PHÒNG GD&ĐT HUYỆN THANH OAI
TRƯỜNG THCS THANH MAI
˜&™

“DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP”
Tên bài: “SỬ DỤNG HỢP LÍ TÀI NGUYÊN
THIÊN NHIÊN”
Môn học chính: Sinh học 9
Các môn được tích hợp:
- GDCD 7, Địa lí 6, Hóa học 8,
- Công nghệ 7, Sinh học 9.

PHỤ LỤC 1


PHIẾU THÔNG TIN VỀ GIÁO VIÊN DỰ THI

Sở giáo dục và đào tạo thành phố Hà Nội
Phòng giáo dục và đào tạo huyện Thanh Oai
Trường trung học cơ sở Thanh Mai
Địa chỉ: Xã Thanh Mai - Huyện Thanh Oai - Hà Nội
Điện thoại: 0433873528
Thông tin về giáo viên:
Họ và tên: Trần Thị Thanh Loan.
Ngày sinh: 06 – 05 - 1978;

Môn: Sinh học

Điện thoại: 0978485412
Email: [email protected]


e. Sinh học 9: Bài 41 – Môi trường và các nhân tố sinh thái.
+ Khái niệm về môi trường sống của sinh vật.
- Bài 53: Tác động của con người đối với môi trường.
+ Thấy được những hoạt động chủ yếu của con người đã phá hủy môi trường tự
nhiên và gây ra những hậu quả nghiêm trọng.
- Bài 61: Luật bảo vệ môi trường
+ Nắm được tầm quan trọng trong việc thực hiện tốt Luật bảo vệ môi trường ở
chương II và III nhằm bảo vệ sức khỏe của nhân dân, phục vụ sự phát triển lâu bền của
đất nước và góp phần bảo vệ môi trường, khu vực và toàn cầu.


2. Kỹ năng:
- Tư duy lô gic và khái quát hóa kiến thức.
- Vận dụng kiến thức giải thích thực tế.
- Thu thập thông tin từ thực tế.
- Sử dụng kiến thức đã học ở các môn để thực hiện bằng những hành động cụ
thể đỗi với môi trường và tài nguyên thiên nhiên ở địa phương.
- Khai thác kiến thức từ SGK và thực tế.
- Hình thành trong học sinh tính tích cực tham gia các hoạt động giữ gìn và bảo
vệ môi trường tài nguyên thiên nhiên.
- Biết lên án, phê phán, đấu tranh ngăn chặn các biểu hiện, hành vi phá hoại và
làm ô nhiễm môi trường.
- Biết được những nguyên nhân làm ô nhiễm nguồn nước và biện pháp chống ô
nhiễm
- Thực hiện tốt các biện pháp vào việc bảo vệ môi trường sống và thiên nhiên.
3/ Thái độ:
- Bồi dưỡng cho học sinh lòng yêu quý môi trường thiên nhiên và có ý thức giữ
gìn – bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên.
- Biết sử dụng hợp lí nguồn nước ngọt và giữ nguồn nước không bị ô nhiễm.
- Ý thức được trách nhiệm của bản thân và cộng đồng trong việc bảo vệ môi

trọc để làm giảm ô nhiễm môi trường, giúp cho sự sống của mọi loài sinh vật
được phát triển ngày càng phong phú, đa dạng.
V. Thiết bị dạy học-học liệu.
1.Giáo viên: Tranh ảnh: Các dạng tài nguyên thiên nhiên .
- SGK và SGV các môn: GDCD 7, Địa lí 6, Công nghệ 7, Hóa học 8, Sinh 9.
- Bảng phụ, bút dạ.
2. Học sinh:
- Kiến thức Sinh 9 bài 41, 53,61.
VI. Tiến trình dạy và học.


Ngày soạn:…/..../2014
Chương IV. BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
Bài 58. Sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên
I. Mục tiêu bài học:
1. Kiến thức:
- Phân biệt được các dạng tài nguyên thiên nhiên chủ yếu gồm:
Tài nguyên Tái sinh, không tái sinh, năng lượng vĩnh cửu
- Trình bày được tầm quan trọng và tác dụng của việc sử dụng hợp lý các nguồn tài
nguyên thiên nhiên;

2. Kỹ năng:

- Quan sát, phân tích để thu nhận kiến thức
- Khái quát và tổng hợp kiến thức
- Vận dụng kiến thức vào thực tế
- Hoạt động nhóm và làm việc với sách giáo khoa.

