TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
KHOA NGỮ VĂN
------------------------

NGUYỄN THỊ LỆ

THẾ GIỚI NHÂN VẬT TRONG
TRUYỆN NGẮN NGUYỄN CÔNG HOAN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Văn học Việt Nam

HÀ NỘI – 2013


TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
KHOA NGỮ VĂN
------------------------

NGUYỄN THỊ LỆ

THẾ GIỚI NHÂN VẬT TRONG
TRUYỆN NGẮN NGUYỄN CÔNG HOAN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Văn học Việt Nam

Người hướng dẫn khoa học
ThS NGUYỄN PHƯƠNG HÀ

HÀ NỘI – 2013

Nguyễn Thị Lệ


MỤC LỤC
Trang
PHẦN MỞ ĐẦU ........................................................................................... 1
1. Lí do chọn đề tài ......................................................................................... 1
2. Lịch sử vấn đề ............................................................................................ 2
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu .............................................................. 6
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu .................................................................. 7
5. Phương pháp nghiên cứu ............................................................................ 7
6. Đóng góp của khóa luận ............................................................................. 7
7. Cấu trúc của khóa luận ............................................................................... 7
PHẦN NỘI DUNG ....................................................................................... 8
Chương 1: Những vấn đề chung .................................................................. 8
1.1. Quan niệm nghệ thuật về con người ........................................................ 8
1.2. Quan niệm nghệ thuật về con người của Nguyễn Công Hoan ............... 10
1.2.1. Quan niệm nghệ thuật về con người của Nguyễn Công Hoan ............. 10
1.2.2. Những nhân tố tạo nên quan niệm nghệ thuật về con người của
Nguyễn Công Hoan ..................................................................................... 11
1.3. Quan niệm nghệ thuật về con người chi phối thế giới nhân vật
trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan ......................................................... 15
Chương 2: Thế giới nhân vật trong truyện ngắn Nguyễn Công
Hoan ............................................................................................................ 18
2.1. Nhân vật quan lại................................................................................... 19
2.2. Nhân vật dân nghèo thành thị ................................................................ 25
2.3. Nhân vật trẻ em ..................................................................................... 28
Chương 3: Nghệ thuật xây dựng nhân vật trong truyện ngắn
Nguyễn Công Hoan .................................................................................... 34
3.1. Nghệ thuật xây dựng tình huống ............................................................ 34

sắc, tinh tế của nhà văn về cuộc sống xã hội và con người Việt Nam trong
những năm đen tối trước Cách mạng.
Xuất phát từ thực tế: Nguyễn Công Hoan là tác giả được học tập và
giảng dạy ở nhiều cấp nhà trường của chúng ta hiện nay như: Đại học, Cao
đẳng, THPT, THCS…Vì vậy, nghiên cứu Thế giới nhân vật trong truyện
ngắn Nguyễn Công Hoan như một chỉnh thể có quy luật vận động nội tại để
hiểu đúng và giảng dạy tốt các tác phẩm của ông là việc làm khoa học, cần
thiết và ý nghĩa. Qua đó giúp độc giả có cái nhìn toàn diện về thế giới nhân

1


vật trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan cũng như tài năng, vị trí và những
đóng góp của ông đối với nền văn học dân tộc.
2. Lịch sử vấn đề
Nguyễn Công Hoan không chỉ có những đóng góp to lớn cho sự hình
thành và phát triển của trào lưu văn học hiện thực phê phán 1930-1945, mà
còn có công xây dựngnên một nền văn xuôi Việt Nam hiện đại. Ông sáng tác
nhiều thể loại khác nhau, song thành công nhất là truyện ngắn. Truyện ngắn
Nguyễn Công Hoan luôn thu hút được sự quan tâm, chú ý của các nhà nghiên
cứu, phê bình văn học trong mấy chục năm qua.
2.1. Tình hình nghiên cứu về Nguyễn Công Hoan trước năm 1945
Ngay từ tập truyện ngắn đầu tayKiếp hồng nhan(xuất bản năm 1923),
Nguyễn Công Hoan đã gây được sự chú ý của dư luận. Viết về Nguyễn Công
Hoan, tác giả Trúc Hà với bài: “Một ngòi bút mới: ông Nguyễn Công
Hoan”(Đăng trên Nam Phong Tạp chí - 1932) nhận xét: “Văn ông Hoan có
cái hay, rõ ràng, sáng sủa, thiết thực, hơi văn nhanh và gọn. Lời văn hàm một
giọng trào phúng, lại thường hay đệm vào một vài câu, hoặc một vài chữ có ý
khôi hài, bong lơn, thú vị”. Đặc biệt là khi tập Kép Tư Bềnra đời (6 –
1935),sáng tác của ông đã được bạn đọc đón nhận nhiệt tình và thu hút được

