LỜI NÓI ĐẦU
Hoạt động thương mại là các hoạt động nhằm mục đích lợi nhuận
thông qua việc trao đổi mua bán hàng hoá, dịch vụ và các đối tượng trao
đổi khác trong thương mại.
Cũng như các lĩnh vực khác, hoạt động thương mại quốc tế chịu sự
điều chỉnh bởi các quy phạm pháp luậtvà những nguyên tắc pháp lý nhất
định. Đây cũng chính là cơ sở pháp lý hữu hiệu để giải quyết các vấn đề
có thể phát sinh trong hoạt động thương mại.
Tổ chức thương mại quốc tế (WTO) cũng không nằm ngoài xu thế
này. Khi có tranh chấp thương mại xảy ra giữa các quốc gia thành viên
của WTO thì các quy định của tổ chức này sẽ là căn cứ pháp lý để giải
quyết tranh chấp.
Để hiểu rõ thêm về cơ chế cũng như thủ tục giải quyết tranh chấp giữa
các thành viên của WTO. Em xin chon đề tài “Thoả ước giải quyết
tranh chấp (DSU) và cơ chế giải quyết tranh chấp của WTO” làm bài
tiều luận của mình.
Do thời gian cũng như kiến thức còn có hạn bài tiểu luận khó có thể
tránh khỏi những thiếu sót nhất định. Em kính mong thầy cô xem xét và
đóng góp ý kiến cho bài tiều tiểu luận của em ngày một hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn!
1
NỘI DUNG
I. KHÁI QUÁT VỀ THOẢ ƯỚC GIẢI QUYỂT TRANH CHẤP (DSU)
CỦA WTO
1. khái quát về thoả ước giải quyết tranh chấp (DSU) của WTO.
Việc giải quyết tranh chấp thương mại phát sinh giữa các quốc gia là
thành viên của WTO sẽ được thực hiện theo các quy định về giải quyết tranh
chấp của tổ chức thương mại thế giới (WTO). Cơ chế giải quyết tranh chấp
thương mại giữa các nước là thành viên WTO được hình thành từ sau vòng
đàm phán Urugoay và chính thức được áp dụng từ tháng 12-1996.
Sau thời gian dài đấu tranh giữa các nước thành viên của hiệp định

Đảm bảo và giám sát việc thực thi các phán quyết và khuyến nghị của cơ
quan nói trên bằng cách cho phép áp dụng các biện pháp trả đũa hay đình chỉ
thi hành những nhượng bộ và các nghĩa vụ khác theo theo các hiệp định có
liên quan (khoản 1 Điều 2 thoả thuận DSU).
• Chức năng của DSB
3
Giải quyết các tranh chấp phát sinh giữa các nước thành viên theo những
nguyên tắc, trình tự và thủ tục quy định trong DSU, đưa ra quyết định cuôí
cùng về tranh chấp.
đảm bảo thực hiện và giám sát thi hành thoả thuận DSU nhằm tạo dựng
và duy trì một cơ chế giải quyết tranh chấp công khai, thống nhất, khách
quan, hiệu quả;
Xây dựng, ban hành các quy định về thủ tục giải quyết tranh chấp đảm
bảo các nghĩa vụ thực thi thoả thuận DSU.
DSB là cơ quan giải quyết tranh chấp nhưng không trực tiếp tham gia vào
quá trình tổ tụng để giải quyết vụ việc mà chỉ tham gia vào giai đoạn đầu
tiên là thành lập ban Hội Thẩm và giai đoạn cuối cùng là thông qua báo
cáo,kết luận về giải quyết vụ việc. DSU quy định một hệ thống xét xử hai
cấp: Ban Hội thẩm và Cơ Quan Phúc thẩm. Mọi tranh chấp phát sinh sẽ
đựơc giải quyết theo trình tự hai cấp này. DSB có trách niệm lập ra ban hội
thẩm để giải quyết từng vụ việc cụ thể đồng thời DSB sẽ giám sát các hoạt
động thông qua báo cáo cuối cùng về giải quyết vụ viẹc của ban hội thẩm.
Nếu có kháng cáo vụ việc sẽ được chuyển lên cơ quan phúc thẩm. Khi báo
cáo của ban hội thẩm và cơ quan phúc thẩm được thông qua nó sẽ có giá trị
pháp lý ràng buộc các bên có liên quan thực thi. Để bảo tính khả thi của các
quyết định của mình, DSB có quyền quyết định áp đặt các biện pháp trả đũa
nếu như một bên không chịu thi hành các quyết định của DSB.
• Các cơ quan trực thuộc DSB
Hệ thống các cơ quan giải tranh chấp của WTO được tổ chức theo hai
cấp: cấp Ban hội thẩm (Panel) và cấp cao hơn là Cơ quan phúc thẩm. Hai cơ

