PHÒNG GD&ĐT HẠ HÒA
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9
NĂM HỌC 2014 - 2015
MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian: 150 phút (Không kể thời gian giao
đề)
Câu 1: (3,0 điểm)
Chép lại khổ thơ cuối bài thơ Sang thu của Hữu Thỉnh và nêu cảm nhận
của em về đoạn thơ ấy ?
Câu 2: (5,0 điểm)
Phân tích giá trị, ý nghĩa (cả về nghệ thuật và nội dung) của chi tiết cái
bóng trong truyện người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ
Câu 3: (12 điểm)
Nét đặc sắc của hình tượng người chiến sỹ trong hai bài thơ: “Đồng chí”
(Chính Hữu) và “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” (Phạm Tiến Duật)
ĐÁP ÁN
Câu 1. (3 điểm)
- Chép đúng, đủ 4 câu thơ sau:
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn mưa
Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi.
Yêu cầu học sinh biết viết một đoạn văn và nêu được cái ý cơ bản sau:
- Bằng biện pháp tu từ nhân hóa, những hình ảnh giàu sức biểu cảm, cách
nói giảm 4 câu thơ khổ cuối bài thơ "Sang thu" (Hữu Thỉnh) đã thể hiện cảm
nhận về sự biến chuyển của thiên nhiên lúc giao mùa cuối hạ sang đầu thu.
Những yếu tố về thời tiết (nắng, mưa, sấm) được phát hiện trong những biến đổi
bóng trên tường.
* Thang điểm:
- Điểm 5: Bài viết sâu sắc đủ các ý đã nêu trên.
- Điểm 4: Bài viết đủ các ý đã nêu, văn viết chưa sâu sắc, có thể có một
vài lỗi nhỏ.
- Điểm 3: Bài viết còn thiếu ý, còn sai một vài lỗi nhỏ.
- Điểm 2: Bài viết còn thiếu ý, diễn đạt không rõ ý.
- Điểm 1: Bài viết còn thiếu nhiều ý, diễn đạt lủng củng
- Điểm 0: Bài viết lạc đề, sai cả hình dung, hình thức.
Câu 3: (12 điểm)
I. Yêu cầu:
Học sinh biết viết bài nghị luận văn học (biết đối sánh hai tác phẩm để nhận ra
những nét đặc sắc của mỗi bài thơ về hình tượng người chiến sỹ. Diễn đạt trong
sáng, không mắc lỗi chính tả, bố cục rõ ràng, kết cấu chặt chẽ, các ý cần trình
bày được:
A. Giới thiệu đề tài người chiến sỹ trong văn học cách mạng Việt
Nam (1945-1975) và hai tác phẩm của hai nhà thơ.
B. Nét giống nhau của hai tác phẩm:
- Hình ảnh người chiến sỹ trong hai bài thơ đều xuất thân từ những người
Việt Nam yêu nước. Sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước bị xâm lược
nên họ có nhiệm vụ bảo vệ nền độc lập dân tộc, được giác ngộ sâu sắc lý tưởng
cách mạng.
- Trong chiến đấu họ phải đối mặt với những khó khăn gian khổ, thiếu
thốn nhưng họ vẫn vượt lên để hoàn thành nhiệm vụ. Phẩm chất của người chiến
sỹ được tôi luyện trong kháng chiến, giữa họ có những tình cảm tốt đẹp, bền
chặt của tình đồng chí, đồng đội. Đó là những nét bản chất cao đẹp của người
chiến sỹ cách mạng Việt Nam trong thời đại Hồ Chí Minh.
C. Nét đặc sắc riêng:
a. Tác phẩm “Đồng chí” của Chính Hữu.
- Nội dung:
thể còn có một vài sai sót nhỏ.
- Điểm 9, 10: Cơ bản đáp ứng được yêu cầu nêu trên; văn viết chưa thật
sâu sắc nhưng phải đủ ý, diễn đạt trong sáng. Có thể còn một vài sai sót nhỏ.
- Điểm 7, 8: Cơ bản hiểu yêu cầu của đề, chọn và phân tích được một số
dẫn chứng để làm sáng tỏ vấn đề. Diễn đạt rõ ý. Còn mắc một vài sai sót nhỏ.
- Điểm 5, 6: Cơ bản hiểu yêu cầu đề bài song phân tích dẫn chứng chưa
thật sâu sắc, còn mắc một vài sai sót.
- Điểm3, 4: Chưa hiểu rõ đề, nội dung sơ sài, ít dẫn chững, còn mắc
nhiều lỗi diễn đạt.
- Điểm 1,2: Chưa hiểu đề bài, nội dung sơ sài hoặc không nêu được ý,
diễn đạt yếu, mắc nhiều lỗi ngữ pháp, dùng từ.
- Điểm 0 : Sai lạc cả về nội dung và phương pháp.