tìm hiểu về truyện ngắn và nghệ thuật xây dựng nhân vật trong các sáng tác
của Nguyễn Công Hoan.Nó tạo tiền đề cho những công trình nghiên cứu về
cuộc đời cũng như sự nghiệp sáng tác của nhà văn sau Cách mạng.
2.2. Tình hình nghiên cứu về Nguyễn Công Hoan sau năm 1945
Sau năm 1945, các nhà nghiên đi sâu vào tìm hiểu cuộc đời, sự nghiệp sáng
tác của Nguyễn Công Hoan, đặc biệt là nghệ thuật miêu tả nhân vật, xây dựng
tính cách, chân dung và tâm lí nhân vật trong truyện ngắn của ông.
Trong cuốn Lịch sử văn học Việt Nam, tác giả Nguyễn Trác nhận định:
“Truyện ngắn Nguyễn Công Hoan là một tấn trò đời rộng rãi và phong phú.
3


Ông chỉ cốt khám phá trong hiện thực những mâu thuẫn, những cảnh tương
phản trái và phản nhau…Thế giới của Nguyễn Công Hoan là thế giới những
kẻ khốn khổ đáng thương. Đọc truyện ngắn Nguyễn Công Hoan người đọc
như trực tiếp sống giữa cái xã hội khốn cùng của những con người dưới đáy,
những thói hư tật xấu của đám thanh niên tiểu tư sản thành thị chạy theo lối
sống “Âu hóa” ” [26; 222].
Nhà nghiên cứu Nguyễn Đức Đàn trong Mấy vấn đề văn học hiện thực
phê phán Việt Nam nhận xét: “Truyện ngắn của Nguyễn Công Hoan đã họp
thành một bức tranh rộng lớn, khá đầy đủ về xã hội cũ. Hầu hết các tầng lớp
trong xã hội thực dân phong kiến đều có mặt: nông dân, công nhân, tiểu tư sản,
trí thức làm các nghề tự do như thầy thuốc, nhà báo, nhà văn, nhà giáo, các
nghệ sĩ, rồi tư sản, các nhà buôn bán, nhà thầu khoán, địa chủ, quan lại, cường
hào, nghị viên, công chức, học sinh, cô đào, nhà thổ, đứa ở, phu xe, kẻ cắp, anh
hát xẩm, chị bán hàng rong, binh lính, bồi bếp…từ các giai cấp bị bóc lột, các
giai cấp thống trị và các tầng lớp trung gian cho đến những người ở dưới đáy
của một xã hội hết sức phức tạp” [4; 351].
Nghiên cứu về truyện ngắn Nguyễn Công Hoan, GS Nguyễn Hoành
Khung trong cuốn Truyện ngắn Việt Nam 1930 – 1945 khẳng định: “Ông là

những kí họa hoặc biếm họa linh hoạt, không chỉ đặc tả tính cách của từng
loại nhân vật qua cái thần của họ, mà xếp bên cạnh nhau còn hiện lên lồ lộ
bức tranh toàn cảnh của xã hội thực dân nửa phong kiến, mặc dù chúng cố
tình che đậy, giấu giếm sau tấm phông lòe nhòe, mĩ miều” [20; 54].
Đặc biệt, nghiên cứu về Nguyễn Công Hoan nhiều nhất phải kể đến
PGS Lê Thị Đức Hạnh. Với những công trình nghiên cứu cụ thể, sâu sắc, tác
giả đã chỉ ra những đặc điểm nghệ thuật trong truyện ngắn Nguyễn Công
Hoan, đặc biệt là nghệ thuật miêu tả nhân vật: “Cách miêu tả nhân vật trong
sự đối lập giữa hai sự vật bản chất khác nhau, giữa bản chất với hiện tượng,
5


