoăđ ng; (5) Cho vay s n xu t kinh
doanhăvùngăkhóăkh n;ă(6)ăChoăvayăn c s ch và v sinhămôiătr ng; (7) Cho vay mua nhà tr ch m, (8) và
11ăch ngătrìnhăkhác.ăNgu n:ăBáoăcáoăth ng niên c a NHCSXH, www.vbsp.org.vn.

/>

8

vƠăs ăs năsƠngătr ăn ăc aăh ăc năđ

căcánăb ătínăd ngăđánhăgiáătrongăsu tăquáătrìnhă

vi ngăth măkháchăhƠngăvƠăxétăduy tăkho năvay.
M cădùătrungătơmăthôngătinătínăd ngăth

ngăkhôngăcóăs năcácăthôngătinăv ăcácă

kháchăhƠngăcóăthuănh păth păho căv ăt tăc ăcácăt ăch căTCVMăhi năt i.ăTuyănhiên,ă
khiă cóă cácă thôngă tină nƠyă t iă trungă tơm,ă cácă thôngă tină đ
đ

că xemă lƠă r tă h uă íchă vƠă

căs ăd ngălƠmătƠiăli uăph căv ăquáătrìnhăxétăduy tăkho năvay.ă

mô,ăx păh ngătínăd ng,ăn uăđ

iăv iăchoăvayăviă

căs ăd ngătrongăquáătrìnhăxétăduy tăkho năvay,ăđ

că

coiălƠăy uăt ăb ăsungă(đi uăki năc n)ăh nălƠăy uăt ăquy tăđ nhă(đi uăki năđ ).

chuăk ăthanhătoánănhanhă(th

ngălƠăhƠngătu năho căhaiătu năm tăl n)ăvƠăcóătácăđ ngă

lơyălan.ăThôngăth

ng,ăki măsoátătínăd ngăTCVMăhoƠnătoƠnăph ăthu căcánăb ătínă

d ng,ădoăh ălƠăng

iăn mărõănh tănh ngăthôngătinăv ăhoƠnăc nhăcáănhơnăc aăkháchă

hàng - lƠăy uăt ăquanătr ngănh tăquy tăđ nhăđ năhi uăqu ăcôngătácăthuăh iăn .
- Cho vay l y ti n:ăNh ngăkháchăhƠngăTCVMăth

ngăb ăh năch ăkh ăn ngăti pă

c năđ iăv iăcácăngu nătƠiăchínhăkhácă(doăkhôngăcóătƠiăs năđ măb o,ăquyămôăs năxu tă
kinhădoanhăquáănh ăbéầ)ănênăh ăph iăph ăthu căr tănhi uăvƠoăcácăti păc nătínăd ngă
viă môă hi năt i.ăChoăvayă TCVMăs ăd ngăr tă nhi uăcácăch

ngătrìnhăkhuy năkhíchă


9

nh măđ ngăviên,ăkhenăth

ngănh ngăng


ngă th că choă vayă

căgi iă ngơnă choă nh ngă nhómă kháchă

hƠngănh ă- cácăcáănhơnătrongănhómăcóăcamăk tăcùngăb oăđ măthanhătoánăchoănhau.ă
Ph

ngăth căchoăvayănƠyăđ

căxơyăd ngăd aătrênăgi ăthi tăápăl cănhómăs ănơngăcaoă

m că b oă đ mă tr ă n ,ă b iăvìă s ă ch mă tr ă c aă m tă cáă nhơnă trongă nhómă s ă lƠmă nhă
h

ngăđ năkh ăn ngănh nătínăd ngăc aăcácăthƠnhăviênăkhácătrongănhóm.
- Hi u ng Domino:ă Th că t ă đưă ch ngă minhă qu nă lỦă ch tă ch ă cácă kho nă n ă

ch mătr ăvƠăápăl cănhómăđưăđemăl iăt ăl ătr ăn ăcaoăh năr tănhi u.ăTuyănhiên,ăch tă
l

ngătínăd ngăc aăcácăkho năvayăcáănhơnăcóăth ăthayăđ iăr tănhanhăb iăvìăb năch tă

c aăcácăkho năvayăviămôălƠăkhôngăcóătƠiăs năb oăđ măvƠăcóăhi uă ngădomino.ăHi uă
ngăDominoăx yăraăkhiăng

iăđiăvayăcóăth ăd ngăvi cătr ăn ăchoăt ăch căTCVMăvìă

h ăchoăr ngăt ăch căTCVMăđangăr iăvƠoătìnhătr ngăgiaăt ngăn ăquáăh năvƠănh ăv yă
thìăt ăch căđóăs ăkhôngăcóăkh ăn ngăcungăc păcácăkho năchoăvayăviămôăti pătheoă
cho mình.