3.Thái độ: - Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường
-



(?). Con người đã sử dụng những yếu tố nào của môi trường để phục vụ cho cuộc sống.
(?).Thế nào là tài nguyên thiên nhiên.
HS.Tài nguyên thiên nhiên là nguồn vật chất sơ khai được hình thành và tồn tại tronh tự nhiên mà con
người có thể sử dụng cho cuộc sống.
(?).Tại sao nói: Tài nguyên thiên nhiên không phải là vô tận.
HS. Nếu không biết cách sử dụng hợp lý thì nguồn tài nguyên thiên nhiên sẽ bị cạn kiệt nhanh chóng.
GV. Vậy để nguồn tài nguyên thiên nhiên không bị cạn kiệt mà có thể sử dụng lâu dài cho các thế hệ
mai sau thì phải sử dụng như thế nào cho hợp lí? Chúng ta cùng tìm hiểu bài hôm nay.
(?). Chúng ta đã khai thác và sử dụng những tài nguyên thiên nhiên chủ yếu nào vào trong cuộc sống.
HS . Gồm : đất, nước, khoáng sản, năng lượng, sinh vật ,rừng…
Hoạt động I. Các dạng tài nguyên thiên nhiên chủ yếu
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH

(?)
HS

Quan sát tranh và chọn một hoặc một số nội dung thích hợp ở cột bên
phải ứng với mỗi loại tài nguyên ở cột bên trái và ghi vào cột: ghi kết quả
ở bảng 58.1 (SGK/ 173)
Hoàn thành vào bảng:

NỘI DUNG


BẢNG 58-1: CÁC DẠNG TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN
HS
(?)


-Gồm:
+ Tài nguyên
không tái sinh là
những dạng tài
nguyên sau một
thời gian sử dụng
sẽ bị cạn kiệt.
+ Tài nguyên tái
sinh là những dạng
tài nguyên khi sử
dụng hợp lý sẽ có
điều kiện phát triển
phục hồi.
+ Tài nguyên năng
lượng vĩnh cửu là
những nguồn năng
lượng sạch, khi sử
dụng không gây ô
nhiễm môi trường.

l) Năng lượng
suối
nước
nóng

(?)

Nhận xét và bổ sung.
Các dạng tài nguyên này có đặc điểm gì khác nhau.


(?)
HS
(?)

kiệt.

Nêu tên các dạng tài nguyên không có khả năng tái sinh ở nước ta.
Các tài nguyên:than đá, dầu lửa,khoáng sản…không có khả năng tái sinh.
Theo em tài nguyên rừng là dạng tài nguyên không tái sinh hay dạng tài
nguyên hay tái sinh.Vì sao.
Rừng là tài nguyên tái sinh, nếu biết bảo vệ và khai thác hợp lí thì rừng
có thể phục hồi sau mỗi lần khai thác.
Có thể thay thế dạng tài nguyên không tái sinh bằng dạng tài nguyên
thiên nhiên nào khác.

HS

Bếp nấu ăn sử dụng năng Xe chạy bằng năng lượng
mặt trời
lượng mặt trời ở Quảng Trị

(?)
HS

(?)
HS

(?)
(?)
HS

• Hạn chế phát triển dân số quá nhanh
• Sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên.
• Bảo vệ các loài sinh vật.
• Phục hồi và trồng rừng mới.
• Kiểm soát và giảm thiểu các nguồn chất thải gây ô nhiễm.
• Hoạt động khoa học của con người góp phần cải tạo nhều giống
cây trồng và vật nuôi có năng suất cao.
- Mỗi người đều phải có trách nhiệm trong việc bảo vệ môi trường sống
của mình
Nêu tên các dạng tài nguyên thiên nhiên không có khả năng tái sinh ở
nước ta.
Tại sao mọi người cần thực hiện tốt luật bảo vệ môi trường?
(Tích hợp kiến thức: bài 61-Sinh 9:Luật bảo vệ môi trường).
Để có trách nhiệm giữ môi trường trong lành, sạch đẹp và cải thiện môi


trường bảo đảm cân bằng sinh thái, ngăn chặn khắc phục các hậu quả xấu
do con người và thiên nhiên gây ra cho môi trường, khai thác, sử dụng
hợp lý và tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên để phục vụ sự nghiệp phát
triển bền vững của đất nước.
Mỗi học sinh cần làm gì để thực hiện tốt luật bảo vệ môi trường?
Những tài nguyên thiên nhiên chủ yếu nào có vai trò quan trọng trong
đời sống con người?
Gồm: - Đất – Nước – Rừng
Các tài nguyên này cần sử dụng như thế nào để không bị cạn kiệt ?
→Mục II.
Hoạt động 2. Sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên
(?)

(?)

lâu dài
các
nguồn tài
nguyên
cho các
thế hệ
con cháu
mai sau.


(?)
HS

(?)