nội dung với hình thức…” [9; 58]. Nhận xét này đã chỉ rõ nét đặc sắc về nghệ
thuật miêu tả nhân vật trong truyện ngắn của Nguyễn Công Hoan. Đó là ông
luôn đặt nhân vật trong sự đối lập để nhân vật tự bộc lộ bản chất, tính cách
của mình.
Như vậy, nhìn lại lịch sử nghiên cứu về sự nghiệp sáng tác của Nguyễn
Công Hoan, chúng tôi thấy rằng đã có nhiều công trình nghiên cứu về truyện
ngắn và nghệ thuật xây dựng nhân vật của nhà văn. Tuy nhiên, những công
trình này còn mang tính riêng biệt, lẻ tẻ, mới dừng lại ở những nhận xét khái
quát, gợi mở.Kế thừa người đi trước, chúng tôi đi sâu tìm hiểu đề tài Thế giới
nhân vật trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan với mong muốn góp phần
khẳng định tài năng và phong cách độc đáo của Nguyễn Công Hoan trong nền
văn học nước nhà.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Thực hiện khóa luận này, chúng tôi hướng tới những mục đích sau:
- Nghiên cứu thế giới nhân vật trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan ở
hai phương diện nội dung và hình thức.
- Khẳng định tài năng, phong cách và những đóng góp của Nguyễn

học Việt Nam.
- Đóng góp vào việc giảng dạy và học tập các tác phẩm của Nguyễn
Công Hoan trong nhà trường.
7. Cấu trúc khóa luận
Ngoài phần mở đầu và kết luận, khóa luận gồm 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề chung
Chương 2: Thế giới nhân vật và bức tranh hiện thực đời sống trong
truyện ngắnNguyễn Công Hoan
Chương 3: Nghệ thuật xây dựng nhân vật trong truyện ngắn Nguyễn
Công Hoan
7


PHẦN NỘI DUNG
Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
1.1.Quan niệm nghệ thuật về con người
Quan niệm nghệ thuật là nguyên tắc cắt nghĩa thế giới và con người vốn có
của hình thức nghệ thuật, đảm bảo cho nó có khả năng thể hiện đời sống với
một chiều sâu nào đó. Nólà hình thức bên trong của sự chiếm lĩnh đời sống, là
hệ quy chiếu ẩn chứa trong hình thức nghệ thuật, nó gắn với phạm trù phương
pháp sáng tác, phong cách nghệ thuật, làm thước đo của hình thức văn học và
làm cơ sở của tư duy nghệ thuật (Từ điển thuật ngữ văn học, Nxb Giáo dục,
2000).Quan niệm nghệ thuật xét về bản chất là một khái niệm về chủ thể, khái
niệm về hệ quy chiếu thể hiện tầm lí giải, đánh giá, tầm hiểu biết, trí tuệ và
tầm nhìn tình cảm. Nói tổng quát là tầm cảm nhận của chủ thể. Nó còn là một
phạm trù cơ bản của thi pháp học, là yếu tố then chốt, có vai trò chi phối toàn
diện tác phẩm.
Hạt nhân của quan niệm nghệ thuật là quan niệm về con người. Nhà
văn cómiêu tả khía cạnh nào của thế giới khách quan thì chung quy lại cũng

phẩm văn học cụ thể, mà còn cung cấp một cơ sở khoa học để nghiên cứu sự
phát triển và tiến hóa của văn học [8; 274]. Nó hướng người ta khám phá cách
cảm thụ và biểu hiện chủ quan sáng tạo của chủ thể, ngay cả khi miêu tả con
người giống hay không giống so với đối tượng có thật.
Như vậy, tìm hiểu quan niệm nghệ thuật về con người sẽ giúp chúng ta
có cách nhìn mới mẻ về nhân vật, nội dung tác phẩm và cá tính sáng tạo của
nhà văn.