các thành viên của WTO.
Để bảo vệ quyền lợi cho các thành viên đang phát triển, DSU quy định
trong vụ tranh chấp xảy ra giữa một nước thành viên phát triển và một nước
thành viên đang phát triển, nếu có yêu cầu của nước thành viên đang phát
triển thì ban Hội thẩm sẽ có ít nhất một hội thẩm viên là công dân nước đang
phát triển (khoản 10 Điều 8).
Trong quá trình tố tụng, các hội thẩm viên phải tuân thủ nguyên tắc làm
việc độc lập, công bằng, vô tư, đồng thời phải tuân thủ đúng các quy định
trong các hiệp định của WTO.
- Chức năng của ban hội thẩm
Điều 11 – DSU quy định chức năng của Ban hội thẩm là hỗ trợ DSB làm
tròn trách nhiệm theo thoả thuận DSU và các hiệp định có liên quan. Cụ thể
là, ban hội thẩm sẽ phải đánh giá một cách khách quan các vấn đề tranh
chấp, gồm cả việc đánh giá thực tế vụ việc, khả năng áp dụng, sự phù hợp
của các hiệp định có liên quan và tiến hành nững điều tra khác có thể giúp
DSB trong viẹc đưa ra các khuyến nghị hoặc phán quyết được quy định
trong các hiệp định có liên quan. Trong quá trình tố tụng, ban hội thẩm sẽ
đều đăn tham vấn với các bên tranh chấp và tạo cho họ nhưng cơ hội như
nhau để đưa ra một giải pháp thoả đáng với cả hai bên.
Như vậy, có thể thấu ban hội thẩm không phải là một cơ quan xét xử như
trọng tài hay toà án. nhiệm vụ của ban hội thẩm chỉ dừng lại ở việc điều tra
thực tế, chỉ ra các biện pháp giải quyết khi cần thiết. Báo cáo này khi đựơc
6
DSB thông qua thì được coi như phán quyết của DSB và có giá trị pháp lý
ràng buộc các bên tranh chấp, buộc các bên phải thi hành.
- Nguyên tắc làm việc của ban hội thẩm
Ban hội thẩm làm việc theo các nguyên tắc quy định trong phụ lục 3 của
thoả thuận DSU, bao gồm:
Ban hội thẩm sẽ họp kín. Các bên tranh chấp và bên thứ 3 có quyền lợi
liêm quan sẽ có mặt tại các buổi họp chỉ khi được ban hội thẩm mời trình

thành viên WTO.
Sẵn sàng tham gia làm việc bất cứ lúc nào. Trong quá trình làm việc, mọi
thành viên đều bình đẳng như nhau.
Không giống như ban hội thẩm là thành viên không đựơc là công dân của
các nước đang có tranh chấp hay quyền lợi liên quan đến tranh chấp, việc
lựa chon ba thành viên để thành lập ban phúc thẩm tuân theo nguyên tắc lựa
chon ngẫu nhiên, tạo cơ hội cho tất cả các thành viên trong cơ quan phúc
thẩm được tham gia, bất chấp họ thuộc quốc tịch nào (quy tắc 6 - thủ tục
phúc thẩm do cơ quan phúc thẩm soạn thảo). Tuy nhiên, đối với các vụ tranh
chấp có thể tạo ra xung đột quyền lợi trực tiếp hay gián tiếp với một thành
viên trong cơ quan phúc thẩm thì thành viên này không được tham gia xem
xét vụ việc đó.
8
II. CƠ CHẾ VÀ THỦ TỤC GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP CỦA WTO
1. Các nguyên tắc giải quyết tranhchấp của WTO
Khi giải quyết tranh chấp phát sinh giữa các nước thành viên của
WTO, DSB phải tuân thủ các nguyên tắc cơ bản nhất, đó là nguyên tắc
không phân biệt đối xử, nguyên tắc công khai và thúc đảy cạnh tranh lành
mạnh, nguyên tắc bảo hộ thông qua thuế quan, nguyên tắc tiếp cận thị
trường, nguyên tắc bảo hộ và phòng ngừa bất trắc.
Ngoài các nguyên tắc chung nói trên, khi giải quyết tranh chấp, DSB dựa
trên những nguyên tắc cụ thể sau:
- Nguyên tắc bình đẳng giữa các thành viên tranh chấp.
Theo nguyên tắc này các nước thành viên tranh chấp dù lớn hay nhỏ,
phát triển, hay chậm phát triển đều bình đẳng như nhau trong việc giải quyết
tranh chấp phát sinh. Nguyên tắc này chi phối tất cả các giai đoạn của quá
trình giải quyết tranh chấp: bình đẳng khi tham vấn; bình đẳng khi đưa tranh
chấp ra ban hội thẩm, trong quá trình kháng cáo, khi thi hành khuyến nghị,
phán quyết của DSB.
Nguyên tắc bình đẳng cũng chi phối hoạt động của các hội thẩm viên, các

triển nhất
10