Hãy đánh dấu (x) vào ô trống phù hợp với nội dung trong bảng 58.2 (sgk/174)
Hoàn thành vào bảng: Vai trò bảo vệ đất của thực vật.
Tình trạng của đất
Có thực vật bao phủ
Không có thực vật bao phủ
Đất bị khô hạn
X
Đất bị xói mòn
X
Độ màu mỡ của đất
tăng lên
X
Nhận xét và bổ sung.

HS

( Tích hợp kiến thức: Địa lý 6- Bài 20: Hơi nước trong không khí - Mưa.)
Nước ta nằm trong khu vực có lượng mưa trung bình năm là bao nhiêu?
Hãy điền thêm vào bảng 58.3 những ví dụ về ô nhiễm nguồn nước và cách khắc
phục (sgk/176)


?

HS

Hoàn thành vào bảng: Nguyên nhân gây ô nhiễm nguồn nước và cách khắc phục.
(?)
HS
(?)
HS
(?)

HS

Nguồn nước
Các sông, cống nước thải ở
thành phố.
Rừng bị thu hẹp sẽ hạn chế
vòn tuần hoàn của nước, ảnh
hưởng tới lượng nước ngầm.
Nước chứa nhiều loại vi
trùng (tả, lỵ, thương hàn…)

Nguyên nhân gây ô nhiễm
- Do dòng chảy bị tắc và xả rác

(?)
(?)
HS

Lượng nước trên trái đất là rất lớn,với ¾ diện tích trái đất là các đại dương, biển,
hồ, sông ngòi, có nhiều mỏ nước trong lòng đất. Nhưng sự phân bố nước trên bề
mặt Trái Đất không đều và có nhiều vùng đất hiếm nước,đất đai biến thành sa mạc.
Lượng nước ngọt là rất nhỏ so với lượng nước trên trái đất.
Nếu bị thiếu nước sẽ bị tác hại gì?
Thiếu nước sẽ gây ra nhiều bệnh tật (do mất vệ sinh) gây hạn hán và nước uống sẽ
thiếu.
Nêu hậu quả của việc sử dụng nguồn nước bị ô nhiễm?
Hậu quả của việc sử dụng nguồn nước bị ô nhiễm sẽ gây ra nhiều bệnh tật cho
người và động vật.
Trồng rừng có tác dụng trong việc bảo vệ tài nguyên nước không. Tại sao?
Trồng rừng có tác dụng trong việc bảo vệ tài nguyên nước,vì rừng tạo điều kiện
đảm bảo cho tuần hoàn nước trên Trái Đất, tăng lượng nước ngầm và nước bốc hơi.


Việc sử dụng nguồn nước ở địa phương em như thế nào?
Tại sao diện tích rừng của nước ta ngày càng suy giảm?

(?)
HS

(?)

HS

Nêu hậu quả của việc chặt phá và đốt rừng.


28,7%

27,2%

28,8%

32,2%

Phòng hộ
cao

Suy giảm
rõ rệt

Rất kém

Khôi phục
dần tính
hồi phục

Khôi phục
dần
tính
năng phòng
hộ.

Kém

Hãy kể tên một số khu rừng nổi tiếng của nước ta hiện đang được bảo vệ tốt?

- Vai trò

- Là nơi ở và nơi sản xuất
lương thực, thực phẩm nuôi
sống con người và các sinh
vật khác.
Để xây nhà, các khu công
nghiệp, làm đường giao
thông…

- Là nhu cầu không thể
thiếu của mọi sinh vật
trên Trái Đất và là yếu tố
quyết định chất lượng môi
trường sống của con
người.

- Là nguồn cung cấp
nhiều loại lâm sản quý:
Gỗ, củi, thuốc…Điều
hòa khí hậu góp phần
ngăn chặn lũ lụt, xói
mòn đất…Giữ cân bằng
sinh thái của trái đất.

- Tái sinh

- Tái sinh

- Tái sinh

Sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên rừng có ảnh hưởng như thế nào tới các tài
nguyên khác (đất, nước).
Cần làm gì để góp phần sử dụng tài nguyên thiên nhiên hợp lý?
+Bảo vệ rừng và cây xanh
+Tích cực trồng mới
+Tuyên truyền để mọi người cùng tham gia`
+Thực hiện tốt luật bảo vệ môi trường.



Ở địa phương em có những hoạt động nào?
IV.Đánh giá


V. Dặn dò
Học bài theo câu hỏi sach giáo khoa
Tìm hiểu các biện pháp bảo vệ môi trường vafthieen nhiên hoang dã
Kẻ bảng 59 vào vở


VIII - CÁC SẢN PHẨM CỦA HỌC SINH