9


1.2. Quan niệm nghệ thuật về con người của Nguyễn Công Hoan
1.2.1. Quan niệm nghệ thuật về con người của Nguyễn Công Hoan
Mỗi nhà văn khi sáng tác đều thể hiện quan niệm, cách nhìn về cuộc
đời và con người khác nhau. Với nguyên tắc coi hiện thực chính là đối tượng
phản ánh của nghệ thuật, đặc biệt là coi trọng mối quan hệ giữa tính cách và
hoàn cảnh, Nguyễn Công Hoan đã dùng ngòi bút của mình vạch trần tất cả sự
giả dối, xấu xa, tàn bạo của xã hội Việt Namđương thời. Đó cũng chính là đề
tài chủ yếu trong mấy trăm truyện ngắn và hàng chục truyện dài của ông. Nhà
văn đã dựng nên trong tác phẩmcủa mình đối tượng đả kích làcả một xã hội
thực dân tư sản cùng với sự thối nát, đồi bại của nó. Ở đó, lũ quan lại, tư sản,
nhà giàu, bọn gái mới lớnđua nhau đi ngược lại văn hóa, đạo lí truyền thống
của dân tộc. Tất cả cứ quay cuồng, hỗn loạn từ đạo đức, công lí, lòng thương
đến tình phụ tử, nghĩa vợ chồng đều như màn diễn trên sân khấu hài kịch. Với
ông,“đời là một sân khấu hài kịch”, mỗi người là một diễn viên đóng vai
trong tấn trò đời ấy. Có cả một xã hội giả dối, đánh mất bản chất chân thật của
mình; con người tha hóa, không còn thủy chung, tình nghĩa, đạo lí…
Như vậy, bằng quan niệm con người làm trò, con người tha hóa,
Nguyễn Công Hoan đã cười vào xã hội giả dối, phi nhân tính trong thực tai.
Ông còn chỉ ra cho bạn đọc thấy được sự tha hóa thảm hại của con người cả

động, ảnh hưởng từ nhiều phía. Với Nguyễn Công Hoan, hoàn cảnh xã hội,
ảnh hưởng của gia đình cùng cá tính hài hước đã góp phần hình thành nên
quan niệm nghệ thuật về con người của nhà văn.
1.2.2. Những nhân tố tạo nên quan niệm nghệ thuật về con người của
Nguyễn Công Hoan
a. Thời đại
Nguyễn Công Hoan sinh ra và lớn lên trong thời kì xã hội Việt Nam
đầy rối ren, phức tạp. Nhà nước phong kiến già nua, mục nát, lỗi thời, phản
11


động, chế độ thực dân bạo tàn; cùng với nó là sự đàn áp khốc liệt phong trào
đấu tranh của nhân dân, là phong trào Âu hóa rầm rộ, phong trào yêu
nướcdiễn ra sôi nổi. Xã hội ấy chứa đựng bao điềubất công, ngang trái, bao
chuyện xấu xa, bỉ ổi. Đó là chuyện những quan lại lớn nhỏ mà bọn thống trị
thực dân cất nhắc lên từ đủ mọi nguồn bẩn thỉu để làm tay sai cho chúng. Với
quan trên, chúng hết sức qụy lụy, luồn cúi, nhèn nhát, nịnh bợ nhưng với dân
đen lại ra oai, hống hách, ức hiếp, bóp nặn, đục khoét không từmột thủ đoạn
nào…Chuyện địa chủ, tư sản làm giàu bằng cách bóc lột, lừa bịp dân nghèo
nhưng lại háo danh, bỏ ra hàng nghìn, hàng vạn để mua một phẩm hàm, một
chức quan…Chuyện công chức làm việc Tây, bịsếp làm nhục, thậm chí còn
phải đưa vợ con đến cho chúng vì sợ mất việc, vì muốn thăng chức…Chuyện
vợ chồng diễn trò tam tòng tứ đức, thủy chung, tiết hạnh…
Sống trong xã hội rối ren, đảo lộn ấy, nhà văn thấy mọi thứ đều giả dối,
lừa bịp, đáng khôi hài. Nếu như với Vũ Trọng Phụng, “đời chỉ toàn những sự
vô nghĩ lí”, đời là cơn “giông tố” làm đảo điên tất cả, là một xã hội khốn nạn,
chó đểu; đối với Nam Cao, cuộc đời là sự“chết mòn”, chết khi đang sống; thì
với Nguyễn Công Hoan, đời chỉ là “một sân khấu hài kịch, một tấn trò hề lố
lăng, giả dối” và con người là diễn viên trên tấn trò đời ấy.
b. Gia đình