i vay (nh ngăng

i có

thu nh p th p) ch không ph i t công chúng.
T ch c TCVM có th là b t k t ch c h p nh t tín d ng,ăngơnăhƠngăth

ngă

m i thu nh , các t ch c tài chính phi chính ph ho c liên k t tín d ng- v i vai trò
cung c p d ch v tƠiăchínhăchoăng

i nghèo (CGAP ậ Nhómăt ăv n h tr ng

i

nghèo).
Có b n lo i d ch v mà m t T ch c TCVM có th cung c p cho khách
hàng.V iă ph

ngă phápă ti p c n t i thi u, T ch c TCVMă thôngă th

ng ch cung

c p d ch v tài chính ho c có th cung c p d ch v tài chính và m t ph n gi i h n
d ch v trung gian xã h i. Th m chí có T ch c TCVM ch cung c p m t ho c m t
s các s n ph m trong d ch v tài chính. V i cách ti p c n t ng h p, T ch c
TCVM s cung c p nhi uăh năm t lo i d ch v .
Trung gian Tài chính
Bao g m vi c cung c p các d ch v tƠiă chínhă nh ă tínă d ng, ti t ki m, b o


t k n ngă tƠiă chính.ă Haiă

c áp d ng là ti t ki m b t bu c và ti t ki m

t nguy n. Tuy nhiên, ti t ki m t nguy n có th g p rào c n v m t pháp lý trong
vi c cho phép th c hi n ho tăđ ng này cho m c tiêu an toàn tài chính. M t s T
ch c TCVMăđưăr tăthƠnhăcôngăđ i v i vi c cung c p d ch v ti t ki m,ănh ngănóă
v nălƠăđi m y u c a nhi u T ch c TCVM.
- D ch v b o hi m vi mô: so v i d ch v tín d ng và ti t ki m, d ch v này
ch aăđ

c cung c p nhi u b i các TCTCVM. Nólà hình th c kinh doanh m iăđ i

v iă cácă TCTCVMă vƠđangă trongă giaiă đo n th nghi m và b tă đ u phát tri n. B o
hi m nhân th là m t trong nh ng lo i b o hi mă đ

c các T ch c TCVM quan

tâm áp d ng. Grameen Bank là m t ví d đi n hình cho vi c áp d ng lo i hình này.
T i Vi t Nam, qu TYMăc ngăđangăápăd ng th nghi m lo i s n ph m b o hi m
nhân th thôngăquaăắNhómăt

ngăh ”.

- D ch v thanh toán: bao g m các th th cănh ăsec,ă y nhi m chi, y nhi m
thu,ă th ă tínă d ng hay th thanh toán. Tuy nhiên, không ph i t t c các T ch c
TCVMă đ

c cung c p d ch v nƠyă mƠă tùyă theoă quyă đ nh c a m iă n

c yêu c u cho ho tă đ ng nông


12

nghi p theo nhóm khi mà các thành viên c a m t nhóm nông dân cùng nhau thuê
máy móc thi t b , ví d máy cày và thay nhau s d ng chúng,ăđóngăgópăt ng ph n
chi phí theo t l . Trên qu c t , cho thuê vi mô là s n ph m ph bi n cho các nông
dân nghèo và các doanh nghi p nh . T i Vi t Nam, s n ph m này v n còn r t m i
m .
Trung gian xã h i
Là quá trình xây d ng ngu n l că conă ng
trung gian tài chính b n v ngă choă ng
gian xã h iăth

ngăđ

i và xã h i c n thi t cho d ch v

i nghèo. Vi c cung c p các d ch v trung

c các TCTCVM th c hi n thông qua t ch cănhóm.ăNh ngă

m t s t ch că c ngă th c hi n các d ch v này tr c ti p v i cá nhân khách hàng.
Trung gian xã h i d aătrênăc ăs nhómăđ

căđ nhăngh aălƠăs n l c xây d ngăn ngă

l c t ch c c aănhómăvƠăđ uăt ăvƠoăngu n l căconăng
d ngăn ngăl căth

cung c p d ch v nƠyă t ngă thêmă cácă giáă tr cho nhóm khách hàng c a TCTCVM,


13

giúp h c i thi n các khía c nh khác ngoài khía c nh tài chính, vì d ch v tài chính
không ph iă lƠă ắcơyă đ aă th n”ă gi i quy tă đ
d ch v nƠyăc ngăcóăth đ