biến thành trò đùa “Muốn ngày sinh tháng đẻ của tôi có ý nghĩa dối trá, tôi đã
lấy ngày 1 - 4 là ngày mà phong tục nước pháp cho phép cả nước được nói
lừa để đùa nhau”. Do cá tính thích khôi hài nên những năm học tiểu học, ông
rất thích hài kịch Môlie. Ông đã bắt trước Môlie, cũng làm hài kịch, rồi cùng
với anh em trong nhà diễn kịch với có mục đích làm cho mọi người cười sặc
sụa. Không chỉ dừng lại ở đó, ông còn tìm“những thói hư tật xấu của người
xung quanh làm đề tài, dựng nên kịch để chế nhạo”.

13


Năm lên bốn, ông đã được gửi sang sống với người bác ruột làm tri
huyện và luôn được bác yêu chiều, quý mến. Nguyễn Công Hoan đã từng bày
đủ trò tinh quái để trêu trọc, tụ tập với bọn lính lệ, lính cơ trong phủ. “Cái sở
thích nhất của tôi là ban ngày thì đứng ở sân công đường để nhìn và để nghe,
ban tối thì xuống trại lệ, trại cơ nằm kề đùi với lính tráng để hỏi chuyện họ. Ở
đây tối tối tụ tập rất nhiều hạng người, nói đủ các thứ chuyện, chuyện Tây,
chuyện ta, chuyện quan nha tổng lí, chuyện hàng phố, chuyện dân quê,
chuyện dối trên lừa dưới, chuyện trai gái bịm bợm, chuyện ngày xưa, chuyện
ngày nay, chuyện cãi nhau, chuyện tâm tình, chuyện từ tám mươi đời triều,
cho đến cả chuyện tương lai của quả đất bị đuôi sao chổi quệt làm tận thế”.
Chính những chuyện tưởng như vô bổ ấy lại trở thành tài liệu có ích cho sự
nghiệp sáng tác của nhà văn sau này. Bởi vì, những năm tháng ấy, Nguyễn
Công Hoankhông chỉ dùng mắt để nhìn, tai để nghe, mà còn dùng óc để suy
nghĩ những sự việc diễn ra xung quanh. “Tôi đã dùng mắt tôi để học trong
cuốn sách thiên nhiên của xã hội Việt Nam, trong đó có nhiều người, nhiều
cảnh huống, nhiều tâm lí, nhiều ngôn ngữ khác nhau. Vốn sống mà tôi lượm
được một cách chăm chỉ và có suy nghĩ trong thời kì này là kho tài liệu cho
tôi sáng tác dần sau này” [10; 72]. Cá tính và vốn sống ấy dường như từng
bước đưa ông đến với những thành công trên con đường sáng tác truyện ngắn

của Nguyễn Công Hoan, chi phối cách dựng truyện, kết cấu, xây dựng nhân
vật trong tác phẩm của ông” [13; 105]. Vì vậy, trong truyện ngắn của mình,
nhà vănthường chianhân vật thành hai tuyến rõ rệt. Tuyến thứ nhất gồm
những nhân vật thuộc tầng lớp quan lại, địa chủ, tư sản mới lênđại diện cho sự
xấu xa, tàn bạo của xã hội thực dân nửa phong kiến. Tuyến nhân vật này xuất
hiện dưới hai dạng thức. Một là bọn quan lại phong kiến vô trách nhiệm,
chuyên đục khoét, áp bức dân lành với mọi mánh khóe, thủ đoạn; bọn tư sản
hãnh tiến háo danh, độc ác, keo bẩn. Hai là những kẻ bị đồng tiền chi phối trở
15