c m i v nă đ choă ng

i nghèo. Các

c th c hi n l ng ghép thông qua m ngăl

i ho tăđ ng

c a TCTCVM. Tuy nhiên, s không h p lỦă khiă mongă đ i thu nh p t d ch v tài
chính s trang tr i cho các chi phí c a d ch v nƠyăvƠăc ngăgi ngănh ăvi c cung c p
d ch v phát tri n doanh nghi p, TCTCVM ph i tách bi t các chi phí c a các d ch
v này. TCTCVM c n tìm ki m ngu n tài chính khác cho d ch v xã h i.
Vi c l a ch năph

ngăphápăti p c n t i thi u hay t ng h p s tùy thu c m c

tiêu c a T ch c TCVM, nhu c u c a th tr

ng và kh n ngă cungă c a T ch c

TCVM.ă i u quan tr ng khác là TCTCVM c n tách bi t và ki m soát chi phí c a

khi h thamăgiaăvƠoăch

ngătrình.ăNgoƠiăra, Mk Nelly và Dunford ch ra các khách

hƠngăthamăgiaăvƠoăch

ngătrìnhăTCVMăt i Ghana có s giaăt ngăthuănh p lên 38$

so v i nhóm không tham gia là 18$, m t khác y u t đaă d ng hóa thu nh p các
khách hàng thamăgiaăch

ngătrìnhăTCVMăc ngăcóăỦăngh aăth ng kê.

Dunn and Arbunkle (2001) ch ra nh ngăng

i tham gia TCVM có thu nh p


14

caoăh nă50%ăsoăv i nhóm không tham gia.
M t s nghiên c u khác s d ng m c chi tiêu c a h giaăđìnhăđ đánhăgiáăcácă
tácă đ ng c aă ch
thamăgiaăch

ngă trìnhă TCVM.ă Pittă vƠă Khandkeră (1998)ă ch ra các thành viên

ngătrìnhăGrameenăBank,ăm căchiătiêuăt ngălênă18ătaka/100ătakaăđiăvayă

b i ph n so v i 11 taka/100 taka n uăng


c sau khi thu ho chăvƠiăthángăsauăđó.ăVìăv y,ăđ tài tr cho

vi c mua nguyên li uăđ u vào, các h giaăđìnhănôngădơnăph i s d ng ti n ti t ki m
ho c vay tín d ng.ăDoăđó,ăti p c n tín d ng có th lƠmăt ngăđángăk kh n ngăc a
các nông h nghèo (thi u ngu n ti t ki m)ăđ mua v tăt ănôngănghi p c n thi t. Bên
c nhăđó,ăti p c n tín d ngăc ngălƠmăgi măchiăphíăc ăh i c a các tài s n v n so v i
laoăđ ngăgiaăđình.
Nhi u nghiên c u ch ra r ng ti p c n tín d ng là ti năđ đ ng
c

iănghèoăt ngă

ngăđ uăt ăchoăs n xu t, trang tr i chi phí h căhƠnhăchoăconăcáiầăNh đó,ănơngă

cao thu nh păvƠăcóăc ăh i thoát nghèo b n v ng Jhonson và Rogaly (1997), Gulli
(1998) kh ngăđ nh r ng tài chính vi mô giúp gi mănghèo,ăđ c bi t là nh ngăng

i


15

nghèo nh t và d t năth
v i nh ngăh

ngănh t thông qua vi c cung c p tín d ng d dàng k t h p

ng d n v cách th c kinh doanh.


bi nă đ i di n cho tình tr ng kinh t - xã h i c a h giaă đình. Hossein (1988) tìm
th y t i Bangladesh nh ngă ng
l

ng nhà

g p sáu l n nh ngăng

i tham gia TCVM thì có m c chi tiêu cho ch t
i không tham gia.

Neponen (2003) tìm th y 64% nh ngăng
ch tăl

ng nhà

s ngăcaoăh nănh ngăng

iăthamăgiaăch

ngătrìnhăTCVMăcóă

i không tham gia.

1.1.2.4 TƠiăchínhăviămôăgiúpănơngăcaoătrìnhăđ giáo d c
H u h t các nghiên c uăđ u cho th yăcácătácăđ ng tích c c c aăch

ngătrìnhă

TCVM, nh ng đ a bé là con c aăkháchăhƠngăthamăgiaăvƠoăTCVMăthìăth