nên vô liêm sỉ, mất nhân cách.Tuyến nhân vật thứ hai là những người nghèo
khổ, bị ức hiếp, bóc lột. Họ sống lay lắt ở cả thành thị và nông thôn. Đó là anh
phu xe, kép hát, gái điếm,…không chỉ đổ mồ hôi, nước mắt để kiếm được
miếng ăn, mà còn chịu bao nhục nhã, khốn cùng; người dân lương thiện thấp
cổ bé họng, bị ức hiếp, chèn ép. Tham gia vào tuyến nhân vật này còn có
những đứa trẻ vô tội, đáng thương phải đi ở, đi ăn xin, ăn trộm, ăn cắp. Cuộc
sống của chúng là chuỗi ngày dài đầy khủng khiếp với sự hành hạdã man của
bọn chủ giàu có, ác độc. Sự có mặt của nhân vật trẻ em là mảng màu bổ sung
cho bức tranh xã hội vốn đã xám xịt, càng xám xịt hơn.
Thế giới nhân vật trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan hầu hết đều
xuất hiện với ngoại hình xấu xí. Điều này đã trở thành thói quen, ý thức thẩm
mĩ trong ông: “Tôi vẽ người xấu nhạy hơn người tốt. Bởi vì tôi vốn bi quan
nên nhìn mọi vật bằng con mắt hoài nghi, chỉ thấy phía xấu. Phía xấu dễ nhập
tâm hơn phía tốt. Cho nên tôi nhớ rất kĩ. Hình như mắt tôi không biết thưởng
thức cái đẹp” [10;261].
Những nhân vật thuộc tầng lớp thống trị từ quan ông, quan bà, cụ
nghịđến ông chủ, bà chủ đều có thân hình to béo, phì nộn. Ta hãy xem bức
chân dung của Nghị Trinh trong truyện Hai thằng khốn nạn: “Một người mặt
mũi phương phi, cổ rụt, bụng phệ, môi trễ mà không cần râu, mặc quần áo lụa,


Mỗi tác phẩm nghệ thuật đều hàm chứa một thế giới nghệ thuật do nhà văn
sáng tạo ra mang tính chỉnh thể. Trong đó, thế giới nhân vật được coi là thành
tố quan trọng nhất, giữ vị trí trung tâm, thể hiện tư tưởng, lí tưởng thẩm mĩ
của tác giả, “Có bao nhiêu nhà văn sẽ có bấy nhiêu thế giới nhân vật riêng
biệt” [16; 700]. Hiện nay, tồn tại nhiều quan niệm khác nhau về nhân vật, tuy
nhiên các quan niệm này đều nhấn mạnh đến đặc điểm quan trọng nhất, đó là
yếu tố con người.
Trong giáo trình Lí luận văn học, tác giả Phương Lựu cho rằng: Nhân
vật văn học là những “con người được miêu tả, thể hiện trong tác phẩm văn
học bằng phượng tiện văn học”. Đó là những nhân vật có tên hoặc không tên
hay có thể là những nhân vật trong truyện cổ tích, thần thoại, đồng thoại, bao
gồm cả quái vật thần linh, ma quỷ được thể hiện bằng những hình thức khác
nhau. Đó có thể là những con người được miêu tả đầy đặn cả ngoại hình lẫn
nội tâm, có tính cách, tiểu sử như thường thấy trong các tác phẩm tự sự, kịch.
Đó có thể là những con người thiếu hẳn những nét đó nhưng lại có tiếng nói,
giọng điệu, cái nhìn như một người trần thuật hoặc chỉ có cảm xúc nỗi niềm, ý
nghĩ, cảm nhận như nhân vật trữ tình trong thơ trữ tình.
Các tác giả trong cuốnTừ điển thuật ngữ văn học quan niệm: Nhân vật văn
học là con người cụ thể được miêu tả trong các tác phẩm văn học. Nhân vật
văn học có thể có tên riêng (Tấm, Cám, chị Dậu, anh Pha), cũng có thể không
có tên riêng như thằng bán tơ, một mụ nào trong truyện Kiều. Nhân vật văn
học thể hiện quan niệm nghệ thuật và lí tưởng thẩm mĩ của nhà văn về con
người. Vì thế nhân vật luôn gắn chặt với chủ đề tác phẩm [273].

18


Nhân vật gồm nhiều loạivới đặc điểm tính cách, số phận khác nhau.
Chúng bổ sung, hỗ trợ nhau tạo thành một hệ thống, thực hiện nhiệm vụ